I SA/Bk 547/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału I: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi M. F. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] sierpnia 2010 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od stycznia do grudnia 2007 roku p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. M. F. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych podając, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz ze współmałżonką A. F. oraz rocznym synem K. F. Źródło miesięcznego utrzymania rodziny stanowi dochód uzyskiwany przez wnioskodawcę z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej – 1.500 zł oraz 800 zł (650 zł netto) otrzymywane przez A. F. z tytułu umowy o pracę na ½ etatu. Wydatki miesięczne rodziny wynoszą łącznie około 1.500 zł. W skład majątku skarżącego wchodzi: nieruchomość leśna o powierzchni [...] ha. M. F. zajmuje dom należący do teściowej, nie posiada zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych (k. 10 - 12). W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego tut. Sądu z dnia 29 października 2010 r. (k. 26) M. F. oświadczył, że wydatki związane z miesięcznym utrzymaniem rodziny wynoszą 1.400 – 1.700 zł. Skarżący mieszka w domu rodziców, opłaca połowę rachunków (gaz, prąd, woda). Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą M. P. M. F. z siedzibą w B. przy ul. W. W. [...] (naprawa i obsługa pojazdów mechanicznych, sprzedaż hurtowa i detaliczna części i akcesoriów oraz od roku auto-handel). Skarżący jest właścicielem samochodu P. P. [...], rok prod. [...], nie osiąga dochodu z tytułu posiadania nieruchomości leśnej. Do akt sprawy I SA/Bk 548/10 M. F. dołączył: zaświadczenie z dnia 18 października 2010 r. o zarobkach i zatrudnieniu A. F. (k. 32), rachunki i faktury za: wodę, gaz, energię elektryczną (k. 33 – 34,36); dokument księgowy – sumowanie księgi za rok 2010 firmy M. P. M. F. z siedzibą w B. (k. 35); wyciągi z rachunków i kont bankowych na dzień [...] listopada 2010 r. (k. 37-38). Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania – kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym stanie rzeczy rozstrzygniecie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592). W złożonym oświadczeniu skarżący wykazał, iż źródłem miesięcznego utrzymania trzyosobowej rodziny pozostaje dochód uzyskiwany: z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej M. P. M. F. z siedzibą w B. (k. 35 sygn. akt I SA/Bk 548/10) oraz przez A. F. tytułem zatrudnienia w firmie "S.-T.-S." Z. W. sp. zo.o. z siedzibą w K. na stanowisku pracownika punktu przyjmowania zakładów w wysokości 677,50 zł brutto (545,73 zł netto – k. 32 sygn. akt I SA/Bk 548/10). W 2010 r. (w okresie od 01 stycznia do 30 września) strata wnioskodawcy z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej wyniosła 3.152,69 zł, przy uzyskanym przychodzie 164.624,05 zł. Za okres od 01 lipca do 30 września 2010 r. wnioskodawca osiągną dochód w kwocie 3.904,51 zł, przy uzyskanym przychodzie 67.652,04 zł. Wydatki miesięczne rodziny wynoszą od 1.400 zł do około 1.700 zł. Majątek M. F. stanowi: nieruchomość leśna o powierzchni [...] h oraz samochód P. P., rok prod. [...]. Wnioskodawca nie posiada zgromadzonych oszczędności. Na dzień [...] listopada 2010 r. wnioskodawca posiadał na koncie bankowym kwotę 316,92 zł (k. 37-38 sygn. akt I SA/Bk 548/10). Podkreślenia wymaga, że M. F. nie ustosunkował się w całości do treści wezwania z dnia 29 października 2010 r. nie nadesłał bowiem wyciągów bankowych z kont za okres trzech ostatnich miesięcy. W tym miejscu należy wskazać, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym, jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Za najbardziej reprezentatywny do badania aktualnej sytuacji majątkowej skarżącego przyjęto okres lipiec – wrzesień 2010 r. W rozpatrywanej sprawie sytuacja materialna M. F. uzasadnia tezę, iż jest on w stanie ponieść koszty sądowe w sprawie niniejszej, które na obecnym etapie ograniczają się do uiszczenia wpisu w kwocie 400 zł (k. 2). Analizując sytuację majątkową wnioskodawcy wzięto również pod uwagę, iż aktualnie jest on również zobowiązany do uiszczenia jeszcze dwóch wpisów sądowych w sprawach sygn. akt I SA/Bk 546/10 oraz I SA/Bk 548/10 w łącznej wysokości 444 zł. U podstaw przedmiotowego rozstrzygnięcia legła przede wszystkim wysokość przychodu uzyskanego przez skarżącego w okresie lipiec – wrzesień 2010 r. tj. 67.652,04 zł (dochód w kwocie 3.904,51 zł) z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. W przeliczeniu na poszczególne miesiące analizowanego okresu przychód ten wynosi 22.550,68 zł (przy dochodzie 1.301,50 zł). Jest to znaczna kwota świadcząca o dużym potencjale finansowym wnioskodawcy nawet biorąc pod uwagę, że w całkowitym rozliczeniu prowadzonej działalności gospodarczej (tj. okres od 01 stycznia do 30 września br.) M. F. poniósł stratę w wysokości 3.152,69 zł, przy osiągniętym stosunkowo wysokim przychodzie tj. 164.624,05 zł. Dodatkowo A. F. tytułem zatrudnienia w firmie "S. –T. -S." Z. W. sp. zo.o. osiąga dochód w wysokości 677,50 zł brutto (545,73 zł netto) miesięcznie. M. F. na dzień [...] października 2010 r. posiadał na koncie bankowym kwotę 3.993,40 zł (k. 38-39 sygn. akt I SA/Bk 546/10), zaś na dzień [...] listopada 2010 r. posiadał na koncie kwotę 316,92 zł (k. 38 sygn. akt I SA/Bk 548/10). Podkreślenia wymaga również, że wnioskodawca nie uczynił zadość w całości treści wezwania z dnia 29 października 2010 r., brak wyciągów z rachunków bankowych za okres trzech ostatnich miesięcy w praktyce uniemożliwia ustalenie, jakimi środkami finansowymi dysponował on we wskazanym ostatnio okresie. Powyższe okoliczności pozwalają na przyjęcie, że uiszczenie kwoty 400 zł tytułem wpisu sądowego w sprawie niniejszej oraz łącznie 444 zł z tytułu wpisów sądowych w sprawach sygn. akt I SA/Bk 546/10 oraz I SA/Bk 548/10, nie spowoduje uszczerbku w utrzymaniu koniecznym skarżącego i jego rodziny. Zgodnie z poglądem przyjętym w orzecznictwie i doktrynie strona prowadząca działalność gospodarczą powinna wykazać się szczególną zapobiegliwością i przezornością w zakresie finansowania udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym w związku z prowadzoną przez siebie działalnością gospodarczą, gdyż wiąże się ona ze swej istoty, z ryzykiem ponoszenia wszelkich związanych z nią konsekwencji, w tym ponoszenia kosztów sądowych ( vide: T. Woś i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 632; postanowienie NSA z dnia 06 października 2004 r. sygn. akt GZ 71/2004, publ. ONSAiWSA 2005/1/8 ). Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 24 czerwca 2008 r. sygn. akt I FZ 260/08, publ. LEX nr 479125 wskazał, iż strata wynikająca z zeznań podatkowych i bilansu jest jedynie wynikiem bilansowym nadwyżek kosztów nad przychodami, nie oznacza natomiast braku środków finansowych, a co za tym idzie, sama okoliczność nie warunkuje potrzeby udzielania pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych (vide: postanowienia NSA z dnia 05 czerwca 2008 r. sygn. akt I FZ 227/08, niepubl. i z dnia 03 września 2010 r. sygn. akt II FZ 335/10, niepubl.). Ponadto w postanowieniu z dnia 13 czerwca 2008 r. w sprawie sygn. akt II FZ 193/08 publ. LEX nr 493771 NSA wskazał, iż rozmiar i warunki działalności gospodarczej prowadzonej przez osobę fizyczną, ubiegającą się o zwolnienie od kosztów sądowych, muszą być uwzględniane przy badaniu całokształtu sytuacji majątkowej wnioskodawcy. Odnosząc powyższe okoliczności do sytuacji finansowej wnioskodawcy to raz jeszcze podkreślenia wymaga, iż osiąga on znaczny przychód miesięczny, z którego z całą pewnością istnieje możliwość wygospodarowania na obecnym etapie postępowania kwoty 400 zł oraz pokrycia innych ewentualnych kosztów, które mogą się pojawić w sprawie niniejszej. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.