II SA/Bk 198/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Sobolewska - Nazarczyk (spr.) po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2015 r. w Białymstoku na posiedzeniu niejawnym wniosku B. W. i H. W. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi B. W. i H. W. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] lutego 2015 r. znak [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości p o s t a n a w i a wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji Decyzją z dnia [...] lutego 2015 r. Wojewoda P. utrzymał w mocy decyzję Starosty S. z dnia [...] listopada 2014 r., którą orzeczono o ograniczeniu sposobu korzystania z działek nr [...], [...] i [...] położonych w obrębie B., stanowiących własność B. i H. W. Złożyli oni do sądu administracyjnego skargę na decyzję Wojewody wnioskując jednocześnie o wstrzymanie jej wykonania do czasu uprawomocnienia się wyroku w sprawie. Argumentowali, że obowiązek wstrzymania wynika z art. 9 ustawy o gospodarce nieruchomościami, o czym orzekał także WSA w Białymstoku w sprawie II SA/Bk 526/14. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek zasługiwał na uwzględnienie. Wstrzymanie wykonania zaskarżonego do sądu administracyjnego rozstrzygnięcia jest oparte na zasadzie skargowości, a wniosek w tym przedmiocie powinien zawierać uzasadnienie, w którym przedstawione zostaną okoliczności przemawiające za wstrzymaniem tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków (art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a.). W niniejszej sprawie zaskarżona została decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości wydana na podstawie art. 124 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn.: Dz. U. z 2014 r., poz. 518 z późn. zm.), dalej jako u.g.n. Skarżący wnieśli o wstrzymanie jej wykonania wskazując na treść art. 9 u.g.n. Wstrzymanie należy uznać za uzasadnione, a to z uwagi na powoływaną przez skarżących treść art. 9 u.g.n., zgodnie z którym w sprawach, o których mowa w przepisach działu III u.g.n., z wyłączeniem art. 97 ust. 3 pkt 1, art. 122, art. 124 ust. 1a, art. 124b ust. 1, art. 126 i art. 132 ust. 1a, wykonanie decyzji następuje po upływie 14 dni od dnia, w którym upłynął bezskutecznie trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi na decyzję do sądu administracyjnego. W przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego w tych sprawach organ, który wydał decyzję, wstrzymuje z urzędu jej wykonanie, w drodze postanowienia, na które nie przysługuje zażalenie. Regulacja art. 9 u.g.n. oznacza, że w przypadku decyzji wydawanych na podstawie przepisów działu III u.g.n. (z wyjątkiem decyzji o podstawach prawnych szczegółowo w przepisie art. 9 u.g.n. wymienionych tj. art. 97 ust. 3 pkt 1, art. 122, art. 124 ust. 1a, art. 124b ust. 1, art. 126 i art. 132 ust. 1a) – organ ma obowiązek wstrzymania jej wykonania z urzędu. Z akt sprawy niniejszej wynika, że podstawą prawną zaskarżonej decyzji jest art. 124 ust. 1 u.g.n., jednakże organ nie wstrzymał z urzędu jej wykonania. W takiej sytuacji uzasadnione jest zastosowanie art. 9 u.g.n., zwłaszcza gdy wnosi o to skarżący. Błąd czy zaniechanie organu nie powinny bowiem pociągać za sobą ujemnych dla strony skutków prawnych w sytuacji, gdy te negatywne skutki można drogą procesową wyeliminować (jak w sprawie niniejszej poprzez wydanie postanowienia w trybie art. 61 § 3 p.p.s.a. w związku z art. 9. u.g.n.). Brak udzielenia ochrony tymczasowej w sytuacji zaistniałej w sprawie niniejszej powodowałby, że strona skarżąca znajdowałaby się w sytuacji gorszej niż strona, której również ograniczono sposób korzystania z nieruchomości, ale wobec wniesienia skargi organ zachował się zgodnie z treścią art. 9 u.g.n. Nadto w regulacji art. 9 u.g.n. można dopatrzyć się zamiaru ustawodawcy zagwarantowania stronie stanu dotychczasowego, trwającego do dnia dokonania przez sąd oceny zgodności z prawem decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości. Zauważyć należy, że stanowisko to jest prezentowane w orzecznictwie sądów administracyjnych (vide postanowienia NSA w sprawach I OZ 133/12, I OSK 2901/12, I OZ 770/08, czy II SA/Sz 129/15, wszystkie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl, powoływanej dalej w skrócie jako CBOSA). Stanowisko to prezentowane jest również przez tutejszy sąd (vide np. sprawy II SA/Bk 833/14, II SA/Bk 789/14, II SA/Bk 1024/14, II SA/Bk 1078/14, CBOSA). Jak wskazał sąd w sprawie II SA/Bk 526/14 (postanowienie z dnia 12 czerwca 2014 r., dostępne w CBOSA), powód wprowadzenia regulacji art. 9 u.g.n. wydaje się być oczywisty. Zrealizowanie (wykonanie) urządzeń infrastruktury zanim dojdzie do skontrolowania decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości nie jest pożądane, bowiem może prowadzić do powstania szkód, które nie będą odwracalne lub będą odwracalne jedynie przy wkładzie znacznych sił i środków. Przyznać natomiast trzeba, że w niektórych przypadkach sądy administracyjne wskazują, iż brak jest spełnienia przesłanek zastosowania art. 9 u.g.n. w sytuacji funkcjonowania w obrocie prawnym decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości (tej samej, której sposób korzystania ograniczono wcześniejszą decyzją), jeśli decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nadano rygor natychmiastowej wykonalności (vide postanowienie z dnia 11 grudnia 2014 r., I OZ 1141/14 czy z dnia 27 lutego 2015 r., II SA/Sz 77/15, CBOSA). Skład orzekający w sprawie niniejszej stanowiska tego nie podziela za wyjątkiem przypadku, jaki miał miejsce w sprawie II SA/Bk 727/14 (postanowienie z dnia 19 lutego 2015 r.), w której przed prawomocnym rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości doszło do prawomocnego rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości. Skład orzekający w sprawie II SA/Bk 727/14 uznał, że bezprzedmiotowe jest wstrzymanie decyzji ograniczającej. Ze stanowiskiem tym należy się zgodzić, jednakże przypadek ten nie wystąpił w sprawie niniejszej, w której zaskarżona została również decyzja zezwalająca na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, ale wniosek o jej wstrzymanie wykonania został rozpoznany równolegle z wnioskiem w sprawie niniejszej. Istniała zatem możliwość przyznania pierwszeństwa zastosowania art. 9 u.g.n. (vide uzasadnienie postanowienia z dnia 8 kwietnia 2015 r. wydanego w sprawie II SA/Bk 199/15, CBOSA). Mając na uwadze powyższe, sąd orzekł o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 9 ustawy o gospodarce nieruchomościami.