I SA/Bk 181/18
WyrokWSA w Białymstoku2018-05-16
Skład orzekający: Wojciech Stachurski, Andrzej Melezini, Dariusz Zalewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy, wznawiając postępowanie w sprawie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego za 2009 r., mógł naliczyć podatek od przedmiotów opodatkowania, o których istnieniu wiedział przy wydawaniu pierwotnej decyzji?Ratio decidendi
Organ podatkowy, wznawiając postępowanie na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, nie może naliczyć podatku od przedmiotów opodatkowania, o których istnieniu wiedział przy wydawaniu pierwotnej decyzji. Wiedza organu o tych przedmiotach, uzyskana np. z umów przekazania nieruchomości czy protokołów zdawczo-odbiorczych, wyklucza ich uznanie za "nowe okoliczności faktyczne" uzasadniające wznowienie postępowania i ponowne rozstrzygnięcie sprawy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego za 2009 r. po wznowieniu postępowania. Organy podatkowe uznały, że ujawnione w 2012 r. nowe okoliczności faktyczne i dowody uzasadniają wznowienie postępowania z 2009 r. Skarżący kwestionowali istnienie nowych okoliczności, twierdząc, że organ miał wiedzę o przedmiotach opodatkowania już w 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny początkowo oddalił skargę, ale Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok, wskazując na konieczność ponownej oceny, czy ujawnione okoliczności były rzeczywiście nowe.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy S. i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wojciech Stachurski, Sędziowie sędzia WSA Andrzej Melezini (spr.), sędzia WSA Dariusz Zalewski, Protokolant sekretarz sądowy Mateusz Kownacki, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 16 maja 2018 r. sprawy ze skargi S. H. i L. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia, po wznowieniu postępowania administracyjnego, wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego za 2009 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Wójta Gminy S. z dnia [...] kwietnia 2016 r., nr[...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. na rzecz skarżących S. H. i L. H.kwotę 680,00 zł (słownie: sześćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wójt Gminy S. decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r., na podstawie art. 245 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm., dalej powoływana jako: "o.p."), uchylił w całości decyzję z dnia [...] stycznia 2009 r. ustalającą L. i S. H. (dalej powoływani także jako: "Skarżący"), wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego za 2009 r. na kwotę 10.651,00 zł oraz ustalił zobowiązanie w podatku od nieruchomości na rok 2009 r.
w kwocie 30.992,00 zł, określając jednoczenie terminy płatności poszczególnych rat podatku.
W wyniku rozpatrzenia odwołania Skarżących, decyzją z dnia [...] grudnia
2012 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Wyrokiem z dnia 3 kwietnia 2013 r., sygn. akt I SA/Bk 95/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę Skarżących na ww. decyzję Kolegium, zaś Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 8 września 2015 r., sygn. akt II FSK 2059/13 oddalił skargę kasacyjną Skarżących od powyższego wyroku.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Wójt Gminy S. decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r., uchylił w całości decyzję z dnia [...] stycznia 2009 r. ustalającą wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego za 2009 r. i w pkt. 2 decyzji ustalił wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego za 2009 r. na kwotę 17.420,00 zł za nieruchomości położone na działkach o nr geodezyjnym [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] w obrębie geodezyjnym: P.-T.; [...] obręb Z. K.; [...] – D. D.
Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] lipca 2016 r., nr[...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję, uznając że nie narusza ona prawa.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy stwierdził, że ujawnione w czasie kontroli podatkowej nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji za 2009 r. nie były znane organowi i nie były przedmiotem postępowania podatkowego, wyjaśniającego czy sprawdzającego podstawy opodatkowania zgłoszone przez podatników, zatem były przesłanki do wznowienia postępowania w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania za 2009 rok i po przeprowadzeniu postępowania dowodowego wydania zaskarżonej decyzji.
Kolegium zaznaczyło, że Skarżący są przedsiębiorcami prowadzącymi działalność gospodarczą, a także posiadaczami gruntów, budynków oraz budowli,
z których część stanowi ich własność, część zaś jest dzierżawiona od Nadleśnictwa S. Z akt sprawy, poczynionych ustaleń, jak i uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że budynki parowozowni i zakładu naprawczego (nr [...], pow. 245,70 m2), magazynu technicznego (nr [...] i [...], pow. 94,90 m2), gospodarczy przy wiacie (nr [...], pow. 12,26 m2), poczekalni (nr [...], pow. 37,67 m2), gospodarczy przy budynku głównym (nr [...], pow. 30,25 m2) położone na działce nr [...] oraz budynek główny - część związana z prowadzeniem działalności gospodarczej i część mieszkalna zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej (nr [...] i [...], pow. 405,95 m2),
a także grunty pod ww. budynkami - jako zajęte i związane z prowadzeniem działalności gospodarczej przez Skarżących należało opodatkować najwyższymi stawkami podatku od nieruchomości. Natomiast część mieszkalną budynku głównego (nr [...] i [...], pow. 167,47 m2), stawką przewidzianą dla budynków mieszkalnych.
Ponadto SKO wskazało, że w sprawie zasadnym było zwolnienie budynku stacyjnego "muzeum" oraz gruntu pod nim na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844, z późn. zm.) - powoływanej dalej jako "u.p.o.l.", zaś budowli "wiaty, przystanki", torowiska, "parkanu z siatką przy parowozowni" i gruntów pod nimi na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 1 lit b) u.p.o.l., jako infrastruktury kolejowej. Organ odwoławczy za niezasadny uznał zarzut nienależytego ustalenia stanu faktycznego co do rzeczywistego sposobu wykorzystywania gruntów i budynków będących w posiadaniu podatników, tj. budynku głównego (nr w EGiB [...] i [...]), budynku gospodarczego przy budynku głównym (nr [...]) oraz co do niewłaściwej powierzchni gruntów pozostałych na 3362 m2. W tym zakresie w pełni podzielił ustalenia organu I instancji, odwołujący się do zapisów ewidencji gruntów i budynków oraz wyników przeprowadzonej w 2012 r. kontroli.
Podobnie organ ocenił zarzut naruszenia art. 6 ust. 2 u.p.o.l. Stwierdził, że
z dokumentacji zebranej w postępowaniu wynika, że budynek oznaczony w ewidencji jako [...] i [...] zgodnie z przedłożonym przez stronę projektem budowlanym obejmującym "projekt zmiany sposobu użytkowania z rozbudową i przebudową istniejącego budynku gospodarczego na budynek usługowy (handel + gastronomia) z uzbrojeniem i zagospodarowaniem terenu" ma istniejącą powierzchnię użytkową 94,90 m2 a zgodnie z danymi z ewidencji powierzchnię zabudowy 114,00 m2 i 62,00 m2 - i takie wielkości przyjął organ podatkowy do opodatkowania. Kolegium dodało, że prowadzenie prac remontowo-budowlanych, w tym rozbudowy, przebudowy, samo w sobie stanowi element prowadzenia działalności gospodarczej i nie przesądza o niemożliwości wykorzystywania nieruchomości do działalności gospodarczej. Tym samym nie było podstaw aby istniejący budynek opodatkować niższą stawką.
Nie zgadzając się z powyższą decyzją pełnomocnik Skarżących wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, zarzucając naruszenie:
– przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 240 § 1 pkt 5 o.p., poprzez niezgodne z prawdą przyjęcie przez organ, iż wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne istniejące w dniu wydania decyzji o wymiarze podatku od nieruchomości za 2009 r. nieznane organowi, który wydał decyzję, w sytuacji gdy organ podatkowy w chwili wydania decyzji w 2009 r. miał z urzędu dokładna wiedzę o wszystkich przedmiotach opodatkowania, które rzekomo ujawniono na kontroli w 2012 r. oraz poprzez niezgodne z prawem przyjęcie, że fakt odmiennej interpretacji tego samego stanu faktycznego uzasadnia wznowienie postępowania;
– przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj. 233 § 2 o.p. oraz art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, ze zm.) - powoływanej dalej jako p.p.s.a., poprzez brak zastosowania się do wskazań co do dalszego postępowania zawartych w wyroku NSA z 8 września 2015 r. sygn. akt II FSK 2059/13 oraz decyzji SKO w S. z [...] grudnia 2012 r, nr [...], tj. brak pogłębionej analizy dokumentów złożonych przez skarżących na okoliczność wiedzy organu o przedmiotach opodatkowania rzekomo ujawnionych w 2012 r. oraz dokładnego ustalenia czy grunty posiadane przez skarżących służą celom prywatnym czy też gospodarczym;
– przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy,
w szczególności art. 120, 121, 122, 124, 125 § 1, 128, 180 § 1, 187 § 1 i 3, art. 191 i 210 § 4 o.p., poprzez niewłaściwe ustalenie, iż wiedza organu o przedmiotach majątkowych wymienionych w protokole kontroli z 2012 r. ma przymiot "nowości", podczas gdy organ w dacie wydania pierwotnej decyzji w niniejszej sprawie miał wnr dyspozycji środki dowodowe celem ustalenia rzeczywistego stanu posiadania przez podatników poszczególnych przedmiotów majątkowych oraz poprzez nienależyte ustalenie stanu faktycznego - co do rzeczywistego sposobu wykorzystywania gruntów i budynków będących w posiadaniu moich Mocodawców, tj. budynku głównego (nr w EGiB [...] i [...]), budynku gospodarczego przy budynku głównym (nr [...]); oraz co do niewłaściwej powierzchni gruntów pozostałych na 3362 m2, kiedy to ich powierzchnia wynosi w rzeczywistości 1.742,78 m2; a także co do zawyżonej powierzchni gruntu pod budynkami zajętymi na prowadzenie działalności gospodarczej;
– prawa materialnego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, tj. art. 6 ust. 2 u.p.o.l. oraz art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2016, poz. 716) poprzez wymierzenie podatku od budynku magazynu technicznego w trakcie rozbudowy i przebudowy (nr [...] i [...]), podczas gdy wskutek przebudowy i rozbudowy powstaje nowy budynek o jego opodatkowanie jest możliwe dopiero z momentem zakończenia budowy i uzyskania pozwolenia na użytkowanie, co jeszcze nie nastąpiło.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 8 marca 2017 r. sygn. akt I SA/Bk 1003/16 oddalił skargę Skarżących na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] lipca 2016 r.
W uzasadnieniu wyroku Sąd pierwszej instancji wskazał na wstępie, że nie można zgodzić się ze Skarżącymi, jakoby organ pierwszej instancji wydając decyzję wymiarową za 2009 r. posiadał wiedzę o wszelkich należących do nich przedmiotach opodatkowania, a zatem że w niniejszej sprawie nie zachodziły przesłanki do wznowienia postępowania, o których mowa w art. 240 § 1 pkt 5 o.p. Sąd podkreślił, że pierwotną decyzję wymiarową wydano w oparciu o informację złożoną przez Skarżących w 2003 r. W informacji tej Skarżący nie ujęli wszelkich przedmiotów opodatkowania (gruntów, budynków, budowli) dzierżawionych od Nadleśnictwa S., informując jedynie o budynkach zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej o pow. 255 m2, budynkach mieszkalnych - 297 m2, gruntach pozostałych - 600 m2, gruntach zajętych na działalność gospodarczą - 400 m2 i budowli o wartości 9 500 zł. Sąd zaznaczył wprawdzie, że z przedłożonych przez Skarżących dokumentów, w szczególności umowy przekazania nieruchomości
w użytkowanie z Nadleśnictwem S. z dnia [...] grudnia 2003 r. i stanowiącego do niej załącznik protokołu zdawczo-odbiorczego, pisma Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych do Skarżących z dnia [...] marca 2000 r. oraz informacji widniejących na stronach internetowych gminy wynika, że organ pierwszej instancji w 2009 r. posiadał wiedzę, że Skarżący są w posiadaniu i użytkują kolejkę wąskotorową
w P. oraz że prowadzą w tym zakresie działalność gospodarczą, jednakże nie przesądzało to kwestii jego wiedzy w zakresie ich opodatkowania.
W ocenie Sądu, z dokumentów, na które powołują się Skarżący nie wynikało, które z przedmiotów opodatkowania są w ich posiadaniu i w jakim zakresie są wykorzystywane na prowadzenie działalności gospodarczej. Zaznaczył też, że protokół zdawczo-odbiorczy stanowiący załącznik do umowy użytkowania nie zawierał wszystkich obiektów mogących stanowić przedmiot podatku od nieruchomości, jak chociażby torowiska, wiat przystankowych, budynku poczekalni, czy niektórych budynków gospodarczych. Dodatkowo Sąd podał, że w wyniku przeprowadzonych oględzin i kontroli okazało się, że Skarżący przed 2009 r. nie zgłosili do opodatkowania nie tylko gruntów i obiektów budowlanych dzierżawionych od Nadleśnictwa, ale również nieprawidłowo zgłosili do opodatkowania obiekty będące ich własnością.
Tym samym Sąd zgodził się z organami obu instancji, że ujawnione w wyniku kontroli przeprowadzonej w 2012 r. okoliczności częściowo były nowe, nie były przedmiotem oceny przy wydawaniu pierwotnej decyzji, a jednocześnie były istotne dla załatwienia sprawy. Ustalenia dokonane w wyniku kontroli mogły zatem stanowić przesłankę do wznowienia zakończonego postępowania podatkowego na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 o.p. Sąd podkreślił, że z akt sprawy nie wynika, aby wydając pierwotne decyzje w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego Wójt kwestionował fakt prowadzenia przez Skarżących działalności gospodarczej w postaci W. Kolejki Wąskotorowej. Wójt posiadał tę wiedzę, jednakże nową okolicznością uzasadniającą wznowienie postępowania były ustalenia poczynione
w ramach przeprowadzonej kontroli podatkowej, w szczególności dotyczące liczby wynajmowanych pokoi turystom, odmiennej od zadeklarowanej powierzchni użytkowej poszczególnych budynków oraz sposobu ich wykorzystania. Powyższej oceny, zdaniem Sądu, nie mógł zmienić protokół z kontroli przeprowadzonej w firmie Skarżących w dniu [...] lipca 2000 r. Dotyczył on powierzchni budynku należącego do Skarżących, w aspekcie prowadzenia działalności agroturystycznej i wynajmu pokoi turystom w liczbie nie większej niż 5. Skarżący oświadczył wówczas, że wynajmuje turystom jedynie 5 pokoi (co nie stanowi w świetle u.p.o.l. działalności gospodarczej), a zatem organ podatkowy zasadnie przyjął, że budynek mieszkalny nie jest zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej. Sąd nadmienił, że protokół ten nie może jednak świadczyć o wiedzy organu podatkowego w zakresie rozmiaru prowadzonej działalności gospodarczej w 2009 r.
Sąd wskazał ponadto, że organy podatkowe słusznie uznały, iż jedynie część budynku o pow. 167,47 m2 służy zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych Skarżących, zaś pozostała część o pow. 405,95 m2, w tym również lokale mieszkalne, służą prowadzeniu działalności gospodarczej, w tym wynajmu pokoju turystom. Sporny budynek jest sklasyfikowany w ewidencji gruntów i budynków jako budynek niemieszkalny, a zatem co do zasady, powinien być w całości opodatkowany według stawki związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej. Stawka preferencyjna, związana z budynkami mieszkalnymi lub ich częścią, mogła mieć zastosowanie wyłącznie do tej części budynku, który po pierwsze nie był w posiadaniu osób fizycznych jako przedsiębiorców, a po drugie, który służył wyłącznie zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych Skarżących.
Dalej Sąd zwrócił uwagę, że niezasadne są także zarzuty dotyczące nieprawidłowego opodatkowania budynku gospodarczego przy budynku głównym, oznaczonego w ewidencji nr [...]. Budynek ten jest sklasyfikowany jako inny budynek niemieszkalny, a skoro jest położony na działce o nr [...]- stanowiącej własność Skarbu Państwa, oddanej w użytkowanie Skarżącym, sklasyfikowanej jako grunt pozostały i jest w posiadaniu przedsiębiorców, prawidłowo został opodatkowany według stawki związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej. Sąd wyjaśnił, że Skarżący w żaden sposób nie wykazali, aby budynek ten stanowił ich własność prywatną, w żadnym zakresie niezwiązaną z prowadzeniem działalności gospodarczej.
W ocenie Sądu, brak jest również podstaw do kwestionowania prawidłowości wyliczenia powierzchni gruntów pozostałych oraz powierzchni gruntów związanych
z prowadzeniem działalności gospodarczej. W powyższym zakresie organy podatkowe oparły się na zapisach ewidencji gruntów, z których jednoznacznie wynika, że Skarżący w 2009 r. byli posiadaczami gruntów sklasyfikowanych jako pozostałe o pow. 3839 m2 (dr i Bp-RVI). Sąd wskazał, że pomniejszając tę powierzchnię o powierzchnię budynków zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej (nr [...] i [...]) uzyskujemy wartość 3362 m2. Organy podatkowe prawidłowo zatem dokonały powyższego wyliczenia.
Bezzasadny jest także, zdaniem Sądu, zarzut naruszenia art. 6 ust. 2 u.p.o.l. Sąd wyjaśnił, że przepis ten ma zastosowanie jedynie to takich obiektów budowlanych lub ich części, które nie istniały, lecz w wyniku podjętych prac budowlanych zostały wytworzone w trakcie roku. Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie, bowiem budynki oznaczone w ewidencji nr [...] i [...] istniały w 2009 r. Sąd podkreślił, że przebudowa i rozbudowa budynku sama przez się nie oznacza, że przestaje istnieć stary budynek, a wręcz przeciwnie, w wyniku takiej przebudowy i rozbudowy ulega jedynie zwiększeniu kubatura i powierzchnia użytkowa takiego budynku. Zaznaczył też, że organy podatkowe w zaskarżonych decyzjach opodatkowały jedynie tę część rozbudowywanych budynków, które istniały w 2009 r., pomijając części dobudowywane.
W skardze kasacyjnej Skarżący, działając przez swojego pełnomocnika, zaskarżyli wyrok w całości. Zaskarżonemu wyrokowi na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 "p.p.s.a.", zarzucili naruszenie:
1) przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
a) art. 3 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 151 i art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066, ze zm.) - powoływanej dalej jako "p.u.s.a." w zw. z art. 240 § 1 pkt 5 o.p., poprzez niedostrzeżenie naruszenia przez organ podatkowy art. 240 § 1 pkt 5 o.p., które to naruszenie polegało na dokonanym po wznowieniu postępowania naliczeniu podatku od nieruchomości od budynku parowozowni oraz gruntu pod tym budynkiem oraz pomimo, iż wiedza o istnieniu tych składników i ich przeznaczeniu nie stanowiła nowej okoliczności faktycznej, gdyż Wójt w dniu [...] stycznia 2004 r, otrzymał od Nadleśnictwa S. umowę z dnia [...] grudnia 2003 r., zawartą pomiędzy Skarżącymi i Nadleśnictwem o przekazanie nieruchomości w użytkowanie wraz ze stanowiącym załącznik do tej umowy protokołem zdawczo-odbiorczym, w których to dokumentach wyraźnie wskazano, że Skarżący są w posiadaniu budynku parowozowni o pow. użytkowej 245,70 m2 znajdującym się na działce nr [...], położonej w gminie S., obręb ewidencyjny P., oddział leśny [...] - a zatem Wójt wydając decyzję z dnia [...] stycznia 2009 r. ustalającą Skarżącym wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego za 2009 r. miał z urzędu wiedzę o ww. składniku majątkowym i jego przeznaczeniu;
b) art. 3 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 151 i art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. w zw. z art. 240 § 1 pkt 5 o.p., poprzez niedostrzeżenie naruszenia przez organ podatkowy art. 240 § 1 pkt 5 o.p., które to naruszenie polegało na dokonanym po wznowieniu postępowania naliczeniu podatku od nieruchomości od budynku magazynu technicznego oraz gruntu pod tym budynkiem, pomimo że wiedza o istnieniu tych składników i ich przeznaczeniu nie stanowiła nowej okoliczności faktycznej, gdyż Wójt w dniu [...] stycznia 2004 r. otrzymał od Nadleśnictwa S.umowę z dnia [...] grudnia 2003 r., zawartą pomiędzy Skarżącymi i Nadleśnictwem o przekazanie nieruchomości w użytkowanie wraz ze stanowiącym załącznik do tej umowy protokołem zdawczo-odbiorczym, w których to dokumentach wyraźnie wskazano, że Skarżący są w posiadaniu budynku parowozowni o pow. użytkowej 245,7 m2 znajdującym się na działce [...], położonej w gminie S., obręb ewidencyjny P., oddział leśny [...] - a zatem Wójt wydając decyzję z dnia [...] stycznia 2009 r. ustalającą Skarżącym wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego za 2009 r. miał z urzędu wiedzę o ww. składniku majątkowym i jego przeznaczeniu;
c) art. 3 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 151 i art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. w zw. z art. 234 o.p., poprzez niedostrzeżenie naruszenia przez organ podatkowy art. 234 Ordynacji podatkowej, które to naruszenie polegało na naliczeniu podatku od nieruchomości od budynku magazynu technicznego oraz gruntu pod tym budynkiem, pomimo że Wójt w decyzji z dnia [...] sierpnia 2012 r. uznał, że budynek ten nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych, a więc nie podlegał opodatkowaniu na podstawie art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. w brzmieniu mającym zastosowanie do niniejszej sprawy - wskutek czego ponowna decyzja zapadła po uruchomieniu przez Skarżących postępowania odwoławczego została w tym zakresie wydana na niekorzyść odwołujących się;
d) art. 3 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 151 i art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. w zw. z art. 240 § 1 pkt 5 oraz art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1 i § 3 i art. 235 o.p., poprzez niedostrzeżenie naruszenia przez organ podatkowy art. 240 § 1 pkt 5 o.p. oraz naruszenia przez organ podatkowy w 2009 r. przepisów o.p. nakazujących dokładne zbadanie sprawy, które to naruszenie polegało na dokonanym po wznowieniu postępowania naliczeniu podatku od nieruchomości od pozostałych budynków i gruntów pod tymi budynkami, znajdujących się na działce nr[...], pomimo że wiedza o tym, że one powstaną nie stanowiła nowej okoliczności faktycznej, gdyż Wójt w dniu [...] stycznia 2004 r. otrzymał od Nadleśnictwa S.umowę z dnia [...] grudnia 2003 r., zawartą pomiędzy Skarżącymi i Nadleśnictwem o przekazanie nieruchomości w użytkowanie wraz ze stanowiącym załącznik do tej umowy protokołem zdawczo-odbiorczym, w których to dokumentach wyraźnie wskazano, że Skarżący zamierzają wybudować nowe obiekty - a zatem Wójt wydając decyzję z dnia [...] stycznia 2009 r. ustalającą Skarżącym wymiar łącznego zobowiązanie pieniężnego za 2009 r. miał z urzędu wiedzę o ww. składnikach majątkowych i ich przeznaczeniu;
e) art. 3 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 151 i art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. w zw. z art. 240 § 1 pkt 5 oraz art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1 i § 3, i art. 235 o.p., poprzez niedostrzeżenie naruszenia przez organ podatkowy przepisów o.p. nakazujących dokładne zbadanie sprawy co do sposobu użytkowania pomieszczeń w budynku głównym. Organ podatkowy opierał się wyłącznie na wynikach kontroli podatkowej z 2012 r., w której jedynym argumentem przemawiającym na rzecz wykorzystania pomieszczeń na działalność gospodarczą był ich wygląd, w szczególności przyjął, że jest wynajmowanych więcej niż 5 pokoi przede wszystkim na podstawie faktu, że w ww. budynku jest 9 pokoi o tych samych wymiarach;
f) art. 3 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 151 i art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. w zw. z art. 240 § 1 pkt 5, w zw. z art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1 i § 3 i art. 235 Ordynacji podatkowej, poprzez niedostrzeżenie, iż organ podatkowy przy wydaniu decyzji co do budynku głównego oparł się na kontroli podatkowej z 2012 r., która nie mogła mieć w tym zakresie charakteru nowego dowodu - gdyż w dniu [...]lipca 2000 r. była już przeprowadzona kontrola przez pracowników Gminy S. (protokół kontroli znajduje się w aktach sprawy - złożony przez Skarżących). Podczas kontroli pracownicy Gminy dokonali takich samych oględzin, jak przy kontroli
w 2012 r., pomieszczeń zadeklarowanych przez Skarżących jako pomieszczenia mieszkalne. Dokładnie opisali przeznaczenie i wymiary każdego z tych pomieszczeń. Wygląd tych pomieszczeń nie zmienił się pomiędzy obiema kontrolami (brak co do tego jakichkolwiek spostrzeżeń w protokole kontroli z 2012 r.). Zaznaczyć należy, iż decyzja w 2009 r. została wydana co do powierzchni mieszkalnej 297 m2,
a powierzchnia obliczona przy kontroli z 2000 r. tylko nieznacznie różni się od zadeklarowanej przez Skarżących jako pomieszczenia mieszkalne (297,20 m2). Różnica 0,2 m2 jest w granicy możliwego błędu w pomiarach. Skoro zatem w kontroli z 2012 r. argumentem za działalnością gospodarczą jest wygląd pomieszczeń, to nie stanowi to nowego dowodu w sprawie i nie można opodatkować tych powierzchni po wznowieniu postępowania;
g) art. 3 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 151 i art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. oraz art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2016 r. poz. 1629, ze zm.) - powoływanej dalej jako "u.p.g.k.", w zw. z § 68 ust. 3 pkt 4, § 68 ust. 1 pkt 1 ppkt a), § 67 pkt 7 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2016 r. poz. 1034), poprzez niedostrzeżenie, że organ podatkowy niezgodnie z prawem przyjął opodatkowanie gruntów pozostałych. Organ podatkowy nie mógł oprzeć się na klasyfikacji z rejestru gruntów i budynków dla działek stanowiących własność Skarżących według stanu z 2009 r., lecz powinien samodzielnie ustalić przeznaczenie tych gruntów. W rejestrze tym wskazano jako nazwę użytków Bp-RVI, które to połączenie nie jest znane przez obowiązujące przepisy, co więcej w ewidencji przy znaku Bp-RVI wskazano, że są to tereny różne (podczas gdy tereny różne powinny być oznaczone jako Tr). W świetle tych okoliczności, organ podatkowy nie może opierać się na ewidencji gruntów i powinien ustalać budynki mieszkalne i grunty związane z budynkami mieszkalnymi wedle wszelkich okoliczności sprawy. Obowiązek uwzględnienia zapisu w ww. rejestrze nie obowiązuje, gdy zapis ten jest niejednoznaczny, sprzeczny, niezgodny z przepisami. Tak właśnie jest w tym przypadku;
h) art. 3 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 151 i art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. w zw. z art. 190 zd. 1 p.p.s.a, poprzez niedostrzeżenie niezastosowania się do wykładni prawa dokonanej w wyroku NSA z dnia 8 września 2015 r. w sprawie sygn. akt II FSK 2059/13, tj. braku pogłębionej analizy dokumentów przedłożonych przez Skarżących i szczegółowego odniesienia się do przedstawianych przez nich okoliczności, że organ podatkowy miał wiedzę o składnikach majątkowych rzekomo odkrytych podczas kontroli w 2012 r.;
2) przepisów prawa materialnego poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 6 ust. 2 u.p.o.l. oraz art. 3 pkt 6 ustawy Prawo budowlane, poprzez błędne uznanie, że budynek magazynu technicznego istniał w 2009 r., pomimo że budowa wówczas nie została zakończona, ani też nie rozpoczęto użytkowania tego budynku przed zakończeniem budowy - co doprowadziło do niezgodnego z prawem uznania, że możliwe jest opodatkowanie tego budynku.
Po rozpatrzeniu skargi kasacyjnej Skarżących, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 11 stycznia 2018 r. sygn. akt II FSK 1557/17 uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Białymstoku.
Sąd kasacyjny na wstępie podkreślił, że przede wszystkim wyjaśnienia wymaga kwestia zakresu orzekania przez organ podatkowy po wznowieniu postępowania podatkowego. Stwierdził, że nie można zgodzić się z poglądem Sądu pierwszej instancji, że Skarżący pozostają w błędzie, iż po wznowieniu postępowania podatkowego nie można naliczyć podatku od przedmiotów opodatkowania, o których istnieniu wiedział organ podatkowy przy wydawaniu decyzji wymiarowej za 2009 r.
NSA stwierdził, że z akt sprawy wynika, że organ podatkowy, który wydał w sprawie decyzję ostateczną, miał wiedzę o przedmiotach opodatkowania, które nie zostały ujawnione w deklaracji złożonej dla potrzeb podatku od nieruchomości. Wskazał, że do przekazania w użytkowanie Skarżących spornych pod względem podatkowym nieruchomości doszło w trybie opisanym w art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2000 r. Nr 56, poz. 679, ze zm.).
W aktach sprawy znajduje się pismo Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych z dnia [...] października 1999 r. adresowane do Zarządu Gminy S., z którego wynika, że Dyrektor Generalny w związku z wnioskiem Wójta, poinformował, że opisane we wniosku grunty wraz ze znajdującymi się na nich budowlami i urządzeniami mogą być przekazane w bezterminowe użytkowanie W. Kolei Wąskotorowej s.c. Ponadto, z akt sprawy wynika, że w dniu [...] stycznia 2004 r. Wójt otrzymał od Nadleśnictwa S. umowę z dnia [...] grudnia 2003 r. zawartą pomiędzy Skarżącymi a Nadleśnictwem o przekazaniu nieruchomości w użytkowanie wraz ze stanowiącym załącznik do tej umowy protokołem zdawczo-odbiorczym, w których to dokumentach wskazano, co stanowiło przedmiot przekazania w użytkowanie. Dodać należy, że zgodnie z § 13 umowy, Nadleśnictwo zobowiązało się poinformować odpowiednie urzędy gminy o zawarciu niniejszej umowy dla celów podatkowych. Powyższe, zdaniem NSA, prowadzi do wniosku, że organ podatkowy miał wiedzę o zawarciu umowy ale także, co najistotniejsze dla niniejszej sprawy, o przedmiotach opodatkowania w niej wymienionych (protokole przekazania) co najmniej od dnia [...] stycznia 2004 r. Nie mogą więc być uznane jako nowe i nieznane organowi podatkowemu te wszystkie okoliczności, które zostały ujawnione w wyżej wymienionych dokumentach.
W konsekwencji powyższego za zasadne, Sąd kasacyjny uznał zarzuty sformułowane w skardze kasacyjnej w pkt 1 lit. a), b) oraz h).
NSA zalecił Sądowi pierwszej instancji, aby ponownie rozpoznając sprawę dokonał oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, poprzez stwierdzenie, w odniesieniu do których przedmiotów opodatkowania będących w posiadaniu Skarżących, w świetle wyżej przytoczonej argumentacji można przyjąć, że są nowe w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 o.p. Zalecił również, aby według wskazanych kryteriów, Sąd pierwszej instancji ocenił prawidłowość rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 245 o.p.
Odnosząc się do zarzutów sformułowanych w pkt e) i f), podważających prawidłowość opodatkowania pomieszczeń w budynku głównym, Sąd kasacyjny stwierdził, że Sąd pierwszej instancji w ogóle nie rozważał w zakresie opodatkowania budynku głównego, czy zaistniały w sprawie okoliczności, o których mowa w art. 240 § 1 pkt 5 o.p.
W ocenie NSA, dopiero ustalenie, że w odniesieniu do budynku głównego zaistniały nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji ostatecznej nieznane organowi, który wydał decyzję, umożliwią ewentualnie organowi podatkowemu odmienną ocenę prawno-podatkową tego przedmiotu opodatkowania. Stąd zalecił Sądowi pierwszej instancji rozważnie, czy w analizowanym kontekście można uznać ustalenia zawarte w protokole kontroli przeprowadzonej w 2012 r. jako nowe w odniesieniu do kontroli przeprowadzonej w 2000 r.
Za niezasadne natomiast Sąd kasacyjny uznał zarzuty sformułowane w pkt c), d) i g) skargi kasacyjnej.
Zdaniem NSA niezasadny jest też zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 6 ust. 2 u.p.o.l. w zw. z art. 3 pkt 6 ustawy Prawo budowlane.
Podczas rozprawy w dniu 16 maja 2018 r. pełnomocnik Skarżących wniósł o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji. Stwierdził, że w sprawie nie zachodzą nowe okoliczności i nowe dowody, które uzasadniałyby wznowienie postępowania. Zwrócił uwagę na konieczność uwzględnienia orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego o sygn. SK 13/15. Ponadto wniósł o zasądzenie kosztów postępowania sądowego, na które składają się: opłaty sądowe, wynagrodzenie pełnomocnika wyliczone z uwzględnieniem wartości przedmiotu sporu, a także koszty dojazdu pełnomocnika do Sądu w kwocie 205,61 zł wyliczone na podstawie rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 25 marca 2002 r. (Dz. U. Nr 27, poz. 271 ze zm.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Na wstępie wyjaśnić należy, iż zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., zwanej dalej: "p.p.s.a."), sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, lub ewentualnie ustalenie, że decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 lit. a-c p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że Sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony, granicą praw i obowiązków Sądu, wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami, mianowicie: legalnością działań organu oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Natomiast stosownie do art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, że orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowo administracyjnego, a jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w sprawie.
Niniejsza sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Białymstoku wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 stycznia 2018 r. sygn. akt I FSK 1557/17, wydanym na skutek skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 8 marca 2017 r. sygn. akt I SA/Bk 1003/16. Sąd rozpoznający sprawę był też związany wyrokiem NSA z dnia 8 września 2015 r. sygn. akt II FSK 2059/13 oddalającym skargę kasacyjną od wyroku WSA
w Białymstoku z dnia 3 kwietnia 2013 r. sygn. akt I SA/Bk 95/13.
Zgodnie z art. 190 p. p. s. a. Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Artykuł ten znajduje zastosowanie, gdy doszło do orzeczenia, o którym mowa w art. 185 § 1 p. p. s. a., a mianowicie, gdy zaszła konieczność ponownego rozpoznania sprawy przez wojewódzki sąd administracyjny. Ta sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie. Sąd pierwszej instancji rozpoznający sprawę ponownie nie może dokonać interpretacji przepisów w sposób odmienny niż wynikająca z orzeczenia wydanego w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej, nie może też ocenić prawidłowości rozstrzygnięcia sądu odwoławczego (por. wyrok NSA z dnia 12 października 2010 r., sygn. II GSK 808/09, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, zwanej dalej: "CBOSA").
Związanie wykładnią prawną dotyczy zarówno sądu rozpoznającego sprawę ponownie, jak również organu administracyjnego, do czasu ostatecznego rozstrzygnięcia, chyba że nastąpi zmiana stanu prawnego, powodująca, że pogląd prawny NSA staje się nieaktualny. Oznacza to, że orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, a jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w sprawie. W tej sytuacji Sąd nie mógł rozpoznawać sprawy z pominięciem oceny prawnej wyrażonej w orzeczeniu NSA.
Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, nie znajdując podstaw do zastosowania odstępstw od konieczności podzielenia poglądu prawnego wyrażonego przez NSA w wyroku z dnia 8 marca 2018 r., I FSK 1557/17 r. zobowiązany jest wykładnię prawa tam przedstawioną przyjąć.
Wykonując zalecenie NSA Sąd ponownie dokonał oceny zarzutów naruszenia przez organ odwoławczy art. 240 § 1 pkt 5 o.p., art. 233 § 2 o.p. oraz art. 153 p.p.s.a., a także art. 120, 121, 122, 124, 125 § 1, 128, 180 § 1, 187 § 1 i 3, art. 191, art. 210 § 4 o.p. oraz art. 6 ust. 2 u.p.o.l. i art. 3 pkt 6 ustawy Prawo budowlane.
Skład orzekający podziela i przyjmuje za własny pogląd, że po wznowieniu postępowania podatkowego nie można naliczyć podatku od przedmiotów opodatkowania, o których istnieniu wiedział organ podatkowy przy wydawaniu decyzji wymiarowej za 2009 r. Wznowienia postępowania nie można bowiem rozumieć jako sytuacji, w której nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy wydaje się jakby
w sprawie nie było w danej instancji rozstrzygnięcia, a przez to organ uzyskuje kompetencję do pełnego merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Otóż trzeba podkreślić, że tryb nadzwyczajny służy usunięciu istotnych kwalifikowanych wad prawnych, którymi obarczona jest decyzja ostateczna. Zatem uchylenie decyzji ostatecznej rzeczywiście powoduje stan, w którym wyeliminowana zostaje decyzja ostateczna, ale uprawnienie właściwego w sprawie organu nie obejmuje pełnego merytorycznego rozpoznania sprawy, gdyż ogranicza się do usunięcia stwierdzonej kwalifikowanej wady prawnej, co stanowi orzeczenie co do istoty sprawy
w postępowaniu wznowieniowym.
Rację należy zatem przyznać Skarżącemu, że organ podatkowy w chwili wydania decyzji ostatecznej w 2009 r. miał wiedzę o przedmiotach opodatkowania, które nie zostały ujawnione w deklaracji złożonej dla potrzeb podatku od nieruchomości.
Do przekazania w użytkowanie Skarżących spornych pod względem podatkowym nieruchomości doszło w trybie opisanym w art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2000 r. Nr 56, poz. 679, ze zm.). Z treści tego przepisu wynika, że Dyrektor Generalny Lasów Państwowych, na wniosek zainteresowanego ministra, wojewody, gminy lub związku komunalnego, może przekazać w użytkowanie wskazanej przez wnioskodawcę jednostce organizacyjnej lasy, grunty oraz inne nieruchomości, bez zmiany ich dotychczasowego przeznaczenia, jeżeli za tym przemawiają względy (...). W aktach sprawy znajduje się pismo Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych z dnia [...] października 1999 r. adresowane do Zarządu Gminy S., z którego wynika, że Dyrektor Generalny
w związku z wnioskiem Wójta, poinformował, że opisane we wniosku grunty wraz ze znajdującymi się na nich budowlami i urządzeniami mogą być przekazane
w bezterminowe użytkowanie W. Kolei Wąskotorowej s.c. Ponadto, z akt sprawy wynika, że w dniu [...] stycznia 2004 r. Wójt otrzymał od Nadleśnictwa S.umowę z dnia [...] grudnia 2003 r. zawartą pomiędzy Skarżącymi a Nadleśnictwem
o przekazaniu nieruchomości w użytkowanie wraz ze stanowiącym załącznik do tej umowy protokołem zdawczo-odbiorczym, w których to dokumentach wskazano, co stanowiło przedmiot przekazania w użytkowanie.
Dodać należy, że zgodnie z § 13 umowy, Nadleśnictwo zobowiązało się poinformować odpowiednie urzędy gminy o zawarciu niniejszej umowy dla celów podatkowych. Powyższe prowadzi do wniosku, że organ podatkowy miał wiedzę o zawarciu umowy ale także, co najistotniejsze dla niniejszej sprawy, o przedmiotach opodatkowania w niej wymienionych (protokole przekazania) co najmniej od dnia 20 stycznia 2004 r. Nie mogą więc być uznane jako nowe i nieznane organowi podatkowemu te wszystkie okoliczności, które zostały ujawnione w wyżej wymienionych dokumentach.
W świetle powyższego Sąd stwierdził, że w przedmiotowej sprawie doszło do naruszenia art. 240 § 1 pkt 5 o.p. oraz art. 233 § 2 o.p. i art. 153 p.p.s.a. Organy nie zastosowały się bowiem do wskazań co do dalszego postępowania zawartych
w wyroku NSA z 8 września 2015 r. sygn. akt II FSK 2059/13 oraz decyzji SKO
w S. z [...] grudnia 2012 r, nr[...]. W powołanym wyroku NSA zalecił, aby ponownie rozpoznając sprawę (po uchyleniu decyzji przez SKO) Wójt Gminy S. dokonał dogłębnej analizy dokumentów (załączonych m.in. do odwołania do SKO S., jak też do samej skargi oraz do pisma procesowego do Sądu z dnia [...]marca 2013 r., a także dołączonych do pisma procesowego w postępowaniu kasacyjnym, które wskazywały zdaniem Skarżących, że organ I instancji miał pełną wiedzę co do wszelkich przedmiotów opodatkowania u Skarżących w chwili wydawania poszczególnych decyzji wymierzających podatek w latach 2007-2011) i szczegółowo odniósł się do tych okoliczności.
Skoro organy ponownie wydając decyzje w sprawie, nie zauważyły, że w aktach sprawy znajduje się wzmiankowane już pismo Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych z dnia [...] października 1999 r. adresowane do Zarządu Gminy S. i nie przeanalizowały prawidłowo skutków jakie jego treść spowodowała dla możliwości rozpoznania przedmiotowej sprawy w trybie wznowienia, to trudno uznać, że prawidłowo wykonał zalecenia NSA zawarte w wyroku z 8 września 2015 r. II FSK 2059/13, w zakresie analizy materiału dowodowego sprawy, tym samym naruszyły przepis art. 153 p.p.s.a.
Sąd kasacyjny stwierdził, że nie ma bowiem znaczenia z punktu widzenia art. 240 § 1 pkt 5 o.p. to, czy organ posiadał wiedzę o dzierżawionych przez Skarżących budynkach i gruntach od Nadleśnictwa S.związanych z prowadzeniem przez nich działalności gospodarczej w zakresie kolejki wąskotorowej z innych źródeł, niż postępowanie kontrolne i podatkowe dotyczące podatków lokalnych. Jeżeli organ takimi informacjami dysponował, to nie mogą one stanowić podstawy do wznowienia postępowania, bowiem nie mają przymiotu "nowości". Odmienna zaś wykładnia przepisu art. 7 ust.1 pkt 1 u.p.o.l. w zakresie rozumienia pojęcia "budowle wchodzące w skład infrastruktury kolejowej" nie stanowi przesłanki z art. 240 § 1 pkt 5 o.p.
Zatem organ ponownie rozpoznając sprawę oceni w odniesieniu, do których przedmiotów opodatkowania będących w posiadaniu Skarżących, w świetle wyżej przytoczonej argumentacji można przyjąć, że są nowe w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 o.p. Według wskazanych kryteriów, oceni również prawidłowość rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 245 o.p.
Odnośnie opodatkowania pomieszczeń w budynku głównym, Sąd w pełni podziela pogląd zaprezentowany przez NSA w ww. wyroku z dnia z dnia 11 stycznia
2018 r., że skoro w kontroli przeprowadzonej w 2012 r. argumentem za działalnością gospodarczą jest wygląd pomieszczeń, to nie stanowi to nowego dowodu w sprawie i nie można opodatkować tych pomieszczeń po wznowieniu postępowania. Podczas kontroli podatkowej przeprowadzonej w 2000 r. pracownicy organu podatkowego dokonali takich samych, jak przy kontroli w 2012 r., oględzin pomieszczeń zadeklarowanych przez Skarżących jako pomieszczenia mieszkalne. Dokładnie opisali przeznaczenie i wymiar każdego z tych pomieszczeń. Wygląd tych pomieszczeń nie zmienił się pomiędzy obiema kontrolami (brak co do tego jakichkolwiek spostrzeżeń w protokole kontroli 2012 r.). Decyzja w 2009 r. została wydana co do powierzchni mieszkalnej 297 m2 a powierzchnia obliczona przy kontroli w 2000 r. tylko nieznacznie różni się od powierzchni zadeklarowanej przez Skarżących jako pomieszczenia mieszkalne (0,2 m2).
Przedwczesne okazało się natomiast ustosunkowanie się do kwestii opodatkowania budynku głównego. Jak stwierdził bowiem NSA w wyroku z dnia 11 stycznia 2018 r., sygn. akt II FSK 1557/17, dopiero ustalenie, że w odniesieniu do budynku głównego zaistniały nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji ostatecznej nieznane organowi, który wydał decyzję, umożliwią ewentualnie organowi podatkowemu odmienną ocenę prawno-podatkową tego przedmiotu opodatkowania. Nadmienić należy, że takim dowodem lub okolicznością nie może być odmienna ocena dowodów i okoliczności znanych już organowi podatkowemu.
Stąd też organy prowadząc ponownie postępowanie winny rozważyć, czy w analizowanym kontekście można uznać ustalenia zawarte w protokole kontroli przeprowadzonej w 2012 r. jako nowe w odniesieniu do kontroli przeprowadzonej w 2000 r. Dopiero wówczas zasadną i konieczną będzie ocena prawidłowości opodatkowania budynku głównego.
Za niezasadny Sąd uznał natomiast zarzut dotyczący naruszenia przepisów postępowania odnośnie opodatkowania budynku gospodarczego przy budynku głównym, oznaczonego w ewidencji nr [...] oraz prawidłowości wyliczenia powierzchni gruntów pozostałych oraz powierzchni gruntów związanych
z prowadzeniem działalności gospodarczej. Powyższe kwestie zostały przesądzone w wyroku WSA w Białymstoku z dnia 8 marca 2017 r. sygn. akt I SA/Bk 1001/16. Skoro zaś NSA w swoim rozstrzygnięciu kasacyjnym nie wypowiadał się
w powyższej kwestii, z uwagi na zakres związania skargą kasacyjną, tutejszy Sąd jest związany w tym zakresie oceną prawną dokonaną przez WSA w Białymstoku w ww. wyroku z dnia 8 marca 2017 r.
Wbrew twierdzeniom Skarżącego w przedmiotowej sprawie nie doszło również do naruszenia prawa materialnego, tj. art. 6 ust. 2 u.p.o.l. oraz art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. NSA w wyroku z dnia II FSK 1557/17, w pełni zaaprobował ocenę przyjętą przez Sąd pierwszej instancji w wyroku z dnia 8 marca 2017 r. sygn. akt I SA/Bk 1003/16, że w odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 6 ust. 2 u.p.o.l. Sąd ten prawidłowo, w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, zaakceptował stanowisko organów podatkowych, że budynki oznaczone w ewidencji nr [...] i [...] istniały w 2009 r. Przebudowa i rozbudowa budynku sama przez się nie oznacza zaś, że przestaje istnieć budynek dotychczasowy. W wyniku przebudowy i rozbudowy ulega jedynie zwiększeniu kubatura i powierzchnia użytkowa budynku. Organy podatkowe w zaskarżonej decyzji prawidłowo opodatkowały jedynie tę część budynków nr [...] i [...], która istniała w 2009 r.
Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji.
O kosztach postępowania orzeczono w pkt 2 sentencji wyroku, na podstawie art. 200, art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265). Na koszty postępowania sądowego złożył się wpis od skargi w wysokości 200 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika Skarżących w wysokości 480 zł.
Odnośnie kwoty wynagrodzenia pełnomocnika należy wyjaśnić, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem od skarg w sprawach dotyczących decyzji wydanych w trybie wznowienia postępowania administracyjnego bez względu na przedmiot sprawy należy pobierać wpis stały w wysokości 200 zł, stosownie do § 2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. (Dz.U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości
z dnia 22 października 2015 r. stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji: a) w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna – stawkę obliczoną na podstawie § 2, b) za sporządzenie skargi i udział w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego – 1200 zł, c) a w innej sprawie – 480 zł. Tak więc to charakter sprawy, w której wniesiono skargę, będzie przesądzał także o tym, jaka będzie podstawa do przyznania pełnomocnikowi wynagrodzenia.
Należy jeszcze raz podkreślić, że wydanie decyzji administracyjnej w jednym z trybów nadzwyczajnych uregulowanych w rozdziale 17, 18 i 19 Działu IV Ordynacji podatkowej zmienia jej kwalifikację z aktu wydanego w przedmiocie zwykłego postępowania na decyzję wydaną w trybie nadzwyczajnym, a to ostatecznie decyduje o charakterze sprawy. Skoro zaskarżona decyzja podlega wpisowi stałemu i rozpoznawanej sprawy nie kwalifikuje się do spraw, których przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna, to w takim wypadku wynagrodzenie pełnomocnika ustalane jest zgodnie z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) ww. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości (por. postanowienie NSA z dnia 25 listopada 2010 r., sygn. akt II GZ 352/10, opubl. CBOSA).
Sąd odstąpił natomiast od zasądzania kosztów dojazdu pełnomocnika do Sądu, gdyż koszt dojazdu do sądu nie stanowi niezbędnego kosztu postępowania,
o którym mowa w art. 205 § 2 p.p.s.a.
Zgodnie zaś z art. 205 § 3 p.p.s.a. przysługujące stronie należności z tytułu kosztów przejazdów oraz utraconego zarobku lub dochodu ustala się i wypłaca według zasad określonych w przepisach działu 2 tytułu III ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 594, z późn. zm.). W świetle unormowań ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (art. 85 ust. 1 w zw. z art. 91), stronie przysługuje zwrot kosztów podróży - z miejsca zamieszkania do miejsca wykonywania czynności sądowej na wezwanie sądu - w wysokości rzeczywiście poniesionych, racjonalnych i celowych kosztów przejazdu własnym samochodem lub innym odpowiednim środkiem transportu. Oznacza to, że tylko w sytuacji gdy sąd w celu dokładniejszego wyjaśnienia sprawy zarządzi stawienie się strony lub pełnomocnika na podstawie art. 91 § 3 p.p.s.a. możliwe jest wnioskowanie o zwrot kosztów podróży, na co wielokrotnie zwracano uwagę w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. postanowienia NSA: z dnia 19 marca 2014 r., z dnia 14 listopada 2013 r., sygn. akt I OZ 1039/13 i powołane tam orzeczenia; z dnia 6 lutego 2014 r., sygn. akt I GZ 15/14 oraz wyrok NSA z dnia 5 lipca 2007 r., sygn. akt I FSK 1079/06, opubl. CBOSA).
Skoro zatem stawiennictwo pełnomocnika na rozprawie nie było obowiązkowe, o czym został on pouczony w zawiadomieniu o terminie posiedzenia, to nie było podstaw do zasądzenia na jego rzecz zwrotu kosztów przejazdu.
Organ ponownie rozpoznając sprawę oceni w odniesieniu, do których przedmiotów opodatkowania będących w posiadaniu Skarżących, w świetle wyżej przytoczonej argumentacji można przyjąć, że są nowe w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 o.p. Według wskazanych kryteriów, oceni również prawidłowość rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 245 o.p.
Organ powinien również ustalić czy w odniesieniu do budynku głównego zaistniały nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji ostatecznej nieznane organowi, który wydał decyzję oraz rozważyć czy w analizowanym kontekście można uznać ustalenia zawarte w protokole kontroli przeprowadzonej w 2012 r. jako nowe w odniesieniu do kontroli przeprowadzonej
w 2000 r.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło