II SA/Bk 928/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Mieczysław Markowski (spr.), , , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 lutego 2018 r. wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi "T." Spółki Jawnej w R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia opłaty z tytułu wprowadzania ścieków do ziemi w latach 2014-2016 p o s t a n a w i a wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji , Zaskarżoną decyzją z dnia [...].11.2017 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy decyzję Marszałka Województwa P. z dnia [...].08.2017 r. znak [...] wymierzającą "T." Spółce Jawnej w R. opłaty z tytułu wprowadzania ścieków do ziemi w latach 2014-2016, określającą "T." Spółce Jawnej w R. wysokość zaległości w opłatach za korzystanie ze środowiska oraz zobowiązującą "T". Spółkę Jawną w R. do wpłaty zaległości w opłatach za wprowadzanie ścieków do ziemi w latach 2014-2016 do dnia uregulowania określonej tą decyzją zaległości włącznie z tym dniem na wskazany w decyzji rachunek bankowy Województwa P. W złożonej do tut. Sądu skardze na ww. decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B., skarżąca Spółka wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając przedmiotowy wniosek wskazała, że wykonanie decyzji wywołałoby trudne do odwrócenia skutki lub spowodowało zaistnienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody. Wyjaśniła, że obowiązek jednorazowej zapłaty wysokiej opłaty z tytułu wprowadzania ścieków do ziemi w latach 2014-2016, wpłynie na funkcjonowanie, płynność finansową i działalność organizacyjną Skarżącej, co w konsekwencji może doprowadzić do zakończenia działalności prowadzonego przez nią przedsiębiorstwa. Skarżąca wskazała bowiem, że wysokość wypracowanego przez nią w latach poprzednich zysku nie pozwala na wykonanie zaskarżonej decyzji ze środków własnych Spółki oraz, że z uwagi na wykorzystany limit kredytu obrotowego, nie ma ona możliwości uzyskania nowego kredytu. Wskazała także, że kredyt obrotowy oraz środki własne są jej niezbędne do prowadzenia bieżącej działalności oraz, że rentowność branży, w której działka Spółka nie jest wysoka, w porównaniu do nakładów finansowych ponoszonych w związku z przedmiotową działalnością. Skarżąca wskazała, że wyegzekwowanie od niej opłaty wynikającej z zaskarżonej decyzji pozbawi ją płynności finansowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej zwana "p.p.s.a." wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Wedle zaś art. 61 § 3 zd. 1 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w ww. § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W związku z tym, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji, oparte jest na zasadzie skargowości, złożony w tym przedmiocie wniosek powinien zawierać uzasadnienie wskazujące na okoliczności przemawiające za wstrzymaniem jej wykonania, tj. na spełnienie przynajmniej jednej z dwóch przesłanek wymienionych w wyżej cytowanym art. 61 § 3 p.p.s.a. (niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków). Oznacza to, że wniosek powinien zawierać argumentację popartą faktami oraz odnoszącymi się do nich dowodami. Przedmiotem orzeczenia o wstrzymaniu wykonania może być tylko taki akt, który wywołuje materialnoprawne skutki w postaci przyznania uprawnienia lub obowiązku, jeśli ich wykonanie wywołuje skutki prawne lub faktyczne trudne do odwrócenia lub powoduje wyrządzenie znacznej szkody. W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca żąda wstrzymania wykonania decyzji nakładającej obowiązek uregulowania należności pieniężnych, który niewątpliwie podlega wykonaniu, a zatem może być przedmiotem oceny z punktu widzenia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. W orzecznictwie i literaturze podkreśla się, że w ww. przepisie jest mowa o takiej szkodzie (majątkowej lub niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało zasadniczo miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, a który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 lutego 2012 r., sygn. akt II FZ 38/12; z 26 marca 2009 r., sygn. akt I FZ 53/09; zob. też B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wolters Kluwer, 2011, s. 228). Za trudne do odwrócenia skutki uznaje się natomiast takie skutki faktyczne lub prawne, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie NSA z 13 maja 2010 r., sygn. akt II FZ 182/10). Instytucja ochrony tymczasowej ma na celu niedopuszczenie do spowodowania w czasie trwania postępowania sądowego określonych negatywnych skutków, jakie mogą prawdopodobnie wyniknąć z wykonania aktu administracyjnego, aby nie zniweczyć ewentualnych efektów tegoż postępowania sądowego. Nie chodzi jednak o normalne, zwykłe konsekwencje wykonania aktu, ale o skutki dodatkowe, które nie stanowią wyłącznie odzwierciedlenia treści aktu, lecz dotyczą okoliczności będących ich następstwem o charakterze niebezpieczeństw kwalifikowanych (por. m.in. WSA w Rzeszowie w postanowieniu z dnia 16 lutego 2015r. II SA/Rz 78/15). W związku z powyższym wniosek o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, dla uznania jego zasadności, powinien zostać poparty stosowną argumentacją, a w przypadku zagrożeń o charakterze majątkowym, odpowiednią dokumentacją dotyczącą sytuacji finansowej lub majątkowej wnioskodawcy, która służyć ma weryfikacji twierdzeń strony pod kątem spełnienia przesłanek zawartych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Analiza sytuacji majątkowej Skarżącej, dokonana w oparciu o przedstawiony przez nią bilans na dzień 31.12.2016 r. oraz rachunek zysków i strat na dzień 31.12.2016 r. wskazuje, że za 2016 r. uzyskała ona zysk netto w wysokości 137.191,42 zł. W porównaniu do 2015 r. uległ on spadkowi o niemalże połowę. Jak wynika z załączonej dokumentacji, w porównaniu do roku 2015 r. spadkowi uległa także łączna suma rzeczowych aktywów trwałych i obrotowych, wysokość należności krótkoterminowych oraz suma inwestycji krótkoterminowych, w tym środków pieniężnych w kasie przedsiębiorstwa i na jego rachunkach bankowych, która również uległa obniżeniu o niemalże połowę. Jednocześnie w porównaniu do 2015 r. w 2016 r. zwiększyła się wysokość zobowiązań krótkoterminowych Spółki, w tym z tytułu dostaw i usług o okresie wymagalności do 12 miesięcy oraz z tytułu wynagrodzeń. Zauważyć przy tym należy, że duża część wierzytelności przysługujących Spółce pozostaje dotychczas nieściągalna na drodze egzekucji komorniczych, co wynika z załączonej do akt sprawy dokumentacji z prowadzonych na wniosek spółki postępowań egzekucyjnych. W ocenie Sądu obecna sytuacja finansowa Spółki nie pozwala na jednorazowe uregulowanie przez nią wymierzonej opłaty w łącznej wysokości 528.190 zł. Spółka nie posiada bowiem wystarczających środków, mając jednocześnie ograniczoną zdolność kredytową. Istotnym przy tym jest, że wysokość sumy nałożonych na Spółkę opłat niemalże czterokrotnie przewyższa wypracowany za rok 2016 r. zysk. Istnieje zatem uzasadnione niebezpieczeństwo utraty przez Spółkę płynności finansowej, co pociągałoby za sobą konieczność wstrzymania płatności kontrahentom Spółki, mogłoby doprowadzić do zwolnień pracowników, a nawet do zaprzestania prowadzenia przez Spółkę działalności. Na uwadze także mieć należy niewysoką obecnie opłacalność branży, w której działa Spółka oraz konieczność prowadzenia nieustannych inwestycji, co znacznie utrudniałoby odzyskanie przez nią płynności finansowej, w przypadku konieczności jednorazowego uiszczenia przedmiotowych opłat. Skutki, które wówczas z dużym prawdopodobieństwem mogłyby zaistnieć, wyczerpują w ocenie Sądu przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. Reasumując, w tym stanie rzeczy zasadnym jest zastosowanie środka w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Nadmienić jednocześnie trzeba, że na obecnym etapie postępowania sąd nie dokonywał kontroli zgodności zaskarżonego aktu z prawem, a jedynie badał, czy w rozpatrywanej sprawie zachodzą przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. Fakt uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej czynności nie oznacza, zatem przesądzenia o zasadności wniesionej skargi. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.