II SA/Bk 876/17
WyrokWSA w Białymstoku2018-02-20
Skład orzekający: Danuta Tryniszewska-Bytys, Marek Leszczyński, Małgorzata Roleder
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Rektora Uniwersytetu w B. odmawiająca przyznania stypendium doktoranckiego została wydana z naruszeniem prawa, w szczególności poprzez niejednoznaczne wskazanie podstawy prawnej i niewłaściwe uzasadnienie?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, ponieważ organ nie wskazał jednoznacznie pełnej podstawy prawnej rozstrzygnięcia, w tym obowiązujących wewnętrznych aktów prawnych uczelni, co uniemożliwiło rzetelną kontrolę oceny wniosku. Ponadto, uzasadnienie decyzji nie wyjaśniło wystarczająco przesłanek odrzucenia rekomendacji komisji stypendialnej.Stan faktyczny
K. P. złożył wniosek o przyznanie stypendium doktoranckiego na rok akademicki 2016/2017, który został odrzucony przez Rektora Uniwersytetu w B. Decyzja ta została utrzymana w mocy po ponownym rozpatrzeniu sprawy, mimo że skarżący kwestionował przyznaną punktację za postępy w pracy doktorskiej i udział w konferencjach. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów K.p.a. oraz zasad oceny osiągnięć doktorantów, wskazując na nieprawidłowości w naliczaniu punktów i potencjalny brak bezstronności komisji.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Rektora Uniwersytetu w B. z dnia [...] września 2017 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys, Sędziowie sędzia WSA Marek Leszczyński, sędzia WSA Małgorzata Roleder (spr.), Protokolant sekretarz sądowy Katarzyna Derewońko, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 lutego 2018 r. sprawy ze skargi K. P. na decyzję Rektora Uniwersytetu w B. z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania stypendium doktoranckiego uchyla zaskarżoną decyzję
Decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] Rektor Uniwersytetu w B. nie przyznał K. P. (dalej: wnioskodawca) stypendium doktoranckiego na rok akademicki 2016/2017. W podstawie prawnej decyzji wskazał w sposób następujący "§ 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 13 kwietnia 2016 r. w sprawie studiów doktoranckich i stypendiów doktoranckich (Dz. U. z 2016 r., poz. 558) w sprawie studiów doktoranckich i stypendiów doktoranckich (Dz. U. z 2014 r., poz. 1480), w związku z art. 207 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 1842)".
Organ ustalił, że wpłynęło 20 wniosków o przyznanie stypendium doktoranckiego, przy czym na Wydziale Ekonomii i Zarządzania przewidziano do przyznania 10 stypendiów. Opiniując wnioski Komisja Stypendialna Wydziału Ekonomii i Zarządzania U. brała pod uwagę następujące kryteria: średnią ocen za egzaminy przewidziane programem nauczania, publikacje, punktację za artykuły, opublikowane rozdziały w recenzowanej monografii naukowej, redakcję naukową monografii zbiorowej, autorską publikację książkową, postępy w przygotowaniu rozprawy doktorskiej, zaś odnośnie studentów czwartego roku studiów (co dotyczy wnioskodawcy): opracowanie każdego nowego rozdziału pracy doktorskiej, otwarcie przewodu doktorskiego, ilość napisanych rozdziałów rozprawy doktorskiej i otwarcie przewodu doktorskiego. Komisja nadto uwzględniała, w stosunku do wszystkich wnioskodawców: udział w konferencjach, seminariach i warsztatach naukowych, wygłoszone referaty na konferencjach, członkostwo w komitecie organizacyjnym konferencji lub seminarium, przeprowadzenie zajęć w ramach praktyk zawodowych. Komisja, jak wskazał organ, oceniła, że zarekomendowaniu do otrzymania stypendium podlega 7 wniosków. Wnioskodawca otrzymał 62, 20 punkty, w tym: za średnią ocen – 40, postępy w pracy doktorskiej – 7, publikacje – 3,2, konferencje – 2, osiągnięcia w pracy dydaktycznej – 10. Organ wskazał, że Komisja nie zarekomendowała wnioskodawcy do otrzymania stypendium. Zdaniem organu, doktorant nie spełnia kryteriów określonych w § 13 ust. 2 rozporządzenia z dnia 13 kwietnia 2016 r.
K. P. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy i zakwestionował przyznaną liczbę punktów, w tym za postępy w pracy doktorskiej – 7. Wskazał, że według szczegółowych zasad oceny osiągnięć studentów studiów doktoranckich ubiegających się o stypendium doktoranckie, studentom czwartego roku przysługują punkty za: opracowany każdy nowy rozdział pracy doktorskiej, który nie był przedmiotem oceny przy ubieganiu się o stypendium na trzecim roku studiów - 2 punkty za każdy rozdział; otwarcie przewodu doktorskiego – 5 punktów; napisane dwa, trzy, cztery lub więcej rozdziałów pracy doktorskiej oraz otwarty przewód doktorski – odpowiednio 5, 7, 10 punktów. Jak wskazał, w trakcie trzeciego roku studiów napisał trzy rozdziały rozprawy przyjęte przez promotora, za co powinien otrzymać co najmniej 6 punktów, gdyż żaden z tych rozdziałów nie był przedmiotem oceny w latach ubiegłych. W trakcie trzeciego roku otworzył przewód doktorski, za co powinien otrzymać 5 punktów. Wskazał też, że w kryterium "konferencje" uwzględniono jego aktywne uczestnictwo wyłącznie w dwóch z czterech zgłoszonych konferencji. Tymczasem dostarczył zaświadczenie z dnia [...] października 2015 r. o udziale w jednej z konferencji, przy czym dołączył je dopiero do aktualnie zgłaszanego wniosku o stypendium, bowiem zaświadczenie otrzymał z opóźnieniem po długich staraniach. Jak wskazał, do tej pory stosowano zasadę roku kalendarzowego a nie roku akademickiego do oceny osiągnięć, zatem za poświadczony tym zaświadczeniem udział w konferencji powinien otrzymać dodatkowo 2 punkty. Nie zgodził się także z nieprzyznaniem 1 puntu za referat wygłoszony podczas P. Festiwalu Nauki i Sztuki w dniach [...] maja 2016 r. oraz z niewezwaniem go do braku formalnego wniosku poprzez wskazanie tytułu referatu wygłoszonego na Międzynarodowej Konferencji Branży Surowców Wtórnych, na której to konferencji zgłosił aktywny udział, podlegający punktowaniu. Wyjaśnił także, że publikacje do tej pory były punktowane za rok kalendarzowy poprzedzający rok złożenia wniosku o stypendium (zgodnie z zasadami opublikowanymi na stronie internetowej Wydziału Ekonomii). Skonkludował o niesprawiedliwym przydziale punktów skutkującym krzywdzącym nieprzyznaniem stypendium.
Decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2017 r. Rektor Uniwersytetu w B. utrzymał własną decyzję z dnia [...] grudnia 2016 r. w mocy, jednakże Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 29 czerwca 2017 r. w sprawie II SA/Bk 316/17 stwierdził nieważność decyzji z dnia [...] lutego 2017 r. z powodu rozpoznania niepodpisanego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Po uprawomocnieniu się wyroku, po raz kolejny rozpoznając wniosek K. P. o ponowne rozpatrzenie sprawy, Rektor Uniwersytetu w B. decyzją z dnia [...] września 2017 r. nr [...] utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] grudnia 2016 r. w przedmiocie odmowy przyznania stypendium doktoranckiego na rok akademicki 2016/2017. Zdaniem organu, Komisja Stypendialna zastosowała wobec wszystkich doktorantów czwartego roku te same kryteria, tj. oceniała łączną liczbę nowych rozdziałów oraz otwarty przewód doktorski, natomiast odstąpiła od uwzględnienia dodatkowego kryterium w postaci oceny oddzielnie liczby rozdziałów z uwagi na podwójne naliczanie punktów za te same osiągnięcia. Komisja nie uwzględniła dwóch referatów wygłoszonych przez wnioskodawcę na konferencji Młodzi dla Nauki. Ekonomia-Człowiek-Przyroda w dniach [...] czerwca 2015 r., bowiem konferencja ta odbyła się w roku akademickim 2014/2015, zaś zgodnie z postanowieniami uchwały Rady Wydziału Ekonomii i Zarządzania z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] wystąpienie to mogło być przedmiotem oceny wyłącznie za rok akademicki 2015/2016. Jak wskazał Rektor, Komisja wyjaśniła również, że prezentacje wygłaszane w ramach XIV P. Festiwalu Nauki i Sztuki nie mogą być uznane za referaty naukowe ale wyłącznie za referaty popularyzatorskie. Odnośnie udziału wnioskodawcy w Międzynarodowej Konferencji Branży Surowców Wtórnych, to zauważył organ - analizując uchwałę Komisji Stypendialnej – że we wniosku doktorant nie poinformował o fakcie wygłoszenia referatu, zaś zaświadczenie o aktywnym uczestnictwie nie zawsze oznacza wygłoszenie referatu. Również do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie wskazał ani tytułu, ani treści tego referatu.
Skargę na decyzję Rektora z dnia [...] września 2017 r. złożył do sądu administracyjnego K. P. Zarzucił naruszenie:
1. a) art. 35 § 3 K.p.a. poprzez brak załatwienia sprawy w ustawowym terminie,
b) art. 7 w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. poprzez uwzględnienie interesu jednej strony postępowania oraz brak dostatecznego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy,
c) art. 80 K.p.a. poprzez dokonanie dowolnej oceny materiału dowodowego,
d) zasady wezwania strony do uzupełnienia braków formalnych,
e) wymagania bezstronności organu podejmującego decyzję (w składzie Komisji uczestniczyła osoba, która otrzymała stypendium),
2. a) § 13 ust. 2 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 13 kwietnia 2016 r. poprzez uznanie, że skarżący nie spełnia wskazanych kryteriów i nie jest uprawniony do otrzymania stypendium doktoranckiego,
b) szczegółowych zasad oceny osiągnięć studentów studiów doktoranckich ubiegających się o stypendium doktoranckie poprzez nieuwzględnienie, w pozycji "4. Konferencje, seminaria naukowe (bez seminariów doktorskich) i warsztaty naukowe" udziału skarżącego w trzech wydarzeniach oraz niewłaściwe i krzywdzące przeliczenie punktacji w pozycji "Postępy w pracy doktorskiej".
W uzasadnieniu skargi powtórzono w całości argumentację z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Dodatkowo wskazano, że odpowiedź na wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy została wysłana po upływie ponad 1,5 miesiąca, nie wezwano strony do usunięcia braków formalnych, tak jak miało to miejsce w latach poprzednich, czym uniemożliwiono uzyskanie zaświadczenia wykazującego istotne okoliczności. Skarżący zwrócił uwagę, że zgodnie z § 1 pkt 3 Regulaminu przyznawania stypendiów doktoranckich stanowiącego załącznik do Zarządzenia nr 6 Rektora U. z dnia [...] czerwca 2012 r. "Wysokość stypendium doktoranckiego oraz liczbę stypendiów w danym roku akademickim dla poszczególnych studiów doktoranckich ustala Rektor biorąc pod uwagę posiadane środki finansowe, w terminie do [...] czerwca". Zdaniem skarżącego, członkowie Komisji podczas procedowania nad wnioskami mieli wiedzę co do ilości środków i stypendiów, które zostaną przyznane, dlatego istnieje prawdopodobieństwo, że liczba punktów przyznawanych studentom czwartego roku mogła mieć wpływ na otrzymanie bądź nieotrzymanie stypendiów przez członków Komisji. Skarżący zacytował również § 3 pkt 3 ww. Regulaminu, zgodnie z którym "w skład komisji wchodzi co najmniej trzech członków powoływanych spośród nauczycieli akademickich zatrudnionych w jednostce organizacyjnej Uniwersytetu, posiadających co najmniej stopień naukowy doktora habilitowanego lub uprawnienie równoważne z uprawnieniami doktora habilitowanego, w tym kierownik studiów doktoranckich który pełni funkcję przewodniczącego komisji, oraz przedstawiciel doktorantów." Jak wskazał, w roku w którym ubiegał się o stypendium w skład Komisji Stypendialnej wchodziły trzy osoby będące studentami studiów doktoranckich oraz jeden pracownik naukowy z tytułem doktora habilitowanego i pracownik administracji, który to skład budzi wątpliwości co do bezstronności wydawanych decyzji. Zdaniem skarżącego, po uwzględnieniu zaprezentowanych przeze niego uwag punktacja przedstawiałaby się następująco: średnia ocen - 40 pkt, postępy w pracy doktorskiej - 11 pkt, publikacje - 3,2 pkt, konferencje - 5-6, osiągnięcia w pracy dydaktycznej - 10 pkt. Po zsumowaniu dałoby to wynik 69,2 pkt uprawniający do otrzymania spornego stypendium.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wyjaśnił, że skarżący jako doktorant IV roku studiów doktoranckich w zakresie ekonomii na Wydziale Ekonomii i Zarządzania U., złożył dnia [...] października 2016 r. wniosek o przyznanie stypendium doktoranckiego. Jako postępy w pracy naukowej wskazał trzy rozdziały pracy doktorskiej, otwarcie przewodu doktorskiego, autorstwo 2 publikacji oraz czynny udział w 4 konferencjach, podczas których zaprezentował 5 wystąpień. We wniosku skarżący podkreślił swoje zaangażowanie w promocję nauki podczas P. Festiwalu Nauki i Sztuki, będąc głównym organizatorem warsztatu naukowego, gdzie wygłosił referaty pt. "Jak inwestować, żeby się nie sparzyć - giełda dla początkujących" oraz "Inwestuj świadomie - giełda dla początkujących". W roku akademickim doktorant był także członkiem grupy studentów, która złożyła wniosek o dofinansowanie badań w ramach grantu "Badania Młodych Naukowców", który uzyskał pozytywną opinię komisji konkursowej i otrzymał dofinansowanie na realizację badań. W zakresie pracy dydaktycznej skarżący wskazał samodzielne prowadzenie ćwiczeń z przedmiotu "Przedsiębiorczość" w wymiarze 30 h (2 x 15h), zaś przeprowadzona hospitacja zakończyła się wynikiem pozytywnym. Doktorant wskazał, że jest zaangażowany w prace na rzecz Zakładu Ekonomii Sektora Publicznego i Katedry Nauk o Przedsiębiorstwie. Dlatego Komisja Doktorancka rekomendowała doktoranta do przyznania stypendium doktoranckiego, jednakże Rektor wydał decyzje odmowne. Odnosząc się do poszczególnych zarzutów skargi organ odwoławczy wskazał, że:
1) zamiar wnikliwego zbadania sprawy w postępowaniu odwoławczym ubezskutecznia zarzut dotyczący przewlekłości postępowania; przyznał, że w postępowaniu przed organami uczelni wyższej stosuje się odpowiednio przepisy K.p.a. (art. 207 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym), w tym art. 35 § 3 K.p.a.;
2) zaskarżoną decyzję wydano na podstawie materiału, który został dostarczony przez doktoranta. Nietrafiony jest argument, że uwzględniono wyłącznie interes uczelni, bowiem organ nie posiadał interesu w nieprzyznaniu spornego stypendium;
3) z uzasadnień decyzji obydwu instancji dokładnie wynika, dlaczego organ przyznał poszczególne punkty i w jakiej wysokości;
4). wezwanie wystosowane w trybie art. 64 § 2 K.p.a. powinno służyć wyłącznie usunięciu braków formalnych wynikających ze ściśle określonych przepisów i nie może zmierzać do merytorycznej oceny wniosku oraz jego załączników;
5) w dniu [...] października 2016 r. Rektor U. wydał decyzję nr [...] w sprawie powołania Doktoranckiej Komisji Stypendialnej Wydziału Ekonomii i Zarządzania. Komisja została powołana na okres [...] października 2016 r. - [...] września 2020 r. w składzie zgodnym z zapisami rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 13 kwietnia 2016 r. w sprawie studiów doktoranckich i stypendiów doktoranckich. Przedstawiciele Komisji opiniują wnioski, jednak decyzja o przyznaniu stypendium należy wyłącznie do Rektora, nadto przedstawiciel doktorantów wyłączył się od opiniowania swojego wniosku. Organ też wyjaśnił, że Regulamin przyznawania stypendiów doktoranckich na Uniwersytecie w B., wprowadzony Zarządzeniem nr 6 Rektora Uniwersytetu w B. z dnia [...] czerwca 2012 r. został uchylony Zarządzeniem Rektora nr 19 z dnia [...] października 2014 r.
Zdaniem organu, wnioskodawca nie spełnił wszystkich przesłanek z § 13 ust. 2 rozporządzenia z dnia [...] kwietnia 2016 r., bowiem nie wykazywał postępów w przygotowaniu pracy doktorskiej w trakcie wcześniejszych lat studiów doktoranckich. Domaganie się naliczenia podwójnej liczby punktów za te same osiągnięcia byłoby niezgodne z przepisami i krzywdzące w stosunku do doktorantów, którzy systematycznie przygotowywali swoje rozprawy doktorskie. Końcowo organ wskazał, że szczegółowe zasady oceny osiągnięć studentów studiów doktoranckich ubiegających się o stypendium doktoranckie stanowią załącznik do uchwały Rady Wydziału Ekonomii i Zarządzania Uniwersytetu w B. z dnia [...] listopada 2014 r. w sprawie wprowadzenia zmian w wytycznych dotyczących przyznawania stypendiów dla najlepszych doktorantów stypendium doktoranckiego, zwiększania stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej, który to jest aktem prawa wewnętrznie obowiązującego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlegała uwzględnieniu, bowiem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Trafnie wskazano w odpowiedzi na skargę na przepis art. 207 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2016 r., poz. 1842 ze zm.), dalej: P.sz.w., zgodnie z którym do decyzji, o których mowa w art. 169 ust. 10 i 11 oraz art. 196 ust. 3, decyzji podjętych przez organy uczelni, kierownika studiów doktoranckich lub dyrektora jednostki naukowej w indywidualnych sprawach studentów i doktorantów, a także w sprawach nadzoru nad działalnością uczelnianych organizacji studenckich oraz samorządu studenckiego i doktoranckiego, stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego oraz przepisy o zaskarżaniu decyzji do sądu administracyjnego. To odpowiednie stosowanie oznacza, że pewne regulacje znajdą zastosowanie wprost, inne z pewnymi modyfikacjami, natomiast jeszcze inne - z uwagi na specyfikę podmiotu jakim jest uczelnia publiczna - nie będą miały zastosowania. Pamiętać bowiem należy, że organ uczelni pełni funkcję organu administracji publicznej w ściśle określonym zakresie spraw wyznaczonych w art. 207 ust. 1 P.sz.w.
Zdaniem sądu, odpowiednie stosowanie w przypadku, który dotyczy wydawania decyzji administracyjnej (a taki ma miejsce w sprawie niniejszej), powinien oznaczać, że rozstrzygnięcia wydawane przez organy szkoły wyższej w indywidualnych sprawach studentów, jak również postępowania w których one zapadają, muszą zachowywać chociażby minimum procedury administracyjnej, niezbędnej do zagwarantowania ustawowych uprawnień strony, przy zachowaniu autonomii szkoły wyższej. A zatem gwarancje, jakie przysługują adresatowi decyzji administracyjnej na podstawie przepisów K.p.a., powinny mieć zastosowanie także do adresata decyzji podjętych przez organy uczelni w indywidualnych sprawach studenckich, chyba że szczególne cechy sprawy wprost to uniemożliwiają (vide wyroki z dnia 9 listopada 2017 r., IV SA/Po 223/17, z dnia 20 kwietnia 017 r., III SA/Kr 161/17, z dnia 28 czerwca 2016 r., II SA/Op 172/16, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl, powoływanej dalej w skrócie jako CBOSA).
Zgodnie zaś z art. 107 § 1 pkt 4 i 6 K.p.a., jednym z podstawowych elementów decyzji (oprócz daty wydania, oznaczenia organu, rozstrzygnięcia, pouczenia) jest powołanie podstawy prawnej oraz uzasadnienie faktyczne i prawne. Powołanie podstawy prawnej i jej uzasadnienie, tj. wyjaśnienie podstawy prawnej z przytoczeniem przepisów prawa (art. 107 § 3 K.p.a.) jest o tyle istotne, że realizuje zasadę legalności, czyli działania organów administracji publicznej na podstawie prawa (art. 6 K.p.a.). Przy czym prawo to powinno być prawem obowiązującym w dniu orzekania przez organy, chyba że zachodzi przypadek wyjątkowy i należy zastosować inne przepisy (vide wyrok z dnia 26 października 2016 r., II OSK 132/15, CBOSA).
Mając powyższe na uwadze sąd z urzędu w sprawie niniejszej stwierdził, że:
- w decyzji pierwszoinstancyjnej z dnia [...] grudnia 2016 r. organ wskazał następującą podstawę prawną swego rozstrzygnięcia: "§ 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 13 kwietnia 2016 r. w sprawie studiów doktoranckich i stypendiów doktoranckich (Dz. U. z 2016 r., poz. 558) w sprawie studiów doktoranckich i stypendiów doktoranckich (Dz. U. z 2014 r., poz. 1480), w związku z art. 207 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 1842)";
- w uzasadnieniu ww. decyzji wskazano, że "Doktorant nie spełnia kryteriów określonych w § 13 ust. 2 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 13 kwietnia 2016 r.";
- w protokole z dnia [...] listopada 2016 r. Komisji Doktoranckiej Wydziału Ekonomii i Zarządzania U. podstawę oceny wniosków doktorantów, wśród których był wniosek skarżącego, określono jako "rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 13 kwietnia 2016 r. w sprawie studiów doktoranckich i stypendiów doktoranckich; uchwałę 125 Rady Wydziału Ekonomii i Zarządzania Uniwersytetu w B. z dnia [...] marca 2012 r. (z późniejszymi zmianami) w sprawie szczegółowych zasad dokonywania oceny doktorantów, ubiegających się o stypendium doktoranckie, jak również zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej";
- w zaskarżonej decyzji jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazano rozporządzenie z dnia 13 kwietnia 2016 r., zaś w jej uzasadnieniu wskazano na postanowienia uchwały nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r. w sprawie wprowadzenia zmian w wytycznych dotyczących przyznania stypendiów dla najlepszych doktorantów, stypendium doktoranckiego, zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej;
- w odpowiedzi na skargę wskazano na rozporządzenie z dnia 13 kwietnia 2016 r. i ww. uchwałę Rady Wydziału z dnia [...] listopada 2014 r.;
- z notatki z dnia [...] lutego 2018 r. sporządzonej przez pracownika sądu z rozmowy z profesjonalnym pełnomocnikiem organu wynika, że regulaminu przyznawania stypendiów na dzień [...] grudnia 2016 r. nie było, zaś w tym względzie obowiązuje rozporządzenia z dnia 13 kwietnia 2016 r. ; pełnomocnik powołał się również na uchwałę Rady Wydziału nr [...], tj. ww. uchwałę zmieniającą z dnia [...] listopada 2014 r.
Zdaniem sądu, na podstawie powyższych okoliczności nie sposób jednoznacznie wskazać zastosowanej w sprawie niniejszej, pełnej podstawy prawnej określającej przesłanki oceny wniosków o przyznanie stypendium doktoranckiego, w tym wniosku skarżącego. W tym zakresie w aktach sprawy oraz w wyjaśnieniach organów stwierdzić należy niestaranność.
Nie ulega tylko wątpliwości, że organy w sprawie niniejszej stosowały rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 13 kwietnia 2016 r. w sprawie studiów doktoranckich i stypendiów doktoranckich (Dz. U. z 2016 r., poz. 558) – choć w komparycji decyzji pierwszoinstancyjnej wskazano także inne rozporządzenie bez wskazania daty jego wydania. Natomiast nie sposób jednoznacznie przesądzić jakie wewnętrzne akty prawne (akty zakładowe) i jakie określone w nich przesłanki stanowiły punkt wyjścia dla oceny wniosku skarżącego i konkurentów do stypendium doktoranckiego. Bez przesądzenia tej okoliczności sąd nie jest w stanie rzetelnie zweryfikować dokonanej przez organ oceny wniosku. Co prawda akty te (zakładowe) mają charakter wewnętrznie obowiązujący a nie powszechnie obowiązujący, jednakże zawierają istotne kryteria procedowania organów w zakresie sporządzenia ocen wniosków o stypendium, zatem dopiero wiedza o treści tych aktów obowiązujących w dacie oceny wniosku skarżącego pozwoli na wszechstronną kontrolę wydanych w sprawie decyzji, tj. odtworzenie pełnej podstawy prawnej kończącego to postępowanie rozstrzygnięcia.
Przede wszystkim zauważyć należy, że organy powołują się na uchwałę z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w sprawie wprowadzenia zmian w wytycznych dotyczących przyznania stypendiów dla najlepszych doktorantów, stypendium doktoranckiego, zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej oraz powołują się na załącznik do niej. Zauważenia jednak wymaga, że uchwała ta posiada wyłącznie dwa paragrafy, zaś w § 1 dokonano tą uchwałą zmiany tylko jednego zapisu uchwały z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] – w zakresie przyznawania punktów doktorantom I roku za wynik rozmowy kwalifikacyjnej. Zmiana ta nie dotyczy więc sytuacji skarżącego. We wspomnianym § 1 uchwały z dnia [...] listopada 2014 r. znalazło się również stwierdzenie "Pozostałe kryteria pozostają bez zmian. Szczegółowe zasady stanowią załącznik do niniejszej uchwały". Nie jest jasne, o jakie kryteria i jakim aktem prawnym wprowadzone chodzi. Nadto, w aktach administracyjnych znajdują się cztery załączniki, w tym jeden (nr 1) dotyczy szczegółowych zasad ceny osiągnięć studentów studiów doktoranckich ubiegających się o stypendium doktoranckie oraz trzy (nr, 2, 3 i 4) zawierające listy rankingowe. Żaden z załączników nie jest oznaczony jako przynależny do którejś z uchwał (z dnia [...] listopada 2014 r. czy z dnia [...] maja 2013 r.). Choć prawdopodobnie istnieje uchwała nr [...] z dnia [...] maja 2013 r. zawierająca zasady dotyczące przyznawania stypendiów dla najlepszych doktorantów, to jednak nie wiadomo, czy miała ona zastosowanie do wniosku skarżącego czy też nie, w tym czy obowiązywała w tym czasie czy też nie. Nie sposób ustalić, jeśli obowiązywała, jaką ma (miała) ona treść i czy miała zastosowanie w sprawie niniejszej.
Dodatkowo wskazać należy, że Komisja Stypendialna powołuje się na jeszcze inny akt prawny, tj. uchwałę nr 125 Rady Wydziału Ekonomii i Zarządzania Uniwersytetu w B. z dnia [...] marca 2012 r. (z późniejszymi zmianami) w sprawie szczegółowych zasad dokonywania oceny doktorantów ubiegających się o stypendium doktoranckie, jak również zwiększenia stypendium doktoranckiego z dotacji projakościowej. To wskazuje, że nie tylko uchwała z dnia [...] listopada 2014 r. (czy też, czego nie sposób jednoznacznie ustalić, uchwała z dnia [...] maja 2013 r.) mogła mieć zastosowanie w sprawie, ale również i ww. uchwała nr 125 z dnia [...] marca 2012 r. Wymaga to jednak dodatkowego wyjaśnienia i wskazania przez organ, bowiem nie sposób ustalić tych okoliczności na podstawie uzasadnienia zaskarżonej decyzji i uzyskanych telefonicznie od pełnomocnika organu wyjaśnień w dniu [...] lutego 2018 r.
W tych okolicznościach sąd nie jest również w stanie w sposób rzetelny skontrolować sposobu naliczenia punktów za postępy skarżącego w pracy naukowej. Brak jednoznacznego wskazania zakładowego aktu prawnego, w oparciu o który dokonywano tej oceny, uniemożliwia taką kontrolę.
Zauważyć również należy, że – wbrew stwierdzeniu, które znalazło się w uzasadnieniu decyzji pierwszoinstancyjnej i zostało powtórzone przez organ odwoławczy – Komisja rekomendowała skarżącego do otrzymania stypendium doktoranckiego. Oznacza to, że uzasadnienie decyzji odmownej Rektora powinno wszechstronnie wyjaśniać przesłanki zadecydowania wbrew rekomendacji, a to nie nastąpiło. W przedmiotowym uzasadnieniu powtórzono ustalenia Komisji konkludując odmiennie – o braku przesłanek do przyznania stypendium. Takie postępowanie nie budzi zaufania do organów władzy publicznej, nie spełnia wymogu wyjaśnienia wszelkich przesłanek rozstrzygnięcia opartych na samodzielnej ocenie organu, a tym samym stanowi mogące mieć wpływ na wynik sprawy naruszenie art. 107 § 3 K.p.a. w związku z art. 207 ust. 1 P.sz.w.
W ponownie przeprowadzonym postępowaniu Rektor U. uwzględni zatem uwagi i ocenę prawną zaprezentowaną w niniejszym uzasadnieniu, jednoznacznie wskaże podstawę prawną swego rozstrzygnięcia z wyjaśnieniem zastosowanych przepisów prawa, w tym prawa zakładowego oraz przeprowadzi jeszcze raz ocenę wniosku skarżącego o stypendium.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.
O kosztach postępowania nie orzekano z uwagi na brak wniosku w tym zakresie (art. 210 § 1 p.p.s.a.), mimo pouczenia zawartego w punkcie 6 zawiadomienia o rozprawie z dnia 13 grudnia 2017 r. (k. 23 verte).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło