II OZ 792/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA - Zofia Flasińska po rozpoznaniu w dniu 7 sierpnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. W. i J. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 maja 2008 r. sygn. akt I SA/Wa 608/08 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi K. W. i J. W. na decyzję Ministra Kultury I Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazu zabezpieczenia zabytku postanawia: - uchylić zaskarżone postanowienie. Postanowieniem z dnia 16 maja 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania decyzji Ministra Kultury I Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] w przedmiocie nakazania zabezpieczenia zabytku. W ocenie Sądu I instancji, skarżący winni byli wykazać istnienie prawdopodobieństwa doznania niepowetowanej szkody lub wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków wykonania zaskarżonej decyzji. Tymczasem skarżący nie wykazali, że została spełniona którakolwiek z przesłanek wynikających z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W tej sytuacji Sąd I instancji uznał, iż wniosek skarżących nie może zostać uwzględniony. W zażaleniu na to postanowienie K. W. i J. W. wnieśli o jego uchylenie. W uzasadnieniu zażalenia wskazano, iż skarżący wykazali, iż wykonanie zaskarżonej decyzji wygeneruje zbędne koszty, a użyty materiał do zastosowania doraźnych zabezpieczeń nie będzie przydatny przy odrestaurowaniu obiektu. Dodatkowo koszt dokonania nawet doraźnych zabezpieczeń z uwagi na wielkość pałacu i poziom zniszczeń będzie stanowił kwotę kilkuset tysięcy złotych. Nadto skarżący podnieśli, że jeśli Sąd uznał ich wyjaśnienia za niewystarczające winien był wezwać ich do uzupełnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wobec braku takiego działania ze strony Sądu, skarżący wskazali na naruszenia art. 6 ustawy Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie ma usprawiedliwione podstawy. Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. W pierwszej kolejności podkreślić należy, iż katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia jest zamknięty. Oznacza to, że Sąd nie bada zasadności samej skargi na etapie rozpoznania wniosku. Dalej podnieść trzeba, iż na wnioskodawcy spoczywa obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Jeżeli we wniosku o wstrzymanie wykonania takiego aktu lub czynności strona nie wykaże okoliczności uzasadniających twierdzenie, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, to nie można tego uznać za brak formalny wniosku (zob. np. postanowienie NSA z 24 listopada 2005 r. II OZ 1065/05), lecz za brak przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej przez sąd, uzasadniający oddalenie wniosku. Od zasady tej dopuszczalne są jednak pewne wyjątki usprawiedliwione okolicznościami konkretnej sprawy. I tak w sytuacji, gdy z treści skargi sporządzonej przez stronę działającą bez profesjonalnego pełnomocnika, pośrednio da się wyprowadzić – chociażby w jakimś fragmencie – uzasadnienie wniosku o wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności – to należałoby się zastanowić, czy nie zachodzi sytuacja, o której mowa w art. 49 § 1 ustawy P.p.s.a. i wezwać skarżącego do uzupełnienia braków wniosku pod rygorem pozostawienia go bez rozpoznania (por. postanowienie NSA z 18 stycznia 2006 r. I OZ 1471/05). Bez wątpienia z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. Sąd I instancji uznał, iż złożony w skardze wniosek o wstrzymanie zaskarżonej decyzji nie został w żaden sposób uzasadniony i z tego powodu wniosku nie uwzględnił. Z taką argumentacją nie sposób się zgodzić mając na względzie treść skargi. Na stronie 2 skargi znajduje się fragment, który stanowi uzasadnienie złożonego wniosku. Słusznie zatem skarżący wskazują w zażaleniu, iż Sąd nie odniósł się w ogóle do przedstawionej argumentacji. Co więcej gdyby Sąd uznał, że przedstawione wywody są niewystarczające bądź miał wątpliwość czy aby na pewno stanowią uzasadnienie wniosku, to winien wezwać stronę występująca w sprawie bez profesjonalnego pełnomocnika, to uzupełnienia jego braków formalnych w trybie art. 49 § 1 ustawy P.p.s.a. pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Biorąc powyższe pod uwagę Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa. Z tych też względów, na podstawie art. 185 w związku z art. 197 § 2 ustawy P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.