I SA/Bk 662/16

PostanowienieWSA w Białymstoku2016-10-05

Skład orzekający: Paweł Janusz Lewkowicz, Andrzej Melezini, Jacek Pruszyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziów od orzekania w sprawie na wniosek strony, która utraciła do nich zaufanie z powodu wcześniejszego orzekania w innych sprawach dotyczących tej strony?
Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziów został oddalony, ponieważ nie zaistniały obiektywne okoliczności mogące wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności. Subiektywne poczucie utraty zaufania przez stronę do sędziów, wynikające z faktu wcześniejszego orzekania w innych sprawach, nie stanowi podstawy do wyłączenia sędziego na podstawie art. 19 PPSA. Sędziowie złożyli oświadczenia o braku okoliczności uzasadniających ich wyłączenie, a zarzuty strony nie uprawdopodobniły istnienia takich przesłanek.
Stan faktyczny
Skarżący M. P. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. dotyczącą wymiaru podatku od nieruchomości. W toku postępowania skarżący złożył wniosek o wyłączenie od orzekania w sprawie grupy sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, argumentując utratą zaufania z powodu ich wcześniejszego orzekania w innych sprawach dotyczących jego osoby, zarzucając im m.in. brak wyobraźni, umiejętności logicznego myślenia oraz korupcję. Sędziowie, których dotyczył wniosek, złożyli oświadczenia o braku okoliczności uzasadniających ich wyłączenie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie od orzekania w sprawie sędziów: Anny Sobolewskiej – Nazarczyk, Stanisława Prutisa, Józefa Orzela, Janusza Lewkowicza, Grażyny Gryglaszewskiej, Elżbiety Trykoszko, Danuty Tryniszewskiej – Bytys oraz Ireneusza Darmochwała.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz (spr.), Sędziowie sędzia WSA Andrzej Melezini, sędzia WSA Jacek Pruszyński, , po rozpoznaniu w dniu 5 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. P. o wyłączenie sędziów: Anny Sobolewskiej – Nazarczyk, Stanisława Prutisa, Józefa Orzela, Janusza Lewkowicza, Grażyny Gryglaszewskiej, Elżbiety Trykoszko, Danuty Tryniszewskiej – Bytys oraz Ireneusza Darmochwała, w sprawie ze skargi M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] kwietnia 2016 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia wymiaru podatku od nieruchomości na 2015 rok p o s t a n a w i a: oddalić wniosek o wyłączenie od orzekania w sprawie sędziów: Anny Sobolewskiej – Nazarczyk, Stanisława Prutisa, Józefa Orzela, Janusza Lewkowicza, Grażyny Gryglaszewskiej, Elżbiety Trykoszko, Danuty Tryniszewskiej – Bytys oraz Ireneusza Darmochwała. , M. P. złożył do tutejszego sądu skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] kwietnia 2016 r. w przedmiocie ustalenia wymiaru podatku od nieruchomości na 2015 rok. W dniu 9 września 2016 r. skarżący złożył pismo, w którym wniósł m.in. o wyłączenie od udziału w przedmiotowej sprawie sędziów: Anny Sobolewskiej – Nazarczyk, Stanisława Prutisa, Józefa Orzela, Janusza Lewkowicza, Grażyny Gryglaszewskiej, Elżbiety Trykoszko, Danuty Tryniszewskiej – Bytys oraz Ireneusza Darmochwała. Wskazał, że utracił zaufanie do tych sędziów, którzy orzekali w sprawach związanych m.in. z popękaniem w końcu miesiąca września 1998 r. sufitów i ścian w 2-piętrowym budynku mieszkalnym znajdującym się w B. przy ul. [...], w którym mieści się też jego mieszkanie. Skarżący podał następujące sygnatury spraw: SA/Bk 1084/99, SA/Bk 1118/00, SA/Bk 860/02, SA/Bk 1422/03, II SA/Bk 622/06. Skarżący zarzucił sędziom orzekającym w powyższych sprawach brak wyobraźni, umiejętności logicznego myślenia oraz korupcję. Sędziowie: Anna Sobolewska – Nazarczyk, Grażyna Gryglaszewska, Elżbieta Trykoszko i Danuta Tryniszewska - Bytys złożyli do akt oświadczenia, z których wynika, że w przedmiotowej sprawie nie istnieją żadne okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Na wstępie należy zauważyć, że czterech z wnioskowanych do wyłączenia sędziów w dacie rozpoznawania niniejszego wniosku nie orzeka już w WSA w Białymstoku. Sędzia Stanisław Prutis, Józef Orzel, Janusz Lewkowicz oraz Ireneusz Darmochwał odeszli w stan spoczynku. Zatem dalsze rozważania będą dotyczyły wyłącznie pozostałych wnioskowanych do wyłączenia sędziów. Wniosek o wyłączenie podlega oddaleniu, bowiem nie zachodzą okoliczności mogące wywoływać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności wskazanych w nim sędziów, które to okoliczności wykluczałyby wskazane osoby od podejmowania czynności w sprawie I SA/Bk 661/16 w przedmiocie ustalenia wymiaru podatku od nieruchomości na 2014 rok. Stosownie do treści art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej p.p.s.a., niezależnie od przyczyn wyłączenia sędziego z mocy ustawy (art. 18), sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności w danej sprawie (iudex suspectus). Zgodnie z art. 22 § 2 p.p.s.a. postanowienie w przedmiocie wyłączenia jest wydawane po złożeniu wyjaśnienia przez sędziego, którego wniosek dotyczy. W jednolicie ukształtowanej linii orzecznictwa sądów administracyjnych przyjmuje się, że wyłączenie sędziego na podstawie art. 19 p.p.s.a. powinno znajdować oparcie w okolicznościach obiektywnych tzn. takich, które nie wynikają wyłącznie z subiektywnego poczucia strony o braku bezstronności tych osób w orzekaniu, ale z takich, które dla przeciętnego odbiorcy i uczestnika obrotu prawnego stanowiłyby powód podważania obiektywizmu orzecznika. Przykładowo wskazaną obiektywną okolicznością może być istnienie osobistych stosunków czy powiązań między sędzią a stroną lub jej przedstawicielem, które z uwagi na swój charakter co do zasady rzutują na nastawienie czy ukierunkowanie osobiste orzecznika do sprawy. Wskazuje się, że niedopuszczalne jest formułowanie zarzutów o generalnym braku bezstronności danego sędziego w oderwaniu od specyfiki i okoliczności konkretnej sprawy (vide: postanowienia NSA z dnia 30 stycznia 2012 r., II FZ 843/11 oraz z dnia 6 marca 2012 r., II OZ 86/12, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, powoływanej dalej w skrócie jako CBOSA). Zdaniem składu orzekającego w przedmiocie wniosku o wyłączenie, z akt sprawy, w tym z argumentacji skarżącego, nie wynika, aby którykolwiek z wymienionych sędziów posiadał jakiekolwiek subiektywne nastawienie do strony, do wyniku zainicjowanej przez stronę sprawy I SA/Bk 662/16, czy treści czynności merytorycznych w niej podejmowanych. Z akt sprawy nie wynika zatem, by istniały uzasadnione podstawy do ustalenia okoliczności podważających ich bezstronność. W szczególności nie wyklucza obiektywizmu w orzekaniu wymienionych osób fakt ich wcześniejszego rozstrzygania we postępowaniach strony. Wywodzenie przez skarżącego, że utracił do wskazanych sędziów zaufanie w związku z prowadzeniem przez nich wskazanych spraw stanowi jedynie zwerbalizowanie subiektywnego odczucia strony i nie stanowi o wystąpieniu obiektywnej przesłanki uzasadniającej wyłączenie z uwagi na brak bezstronności (vide postanowienia NSA z dnia 28 kwietnia 2011 r., I OZ 293/11 oraz z dnia 7 października 2010 r., I OZ 759/10, CBOSA). Brak jest podstaw by przyjąć, że fakt orzekania przez sędziów danego sądu w sprawach strony automatycznie powoduje u tych osób negatywne ukierunkowanie wyników orzeczeń. Jednocześnie wskazać należy, że kontrola instancyjna jest właściwą drogą merytorycznej weryfikacji orzeczeń osób wnioskowanych do wyłączenia w sprawie niniejszej. Dlatego sformułowana przez sędziego ocena prawna w innej sprawie, nawet jeśli okazała się nieprawidłowa, nie jest okolicznością obiektywnie uprawdopodabniającą istnienie wątpliwości co do bezstronności tej osoby, bowiem nie świadczy o jakimkolwiek jej osobistym stosunku do strony, czy występowaniu sytuacji osobistego "uwikłania" w sprawę strony. Istotne w sprawie jest to, że sędziowie złożyli oświadczenia wskazujące na brak okoliczności uzasadniających ich wyłączenie na podstawie art. 19 p.p.s.a. Należy podzielić pogląd, że autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia (vide postanowienia NSA z dnia 12 marca 2012 r., II FZ 147/12 oraz z dnia 6 maja 2011 r., I OZ 314/11, CBOSA). Zdaniem składu orzekającego złożonych w sprawie oświadczeń sędziów nie mogą podważyć argumenty zawarte we wniosku o wyłączenie. W sprawie brak jest również podstaw do wyłączenia sędziów w oparciu o art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a. – z uwagi na fakt ich orzekania w wymienionych we wniosku sprawach. Wskazany przepis wyklucza od orzekania sędziego, który we wcześniejszym postępowaniach dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie. Przedmiotowa sprawa dotyczy decyzji z roku 2016 w przedmiocie podatku od nieruchomości na 2015 rok. Nie ma ona żadnego związku ze sprawami rozpoznanymi przez wskazanych do wyłączenia sędziów. Reasumując stwierdzić należy, że we wniosku o wyłączenie nie uprawdopodobniono okoliczności podważających bezstronność sędziów w sprawie I SA/Bk 662/16 Również w sprawie nie stwierdzono wystąpienia podstawy wyłączenia z art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a. do rozpoznania tego wniosku przez wskazane osoby. Stąd też należało wniosek oddalić. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 19 i art. 18 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło