II SA/Bk 259/23

WyrokWSA w Białymstoku2023-05-25

Skład orzekający: Elżbieta Trykoszko, Elżbieta Lemańska, Barbara Romanczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniesienie zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej powoduje zawieszenie postępowania egzekucyjnego z mocy prawa, czy też wymaga wydania postanowienia przez organ egzekucyjny, a jeśli tak, czy takie postanowienie podlega zaskarżeniu?
Ratio decidendi
Wniesienie zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej powoduje zawieszenie postępowania egzekucyjnego z mocy prawa, a nie na skutek wydania postanowienia. W związku z tym, organ egzekucyjny nie ma obowiązku wydawania postanowienia stwierdzającego zawieszenie, a na takie hipotetyczne postanowienie nie przysługuje zażalenie. W niniejszej sprawie, mimo że organ pierwszej instancji nie zastosował prawidłowo art. 35 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, to na datę orzekania przez organ odwoławczy przyczyna zawieszenia postępowania ustała, co skutkowało utrzymaniem w mocy postanowienia o odmowie zawieszenia.
Stan faktyczny
H. K. wniósł skargę na postanowienie Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji odmawiające zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Postępowanie egzekucyjne dotyczyło obowiązku rozbiórki obiektu gospodarczego. Skarżący argumentował, że wniesienie zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej powinno skutkować zawieszeniem postępowania z mocy prawa. Organ odwoławczy uznał, że choć organ pierwszej instancji nie zastosował prawidłowo art. 35 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, to na datę wydania jego postanowienia przyczyna zawieszenia postępowania ustała, ponieważ zarzuty zostały oddalone ostatecznym postanowieniem.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę H. K. na postanowienie Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku z dnia 13 lutego 2023 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie sędzia WSA Elżbieta Lemańska, asesor sądowy WSA Barbara Romanczuk (spr.), po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 maja 2023 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi H. K. na postanowienie Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku z dnia 13 lutego 2023 r. nr WOP.7722.10.2022.MM w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco: Decyzją z dnia 31.03.2022r. nr PINB.7355.3.2021 Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Zambrowie nakazał E. i H. K. rozbiórkę obiektu gospodarczego o wymiarach 12,0 x 30,0m i wysokości ok. 6,0m, zlokalizowanego na działce nr ewid. [...] we wsi P., gm. Zambrów oraz uporządkowanie terenu po rozbiórce. Podlaski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpoznaniu odwołania wydał decyzją z dnia 20.05.2022r. nr WOP.7721.60.2022.AH, utrzymującą w/w decyzję w mocy w części nakazu rozbiórki, uchylając ją w części dotyczącej, uporządkowania terenu po rozbiórce. Decyzja ta stała się prawomocna, albowiem strony nie zaskarżyły jej do sądu administracyjnego. W dniu 21.07.2022r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Zambrowie wystawił upomnienie nr PINB.7355.3.2021 wzywające zobowiązanych E. K. i H. K., do wykonania w/w obowiązku rozbiórki. Następnie, w dniu 08.12.2022r. organ I instancji wystawił tytuł wykonawczy nr 1/2022, opatrzył go klauzulą o skierowaniu tego tytułu wykonawczego do egzekucji administracyjnej i w dniu 08.12.2022r. skutecznie doręczył obojgu zobowiązanym, wszczynając tym samym wobec E. K. i H. K. postępowanie egzekucyjne. W dniu 19.12.2022r. do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w Zambrowie wpłynęło stanowisko H. K., zawierające zarzuty w sprawie prowadzonej egzekucji administracyjnej. W przywołanych zarzutach strona zawarła ponadto wniosek o zawieszenie postępowania egzekucyjnego. W odpowiedzi organ I instancji wydał w dniu 29.12.2022r. postanowienie o nr PINB.7355.3.2021, w którym oddalił zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Zambrowie wydał także zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie z dnia 29.12.2022r. nr PINB.7355.3.1.2021, którym odmówił zawieszenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 56 § 1 ustawy z dnia 17.06.1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W uzasadnieniu tego postanowienia organ I instancji stwierdził, że w sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek wymienionych w przywołanym powyżej przepisie, wobec czego wniosek o zawieszenie postępowania jest bezzasadny z punktu widzenia obowiązującego prawa. Zażalenie na powyższe postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Zambrowie z dnia 29.12.2022r. odmawiające zawieszenia postępowania egzekucyjnego wniósł H. K. W uzasadnieniu swego stanowiska podniósł, że doszło do naruszenia art. 35 ust. 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, bowiem organ I instancji nie wziął pod uwagę tej regulacji, która wskazuje, że wniesienie przez zobowiązanego zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, nie później niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia odpisu tytułu wykonawczego, zawiesza postępowania egzekucyjnego w całości lub w części z dniem doręczenia tego zarzutu organowi egzekucyjnemu do czasu zawiadomienia organu o wydania ostatecznego postanowienia w sprawie tego zarzutu. Zarzuty zostały przez niego wniesione w terminie. Natomiast postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Zambrowie z dnia 29.12.2022r. nr PINB.7355.3.2021, dotyczące zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, stało się ostateczne, gdyż zobowiązani nie złożyli na nie zażalenia, mimo prawidłowego pouczenia. Postanowieniem z dnia 13 lutego 2023 r. nr WOP.7722.10.2022.MM Podlaski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Białymstoku, po rozpatrzeniu zażalenia H. K. na postanowienie z dnia 29.12.2022r. nr PINB.7355.3.1.2021 Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Zambrowie, odmawiające zawieszenia postępowania egzekucyjnego, prowadzonego wobec E. K. i H. K. na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 08.12.2022r. nr 1/2022, wystawionego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Zambrowie, dotyczącego obowiązku rozbiórki obiektu gospodarczego o wymiarach 12,0 x 30,0m i wysokości ok. 6,0m, usytuowanego na działce nr ew. [...] we wsi P. gm. Zambrów, nałożonego decyzją z dnia 31.03.2022r. nr PINB.7355.3.2021 Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Zambrowie – utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji. Organ odwoławczy zacytował treść art. 56 § 1 pkt 1-5 i art. 56 § 4 ustawy z dnia 17.06.1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2022r. poz. 479 z późn. zm.) wskazując, że podnoszone w piśmie z dnia 15.12.2022r. przez H. K. okoliczności faktyczne związane z niemożnością wykonania obowiązku rozbiórki nie mieściły się we wskazanych ustawowych przesłankach zawieszenia. Innych zaś przesłanek do zawieszenia zobowiązany nie wskazał. W związku z powyższym postanowienie organu I instancji z dnia 29.12.2022r. nr PINB.7355.3.1.2021 było prawidłowe. W odpowiedzi na zarzuty zawarte w zażaleniu organ odwoławczy zaakcentował, że wprawdzie zgodnie z art. 35 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wniesienie przez zobowiązanego zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej skutkuje zawieszeniem postępowania egzekucyjnego. Natomiast zgodnie z w/w przepisem zawieszenie to trwa do czasu zawiadomienia organu egzekucyjnego o wydaniu ostatecznego postanowienia w sprawie wniesionego zarzutu, po czym, po wydaniu ostatecznego postanowienia w przedmiocie zarzutu, organ egzekucyjny podejmuje zawieszone postępowanie egzekucyjne. Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy podkreślił, że organ I instancji wprawdzie nie zawiesił prowadzonego postępowania egzekucyjnego, stosownie do art. 35 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jednak w żaden sposób nie wpłynęło to na prawa zobowiązanych. Organ odwoławczy podkreślił, że w okresie od 19.12.2022r. do dnia 09.01.2023r. nie były przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Zambrowie podejmowane czynności egzekucyjne inne niż wydanie przywołanych powyżej postanowień. Z kolei postanowienie z dnia 29.12.2022r. nr PINB.7355.3.2021 organu I instancji, dotyczące zarzutów, nie zostało przez strony zaskarżone do organu wyższej instancji i stało się ostateczne. Zatem na datę orzekania przez organ odwoławczy, wnioskowane przez skarżącego zawieszenie postępowania egzekucyjnego w oparciu o ww. przepis art. 35 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest bezprzedmiotowe. W związku z powyższym organ nie stwierdził podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku na w/w postanowienie wywiódł H. K. Skarżący zarzucił zaskarżonemu postanowieniu naruszenie przepisów postępowania tj. art 138 § 2 k.p.a. w zw. art 35 ust 1 ustawy o postępowaniu w egzekucji, mające wpływ na rozstrzygnięcie poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na utrzymaniu w mocy postanowienia organu I Instancji w sytuacji, gdy organ I Instancji zobowiązany był do zawieszenia postępowania egzekucyjnego, z uwagi na złożenie zarzutów przez zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym. W uzasadnieniu skargi podkreślił, że zarzuty zostały złożone w terminie, zatem zostały spełnione przesłanki z art 35 ust. 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i postępowanie egzekucyjne winno być zawieszone. Nie zasadnie jest zdaniem skarżącego tłumaczenie, że organ I instancji nie podejmował żadnych czynności, a zatem postępował zgodnie z prawem. Powołując się na treść art 138 § 2 k.p.a. skarżący wskazał, że w tych okolicznościach organ II instancji winien był uchylić postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania z uwagi na naruszenie art. 35 ust. 1 ww. ustawy. Ponadto wskazał, że nie otrzymał postanowienia o rozpatrzeniu zarzutów. Na tej podstawie wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i zawieszenie postępowania bądź uchylenie postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Rozważania w sprawie należy poprzedzić wyjaśnieniem, że będąca przedmiotem skargi sprawa została rozpoznana w postępowaniu uproszczonym. Zgodnie bowiem z art. 119 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. 2023, poz. 259, dalej "p.p.s.a.") sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę, co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Do takiej kategorii rozstrzygnięć należy zaliczyć zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 13 lutego 2023 r. utrzymującego w mocy postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Podstawą materialną zaskarżonych postanowień obu instancji była ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 479 ze zm., dalej jako u.p.e.a.). W pierwszej kolejności należy stwierdzić, iż organy swe orzeczenia oparły o niewadliwie ustalony stan faktyczny, przy czym słusznie organ odwoławczy zaakcentował, iż organ I instancji błędne przeanalizował jedynie przesłanki określone w art. 56 u.p.e.a., które w przedmiotowej sprawie nie zaistniały. Zgodnie bowiem z art. 56 § 1 u.p.e.a. okoliczności, w których prowadzone postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu w całości lub w części to: 1) w razie wstrzymania wykonania, odroczenia terminu wykonania obowiązku albo rozłożenia na raty spłat należności pieniężnej; 2) w razie śmierci zobowiązanego, jeżeli obowiązek nie jest ściśle związany ze zobowiązanym, a jest prowadzona egzekucja z rzeczy lub prawa majątkowego, które nie wygasło wskutek śmierci zobowiązanego; 3) w razie utraty przez zobowiązanego zdolności do czynności prawnych i braku jego przedstawiciela ustawowego; 4) na żądanie wierzyciela; 5) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach. Niewątpliwie należy wskazać, że podnoszone w piśmie H. K. z dnia 15.12.2022r. okoliczności faktyczne związane z niemożnością wykonania obowiązku rozbiórki, bez poniesienia szkody, a także fakt nieumożliwienia legalizacji obiektu, nie mieściły się we wskazanych powyżej ustawowych przesłankach zawieszenia. Jednakże słusznie podniósł skarżący w zażaleniu, że w sytuacji wniesienia przez niego w terminie (co jest bezsporne) zarzutów w sprawie egzekucyjnej, istniała inna podstawa do zawieszenia postępowania egzekucyjna, a określona w art. 35 § 1 u.p.e.a. Z punktu widzenia orzeczenia o zawieszeniu postępowania na podstawie art. 35 § 1 u.p.e.a. jedynym prawnie relewantnym zdarzeniem było złożenie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, co w sprawie skarżącego miało miejsce w piśmie z dnia 15 grudnia 2022 r. (k. 101 akt admin.). Zgodnie z art. 35 § 1 u.p.e.a. wniesienie przez zobowiązanego zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, nie później niż w terminie 7 dni o dnia doręczenia odpisu tytułu wykonawczego, zawiesza postępowanie egzekucyjne w całości albo w części z dniem doręczenia tego zarzutu organowi egzekucyjnemu, do czasu zawiadomienia tego organu o wydaniu ostatecznego postanowienia w sprawie tego zarzutu. Przepisy art. 56 § 3, art. 57 § 1 i art. 58 stosuje się odpowiednio. Z kolei zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest: 1)nieistnienie obowiązku; 2)określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: a)orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4, b)dokumentu, o którym mowa w art. 3 a § 1, c)przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu; 3)błąd co do zobowiązanego; 4)brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane; 5)wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części; 6)brak wymagalności obowiązku w przypadku: a)odroczenia terminu wykonania obowiązku, b)rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, c)wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b. Należy uznać, iż z treści pisma skarżącego z 15 grudnia 2022 r. wynika, iż podniósł w nim zarzut nieistnienia obowiązku (art. 33 § 1 pkt 1 – bez względu już na jego zasadność czy też nie). Podstawą dla niego był zatem art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a., który zawarty jest w katalogu zarzutów, których wniesienie powoduje zawieszenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 35 § 1 u.p.e.a. Zatem organ I instancji niezasadnie pominął tą regulację i jako podstawę wydania zaskarżonego postanowienia wskazał jedynie art. 56 u.p.e.a., nie znajdując podstaw do zawieszenia postępowania egzekucyjnego, co słusznie zauważył organ odwoławczy. Podkreślić jednakże należy, że zgodnie z art. 35 § 1 u.p.e.a. zawieszenie to trwa do czasu zawiadomienia organu egzekucyjnego o wydaniu ostatecznego postanowienia w sprawie wniesionego zarzutu, a następnie postępowanie egzekucyjne jest podejmowane. Słusznie przy tym wskazał organ odwoławczy, że mimo nie zawieszenia postępowania egzekucyjnego przez organ I instancji, stosownie do art. 35 § 1 u.p.e.a., w żaden sposób nie wpłynęło to na prawa zobowiązanych, gdyż w okresie od 19.12.2022r. do dnia 09.01.2023r. nie były przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Zambrowie podejmowane żadne czynności egzekucyjne, inne niż wydanie postanowień z 29 grudnia 2022 r., w tym zaskarżonego o odmowie zawieszenia. Z kolei postanowienie organu I instancji z dnia 29.12.2022r. nr PINB.7355.3.2021, dotyczące zarzutów, nie zostało przez strony zaskarżone do organu wyższej instancji i stało się ostateczne. Przy tym należy podkreślić, że zarówno skarżący jak i E. K. (druga zobowiązana w sprawie) postanowienie z dnia 29.12.2022 r. o oddalenie zarzutów otrzymali w dniu 30 grudnia 2022 r. (k. 108, 107 akt admin.). Z uwagi zatem na niezaskarżenie tego postanowienia w terminie 7 dni, ustała przyczyna zawieszenia postępowania egzekucyjnego wskazana w art. 35 § 1 p.p.s.a., bowiem postępowanie zawiesza się do czasu zawiadomienia tego organu o wydaniu ostatecznego postanowienia w sprawie tego zarzutu. Zatem na datę orzekania przez organ odwoławczy, wnioskowane przez skarżącego zawieszenie postępowania egzekucyjnego w oparciu o ww. przepis art. 35 § 1 u.p.e.a. nie było możliwie, bowiem odpadła (ustała) podstawa jego zawieszenia. W tych okolicznościach zatem organ odwoławczy wydał prawidłowe rozstrzygnięcie, utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie, albowiem zgodnie z art. 138 § 2 k.p.a. mógł uchylić zaskarżoną decyzję (odpowiednio postanowienie) i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania, gdyby decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy miał istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. W przedmiotowej sprawie natomiast na datę orzekania przez organ odwoławczy sprawa jest wyjaśniona, a ustalone okoliczności nie miały ostatecznie wpływu na rozstrzygnięcie. Mając jednak na uwadze regulację art. 35 § 1 u.p.e.a. należy jeszcze odnieść się do kwestii, które nie zostały podniesione w zaskarżonych postanowieniach, a mianowicie tego czy w sytuacji wniesienia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym zawieszenie postępowania następuje na podstawie postanowienia czy też z mocy prawa (bez konieczności wydania w tym zakresie rozstrzygnięcia), a co za tym idzie czy istnieje możliwość zaskarżenia takie postanowienia. Co do zaskarżenia organ odwoławczy wskazał, że nie ma takiej możliwości, bowiem w przepisie tym jest jedynie odniesienie do art. 56 § 3 u.p.e.a., który wskazuje, że organ wydaje postanowienie w sprawie zawieszenia, ale nie wskazuje się na odpowiednie stosowanie art. 56 § 4 u.p.e.a. A to ten zapis wskazuje na możliwość złożenia zażalenia. Przechodząc jednak do analizy tych zagadnień, należy wyprzedzić dalszy tok myślenia i wskazać, że zdaniem sądu w przedmiotowej sprawie organ I instancji prawidłowo orzekł w drodze postanowienia (bez względu na nieprawidłowość argumentacji), skoro orzekał w trybie art. 56 u.p.e.a, który wprost w § 4 dopuszcza możliwość zaskarżania, zaś organ nadzoru zasadnie rozpoznał zażalenie na to postanowienie. Okoliczności tych nie może bowiem zmieniać, wskazanie w uzasadnieniu postanowienia organu II instancji, właściwiej podstawy prawnej rozstrzygnięcia tj. art. 35 § 1 u.p.e.a. Podstawa prawna wskazana przez organ I instancji implikowała dalszy tryb postępowania w sprawie, w tym możliwość jego zaskarżenia. Trzeba bowiem zaznaczyć, że sama kwestia wymogu wydania postanowienia w przypadku zawieszenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 35 u.p.e.a. oraz kwestia zaskarżalności tego aktu były różnie oceniane w orzecznictwie sądów administracyjnych (zob. np. wyroki NSA: z 23.11.2017 r. II GSK 2116/17, z 28.04.2017 r. II FSK 903/15, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Sądy przyjmowały mianowicie, iż wydanie przez organ egzekucyjny postanowienia na podstawie art. 35 § 1 u.p.e.a było zbędne, gdyż ma charakter wyłącznie deklaratoryjny, jako że zawieszenie postępowania na podstawie tego przepisu następuje z mocy prawa. Jednocześnie wedle tego stanowiska postanowienie wydane w wyniku wniesienia zarzutów przez zobowiązanego jest innym postanowieniem, niż to, o którym mowa w art. 56 u.p.e.a, w stosunku do którego przewidziano środek zaskarżenia w postaci zażalenia. Były też prezentowane odmienne stanowiska m.in. można w tym zakresie przytoczyć wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 17.01.2018 r. sygn. akt I SA/Wr 769/17 wskazujące, że brak jest dostatecznych podstaw do uznania, że okoliczność, iż w razie wniesienia przez zobowiązanego zarzutów na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10 u.p.e.a. zawieszenie postępowania następuje z mocy prawa, przesądza, iż organ nie ma obowiązku wydania postanowienia na podstawie art. 56 § 3 u.p.e.a. Przepis ten stanowi szczególną regulację wyznaczającą formę, w jakiej organ egzekucyjny powinien wypowiedzieć się w kwestii zawieszenia, nie zawężając jego zastosowania do przypadków wskazanych w § 1 i § 2. Stanowisko, zgodnie z którym zawieszenie postępowania na podstawie art. 35 § 1 u.p.e.a. powinno przyjąć formę postanowienia w związku z art. 56 § 3 u.p.e.a. zostało również wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 listopada 2017 r., sygn. akt II FSK 2997/15, w którym NSA stwierdził " Na powyższej podstawie prawnej przyjmowano, że zawieszenie postępowania egzekucyjnego następuje co prawda z mocy prawa, mimo to organ egzekucyjny zobligowany jest do wydania postanowienia na podstawie art. 56 § 3 u.p.e.a.". Konsekwencją przyjęcia, że łączną podstawą takiego postanowienia jest art. 35 § 1 i art. 56 § 3 u.p.e.a było uznanie, że środek zaskarżenia w postaci zażalenia, przewidziany w stosunku do postanowień organu egzekucyjnego wydanych w przedmiocie zawieszenia postępowania przysługuje także w wypadku wydania takiego postanowienia w związku z zawieszenia postępowania egzekucyjnego z mocy prawa na skutek wniesienia przez zobowiązanego zarzutów na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10 u.p.e.a. Środek służący wierzycielowi, o jakim mowa w art. 35 § 1 u.p.e.a., w postaci wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania egzekucyjnego ma przy tym odmienny charakter od zażalenia, inne są warunki jego skutecznego zastosowania oraz potencjalne skutki, wobec czego brak jest podstaw do przyjęcia, że zastępuje on zażalenie, a regulacja art. 35 § 1 ma charakter kompletny i całkowicie oderwany od art. 56 u.p.e.a. Aktualnie dominuje pogląd m.in. wyrażony w wyroku NSA z 29 marca 2022 r. sygn. akt III FSK 545/21, że "Celem regulacji art. 35 § 1 u.p.e.a. jest tymczasowe zaniechanie prowadzenia postępowania egzekucyjnego do czasu wydania ostatecznego postanowienia w przedmiocie zgłoszonego zarzutu. Regulacja powyższa ma na celu tymczasową ochronę dłużnika, który wniósł w trybie ustawy egzekucyjnej zarzuty, które mogą okazać się zasadne. Przy czym zwrot "zawiesza" oznacza, że zawieszenie postępowania egzekucyjnego następuje z mocy samego prawa, a nie w następstwie podjęcia przez organ egzekucyjny określonego rozstrzygnięcia. Zarówno zawieszenie postępowania, jak i podjęcie następuje z mocy prawa. Konsekwencją skutku prawnego występującego z mocy prawa jest brak podstaw do wydawania postanowień stwierdzających zarówno wystąpienie tego skutku, jak i jego ustąpienie (podobnie wyrok NSA z 13 listopada 2018 r. sygn. akt I GSK 2070/18, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 2 lutego 2022 r sygn. akt I SA/Po 841/21, CBOSA). Wskazuje się także, że wydanie postanowienia w trybie art. 35 § 1 u.p.e.a. jest zbędne, a postanowienie o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego wydane w wyniku wniesienia zarzutów jest postanowieniem innym, niż to, o którym mowa w art 56 u.p.e.a. (por. wyroki NSA: z 23 listopada 2017 r. II GSK 2116/17; z 6 kwietnia 2017 r. II GSK 5131/16; a także wyroki WSA w Lublinie z 31 stycznia 2018 r. I SA/Lu 762/17; WSA w Bydgoszczy z 7 października 2015 r.; WSA we Wrocławiu z 27 kwietnia 2016 r. III SA/Wr 1309/15, CBOSA). Powyższy pogląd znajduje także oparcie w doktrynie (por. R. Hauser, W. Piątek w: Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Warszawa 2014, s. 236). W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się także wprost, że ustawodawca w art. 35 u.p.e.a. odesłał do odpowiedniego stosowania przepisów u.p.e.a., które regulują instytucję zawieszenia postępowania egzekucyjnego, uregulowanego w art. 56 u.p.e.a., ale tylko w zakresie § 3 ww. przepisu. Z art. 56 § 3 u.p.e.a. wynika, że organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Ustawodawca nie odesłał natomiast do odpowiedniego stosowania art. 56 § 4 u.p.e.a., który mówi, że na postanowienie o zawieszeniu lub odmowie zawieszenia postępowania egzekucyjnego służy zażalenie, co skutkuje tym, że organy stwierdzają niedopuszczalność zażalenia w sprawie zawieszenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 35 u.p.e.a. (m.in. wyrok WSA w Łodzi z 30 marca 2023 r. sygn. akt III SA/Łd 762/22). Podsumowują należy zatem wskazać, że skarga w przedmiotowej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem na datę wydania zaskarżonej decyzji organu odwoławczego ustała przyczyna zawieszenia wskazana w art. 35 u.p.e.a., zatem nie było podstaw do uchylenia postanowienia organu I instancji. Ponadto niewątpliwie postępowanie organu I instancji obarczone było pewnymi wadami, gdyż nie zastosowano regulacji z art. 35 u.p.e.a., ale też prawidłowo nie podejmowano żadnych czynności egzekucyjnych, co de facto skutkuje uznaniem, że organ zastosował się do tego przepisu. Natomiast gdyby w/w podstawę prawną prawidłowo zastosowano, nie było podstaw do wydawania w tym zakresie postanowienia w przedmiocie zawieszenia postępowania, a zażalenie nie przysługiwałoby. W konsekwencji organ odwoławczy z uwagi na wskazaną w postanowieniu organu I instancji podstawę z art. 56 u.p.e.a. zasadnie rozpoznał zażalenie, ale przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydawania postanowienia, a w dniu wydania rozstrzygnięcia – 13 lutego 2023 r. okoliczności skutkujące zawieszeniem niniejszego postępowania ustały, bo zarzuty skarżącego w sprawie egzekucji administracyjnej, ostatecznym postanowieniem z dnia 29 grudnia 2022 r. zostały oddalone. W tych okolicznościach nie było podstaw do wydania rozstrzygnięcia o uchyleniu tego postanowienia, albowiem dostrzeżone uchybienia na datę orzekania przez organ II instancji nie miały już żadnego wpływu na wynik sprawy i straciły swój byt prawny. Z uwagi na powyższe okoliczności faktyczne i prawne, argumenty skarżącego podnoszone w skardze należy uznać za całkowicie chybione. W zawiązku z powyższym, sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło