II OZ 652/14
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2014-07-10
Skład orzekający: Aleksandra Łaskarzewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie zastępcze decyzji administracyjnej, dokonane na adres będący połączeniem adresu działki i adresu skrytki pocztowej, który nie był wcześniej wskazany przez stronę jako adres do doręczeń, a następnie awizowane pod innym, nieprawidłowym adresem, może być uznane za skuteczne?Ratio decidendi
Doręczenie zastępcze decyzji administracyjnej nie może być uznane za skuteczne, jeśli przesyłka została nadana na adres będący niedopuszczalnym połączeniem różnych oznaczeń adresowych, nieodpowiadający żadnemu adresowi wskazanemu przez stronę, a następnie awizowana pod adresem różnym od adresu nadania i adresu strony. W takiej sytuacji strona działała bez swojej winy, uchybiając terminowi do wniesienia skargi, co uzasadnia przywrócenie terminu.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu, uznając doręczenie zastępcze za skuteczne. Skarżąca zarzuciła, że przesyłka została nadana i awizowana na niewłaściwe adresy, a jej stan zdrowia uniemożliwił odbiór. Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrywał zażalenie na postanowienie WSA.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu i przywrócono A. K. termin do wniesienia skargi.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska po rozpoznaniu w dniu 10 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 15 kwietnia 2014 r., sygn. akt IV SA/Po 364/14 odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przywrócić A. K. termin do wniesienia skargi.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 15 kwietnia 2014 r., sygn. akt IV SA/Po 364/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że A. K. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi.
W uzasadnieniu wniosku wskazano, że doręczenie zastępcze dokonane w październiku 2013 r. było nieskuteczne, bowiem przesyłka została nadana, a następnie awizowana na niewłaściwe adresy, przy czym adresy nadania i awizowania przesyłki nie tylko nie były niezgodne z adresem skarżącej, ale co więcej były to dwa różne adresy.
Zdaniem pełnomocnika skarżącej analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, iż składając wniosek z dnia 13 października 2004 r. skarżąca wskazała pod swoim nazwiskiem adres działki, z której prawa własności wywodziła swój interes prawny: ul. [...], działka nr [...], a poniżej skarżąca i jej matka G. M. podały adres do korespondencji skrytka poczt. [...] O. Następnie w toku postępowania skarżąca podawała przed organem administracji swój aktualny adres, tj. ul. [...] O. Również w toku kolejnych postępowań sądowoadministracyjnych pełnomocnik skarżącej podawał jej aktualny i prawidłowy adres do doręczeń tj. ul. [...] O. Na skutek poinformowania organu o powyższym adresie, również SKO w Kaliszu traktowało adres skarżącej przy ul. [...] jako adres aktualny.
Niezależnie od powyższego decyzja z dnia [...] września 2013 r. nadana została w dniu 9 października 2013 r. na adres: [...] O., skr. pocztowa [...], a następnie awizowana dwukrotnie pod adresem: [...] O. [...].
W ocenie pełnomocnika skarżącej analiza powyższych adresów prowadzi do wniosku, iż przesyłka nie została nadana na aktualny adres skarżącej. Adres wskazany na przesyłce nie jest również adresem podanym we wniosku z 2004 r. jako adres korespondencyjny (jako adres korespondencyjny podano bowiem wówczas adres: skr. poczt. [...] O.). Adres, którym opatrzono kopertę stanowi swoistą kompilację adresu wskazanego jako adres działki [...] i adresu korespondencyjnego podanego w piśmie z dnia 13 października 2004 r., przy jednoczesnym dodaniu do numeru [...] oznaczenia literowego "[...]".
Powyższy sposób zaadresowania przesyłki według pełnomocnika skarżącej nie może być uznany za prawidłowy. Adres, na jaki nadano sporną przesyłkę, nie stanowi żadnego z adresów, na który mogłoby być w toku postępowania administracyjnego doręczane jakiekolwiek pismo. Jest to adres nieistniejący, niezgodny zarówno z aktualnym adresem skarżącej, jak też jej wcześniejszym adresem korespondencyjnym.
Ponadto pełnomocnik zwrócił uwagę, iż sporna przesyłka tj. przesyłka nr ([...]) została dwukrotnie awizowana pod adresem różnym od adresu nadania, tj. pod adresem: [...] O., [...]. Adres awizowania przesyłki jest przy tym różny nie tylko od adresu nadania, ale też od adresu skarżącej oraz od podanego przez nią w 2004 r. adresu korespondencyjnego. Tymczasem zgodnie z art. 44 § 2 K.P.A. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesje adresata". Pod adresem przy ul. [...] nie znajduje się obecnie posesja należąca do skarżącej, ale posesja sąsiednia. Przy ul. [...] nie znajduje się nadto skrzynka pocztowa skarżącej przynależna do jej posesji lub przez nią wynajęta (skrzynka pocztowa nr [...] wskazana w piśmie z dnia 13 października 2004 r. znajduje się w budynku Poczty Polskiej), jak również nie znajdują się tam drzwi mieszkania skarżącej, jej biura lub pomieszczenia, w którym skarżąca wykonywałaby czynności zawodowe. Powyższe awiza zostały przekazane skarżącej przez osoby z sąsiedniej nieruchomości - za pośrednictwem jej brata - dopiero po kilku miesiącach, kiedy odbiór przesyłki był już niemożliwy.
W świetle powyższych okoliczności doręczenie zastępcze z października 2013 r. dotyczące decyzji z dnia [...] września 2013 r. nie może być w ocenie pełnomocnika skarżącej uznane za skuteczne. Skuteczne było dopiero doręczenie skarżącej decyzji w dniu 20 lutego 2014 r. w siedzibie SKO. Na skutek doręczenia z dnia 20 lutego 2014 r. względem skarżącej rozpoczął bieg trzydziestodniowy termin na złożenie skargi.
Nawet jednak gdyby Sąd, rozpoznający niniejszy wniosek, uznał opisane wyżej doręczenie zastępcze za skuteczne, to wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, w ocenie pełnomocnika jest w pełni uzasadniony.
Skarżąca jest osobą niezdolną do pracy ze względu między innymi na chorobę onkologiczną. Z uwagi na stan zdrowia, w szczególności orzeczoną niepełnosprawność w stopniu umiarkowanym, skarżąca uzyskuje rentę, obecne świadczenie przyznane zostało skarżącej na okres 3 lat do dnia 31 lipca 2016 r. W chorobie skarżącej zdarzają się okresy lepszego samopoczucia i dyspozycyjności fizycznej, jak również okresy, gdy choroba uniemożliwia skarżącej normalne funkcjonowanie. Jesienią 2013 r., w szczególności w okresie od września do początku listopada 2013 r. stan zdrowia skarżącej uległ pogorszeniu, w związku z czym skarżąca nie opuszczała swojego miejsca zamieszkania, nie bywała na działce, której dotyczy niniejsze postępowanie, ani na poczcie. W tym stanie rzeczy, nawet jeśli przyjąć, że przesyłkę zawierającą zaskarżoną decyzję awizowano pod prawidłowym adresem (czemu skarżąca zaprzecza), to uznać należy, iż skarżąca bez swojej winy nie odebrała awizowanej przesyłki, a w konsekwencji bez swojej winy nie wniosła skargi na decyzję z dnia [...] września 2013 r. w terminie 30 dni od daty doręczenia zastępczego.
Na wypadek kwestionowania przez SKO okoliczności związanych z chorobą skarżąca wniosła o zwrócenie się przez Sąd o przesłanie dokumentacji medycznej dotyczącej skarżącej oraz przeprowadzenie dowodu z tej dokumentacji na okoliczność stanu zdrowia.
Dodatkowo pełnomocnik skarżącej podkreślił, iż przywrócenie terminu jest w okolicznościach przedmiotowej sprawy dopuszczalne, gdyż ewentualne uchybienie terminu powoduje dla strony ujemne skutki procesowe (brak możliwości zaskarżenia niekorzystnej dla skarżącej decyzji administracyjnej). Ponadto skarżąca zachowała siedmiodniowy termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu (z treścią decyzji oraz z dokumentami dotyczącymi doręczenia zastępczego skarżąca zapoznała się bowiem w dniu 20 lutego 2014 r., wcześniej natomiast skarżąca nie miała żadnej wiedzy na temat wydania i zastępczego doręczenia decyzji administracyjnej, tak więc wniesienie skargi było niemożliwe).
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że skarżąca zachowała siedmiodniowy termin do złożenia wniosku (art. 87 § 1 P.p.s.a.). Z treścią zaskarżonej decyzji oraz z dowodami dotyczącymi doręczenia zastępczego tej decyzji skarżąca zapoznała się w dniu 20 lutego 2014 r., a przedmiotowy wniosek wraz ze skargą wniosła w dniu 26 lutego 2014 r. (k. 34 akt).
Odmawiając przywrócenia terminu do wniesienia skargi Sąd I instancji miał jednak na uwadze, że skarżąca nie wykazała, aby w trakcie biegu terminu do wniesienia skargi wystąpiło zdarzenie, które pomimo dołożenia wszelkich możliwych starań uniemożliwiło skarżącej złożenie skargi w terminie.
W ocenie Sądu I instancji, skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu, o którego przywrócenie wnosi.
Za okoliczność braku winy w uchybieniu terminu w ocenie Sądu I instancji nie może być uznany powołany przez skarżącą fakt, że nadanie i awizowanie zaskarżonej decyzji nastąpiło na niewłaściwe adresy. Przede wszystkim podkreślono, że w aktach sprawy widnieją dwa adresy skarżącej: Skr. Pocztowa [...] O. i ul. [...] O. Skr. Pocztowa [...]. Na oba te adresy skutecznie kierowana była do skarżącej korespondencja w niniejszej sprawie, o czym świadczą zwrotne potwierdzenia odbioru np. zawiadomienie z dnia 18 czerwca 2013 r. o terminie rozpatrzenia żądania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta O. z dnia [...] czerwca 1998 r. o warunkach zabudowy (skierowano na adres Skr. Pocztowa [...] O.) oraz zawiadomienie z dnia 29 lipca 2013 r. (skierowano na adres Skr. Pocztowa [...] ul. [...] O.).
Zatem skoro skarżąca skutecznie odbierała korespondencję adresowaną na oba ww adresy, to organ nie miał podstaw do twierdzenia, że adres – ul. [...] O. Skr. Pocztowa [...] - na który skierowano do skarżącej zaskarżoną decyzję jest nieprawidłowy. Po stronie organu nie można dopatrzyć się zaniedbań i naruszenia przepisów o doręczeniach.
W tym miejscu Sąd I instancji wskazał, że stosownie do art. 41 § 1 K.P..A. strony, ich przedstawiciele i pełnomocnicy są obowiązani do zawiadamiania organu o każdej zmianie swego adresu, która zaszła w toku postępowania. Przepis art. 41 K.P.A. realizuje dwa podstawowe cele: po pierwsze, służy niedopuszczeniu do przewlekania postępowania przez stronę, która mogłaby celowo uchylać się od doręczenia jej pisma (jest tym samym postacią konkretyzacji zasady szybkości postępowania administracyjnego - art. 12 K.P.A.), po wtóre, stanowi jednocześnie gwarancję ochrony interesów strony postępowania.
Organ administracji publicznej nie jest obowiązany badać z urzędu, czy adres mu znany jest adresem aktualnym. Przepis art. 41 § 1 K.P.A.. ustanawia bowiem domniemanie prawidłowości doręczenia pod dotychczasowym adresem, jeżeli strona, jej przedstawiciel lub pełnomocnik zaniedbali obowiązek zawiadomienia organu administracji publicznej prowadzącego postępowanie o zmianie adresu zaszłej w toku postępowania.
Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy Sąd I instancji stwierdził, że - biorąc pod uwagę wskazany organowi przez skarżącą adres – doręczenie zastępcze przesyłki było prawidłowe.
Natomiast jeżeli, jak twierdzi pełnomocnik skarżącej sporna przesyłka została awizowana niezgodnie z art. 44 K.P.A., pod adresem różnym od adresu nadania, to skarżąca winna w tym wypadku wszcząć postępowanie reklamacyjne przed Urzędem Pocztowym, w celu wyjaśnienia poczynionych we wniosku okoliczności. Jednak z akt sprawy nie wynika, aby skarżąca takie postępowanie wszczęła.
W związku z powyższym w tym zakresie skarżąca nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi.
Również druga okoliczność, na którą powołuje się skarżąca – poważna choroba- która miała miejsce jesienią 2013 r., a która uniemożliwiła jej opuszczanie swojego miejsca zamieszkania nie zasługuje, w ocenie Sądu I instancji na uwzględnienie.
Zdaniem Sądu I instancji, z treści przedmiotowego wniosku nie wynika, aby skarżąca w okresie kiedy awizowana była sporna przesyłka przebywała w szpitalu, wręcz przeciwnie pełnomocnik skarżącej wskazał, że jesienią 2013 r. skarżąca ze względu na swój stan zdrowia przebywała w miejscu swojego zamieszkania. Sąd I instancji wskazał, że nie kwestionuje faktu, iż skarżąca jest osobą schorowaną. Jednak brak konkretnej daty, w której stan zdrowia uniemożliwił skarżącej podejmowanie określonych czynności procesowych prowadzi do wniosku, że przeprowadzenie dowodu na okoliczność choroby skarżącej w tej sytuacji jest niecelowe. Ponadto, pełnomocnik nie podał kiedy stan zdrowia skarżącej na tyle się poprawił, aby można było ustalić, kiedy ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi, a jest to okoliczność konieczna, aby można było ustalić, czy wniosek taki złożony został z zachowaniem terminu wskazanego w art. 87 § 1 P.p.s.a.
Stąd też, w świetle orzecznictwa sadów administracyjnych wskazujących na to, że nie każda choroba, lecz jedynie nagłe pogorszenie stanu zdrowia, którego skarżąca nie mogła przewidzieć może stanowić przesłankę dla przywrócenia terminu, nie można było podzielić argumentacji przedstawionej w niniejszym wniosku.
Sąd I instancji wskazał, że wobec powyższych okoliczności nie można, więc mówić o braku winy skarżącej w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Sąd I instancji podkreślił, że instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wtedy, gdy strona w sposób przekonujący uprawdopodobni brak swojej winy, nawet nieumyślnej. Przez "brak winy" należy bowiem rozumieć zaistnienie takich okoliczności, w których strona nawet przy dołożeniu największego wysiłku nie byłaby w stanie dokonać czynności w terminie. Wobec tego jakiejkolwiek nieuwagi, niestaranności lub zaniedbania nie można kwalifikować jako braku winy.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca i wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez przywrócenie terminu do wniesienia skargi oraz o zasądzenie od organu zwrotu na rzecz skarżącej kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm prawem przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie art. 44 § 1, § 2, § 3 i § 4 kpa w zw. z art. 42 § 1, § 2 i § 3 kpa w zw. z art. 53 § 1 ppsa:
a) poprzez przyjęcie, że doręczenie zastępcze z października 2013 r. dotyczące zaskarżonej decyzji, było doręczeniem skutecznym, a skarżąca uchybiła terminowi do wniesienia skargi na powyższą decyzję, pomimo że doręczenie zastępcze nie może być uznane za skuteczne, albowiem: (1) przesyłka nie została nadana na aktualny (wskazany organowi w toku postępowania administracyjnego i sądowoadministracyjnego) adres skarżącej, (2) adres wskazany na przesyłce nie jest również adresem podanym we wniosku z 2004 r. jako adres korespondencyjny skarżącej, (3) przesyłka została dwukrotnie awizowana przez operatora pocztowego pod adresem różnym od adresu nadania i różnym od adresu skarżącej,
b) poprzez przyjęcie, że dla uznania, iż dany adres jest prawidłowym adresem do doręczeń, gwarantującym skuteczność doręczeń w postępowaniu administracyjnym, wystarczające jest ustalenie, że pod tym adresem strona odebrała kiedyś inną przesyłkę, podczas gdy organy administracji obowiązane są doręczać przesyłki wyłącznie w sposób wynikający z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności z art. 42 k.p.a. i 44 k.p.a., i wyłącznie w miejscach przewidzianych w tychże przepisach, a wcześniejsze i incydentalne odebranie przez stronę postępowania przesyłki w innym miejscu niż przewidziane w przepisach pozostaje bez znaczenia dla oceny skuteczności późniejszych doręczeń, a w szczególności nie oznacza, że każda próba doręczenia na ten niewłaściwy adres ma być uznana za skuteczną,
c) poprzez przyjęcie, że dla wykazania nieskuteczności doręczenia zastępczego konieczne jest wszczęcie postępowania reklamacyjnego przed operatorem pocztowym przez stronę postępowania administracyjnego, podczas gdy (1) żaden przepis prawa nie nakłada na stronę takiego obowiązku, (2) przebieg i wynik postępowania reklamacyjnego nie wpływa na ocenę skuteczności doręczenia, (3) a nadto w okolicznościach niniejszej sprawy nieprawidłowość doręczenia zastępczego wynika wprost z załączonych przez skarżącą dokumentów (tj. z zawiadomień o awizowaniu) i nie wymaga potwierdzenia w toku postępowania reklamacyjnego.
Nadto, z daleko idącej ostrożności, na wypadek uznania przez Naczelny Sąd Administracyjny, iż doręczenie zastępcze z października 2013 r. dotyczące decyzji SKO w Kaliszu było jednak doręczeniem skutecznym, zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie:
a) art. 86 § 1 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, że skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu do złożenia skargi, co skutkowało bezzasadnym odmówieniem skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia skargi, pomimo że opisane we wniosku okoliczności (wykazane stosownymi dowodami), tj. przede wszystkim ciężka choroba, wskazują na brak winy skarżącej w uchybieniu terminu,
b) art. 106 § 3 i § 5 p.p.s.a. w zw. z art. 227 k.p.c. poprzez brak przeprowadzenia zawnioskowanych przez skarżącą dowodów, a w szczególności brak zwrócenia się do wskazanych przez skarżącą placówek medycznych o przesłanie dokumentacji medycznej dotyczącej skarżącej oraz brak przeprowadzenia dowodu z nadesłanej dokumentacji na okoliczność stanu zdrowia skarżącej, okresowego pogarszania się stanu zdrowia skarżącej i niedyspozycji fizycznej skarżącej, pomimo że okoliczności te mają podstawowe znaczenie dla rozstrzygnięcia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi,
c) art. 141 § 4 w zw. z art. 166 p.p.s.a. poprzez brak należytego uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, w szczególności z uwagi na wewnętrzną sprzeczność uzasadnienia w zakresie tego, czy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uznał wniosek o przywrócenie terminu za wniesiony w terminie, o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a.
W uzasadnieniu wskazano, że w chorobie skarżącej zdarzają się okresy lepszego samopoczucia i dyspozycyjności fizycznej, jak również okresy, gdy choroba uniemożliwia skarżącej normalne funkcjonowanie. Skarżąca podała, że jesienią 2013 r., w szczególności w okresie od września do początku listopada 2013 r. stan zdrowia skarżącej uległ pogorszeniu, w związku z czym skarżąca nie opuszczała swojego miejsca zamieszkania, nie bywała na działce, której dotyczy niniejsze postępowanie, ani na poczcie.
Z uwagi na powyższe skarżąca wyjaśniła, iż nawet jeśli przyjąć, że przesyłkę zawierającą zaskarżoną decyzję awizowano pod prawidłowym adresem, to uznać należy, iż skarżąca bez swojej winy nie odebrała awizowanej przesyłki, a w konsekwencji bez swojej winy nie wniosła skargi na decyzję z dnia [...] września 2013 r. w terminie 30 dni od daty doręczenia zastępczego. Na poparcie swych twierdzeń skarżąca powołała szereg dowodów, w tym dokumenty potwierdzające chorobę skarżącej i wniosła o zwrócenie się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu do ośmiu placówek medycznych o przesłanie dokumentacji medycznej dotyczącej skarżącej oraz o przeprowadzenie dowodu z nadesłanej dokumentacji na okoliczność stanu zdrowia skarżącej, okresowego pogarszania się stanu zdrowia skarżącej i niedyspozycji fizycznej skarżącej. W świetle powyższego uznać należy, iż nie zostały zrealizowane określone w przepisach prawa wymogi warunkujące skuteczność doręczenia skarżącej przesyłki z decyzją z dnia [...] września 2013 r. Skarżąca nie mogła otrzymać przesyłki z SKO, albowiem została ona nieprawidłowo zaadresowana, a nadto nie mogła dowiedzieć się w terminie o awizowaniu tejże przesyłki, gdyż awizowanie nastąpiło w niewłaściwym (i niezgodnym z adresem nadania) miejscu.
Tym samym błędne jest, w ocenie skarżącej przyjęcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, iż po stronie organu nie można dopatrzyć się zaniedbań i naruszenia przepisów o doręczeniach. Podkreślenia wymaga, iż tylko doręczenie zrealizowane zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego może być uznane za skuteczne. Wystąpienie jakichkolwiek uchybień w procedurze doręczenia zastępczego (szczególnie tak licznych i jednoznacznych jak w niniejszej sprawie) oznacza natomiast, że doręczenie nie może być uznane za skuteczne zgodnie z art. 44 § 4 k.p.a.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie okazało się zasadne.
W niniejszej sprawie nie można zgodzić się ze stanowiskiem sądu I instancji, który wywiódł, że skarżąca skutecznie w trybie awizo odebrała adresowaną do niej korespondencję, skierowaną na adres: ul. [...] O. Skr. Poczt. [...]. Rację przyznać należy żalącej się, iż w okolicznościach niniejszej sprawy taki sposób zaadresowania przesyłki nie można było uznać za prawidłowy w świetle art. 42§3, art. 44§1-4 kpa.
A. K. podała we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu jako adres do korespondencji numer skrytki pocztowej. Dopuszczalność tak sprecyzowanego adresu nie budzi wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego, w istocie bowiem skoro strona wnosząca podanie jest dysponentem treści pisma, to nie można jej odmówić prawa do tak określonego adresu( por. postanowienie NSA z dnia 24.10.2012r., wydane w sprawie o sygn. I OSK 2540/12, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 13 września 2013r., wydany w sprawie o sygn. II SA/Po 380/13, wyrok NSA w Warszawie z dnia 30.10.2003r., wydany w sprawie o sygn. IV SA 925/02) . W niniejszej sprawie jednak SKO w Kaliszu decyzję z dnia [...] września 2013r. skierowało na adres, który nie odpowiadał wskazaniom skarżącej z wniosku z dnia 13.10.2004r. W części przeznaczonej na dane adresata obok informacji dotyczącej numeru skrytki podano także oznaczenie numeru posesji – [...] przy ulicy [...] w O. Jak wynika z "zawiadomień Poczty Polskiej o możliwości odbioru przesyłki", próbę doręczenia decyzji II instancji podjęto pod adresem O. ul. [...].
Z przedłożonych akt administracyjnych nie wynika, by skarżąca wskazywała jako przeznaczone dla korespondencji, którykolwiek z obydwu adresów posesji, by przesyłka z decyzją odwoławczą pozostawiona była przez pocztę we wskazanej przez skarżącą skrytce pocztowej o nr [...]. Zgodzić należy się z żalącą, iż wpisany prze SKO na badanej przesyłce adres jest w istocie niedopuszczalnym połączeniem dwóch adresów.
W tej sytuacji już tylko z tego powodu nie może budzić wątpliwości wadliwość doręczenia A. K. decyzji SKO z dnia [...] września 2013r . Opisane uchybienia w zakresie doręczenia przesyłki, skierowanej do ww. dnia 9.10.2013r. czynią zbędną ocenę okoliczności podanych przez skarżącą, związanych ze stanem jej zdrowia, zawiadomieniem o nowym adresie miejsca zamieszkania. Wykazana nieprawidłowość w doręczeniu przesyłki, nadanej na poczcie dnia 9.10. 2013r. przez SKO podważa domniemanie z art. 44§4 kpa odnośnie dotarcia przesyłki do rąk adresatki.
Celem sprawdzenia skuteczności doręczenia przesyłki przez sąd bądź organ nie jest wymagane uprzednie przeprowadzenie postępowania reklamacyjnego usługi pocztowej. Na ocenę skuteczności badanego doręczenia nie może mieć żadnego wpływu fakt, iż skarżącej doręczono osobiście inną przesyłkę SKO mimo takiej samej wadliwości adresu.
Powyższe skutkować winno przyjęciem, iż A. K. bez własnej winy nie była w stanie dowiedzieć się o przesyłce( por. postanowienie NSA z dnia 27 marca 2014r., wydany w sprawie II GZ 145/14, postanowienie NSA z dnia 16.10.2012r. , wydane w sprawie z dnia o sygn. I OSK 2351/12).
Zaistniały więc przesłanki zawarte w art. 86§1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, by przywrócić skarżącej na jej wniosek termin do wniesienia skargi.
W tej sytuacji zaskarżone postanowienie należało uchylić, termin do wniesienia skargi A. K. przywrócić.
Mając powyższe na względzie na zasadzie art. 188 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
O kosztach postępowania zażaleniowego Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł, ponieważ zgodnie z art. 209 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniosek strony o zwrot kosztów sąd II Instancji rozstrzyga w orzeczeniu o którym mowa w art. 203 , 204 ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło