I SA/Bk 353/10
PostanowienieWSA w Białymstoku2010-09-02
Skład orzekający: Anna Sobolewska – Nazarczyk, Grażyna Gryglaszewska, Stanisław Prutis
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziów od orzekania w sprawie na wniosek strony, która powołuje się na fakt orzekania tych sędziów w innych sprawach dotyczących skarżącego oraz na rzekomo identyczne i błędne uzasadnienia prawne tych orzeczeń?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziów został oddalony, ponieważ skarżący nie uprawdopodobnił istnienia okoliczności uzasadniających wątpliwość co do bezstronności sędziów. Sam fakt orzekania sędziego w innej sprawie z udziałem strony lub niezadowolenie strony z rozstrzygnięcia nie stanowi podstawy do wyłączenia. Sędziowie złożyli oświadczenia o braku wątpliwości co do ich bezstronności, a argumentacja skarżącego nie podważyła ich wiarygodności.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o wyłączenie od orzekania sędziów, którzy brali udział w wydaniu wcześniejszych wyroków w sprawach dotyczących skarżącego, wskazując na identyczne i błędne uzasadnienia prawne. Skarżący powołał się na przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dotyczące wyłączenia sędziego. Wnioskowani sędziowie złożyli oświadczenia o braku wątpliwości co do ich bezstronności.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziów.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia NSA Anna Sobolewska – Nazarczyk (spr.), Sędziowie: sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, sędzia NSA Stanisław Prutis, po rozpoznaniu w dniu 2 września 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. C. o wyłączenie od orzekania w sprawie sędziów WSA: Urszuli Barbary Rymarskiej, Piotra Pietrasza, Jacka Pruszyńskiego, Sławomira Presnarowicza, Wojciecha Stachurskiego oraz sędziego NSA Mieczysława Markowskiego w sprawie ze skargi S. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] kwietnia 2010r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości (garażu) na 2010 rok p o s t a n a w i a: oddalić wniosek o wyłączenie sędziów
S. C. w dniu 4 sierpnia 2010 r. złożył wniosek o wyłączenie od orzekania w sprawie niniejszej – z własnej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości na 2010 r. – sędziów, którzy brali udział w wydaniu wyroku z dnia 9 grudnia 2009 r. sygn. akt I SA/Bk 454/09 wskazując, iż podlegają oni wyłączeniu z mocy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dodatkowo skarżący wniósł o wyłączenie od rozpoznania sprawy sędziów, którzy brali udział w wydaniu wyroków w sprawach o sygn. akt: I SA/Bk 407/07, I SA/Bk 12/08 oraz I SA/Bk 328/09. Uzasadniając w tej części wniosek skarżący powołał się na uzasadnione, jego zdaniem, wątpliwości co do bezstronności tych sędziów, wskazując, że uzasadnienia prawne wskazanych wyżej wyroków są takie same jak w wyroku z dnia 9 grudnia 2009r. oraz sprzeczne z wykładnią przepisów prawa podatkowego.
Wnioskowani do wyłączenia sędziowie WSA: Urszula Barbara Rymarska, Piotr Pietrasz, Jacek Pruszyński, Sławomir Presnarowicz, Wojciech Stachurski oraz sędzia NSA Mieczysław Markowski złożyli do akt sprawy oświadczenia, z których wynika,
że nie istnieją wobec nich żadne okoliczności, które mogłyby wywoływać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności w niniejszej sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Wniosek podlegał oddaleniu.
Instytucję wyłączenia sędziego normują przepisy art. 18–24 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej: p.p.s.a. Przyczyny wyłączenia sędziego
z mocy samej ustawy zostały enumeratywnie wymienione w art. 18 powołanej ustawy. Zgodnie z tym przepisem sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy
w sprawach:
1. w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki;
2. swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia;
3. osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli;
4. w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron;
5. w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą;
6. w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator;
6a) dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie;
7. w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej.
Stosownie do art. 19 p.p.s.a., niezależnie od sytuacji, w których sędzia wyłączony jest z mocy samej ustawy (art. 18 p.p.s.a.), sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Strona obowiązana jest uprawdopodobnić przyczynę wyłączenia we wniosku zgłoszonym
do sądu.
W orzecznictwie wskazuje się, że okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie musi być realna, a nie potencjalna. Nie jest zatem wystarczająca sama podejrzliwość strony bądź utrata wiarygodności w bezstronność sędziego. Nie ma znaczenia subiektywne przekonanie strony o braku bezstronności sędziego wyznaczonego do rozpoznawania jej sprawy, lecz konieczne jest wskazanie poważnych powodów, które obiektywnie spowodowałyby utratę zaufania, co do bezstronności sędziego (vide: postanowienie NSA z 15.09.2008 r., II FZ 397/08, Lex nr 493907). Wskazać również należy, że każda sprawa podlega indywidualnej ocenie przez składy sędziowskie. Z tych przyczyn sugestia, że sędzia orzekał w innej sprawie z udziałem skarżącego, nie powoduje, że można mówić o jakimkolwiek nastawieniu sędziego
do strony. Sam fakt orzekania w innej sprawie, w której wnioskodawca był stroną nie daje podstawy do sformułowania zastrzeżeń co do bezstronności sędziego, biorącego udział w rozstrzyganiu innej sprawy. Niezadowolenie strony
z rozstrzygnięcia sprawy czy też ze sposobu prowadzenia postępowania sądowego nie stanowi również podstawy do wyłączenia sędziego, bowiem zarzuty te strona może podnosić w środkach odwoławczych od orzeczeń Sądu I instancji (por. postanowienie NSA z 5 września 2008 r., I OZ 665/08). Przesłanką do wyłączenia nie może być też ocena pracy sędziego pod kątem ewentualnych popełnionych przez niego uchybień przepisom prawa formalnego albo błędów w stosowaniu prawa materialnego, gdyż należy ona w ramach kontroli instancyjnej do sądu wyższej instancji. Sąd, rozpoznając wniosek o wyłączenie sędziego, nie bada zasadności
i prawidłowości czynności podjętych w sprawie przez sąd orzekający (postanowienie SN z dnia 28 sierpnia 1996r., I PO 8/96, OSNAP 1997, nr 4, poz. 59).
Zaznaczyć również należy, iż dla wyjaśnienia charakteru stosunków osobistych łączących sędziego ze stroną, w myśl art. 22 § 2 p.p.s.a., ustawodawca nałożył na sędziego, którego dotyczy wniosek o wyłączenie, obowiązek złożenia
w tym zakresie stosownych wyjaśnień. Jak stwierdził natomiast Sąd Najwyższy: "Autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia
i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza jego prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego (por. postanowienie SN z dnia 25 sierpnia 1971 r., sygn. akt I CZ 212/71, OSNC z 1972 r., nr 3, poz. 55).
Odnosząc powyższe rozważania prawne na grunt niniejszej sprawy uznać należy, iż okoliczności wskazywane przez skarżącego we wniosku o wyłączenie sędziów nie mogły stanowić podstawy do jego uwzględnienia. W pierwszej kolejności podkreślić przyjdzie, że skład rozpoznający przedmiotowy wniosek nie stwierdził istnienia żadnej z przesłanek, o których mowa w art. 18 pkt 1 – 7 p.p.s.a., stanowiących podstawę do wyłączenia wnioskowanych sędziów z mocy ustawy. Skarżący nie uprawdopodobnił też okoliczności wyłączenia sędziów na podstawie art. 19 p.p.s.a. W ocenie Sądu z samego faktu wydania niekorzystnego wyroku
w innej sprawie, albowiem sprawa o sygn. akt I SA/Bk 454/09, wbrew sugestiom skarżącego nie jest tożsama z niniejszą sprawą, nie można wyciągać wniosku
o braku wiarygodności danych sędziów. Samo, bowiem przeświadczenie skarżącego, że wymienieni we wniosku sędziowie mogą prowadzić proces nieobiektywnie, nie jest przesłanką do wnioskowania o ich wyłączenie. Jeszcze raz powtórzyć wypada, iż sam fakt, że sędzia sądu administracyjnego, którego wyłączenia domaga się skarżący był sprawozdawcą w innej sprawie z jego udziałem nie stanowi wystarczającej przesłanki uzasadniającej w myśl art. 19 p.p.s.a, wyłączenie (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27 września
2005 roku, sygn. akt I OZ 939/05).
Ponadto podkreślić należy, że wszyscy sędziowie, których wyłączenia zażądał skarżący złożyli pisemne oświadczenia, że nie istnieje żadna okoliczność, która mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności w niniejszej sprawie. Nie występują, zatem po ich stronie przesłanki przewidziane w art. 18 § 1 p.p.s.a., a także inne okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości co do ich bezstronności w sprawie (art. 19 powołanej ustawy). Argumentacja przedstawiona przez skarżącego nie podważyła zaś wiarygodności tych oświadczeń.
Ze wskazanych powyżej względów, na mocy art. 18, 19 oraz art. 22 § 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak
w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło