II SA/Bk 742/17

WyrokWSA w Białymstoku2018-01-25

Skład orzekający: Mieczysław Markowski, Marek Leszczyński, Małgorzata Roleder

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nieruchomość wywłaszczona pod budowę drogi publicznej, która została częściowo wykorzystana na ten cel, a pozostała część nie została zagospodarowana zgodnie z celem wywłaszczenia, podlega zwrotowi na rzecz byłego właściciela?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji miały rację, stwierdzając, że część wywłaszczonej nieruchomości, która nie została faktycznie zajęta pod budowę drogi publicznej i nie została zagospodarowana zgodnie z celem wywłaszczenia, podlega zwrotowi na rzecz byłego właściciela. Sąd podkreślił, że cel wywłaszczenia musi być realizowany na całej wywłaszczonej nieruchomości, a nie tylko na jej części, a jeśli tak nie jest, nieruchomość staje się zbędna na cel wywłaszczenia.
Stan faktyczny
Gmina B. wniosła skargę na decyzję Wojewody P. utrzymującą w mocy decyzję Starosty Z. o zwrocie K. P. części wywłaszczonej nieruchomości, która została sprzedana Gminie pod budowę ulicy. Gmina zarzuciła, że cel wywłaszczenia został zrealizowany w całości, ponieważ cała nieruchomość została nabyta pod budowę ulicy, która została wybudowana. Organy administracji uznały, że tylko część nieruchomości została faktycznie wykorzystana pod pas drogowy, a pozostała część, niezagospodarowana, podlega zwrotowi.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Gminy B.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Mieczysław Markowski, Sędziowie sędzia WSA Marek Leszczyński (spr.), sędzia WSA Małgorzata Roleder, Protokolant sekretarz sądowy Katarzyna Derewońko, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 25 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi Gminy B. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu nieruchomości oddala skargę Wojewoda P. decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję Starosty Z. z dnia [...] czerwca 2017 r., znak: [...], zwracającej K. P. własność nieruchomości położonej w B. przy ul. [...], oznaczonej jako działki nr [...] o łącznej powierzchni 0,0384 ha (obręb - [...]) i ustalającej wysokość zwaloryzowanej należności tytułem zwrotu odszkodowania na kwotę 317.151,65 zł, którą K. P. jest zobowiązany wpłacić na rzecz Gminy B., w terminie 14 dni od dnia, w którym niniejsza decyzja stanie się ostateczna. Decyzja Wojewody P. wydana została przy następujących ustaleniach stanu faktycznego i ocenie prawnej sprawy. Aktem notarialnym Rep. A numer [...] z dnia [...] października 1997 r. K. P. sprzedał na rzecz Gminy B. zabudowaną nieruchomość gruntową położoną przy ul. [...] w B., oznaczoną w ewidencji gruntów i budynków miasta B. obrębu [...] - [...], jako działki nr geod. [...] o pow. 0,0486 ha oraz nr [...] o pow. 0.0242 ha, z przeznaczeniem pod budowę ulicy C. w B. Decyzją Prezydenta Miasta B. z dnia [...] grudnia 2010 r., nr [...], nieruchomość gruntowa położona przy ul. [...] w B., oznaczona w ewidencji gruntów i budynków miasta B. obrębu [...] jako działka numer [...] o pow. 0,0486 ha uległa podziałowi na działki nr [...] o pow. 0,0173 ha oraz nr [...] o pow. 0,0313 ha, natomiast działka nr [...] o pow. 0,0242 ha uległa podziałowi na działki nr [...]. o pow. 0,0215 ha oraz nr [...] o pow. 0,0027 ha. Decyzją Prezydenta Miasta B. z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...], nieruchomość gruntowa położona przy ul. [...] w B., oznaczona w ewidencji gruntów i budynków miasta B. obrębu [...] jako działka nr [...] o pow. 0,0173 ha uległa podziałowi na działki nr [...] o pow. 0,0168 ha oraz nr [...] o pow. 0,0005 ha, natomiast działka nr [...] o pow. 0,0215 ha uległa podziałowi na działki nr [...] o pow. 0,0211 ha oraz nr [...] o pow. 0,0004 ha. K. P. pismem z dnia [...] sierpnia 2016 r. wniósł o zwrot części wywłaszczonej nieruchomości, oznaczonej obecnie nr geod. [...] o łącznej pow. 0,0384 ha. We wniosku wskazano, iż nieruchomość ta nie została wykorzystana zgodnie z celem wywłaszczenia. Starosta Z. wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej decyzją z dnia [...] czerwca 2017 r., znak: [...], zwrócił część wywłaszczonej nieruchomości nabytej Aktem Notarialnym Repertorium [...] z dnia [...] października 1997 r. na rzecz Gminy Miasto B. pod budowę ulicy [...], położonej w B. przy ul. [...], oznaczonej obecnie w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu [...], nr geod.: [...] o łącznej pow. 0,0384 ha, stanowiącej własność Gminy B., na rzecz K. P. Zobowiązano także byłego właściciela do zwrotu na rzecz Gminy B. zwaloryzowanego odszkodowania w łącznej kwocie 317.151,65 zł, w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna. W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że w obszarze zrealizowanego pasa drogowego znalazła się tylko część nieruchomości oznaczonej w dacie nabycia numerami [...], a aktualnie po dokonaniu geodezyjnych podziałów oznaczona jako działki [...]. Pozostała część nieruchomości oznaczona jako działki [...]znalazła się poza pasem drogowym zrealizowanej ulicy [...]. W terenie są to grunty niezabudowane położone poza urządzonym pasem drogowym ul. [...], wykorzystywane jako "dziki" parking. Przez działki [...] przy granicy z pasem drogowym przebiega przesyłowa sieć cieplna preizolowana 2XDN 300/450 przebudowana w 2014 r. oraz sieć kablowa telekomunikacyjna wybudowana w latach 2012-2014 prowadząca od strony pasa drogowego do studzienki telekomunikacyjnej zlokalizowanej w północnozachodniej części działki [...]. Obie te sieci nie stanowią części składowych nieruchomości zgodnie z art. 49 §1 Kc. Zgodnie z informacją Zarządu Dróg Miejskich w B. odbiór końcowy budowy ulicy [...] na odcinku od ul. [...] do [...] odbył się [...] grudnia 2004 r. W związku z powyższym uznano, że część nieruchomości położona poza pasem drogowym ul. [...] nie została wykorzystana na cel nabycia i stosownie do art.137 ust. 2 u.g.n podlega zwrotowi, o czym przesądza również pismo kierowane do byłego właściciela znak: [...] z dnia [...] lipca 2016 r. Departamentu Skarbu Urzędu Miejskiego w B. Dalej organ wyjaśnił, że w toku postępowania powołano biegłego z zakresu szacowania nieruchomości celem określenia wartości rynkowej części nieruchomości podlegającej zwrotowi i waloryzacji proporcjonalnej części odszkodowania (należności) pobranej przez byłego właściciela za sam grunt, gdyż nakłady budowlane zostały zniesione podczas budowy ulicy. W operacie szacunkowym z dnia [...] marca 2017 r. biegły rzeczoznawca majątkowy określił wartość rynkową przewidywanej do zwrotu części nieruchomości na kwotę 445.000,00 zł, natomiast zwaloryzowane odszkodowanie, podlegające zwrotowi na rzecz Gminy B., stosownie do art.136 ust. 3 i art.140 ust. 1 i 2 u.g.n., obliczył na kwotę 317.151,65 zł. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł Prezydent Miasta B. Wojewoda P. decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r., nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty Z. z dnia [...] czerwca 2017 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy opisał dotychczasowy przebieg postępowania oraz przywołał i omówił przepisy regulujące kwestię zwrotu niewykorzystanej na cel wywłaszczenia, nieruchomości. Dalej organ wyjaśnił, że celem wywłaszczenia wynikającym z treści aktu notarialnego Repertorium [...] dnia [...] października 1997 r. była budowa drogi publicznej - ul. [...] w B. Cel wywłaszczenia został więc bardzo precyzyjnie określony i nie ma wątpliwości, co powinno powstać na wywłaszczonej nieruchomości. Na części nieruchomości cel wywłaszczenia nie został zrealizowany. Z protokołu oględzin oraz z załączonej do akt sprawy dokumentacji fotograficznej wynika, iż wnioskowana do zwrotu nieruchomość pozbawiona jest naniesień w postaci budynków lub budowli i jest użytkowana jako nieurządzony parking. Sąsiedztwo działki stanowi zabudowa mieszkaniowa wielorodzinna, usługowa oraz garażowa, natomiast od strony wschodniej graniczy ona z pasem drogowym ul. [...]. Nie stwierdzono nakładów Skarbu Państwa ani Gminy B. Zgodnie z planem miejscowym przeznaczone do zwrotu nieruchomości oznaczone nr geod. [...] i [...] o łącznej pow. 0,0379 ha, przeznaczone są pod budownictwo mieszkaniowe wielorodzinne i usługowe wraz z obiektami i urządzeniami towarzyszącymi oraz zielenią urządzoną (2.6. IM W,U), natomiast działka nr geod. [...] o pow. 0,0005 ha przeznaczona jest na cele dojazdu z parkingami (15KX). Zdaniem organu odwoławczego niezasadny jest zarzut skarżącego, że organ I instancji rozpatrując sprawę skoncentrował się jedynie na fragmencie nabytej nieruchomości, oznaczonej obecnie nr geod. [...] o łącznej pow. 0,0384 ha, w oderwaniu od całej powierzchni nieruchomości nabytej wskazanym na wstępie aktem notarialnym, bez wnikliwego rozważenia realizacji celu nabycia całej nieruchomości, który to cel został w ocenie skarżącego zrealizowany. Nabyta na rzecz Skarbu Państwa nieruchomość nie była w całości przeznaczona pod realizację inwestycji drogowej. Jej wydzielony fragment, o którego zwrot wnioskuje poprzedni właściciel, nigdy nie był wykorzystany zgodnie z celem wywłaszczenia, co potwierdza zebrany przez organ I instancji materiał dowodowy. Odwołujący się w żaden sposób nie udowodnił, iż na zwracanym fragmencie kiedykolwiek w przeszłości zrealizowano cel wywłaszczenia. Nie doszło także do późniejszej zmiany przeznaczenia lub sposobu użytkowania przedmiotowej nieruchomości. Zarówno na mapie stanowiącej załącznik do projektu budowlanego, na podstawie którego wydano pozwolenie na budowę ul. [...], jak i na mapie poinwentaryzacyjnej, wskazana do zwrotu część nabytej nieruchomości nie leży w pasie drogowym ul. [...]. Jeżeli oględziny nieruchomości oraz znajdujące się w aktach sprawy dokumenty wykazały, że nieruchomość nie jest wykorzystywana na cel związany z wywłaszczeniem, a ponadto nieruchomość nie jest nawet w najmniejszym stopniu zagospodarowana, oznacza to, że cel nigdy nie został zrealizowany. Brak jest podstaw, aby w stanie faktycznym niezagospodarowania działki dopatrywać się realizacji celu wywłaszczenia. Skargę na powyższą decyzję, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, wniosła Gmina B., w której zarzuciła: - naruszenie przepisów art. 7, 77 § 1 oraz 107 § 3 k.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, stanowiących podstawę rozstrzygnięcia, a także poprzez brak dostatecznego uzasadnienia prawnego podjętego rozstrzygnięcia; - naruszenie przepisów art. 136 ust. 1 i 2 oraz art. 137 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2016 r., poz. 2147 ze zm.; dalej: u.g.n.), poprzez uznanie, iż wywłaszczona nieruchomość gruntowa stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu oraz nieuwzględnienie, iż cel określony w decyzji wywłaszczeniowej został zrealizowany. W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postepowania albo uchylenie decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że w przedmiotowej sprawie uzasadnione wątpliwości budzą ustalenia poczynione przez organ w toku prowadzonego postępowania, jak również interpretacja zgromadzonego materiału dowodowego oraz obowiązujących przepisów prawa. W uzasadnieniu decyzji organu prowadzącego przedmiotowe postępowanie brak jest odniesienia do okoliczności mających niezwykle istotne znaczenie dla sprawy. Organ I instancji skoncentrował się jedynie na fragmencie nabytej nieruchomości, którą stanowią działki oznaczone aktualnie w ewidencji gruntów i budynków miasta B. obrębu [...] numerami geodezyjnymi [...] o pow. 0,0168 ha, [...] o pow. 0,0005 ha oraz [...] o pow. 0,0211 ha, w oderwaniu od całej nieruchomości nabytej aktem notarialnym Rep. A numer [...] z dnia [...] października 1997 r., obejmującej obszar o powierzchni 0,0728 ha, bez wnikliwego rozważenia realizacji celu nabycia całej nieruchomości, który to cel został w ocenie skarżącego bez wątpienia zrealizowany w postaci wybudowanej ulicy [...] w B. Dalej skarżąca wyjaśniła, że lokalizacja celu nabycia polegającego na budowie ulicy [...] w B., odbiegająca od pierwotnie planowanej, nie ma wpływu na zrealizowanie podstawowego celu nabycia. Nabycie całej nieruchomości nastąpiło bowiem pod budowę ulicy [...] w B., które to bez wątpienia zostało w pełni zrealizowane. Innymi słowy, warunek, o którym mowa w treści art. 137 ust. 1 pkt 1 u.g.n. musi odnosić się do całości nieruchomości a nie jej części. Także jeśli cel wywłaszczenia został zrealizowany, późniejsze zmiany przeznaczenia wywłaszczonej nieruchomości nie mogą prowadzić do powstania obowiązku zwrotu, a nieruchomość wywłaszczona nie może zostać uznana za zbędną. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga jest niezasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369; dalej: "p.p.s.a.") sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie. Natomiast stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Materialnoprawną podstawę dla wydania przedmiotowych decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 2147; dalej: "u.g.n."). W tym miejscu zauważenia wymaga, że K. P. nieruchomość składającą się z działek nr [...] sprzedał Gminie B. aktem notarialnym z dnia [...] października 1997 r., z przeznaczeniem pod budowę ulicy [...], na cele uzasadniające jej wywłaszczenie określone w art. 46 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1991 r. Nr 30, poz. 127 ze zm.). W świetle art. 216 ust. 1 u.g.n. przepisy o zwrocie nieruchomości stosuje się zatem odpowiednio także do tej nieruchomości. Zgodnie z dyspozycją art. 136 ust. 3 u.g.n., poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części, jeżeli stosownie do przepisu art. 137, stała się ona zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Z wnioskiem o zwrot nieruchomości lub jej części występuje się do starosty, wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej, który zawiadamia o tym właściwy organ. Warunkiem zwrotu nieruchomości jest zwrot przez poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercę odszkodowania lub nieruchomości zamiennej stosownie do art. 140. Art. 137 ust. 1 u.g.n. wyjaśnia natomiast pojęcie zbędności na cel wywłaszczenia poprzez wskazanie, że nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli: 1) pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo 2) pomimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany. W stanie faktycznym niniejszej sprawy spór nie dotyczy kwestii wynikającej z naruszenia terminu rozpoczęcia prac lub naruszenia terminu zrealizowania celu wywłaszczenia, tylko tego, czy cel wywłaszczenia został w ogóle zrealizowany i w jakim zakresie. Przy czym skarżąca stoi na stanowisku, że cel został zrealizowany w całości, gdyż całą zabudowaną nieruchomość o pow. 728 m2 zakupiono pod budowę ulicy [...] i ulica ta została na niej wybudowana. Organy twierdzą zaś, że przedmiotowa ulica wraz z pasem drogowym zajmuje tylko część zakupionej nieruchomości, a to oznacza, że na pozostałej jej części nie zrealizowano celu wywłaszczenia. W ocenie Sądu rację mają organy. W sprawie jest poza sporem, że odbiór końcowy wybudowanej, na wywłaszczonej nieruchomości, ulicy [...] odbył się [...] grudnia 2004 r. Działki oznaczone obecnie numerami geodezyjnymi [...] o łącznej pow. 0,0384 ha, nigdy nie zostały zajęte pod budowę tej drogi. W tym miejscu zauważenia wymaga, że ulica lll ma status drogi gminnej. Zgodnie z art. 4 pkt 2 ustawy z dnia z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 2222), za drogę uważa się budowlę wraz z drogowymi obiektami inżynierskimi, urządzeniami oraz instalacjami, stanowiącą całość techniczno-użytkową, przeznaczoną do prowadzenia ruchu drogowego, zlokalizowaną w pasie drogowym. Z kolei za pas drogowy uważa się wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą (art. 4 pkt 1). W pkt 7 omawianego artykułu zdefiniowano też koronę drogi, za którą uważa się jezdnie z poboczami, pasami awaryjnego postoju lub pasami przeznaczonymi do ruchu pieszych, zatokami autobusowymi lub postojowymi, a przy drogach dwujezdniowych - również z pasem dzielącym jezdnie. Wprawdzie w akcie notarialnym z dnia lll października 1997 r. sprzedaż nastąpiła na cel budowy ulicy rozumianej jako drogi, ale nawet przyjmując najszerszy zasięg tej inwestycji rozumiany jako budowę pasa drogowego lub korony drogi, to i tak stwierdzić trzeba, że obecne działki oznaczone numerami geodezyjnymi [...] nigdy nie znalazły się na ich terenie. Okoliczność ta jest jednoznacznie potwierdzona faktem wydzielenia tych działek i nadania im w planie miejscowym zupełnie innego przeznaczenia. Zgodnie z planem miejscowym przeznaczone do zwrotu nieruchomości oznaczone nr geod. [...] o łącznej pow. 0,0379 ha, przeznaczone są pod budownictwo mieszkaniowe wielorodzinne i usługowe wraz z obiektami i urządzeniami towarzyszącymi oraz zielenią urządzoną (2.6. IM W,U), natomiast działka nr geod. [...] o pow. 0,0005 ha przeznaczona jest na cele dojazdu z parkingami (15KX). Zdaniem Sądu, jako niezasadny należy uznać zarzut naruszenia przepisów art. 136 ust. 1 i 2 u.g.n. oraz art. 137 u.g.n. polegający na tym, że skoro nabycie całej nieruchomości nastąpiło pod budowę ulicy [...] w B., ale inwestycja ta została zrealizowana tylko na jej części, to warunek określony w art. 137 ust. 1 pkt 1 u.g.n. musi odnosić się do całości nieruchomości a nie jej części. O tym, że możliwe jest domaganie się zwrotu wywłaszczonej nieruchomości co do jej części, co do której służył tytuł prawnorzeczowy, której było się współwłaścicielem, przesądzono już m.in. w wyroku NSA z dnia 12 lipca 2016 r., sygn. akt I OSK 2360/14. Możliwość zwrotu części wywłaszczonej nieruchomości dopuszczono także w wyroku NSA z dnia 8 października 2015 r., sygn. akt I OSK 3071/14. Najistotniejszą kwestią w omawianej materii jest w ocenie Sądu to, że jeżeli cel publiczny, na który wywłaszczono nieruchomość, nie jest realizowany, albo wywłaszczona nieruchomość nie jest konieczna na ten cel publiczny, wówczas nie istnieje nie tylko konstytucyjna legitymacja ingerencji we własność prywatną, ale również prawna podstawa (przyczyna) nabycia własności przez podmiot publiczny. W tej sytuacji gwarancje prawa własności wynikające z art. 21 ust. 1 Konstytucji RP odzyskują swoją moc ochronną, a pozycja prawna i interes podmiotu publicznego osiągnięte przez takie wywłaszczenie muszą z powrotem ustąpić przed konstytucyjnie chronioną pozycją prawną obywatela (por. wyrok NSA z dnia 14 czerwca 2017 r., sygn. akt I OSK 2625/16). Z taką zaś sytuacją mamy do czynienia w sprawie niniejszej. Strona skarżąca nijak nie wykazuje, jaki jest związek przedmiotowych działek z ich wywłaszczeniem na budowę drogi i następnie wybudowaniem i funkcjonowaniem tej drogi. Działki te zaś, co jest niesporne, mają zupełnie inne przeznaczenie w planie miejscowym i inaczej są wykorzystywane, a ponadto Gmina B. zamierzała je sprzedać a nabywcą zapewne nie byłby zarządca przedmiotowej drogi, któremu działki te nie są do niczego potrzebne. Jako niezasadny należy również uznać zarzut naruszenia przepisów art. 7, 77 § 1 oraz 107 § 3 k.p.a. polegający na niewyjaśnieniu wszystkich okoliczności sprawy, stanowiących podstawę rozstrzygnięcia, a także poprzez brak dostatecznego uzasadnienia prawnego podjętego rozstrzygnięcia. Wskazane przepisy, a także art. 8 k.p.a. i art. 80 k.p.a. nakazują organom wyjaśnienie istotnych kwestii po wyczerpującym zebraniu, rozpatrzeniu i ocenie całego materiału dowodowego oraz kierowanie się przy tym zasadą prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, a ponadto elementy powyższe mają znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Obowiązkiem każdego organu administracji jest bowiem wyczerpujące wskazanie okoliczności faktycznych i prawnych, którymi kierował się przy podejmowaniu rozstrzygnięcia, w szczególności uzasadnienie winno zawierać ocenę zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa. Nieustalenie przez organy w ramach toczącego się postępowania lub pominięcie w uzasadnieniu decyzji okoliczności faktycznych, mogących mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, może stanowić przesłankę do uznania naruszenia przez organ przepisów o postępowaniu administracyjnym w stopniu wywierającym istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie organy nie dopuściły się takiego naruszenia. W ramach tego zarzutu strona skarżąca nie wskazuje właściwie na czym miałoby polegać niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy oraz jakich dowodów organy nie przeprowadziły. Zdaniem zaś Sądu, organy zebrały wystarczający do rozstrzygnięcia materiał dowodowy i wyjaśniły należycie stan faktyczny sprawy. Także uzasadnienia rozstrzygnięć organów zawierają wszystkie wymagane prawem elementy. Okoliczność zaś większego skupienia się przez organy na części wywłaszczonej nieruchomości obejmującej działki podlegające zwrotowi niż na pozostałej części tej nieruchomości, która zajęta została pod drogę, wynikała z przedmiotu orzekania. Reasumując, zdaniem Sądu, podniesione w skardze zarzuty okazały się niezasadne, gdyż postępowanie przed organami zostało przeprowadzone w sposób wyczerpujący i należyty, zaś zgromadzony w sprawie materiał oceniono właściwie. Zostały także prawidłowo zinterpretowane, mające zastosowanie w sprawie, przepisy. Sąd nie doszukał się też innych naruszeń przepisów prawa materialnego, czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonych decyzji. Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 151 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło