I SA/Bk 1260/15

WyrokWSA w Białymstoku2016-04-13

Skład orzekający: Andrzej Melezini, Paweł Janusz Lewkowicz, Jacek Pruszyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Skarbowej prawidłowo umorzył odsetki za zwłokę od zaległości podatkowej, jednocześnie odmawiając umorzenia zaległości podatkowej, biorąc pod uwagę sytuację zdrowotną i finansową podatnika oraz przesłanki ważnego interesu podatnika i interesu publicznego?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest trzecią instancją w postępowaniu administracyjnym i nie może oceniać słuszności decyzji uznaniowej organu podatkowego. Kontrola sądu ogranicza się do badania legalności decyzji, w tym prawidłowości zebrania materiału dowodowego, wyciągnięcia wniosków oraz oceny, czy dokonana ocena mieści się w ustawowych granicach. W niniejszej sprawie organ prawidłowo ustalił stan faktyczny, rozważył przesłanki ważnego interesu podatnika i interesu publicznego, a jego uznaniowa decyzja o częściowym umorzeniu odsetek, choć nie w pełni zgodna z oczekiwaniami strony, nie narusza prawa.
Stan faktyczny
Skarżący A. G. wnioskował o umorzenie zaległości podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 2006, 2007 i 2009 oraz odsetek za zwłokę. Organy podatkowe odmówiły umorzenia zaległości, wskazując na brak przesłanek ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego, mimo choroby psychicznej skarżącego. Po uchyleniu przez NSA wyroku WSA i ponownym rozpoznaniu sprawy przez WSA, Dyrektor Izby Skarbowej umorzył odsetki za zwłokę za lata 2006 i 2007, ale odmówił umorzenia zaległości podatkowych i odsetek za rok 2009. Skarżący, reprezentowany przez kuratora, wniósł skargę do WSA, kwestionując odmowę umorzenia zaległości.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Andrzej Melezini, Sędziowie sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz, sędzia WSA Jacek Pruszyński (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Beata Borkowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 2006 i 2007 oraz odmowy umorzenia zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 2006, 2007 i 2009 i odsetek za zwłokę od zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2009 r. oddala skargę Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w B., po rozpatrzeniu wniosku A. G. (dalej powoływany także jako Skarżący), decyzją z [...] listopada 2011 r. Nr [...] odmówił umorzenia zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 2006, 2007 i 2009 w łącznej kwocie [...] zł wraz z odsetkami za zwłokę w wysokości [...] zł. Decyzję uzasadnił tym, że w przedmiotowej sprawie nie wystąpiły okoliczności nadzwyczajne pozwalające uznać, że zachodzą przesłanki ważnego interesu strony lub interesu publicznego, które uzasadniałyby umorzenie wnioskowanej kwoty. Po rozpatrzeniu odwołania Skarżącego, Dyrektor Izby Skarbowej w B., decyzją z dnia [...] lutego 2012 r., utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Organ stwierdził, że sytuacja finansowa oraz zdrowotna Skarżącego, w szczególności okoliczność uzyskiwania stałych dochodów z renty oraz długotrwała choroba psychiczna – schizofrenia, nie upoważniają do uznania, iż w sprawie występuje ważny interes podatnika lub interes publiczny tym bardziej, że nie wystąpiły żadne nadzwyczajne i niezależne zdarzenia losowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 10 października 2012 r. sygn. akt I SA/Bk 114/12, oddalił skargę Skarżącego, uznając, że w rozpatrywanej sprawie organy podatkowe obu instancji rozważały argumenty wnioskującego o zastosowanie ulgi w odniesieniu do przesłanki "ważnego interesu podatnika", jak też brały pod uwagę ewentualne zaistnienie przesłanki "interesu publicznego". Od powyższego wyroku Skarżący wniósł skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 13 lutego 2015 r., II FSK 3293/12 uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Białymstoku. NSA wskazał, że choroba psychiczna Skarżącego: schizofrenia paranoidalna i jej możliwy wpływ za postępowanie chorego, to niezależne od Skarżącego, obiektywnie występujące przypadki losowe, które wymagają szczególnie wnikliwego zbadania w kontekście stosowania art. 67a § 1 pkt 3 o.p. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 10 czerwca 2015 r. uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z [...] lutego 2012 r. nr [...]. W uzasadnieniu Sąd podał, że dokonał ponownej kontroli akt sprawy administracyjnej i sądowej i stwierdził, że zebrany w sprawie materiał dowodowy nie daje jednoznacznej odpowiedzi w przedmiocie wpływu choroby podatnika na objętą wnioskiem o umorzenie zaległość podatkową. Pomocna jest co prawda opinia sądowo-psychiatryczno-psychologiczna z dnia [...] listopada 2009 r., ale i ten dowód jednoznacznie nie pozwala na przesądzenie ad meritum w sprawie. WSA wskazał między innymi, że organ przy ponownym rozpoznaniu sprawy winien uwzględnić powyższą argumentację i właściwie ocenić w decyzji wpływ choroby Skarżącego na objętą wnioskiem o umorzenie zaległość podatkową. Ocena ta będzie możliwa przy pogłębionej analizie zebranego w sprawie materiału dowodowego, ewentualnie przy próbie pozyskania nowych dowodów w sprawie. Organ co prawda, zgodnie z zaleceniami NSA powinien rozważyć przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lekarza psychiatry, jednak w przypadku uznania przez organ braku potrzeby przeprowadzenia tego dowodu, organ winien dokonać oceny potencjalnego wpływu takiej opinii na merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy". Mając na uwadze powyższe wyroki sądów administracyjnych, Dyrektor Izby Skarbowej w B. dokonał ponownej analizy zebranego w aktach sprawy materiału dowodowego i decyzją z dnia [...] października 2015 r., Nr [...] uchylił decyzję organu I instancji w całości i na podstawie art. 67a § 1 pkt 3 o.p. umorzył odsetki za zwłokę od zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 2006, 2007 w wysokości 6610 zł oraz odmówił umorzenia zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 2006-2007 i 2009 w łącznej kwocie 14 827,00 zł i odsetek za zwłokę od zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2009 r w wysokości 214 zł. Przytaczając rozumienie przesłanki "ważnego interesu podatnika" i "interesu publicznego", Dyrektor Izby Skarbowej w B. stwierdził, że sytuacja finansowa Skarżącego, ustalona na podstawie akt sprawy, nie upoważnia do uznania, iż w rozpatrywanej sprawie występuje ważny interes podatnika. Sytuacja finansowa i materialna Skarżącego nie powoduje zagrożenia jego egzystencji. Skarżący posiada stały dochód z tytułu renty, nie posiada zobowiązań wobec innych podmiotów (np. kredyty w bankach i innych instytucjach finansowych, zaległości w składkach na ubezpieczenie), dodatkowo Skarżący gra na giełdzie i uzyskuje dochody z tego tytułu. Choroba psychiczna Skarżącego została zdiagnozowana już w 2000 r., czyli przed powstaniem zaległości podatkowych. Nie może więc być traktowana jako zdarzenie losowe, mające bezpośredni wpływ na świadomość Skarżącego odnośnie powstania obowiązku podatkowego. Jak wynika z akt sprawy, Skarżący posiadał rachunek inwestycyjny w biurze maklerskim od 1994 r., nierozerwalnie związany z inwestowaniem na giełdzie, co pozwala domniemywać, że potrafi on skalkulować przewidywany dochód z uwzględnieniem wszystkich kosztów, w tym również należnych podatków. Pogorszenie się koniunktury i spadek wartości posiadanych akcji nie stanowią przesłanki pozytywnej do uznania, że występuje ważny interes podatnika stanowiący jedną z przesłanek do udzielenia wnioskowanej ulgi podatkowej. Porównanie okresów (lat), w których Skarżący osiągał dochód z giełdy ze wskaźnikiem giełdy WIG wskazuje, że Skarżący osiągał dochód wówczas, gdy WIG rósł - lata 2006, 2007, 2009, 2013 (odpowiednio + 41,6%, +10,39%, +46,85%, +8,06%). Natomiast w latach spadku indeksu - 2001 (- 21,99%), 2008 (-51,07%) również i Skarżący notował straty. Z informacji PIT-8C wynika, iż w latach 2006 - 2009 dysponował znacznymi kwotami pieniędzy - w 2006 r. zainwestował w papiery wartościowe [...] zł uzyskując zysk w wysokości 45 650,29 zł, w 2007 r. kwota zainwestowana stanowiła już [...] zł a dochód 25 708,84 zł, w 2009 r. nabył papiery wartościowe na kwotę [...] zł uzyskując dochód 23 752,89 zł. Jedynie w 2008 r. Skarżący poniósł stratę w wysokości 34 148,31 zł przy inwestycji na kwotę [...] zł, co wynikało z bessy na giełdzie. Połowę wysokości poniesionej straty Skarżący odliczył w zeznaniu podatkowym PIT-38 złożonym za 2009 rok. W tej sytuacji stwierdzenie, że jedyną przyczyną strat na giełdzie jest choroba psychiczna Skarżącego jest nieuprawnione. Organ podkreślił również, że nieuprawnione jest twierdzenie, że choroba psychiczna Skarżącego była przyczyną powstania zaległości podatkowych. Z opinii sądowo-psychiatryczno-psychologicznej z [...] listopada 2009 r. wynika, iż mocną stroną Skarżącego są wiedza, zasób słów, znajomość norm społecznych a funkcjonowanie intelektualne opiniowanego mieści się na poziomie ponadprzeciętnym, o czym świadczy m.in. osobisty udział Skarżącego w postępowaniu zarówno wymiarowym, ulgowym i egzekucyjnym. Wszelkie podania redagował i wnosił Skarżący osobiście, a ich treść była precyzyjna i logiczna. Biegli sądowi w swojej opinii stwierdzili też, że z otrzymywanego świadczenia rentowego Skarżący nie realizuje żadnych opłat stałych poza podatkiem gruntowym, co pozwala to na wyciągnięcie wniosku, iż Skarżący posiada świadomość prawno-podatkową, jednakże wybiórczo podchodził do kwestii realizacji ciążących na nim powinności publicznoprawnych. Tym niemniej, organ odwoławczy mając na względzie sytuację zdrowotną Skarżącego i zasadę zaufania obywatela do państwa stwierdził istnienie przesłanki interesu publicznego i w ramach uznania administracyjnego postanowił umorzyć odsetki za zwłokę od zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 2006 i 2007 w wysokości 6 610,00 zł. (naliczone na dzień złożenia wniosku o umorzenie tj. [...] września 2011 r.). Organ wskazał, że zobowiązanie podatkowe powstało z mocy prawa i to na Skarżącym ciążył obowiązek obliczenia i uiszczenia podatku w określony przepisami prawa sposób i w ustawowym terminie. Choroba Skarżącego nie miała wpływu na osiągnięcie dochodu i nie wpłynęła tym samym na powstanie zobowiązania podatkowego, będącego konsekwencją osiągnięcia dochodu. Mogła jednak mieć wpływ na świadomość złożenia w terminie zeznania o wysokości dochodu, co uwzględniono przy ocenie występowania przesłanek interesu publicznego. Na powyższą decyzję kurator Skarżącego – O. G. wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku stwierdzając, że nie zgadza się z wydaną decyzją. W kolejnym piśmie procesowym podważyła zasadność złożenia przez Skarżącego zeznań PIT-38 oraz naliczenia wysokości kosztów egzekucyjnych. W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymując stanowisko w sprawie, wniósł o jej oddalenie. W piśmie procesowym z dnia 11 kwietnia 2016 r., ustanowiony z urzędu pełnomocnik Skarżącego zarzucił naruszenie art. 67a § 1 pkt 3, art. 187 § 1 i art. 191 o.p. polegające na przyjęciu, iż w sprawie nie zachodzi przesłanka uzasadniająca umorzenie w całości zaległości podatkowych wraz z odsetkami ze względu na ważny interes podatnika. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawą materialno-prawną zapadłych w niniejszej sprawie decyzji organów podatkowych jest w szczególności art. 67a § 1 pkt 3 o.p. Przepis ten daje możliwość umorzenia ciążących na podatniku zaległości podatkowych oraz odsetek za zwłokę, jeśli jest to uzasadnione ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym. Wynikająca z tego przepisu norma prawna nie wyznacza w sposób kategoryczny prawnych konsekwencji dla określonego rodzaju stanów faktycznych, pozostawiając to uznaniu organu podatkowego. Ustawodawca zastrzegł bowiem, że w przypadku wystąpienia ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego organ podatkowy może na wniosek podatnika umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną. Komentowany przepis wprowadza do systemu prawa podatkowego tzw. luz decyzyjny (por. J. Wróblewski, Sądowe stosowanie prawa, PWN, Warszawa 1972, s. 222). Decyzje organów podatkowych mają w tych sprawach charakter uznaniowy. Powyższe nie oznacza, że swoboda w przyznawaniu tego rodzaju ulg jest niczym nieograniczona. Wykładnia gramatyczna przepisu art. 67a § 1 o.p. daje podstawę do stwierdzenia, że do uznania administracyjnego, a więc możliwości wyboru określonego kierunku rozstrzygnięcia dochodzi po ustaleniu, iż w sprawie zaistniała przesłanka w postaci "ważnego interesu podatnika" lub "interesu publicznego". Jeśli żadna z tych przesłanek nie jest spełniona, organ podatkowy nie ma w tym zakresie możliwości wyboru konsekwencji prawnych i nie może przyznać wnioskowanej ulgi w spłacie podatku. Natomiast wykazanie istnienia którejś z wymienionych przesłanek, choć pozwala organowi podatkowemu na zastosowanie tej ulgi, to jednak do tego nie zobowiązuje. W tym przypadku organ podatkowy powinien najpierw wyważyć interes jednostki i interes majątkowy Skarbu Państwa lub gminy. Zasadą konstytucyjną jest bowiem obowiązek każdego obywatela do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków (art. 84 Konstytucji RP). Ponadto w doktrynie wskazuje się, że uznanie administracyjne sprowadza się do tego, że organ podatkowy jest zobligowany do ustalenia, czy w danej sprawie mają miejsce przesłanki uzasadniające zastosowanie ulgi. Musi zatem wszechstronnie wyjaśnić okoliczności faktyczne po to, aby na tej podstawie stwierdzić, czy występuje "ważny interes podatnika" lub "interes publiczny". Ustalenie istnienia tych przesłanek nie wiąże organu podatkowego w tym sensie, że nie musi on podjąć korzystnej dla podatnika decyzji. Może bowiem - w ramach swojego uznania - zadecydować o odmowie odroczenia terminu, nawet wówczas, gdy istnieje np. "ważny interes podatnika". Decyzja taka wymaga stosownego uzasadnienia. Uznanie administracyjne wyraża się nie w swobodzie oceny istnienia w stanie faktycznym przesłanek odroczenia (lub analogicznie umorzenia zaległości podatkowych), ale w możliwości negatywnego dla podatnika rozstrzygnięcia nawet w sytuacji ich istnienia" (R. Dowgier, L. Etel, C. Kosikowski, P. Pietrasz, M. Popławski, S. Presnarowicz, Ordynacja podatkowa. Komentarz, Lex 2011). Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie w swych orzeczeniach podkreślał, że sąd administracyjny nie jest organem trzeciej instancji w postępowaniu administracyjnym i nie może poddawać ocenie, czy dokonany przez organ administracji wybór jest słuszny. Sądy administracyjne zostały powołane do kontroli legalności działalności administracji publicznej, a zatem nie są one uprawnione do badania merytorycznej zasadności (celowości) decyzji uznaniowej. Takie rozstrzygnięcie należy wyłącznie do organów administracyjnych. Decyzje uznaniowe organów podatkowych podlegają natomiast badaniu co do ich zgodności z przepisami proceduralnymi (zob. wyrok NSA z 13 kwietnia 1998 r., sygn. akt I SA/Kr 1227/97, Lex Nr 33404). W wyroku z 7 lutego 2001 r. (sygn. akt I SA/Gd 1507/00, Lex Nr 46473) NSA podkreślił, iż sądowa kontrola legalności tzw. decyzji uznaniowych sprowadza się do oceny, czy organ podatkowy prawidłowo zgromadził materiał dowodowy, czy wyciągnięte wnioski w zakresie merytorycznym decyzji o odmowie umorzenia zaległości podatkowych mają swoje uzasadnienie w zebranym materiale dowodowym, oraz czy dokonana ocena mieści się w ustawowych granicach. Przywołane poglądy Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela. Zdaniem Sądu w rozpatrywanej sprawie organy podatkowe należycie ustaliły stan faktyczny. Stwierdzono, że Skarżący jest właścicielem nieruchomości o pow. 2,17 ha w N., lokalu mieszkalnego o pow. 47 m2 w B., 1.555 akcji oraz oszczędności w kwocie 3.500 zł (wg stanu na 2011 r.). Skarżący uzyskał w 2011 r. dochody z tytułu renty rolniczej w wysokości 645,74 zł netto miesięcznie. W 2012 r. dochód z tytułu renty wyniósł 5.554,18 zł, w 2013 r. – 9.291,44 zł i w 2014 r. – 10.308,94 zł. Mieszka wspólnie z matką, która osiąga dochody z tytułu emerytury w wysokości 1.231,36 zł brutto miesięcznie. Wydatki związane z utrzymaniem mieszkania i na leki wynoszą ok. 500 zł miesięcznie. Nadto Skarżący został uznany za trwale całkowicie niezdolnego do pracy w gospodarstwie rolnym od [...] marca 2015 r. oraz za okresowo niezdolnego do samodzielnej egzystencji od [...] marca 2015 r. do maja 2017 r. Zgodnie z zaświadczeniem Sądu Rejonowego w B. IV Wydział Rodzinny i Nieletnich z dnia [...] sierpnia 2013 r. O. G. została ustanowiona kuratorem częściowo ubezwłasnowolnionego Skarżącego. Organ ustalił, że zaległość będąca przedmiotem wniosku została uregulowana w całości w listopadzie i grudniu 2011 r. i styczniu 2012 r. W wydanych decyzjach organ odwoławczy rozważył w tym kontekście zaistnienie w sprawie przesłanek "ważnego interesu podatnika", jak też wziął pod uwagę ewentualne zaistnienie przesłanki "interesu publicznego". Wskazuje na to uzasadnienie wydanej decyzji. Odnośnie przesłanki "ważnego interesu podatnika" w orzecznictwie sądowoadministracyjnym definiuje się go jako sytuację, gdy z powodu nadzwyczajnych, losowych przypadków podatnik nie jest w stanie uregulować zaległości podatkowych. Przykładowo wymienia się tu utratę możliwości zarobkowania, utratę losową majątku (por. wyrok NSA z dnia 22 kwietnia 1999 r., SA/Sz 850/98, niepubl.). Dobrodziejstwo przewidziane w art. 67a § 1 o.p., ma wyjątkowy charakter, zastosowanie może zatem znaleźć jedynie do nadzwyczajnych, szczególnych przypadków. Organ stwierdził, że z zebranego materiału dowodowego wynika, iż sytuacja finansowa Skarżącego nie upoważnia do stwierdzenia, że w sprawie występuje ważny interes podatnika. Skarżący osiąga stałe dochody z tytułu renty, nie posiada zobowiązań wobec innych podmiotów, dodatkowo gra na giełdzie i uzyskuje z tego tytułu dochody. Skarżący dysponuje też majątkiem, którego spieniężenie pozwoliłoby na spłatę zaległości podatkowych. Trzeba też zauważyć, że przedmiotowa zaległość została uregulowana w całości w 2011 r. i 2012 r. W zapadłym w niniejszej sprawie wyroku z 10 czerwca 2015 r., I SA/Bk 305/15 Sąd stwierdził, że organ przy ponownym rozpoznaniu sprawy winien ocenić w decyzji wpływ choroby skarżącego na objętą wnioskiem o umorzenie zaległość podatkową. Ocena ta będzie możliwa przy pogłębionej analizie zebranego w sprawie materiału dowodowego, ewentualnie przy próbie pozyskania nowych dowodów w sprawie. Organ co prawda, zgodnie z zaleceniami NSA powinien rozważyć przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lekarza psychiatry, jednak w przypadku uznania przez organ braku potrzeby przeprowadzenia tego dowodu, organ winien dokonać oceny potencjalnego wpływu takiej opinii na merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy. Realizując powyższe zalecenia organ wskazał, że Skarżący posiadał rachunek inwestycyjny w biurze maklerskim od 1994 r. Argumentacja, jakoby stwierdzona choroba, na którą cierpi od 2000 r.) skutkowała podejmowaniem przez Skarżącego nieracjonalnych czynności, zaciąganiem zobowiązań finansowych, których nie był w stanie spłacać, nie znajduje oparcia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Wręcz przeciwnie, podejmowane przez Skarżącego czynności związane z grą na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie przynosiły wymierne dochody (za lata 2006, 2007, 2009 i 2013). Działania te pozwalają na stwierdzenie, że Skarżący potrafi skalkulować przewidywany dochód z uwzględnieniem wszystkich kosztów, w tym również należnych podatków. Świadczy o tym chociażby zeznanie podatkowe PIT-38 złożone za 2009 rok, w którym Skarżący odliczył połowę wysokości poniesionej straty w 2008 roku. Spadek wartości posiadanych akcji wynikający z pogorszenia się koniunktury nie wiąże się w żaden sposób ze stanem zdrowia Skarżącego. Należy zgodzić się z organem, nieuprawnione jest twierdzenie, że przyczyną powstania zaległości podatkowych była choroba psychiczna Skarżącego (schizofrenia paranoidalna). Z opinii sądowo-psychiatryczno-psychologicznej z dnia [...] listopada 2009 r. wynika, iż: "mocną stroną A. G. są wiedza, zasób słów, znajomość norm społecznych" a "Funkcjonowanie intelektualne opiniowanego mieści się na poziomie ponadprzeciętnym...", o czym świadczy m.in. osobisty udział Skarżącego w postępowaniu zarówno wymiarowym, ulgowym i egzekucyjnym. Skarżący wszelkie podania redagował i wnosił osobiście, a ich treść była precyzyjna i logiczna. Pozwala to na wyciągnięcie wniosku, iż Skarżący posiadał świadomość prawno-podatkową, jednakże wybiórczo podchodził do kwestii realizacji ciążących na nim powinności. Skarżący złożył też wniosek o umorzenie zaległości niezwłocznie po złożeniu deklaracji podatkowych uznając to za sposób rozwiązania swoich problemów finansowych. Przeprowadzona przez organ odwoławczy analiza materiału dowodowego jest wystarczająca i pozwalała na podjęcie merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie. Czyniło to zbędnym przeprowadzenie dodatkowego dowodu z opinii biegłego lekarza psychiatry. Przedstawiona argumentacja upoważniała do stwierdzenia, że choroba Skarżącego nie miała wpływu na objętą wnioskiem o umorzenie zaległość podatkową. Samo jej występowanie nie wypełniało przesłanki ważnego interesu podatnika. Dyrektor Izby Skarbowej mając na względzie sytuację zdrowotną Skarżącego i zasadę zaufania obywatela do państwa stwierdził natomiast w sprawie istnienie interesu publicznego. Interes publiczny należy rozumieć jako potrzebę zapewnienia dochodów w budżecie państwa z jednej strony, ale także jako respektowanie wartości uniwersalnych dla całego społeczeństwa jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie do organów państwa, które skutkuje podporządkowaniem się narzuconym regułom postępowania. W orzecznictwie sądowo administracyjnym podkreśla się, że interpretując pojęcie interesu publicznego należy uwzględnić wszelkie istotne w danej sytuacji prawnej zasady konstytucyjne (np.: wyrok NSA z dnia 17 kwietnia 2014 r., II FSK 1153/12). Ustalenie istnienia przesłanki do umorzenia zaległości podatkowych uprawniało organ do podjęcia w ramach uznania administracyjnego rozstrzygnięcia odnośnie skorzystania w konkretnej sprawie z tej możliwości. Organ postanowił umorzyć odsetki za zwłokę od zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 2006 i 2007 w wysokości 6.610,00 zł (naliczone na dzień złożenia wniosku o umorzenie tj. 28.09.2011 r.) i odmówił umorzenia w pozostałym wnioskowanym zakresie. Rozstrzygnięcie dotyczące zakresu zastosowanego umorzenia, jak już wyjaśniono powyżej, nie podlega kontroli Sądu. Niewątpliwie stwierdzenie zaistnienia przesłanki interesu publicznego nie obligowało organu do uwzględnienia w całości żądania strony. Mając powyższe na uwadze, Sąd stwierdził, że pomimo, iż wynik przeprowadzonego postępowania nie jest zgodny z oczekiwaniami Skarżącego, nie może to oznaczać, że zaskarżona decyzja narusza prawo. Zdaniem Sądu w tej sprawie nie doszło do naruszenia przepisów postępowania, ani stanowiącego materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia art. 67a o.p. Materiał dowodowy został zebrany w zgodzie z przepisami postępowania. Dopuszczono jako dowód wszystko, co mogło przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. Przedłożone przez stronę wyjaśnienia i dokumentację organy rozważyły i oceniły pod kątem ustawowych przesłanek do zastosowania ulgi w spłacie zaległości podatkowej. Zdaniem Sądu, postępowanie w sprawie zostało przeprowadzone prawidłowo, w zgodzie z przepisami prawa. Stanowisko organu zostało gruntownie wyjaśnione i uzasadnione. Dodatkowo trzeba zauważyć, że w postępowaniu w przedmiocie umorzenia zaległości nie można kwestionować zasadności powstania takiej zaległości i dążyć do weryfikacji zobowiązań. Podnoszone przez Skarżącego okoliczności związane z nieuwzględnieniem straty z tytułu sprzedaży akcji w 2001 r., czy też kwestionowania wysokości, wykazanego w zeznaniach rocznych PIT-38, podatku dochodowego, nie mogły mieć żadnego wpływu na ocenę zgodności z prawem zakwestionowanego rozstrzygnięcia. Mając powyższe na uwadze, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło