II SA/Bk 395/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Marek Leszczyński (spr.), po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi P. T. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania p o s t a n a w i a: odmówić przywrócenia terminu Wojewódzki Sad Administracyjny w Białymstoku postanowieniem z dnia 16 sierpnia 2018 r. sygn. akt II SA/Bk 395/18 odrzucił skargę P. T. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] maja 2018 r. w przedmiocie wymeldowania. Przyczyną odrzucenia skargi było nieusunięcie przez skarżącego braków fiskalnych skargi, mimo wezwania w tym zakresie. Wezwanie do usunięcia omawianego braku zostało skarżącemu doręczone przez "awizo" w dniu 3 lipca 2018r., a ustawowy termin siedmiu dni upłynął bezskutecznie. W dniu 31 sierpnia 2018 r. Skarżący złożył zażalenie na powyższe postanowienie podnosząc, że nie był w stanie fizycznie odebrać pisma, gdyż w okresie jego doręczenia przebywał za granicą kraju, gdzie załatwiał swoje sprawy osobiste i zawodowe. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 20 listopada 2018 r. II OZ 1137/18 oddalił powyższe zażalenie wskazując, że w niniejszej sprawie poza sporem jest, że skarżący nie uiścił wymaganego wpisu od skargi, mimo wezwania w tym zakresie, a argumenty zażalenia, nie podważają prawidłowości zaskarżonego orzeczenia. W dniu 31 sierpnia 2018 r. Skarżący złożył też wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi argumentując, że informację o wezwaniu do uzupełnienia braku fiskalnego skargi otrzymał dopiero 30 sierpnia 2018r., albowiem na przełomie lipca i sierpnia przebywał na terytorium B., a następnie od dnia 10 sierpnia 2018 do 28 sierpnia 2018 r. na terytorium F. R.. Końcowo zaznaczył, że wszystkie wyjazdy są udokumentowane w paszporcie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302, dalej w skrócie "p.p.s.a.", czynność podjęta w postępowaniu sądowym przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jednakże sąd, na wniosek strony, która nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, postanowi o przywróceniu terminu (art. 86 § 1 p.p.s.a.). Przepisy art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a. stanowią zaś, iż pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Przy czym w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Przesłankami uzasadniającymi przywrócenie terminu są więc: (-) zachowanie siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku, liczonego od daty ustania przyczyny uchybienia terminu, (-) uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu, (-) dokonanie - równocześnie ze złożeniem wniosku - czynności, do dokonania której terminowi uchybiono. Analizując złożony wniosek w kontekście opisanych powyżej przesłanek należy przyjąć, że Skarżący pomimo, że spełnił wymogi formalne wniosku o przywrócenie terminu, a mianowicie złożył wniosek w terminie siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, uiścił wymagany wpis sądowy, to nie uprawdopodobnił okoliczności, że niedochowanie terminu do uiszczenia wpisu sądowego było przez niego niezawinione. Skarżący wnioskując o przywrócenie uchybionego terminu powoływał się na okoliczność przebywania poza granicami kraju w terminie, w którym przesłane zostało zarządzenie wzywające go do uiszczenia wpisu od skargi. W ocenie Sądu przedstawiona przez stronę okoliczność nie świadczy o braku winy w uchybieniu terminu. Kryterium braku winy w rozumieniu art. 86 § 1 p.p.s.a, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Oceniając wystąpienie tej przesłanki sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Uchybienie w tym względzie, spowodowane nawet lekkim niedbalstwem, narusza obiektywny miernik staranności i stanowi podstawę do oddalenia wniosku o przywrócenie terminu, skoro nawet lekkie niedbalstwo świadczy o zawinionym niedokonaniu czynności w terminie. Jednocześnie podkreślić należy, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wówczas, gdy strona w sposób przekonujący uprawdopodobni brak swojej winy. Z brakiem winy mamy natomiast do czynienia tylko w przypadku zaistnienia niezależnych od strony i niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności, gdy strona nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Uwzględniając powyższe Sąd doszedł do wniosku, że w rozpoznawanej sprawie nie zostało uprawdopodobnione, że uchybienie terminowi do uiszczenia wpisu od skargi nastąpiło bez winy Skarżącego. Niniejszy skład Sądu aprobuje w pełni wyrażany w orzecznictwie pogląd, że wyjazd skarżącego za granicę nie stanowi przesłanki do przywrócenia terminu. Strona, wiedząc o toczącym się postępowaniu, winna skorzystać z instytucji przewidzianych w p.p.s.a. i przed wyjazdem skutecznie ustanowić pełnomocnika do reprezentacji czy doręczeń. Ponadto należy zaznaczyć, że należyta dbałość w prowadzeniu własnych spraw wymaga, aby przed wyjazdem podjąć odpowiednie działania gwarantujące zabezpieczenie swoich interesów (tak m.in. NSA w postanowieniach: z dnia 10 sierpnia 2011 r., sygn. akt II OZ 675/11, z dnia 8 lipca 2011 r., sygn. akt II FZ 360/11, oraz z dnia 16 grudnia 2015 r., II GZ 882/15, wszystkie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Kwestia ta jest o tyle istotna, że wyjazd strony za granicę miał miejsce już po wszczęciu postępowania sądowoadministracyjnego. Strona mając zatem na względzie wszczęte postępowanie sądowe winna mieć na uwadze, że w związku z toczącym się postępowaniem istnieje możliwość kierowania do niej korespondencji z sądu. Strona należycie dbająca o swoje interesy powinna zatem zagwarantować sobie możliwość zapoznawania się z treścią korespondencji przesyłanej z sądu tak, aby nie narazić się na ryzyko uchybienia terminu do dokonania określonej czynności postępowania. Starania te Skarżący powinien podjąć przed planowanym wyjazdem, choćby – na co Sąd już wcześniej wskazał - poprzez ustanowenie pełnomocnika, który należycie reprezentowałby interes skarżącego w czasie nieobecności w kraju. W tym stanie rzeczy, Sąd uznał, że w sprawie nie zostało wykazane, iż strona skarżąca nie ponosi winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi i w związku z tym, na mocy art. 86 § 1 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.