I SA/Bk 1209/16

PostanowienieWSA w Białymstoku2017-11-15

Skład orzekający: Jacek Pruszyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości podatkowe spółki, wynagrodzenie pełnomocnika ustanowionego z urzędu powinno być obliczane według stawki dla spraw, w których przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna, czy według stawki dla "innych spraw"?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że sprawa dotycząca odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości podatkowe spółki nie jest sprawą, w której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna. Organ podatkowy w takim przypadku ustala istnienie przesłanek pozwalających na przypisanie osobie trzeciej odpowiedzialności za zobowiązania podatnika, a nie samą należność pieniężną. W związku z tym, wynagrodzenie pełnomocnika powinno być obliczane według stawki dla "innych spraw", a nie według wyższej stawki dla spraw o należności pieniężne.
Stan faktyczny
Radca prawny, ustanowiony w sprawie z prawa pomocy, złożył sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego, który przyznał mu wynagrodzenie w niższej kwocie niż oczekiwana. Pełnomocnik zarzucił błędną wykładnię przepisu rozporządzenia, polegającą na zakwalifikowaniu sprawy o odpowiedzialność podatkową członka zarządu za zaległości spółki jako "innej sprawy", zamiast jako sprawy, w której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna. Wniósł o zmianę postanowienia i przyznanie wyższego wynagrodzenia.
Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy zaskarżone postanowienie referendarza sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jacek Pruszyński (spr.), , , po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 listopada 2017 r. sprzeciwu radcy prawnego J. P. od postanowienia referendarza sądowego z dnia 26 października 2017 r. przyznającemu pełnomocnikowi kwotę 295,20 zł tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w zakresie udziału w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] października 2016 r. Nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej skarżącego jako byłego członka zarządu "S. P." Spółki z o.o. w likwidacji w S. za zaległości podatkowe spółki z tytułu podatku od towarów i usług za maj, czerwiec i sierpień 2011 r., odsetek za zwłokę za ten okres oraz kosztów postępowania egzekucyjnego p o s t a n a w i a utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. Postanowieniem z dnia 26 października 2017 r., referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku przyznał w przedmiotowej sprawie radcy prawnemu J. P. kwotę 295,20 zł tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w zakresie udziału w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji. Jako podstawę prawną orzeczenia, referendarz wskazał art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej powoływana jako p.p.s.a.) oraz § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c w zw. z § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1715 ze zm.). Nie zgadzając się z powyższym postanowieniem, radca prawny J. P. – ustanowiony w sprawie pełnomocnik w ramach przyznanego Skarżącemu prawa pomocy, złożył sprzeciw, w którym zarzucił błędną wykładnię § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) ww. rozporządzenia, poprzez uznanie, że sprawę o orzeczeniu o odpowiedzialności podatkowej skarżącego należy kwalifikować jako "inną sprawę" a nie sprawę, w której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna co doprowadziło do przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w wysokości niższej niż ta, która rzeczywiście jest pełnomocnikowi skarżącego należna. Wskazując na powyższe, pełnomocnik skarżącego wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w kwocie 8.856 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. W ocenie Sądu, sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie referendarza sądowego odpowiada prawu. Zgodnie z art. 250 § 1 p.p.s.a. wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Natomiast z treści § 21 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1715 ze zm.) wynika, że w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji opłata jest uzależniona od charakteru sprawy zawisłej przed sądem – w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna - opłatę oblicza się na podstawie § 8 (lit. a), za sporządzenie skargi i udział w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego - 600 zł (lit. b), zaś w innej sprawie – 240 zł (lit. c). Nie ulega zatem wątpliwości, że wysokość opłaty należnej radcy prawnemu, z tytułu nieopłaconych kosztów pomocy prawnej w postępowaniu przed sądem administracyjnym I instancji jest uwarunkowana charakterem sprawy, w której został on ustanowiony. Objęta skargą decyzja dotyczy orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej członka zarządu za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego dominuje pogląd, iż od skargi na decyzję o odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe spółki należy pobierać wpis stały w wysokości 500,00 zł, stosownie do § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (por. orzeczenia: z 15 maja 2008 r., II FZ 182/08; z 19 listopada 2008 r., I FSK 1678/08; z 2 grudnia 2008 r., I FZ 424/08; z 15 kwietnia 2009 r., II FZ 118/09). W tego typu decyzjach, jak w niniejszej sprawie, organ podatkowy rozstrzyga, czy w konkretnym przypadku zachodzą przesłanki przewidziane w art. 116 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201 ze zm.) dla odpowiedzialności członka zarządu spółki za jej zobowiązania podatkowe. Decyzja taka nie może być traktowana jako akt kreujący należność pieniężną, bądź stwierdzający jej istnienie, ponieważ okoliczność ta pozostaje poza granicami sprawy. Przedmiotem sprawy toczącej się przed organem podatkowym nie jest w istocie ustalenie należności pieniężnej, ale ustalenie istnienia przesłanek pozwalających na przypisanie osobie trzeciej odpowiedzialności za zobowiązania podatnika. Od skargi na decyzję o odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe spółki należy pobierać wpis stały, ponieważ wysokość zaległego podatku nie jest przedmiotem sporu w sprawie, a zatem przedmiotem zaskarżenia nie są należności pieniężne w rozumieniu art. 231 p.p.s.a. Taka również sytuacja miała miejsce w przedmiotowej sprawie, bowiem wpis sądowy w sprawie został ustalony na kwotę 500 zł (k. 1 akt sąd.), jednakże z uwagi na przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym, skarżący nie był wzywany do jego uiszczenia. Tym samym nie zachodzą podstawy do przyznania kwoty wynagrodzenia radcy prawnemu w tej sprawie według stawki uzależnionej od wartości przedmiotu sprawy. Mając na uwadze powyższe, zgodzić się należało z referendarzem sądowym, że opłata należna pełnomocnikowi skarżącego w niniejszej sprawie wynosi 240 zł. Opłata ta zgodnie z § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia została podwyższona o kwotę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności (23 %), co w konsekwencji dało kwotę 295,20 zł. Mając na uwadze powyższe, uznając że zaskarżone postanowienie referendarza sądowego odpowiada prawu, na podstawie art. 260 § 1 i 2 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło