II SO/Bk 3/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Sędziowie sędzia WSA Marek Leszczyński, sędzia NSA Mieczysław Markowski, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 lutego 2016 r. wniosku Z. N. o wyłączenie orzekających w WSA w Olsztynie sędziów: Janiny Kosowskiej, Adama Matuszaka, Ewy Osipuk, Marzenny Glabas, Alicji Jaszczak – Sikory, Bogusława Jażdżyka, Beaty Jezielskiej, Tadeusza Lipińskiego, Katarzyny Matczak, Hanny Raszkowskiej, Piotra Chybickiego, Andrzeja Błesińskiego, Wiesławy Pierechod, Ryszarda Maliszewskiego, Renaty Kanteckiej, Wojciecha Czajkowskiego, Jolanty Strumiłło w sprawie ze skargi Z. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w E. z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego p o s t a n a w i a: oddalić wniosek o wyłączenie sędziów: Janiny Kosowskiej, Adama Matuszaka, Ewy Osipuk, Marzenny Glabas, Alicji Jaszczak – Sikory, Bogusława Jażdżyka, Beaty Jezielskiej, Tadeusza Lipińskiego, Katarzyny Matczak, Hanny Raszkowskiej, Piotra Chybickiego, Andrzeja Błesińskiego, Wiesławy Pierechod, Ryszarda Maliszewskiego, Renaty Kanteckiej, Wojciecha Czajkowskiego, Jolanty Strumiłło; Wnioskiem z dnia 19 listopada 2015 r. Z. N. wystąpił do WSA w Olsztynie o wyłączenie od udziału w sprawie II SA/Ol 1134/15 sędziów orzekających w WSA w Olsztynie (szczegółowo wymienionych we wniosku o wyłączenie). Uzasadniając złożony wniosek skarżący podał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie sędziny NSA Janiny Kosowskiej, pełniącej funkcję Przewodniczącej II Wydziału Orzekającego rozpoznawał jego skargi z naruszaniem zasady bezstronności, przez co doszło do naruszeń prawa materialnego. Według skarżącego WSA w Olsztynie bezzasadnie też stosował kryteria dochodowe w celu pozbawienia go odpowiedniej wysokości zasiłku celowego potrzebnego na zaspokojenie podstawowych potrzeb egzystencji. W ocenie skarżącego jego trudna sytuacja życiowa jest spowodowana kilkunastoletnim prześladowaniem go poprzez nadużywanie prawa przez organy Państwa Polskiego, oraz czynami zabronionymi z narażaniem skarżącego na utratę życia albo spowodowania ciężkiego kalectwa. Wszyscy wymienieni we wniosku sędziowie złożyli oświadczenia, w którym wskazali na brak wystąpienia okoliczności mogących uzasadniać wątpliwość co do ich bezstronności w rozpoznawaniu sprawy (art. 19 p.p.s.a.) oraz stwierdzono również brak podstaw wyłączenia wynikających z art. 18 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W ocenie Sądu wniosek o wyłączenie sędziów podlega oddaleniu, bowiem nie zachodzą okoliczności mogące wywoływać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności w rozpoznaniu sprawy II SA/Ol 1134/15. Stosownie do treści art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a., niezależnie od przyczyn wyłączenia sędziego z mocy ustawy (art. 18), sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności w danej sprawie (iudex suspectus). Zgodnie z art. 22 § 2 p.p.s.a. postanowienie w przedmiocie wyłączenia jest wydawane po złożeniu wyjaśnienia przez sędziego, którego wniosek dotyczy. W jednolicie ukształtowanej linii orzecznictwa sądów administracyjnych przyjmuje się, że wyłączenie sędziego na podstawie art. 19 p.p.s.a. powinno znajdować oparcie w okolicznościach obiektywnych tzn. takich, które nie wynikają wyłącznie z subiektywnego poczucia strony o braku bezstronności tych osób w orzekaniu, ale z takich, które dla przeciętnego odbiorcy i uczestnika obrotu prawnego stanowiłyby powód podważania obiektywizmu orzecznika. Przykładowo wskazaną obiektywną okolicznością może być istnienie osobistych stosunków czy powiązań między sędzią (referendarzem) a stroną lub jej przedstawicielem, które z uwagi na swój charakter co do zasady rzutują na nastawienie czy ukierunkowanie osobiste orzecznika do sprawy. Wskazuje się, że niedopuszczalne jest formułowanie zarzutów o generalnym braku bezstronności danego sędziego w oderwaniu od specyfiki i okoliczności konkretnej sprawy (vide postanowienia NSA z dnia 30 stycznia 2012 r., II FZ 843/11 oraz z dnia 6 marca 2012 r., II OZ 86/12, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, powoływanej dalej w skrócie jako CBOSA). Zdaniem składu orzekającego w przedmiocie wniosku o wyłączenie, z akt sprawy, w tym z argumentacji skarżącego, nie wynika aby którykolwiek z wymienionych sędziów posiadał jakiekolwiek subiektywne nastawienie do strony, do wyniku zainicjowanej przez stronę sprawy II SA/Ol 1134/15. Z akt sprawy nie wynika zatem, by istniały uzasadnione podstawy do ustalenia okoliczności podważających ich bezstronność. W szczególności nie wyklucza obiektywizmu w orzekaniu wymienionych osób fakt ich wielokrotnego rozstrzygania we wcześniejszych postępowaniach strony. Wywodzenie przez skarżącego, że wskazane postępowania były prowadzone wadliwie i z brakiem poszanowania jego jako strony praw stanowi jedynie zwerbalizowanie subiektywnego odczucia strony i nie stanowi o wystąpieniu obiektywnej przesłanki uzasadniającej wyłączenie z uwagi na brak bezstronności (vide: postanowienia NSA z dnia 28 kwietnia 2011 r., I OZ 293/11 oraz z dnia 7 października 2010 r., I OZ 759/10, CBOSA). Brak jest podstaw aby wywodzić, że wielokrotność orzekania przez sędziów i referendarzy danego sądu w sprawach strony automatycznie powoduje u tych osób negatywne ukierunkowanie wyników orzeczeń, jak również że takie ukierunkowanie może być wywołane faktem zaskarżania tych orzeczeń do sądu wyższej instancji. Na marginesie wskazać też należy, że kontrola instancyjna jest właściwą drogą merytorycznej weryfikacji orzeczeń osób wnioskowanych do wyłączenia w sprawie niniejszej. Dlatego sformułowana przez sędziego ocena prawna w innej sprawie, nawet jeśli okazała się nieprawidłowa, nie jest okolicznością obiektywnie uprawdopodabniającą istnienie wątpliwości co do bezstronności tej osoby, bowiem nie świadczy o jakimkolwiek jej osobistym stosunku do strony, czy występowaniu sytuacji osobistego "uwikłania" w sprawę strony. Reasumując stwierdzić należy, że we wniosku z dnia 19 listopada 2015 r. o wyłączenie nie uprawdopodobniono okoliczności podważających bezstronność sędziów orzekających w WSA w Olsztynie do orzekania w sprawie II SA/Ol 1134/15. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 22 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.