II SO/Bk 9/12

PostanowienieWSA w Białymstoku2012-04-23

Skład orzekający: Ireneusz Henryk Darmochwał, Mieczysław Markowski, Anna Sobolewska - Nazarczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego od orzekania w sprawie, w której skarżący zarzuca im dyskryminację, poniżanie, stosowanie tortur i pozbawienie prawa do godnego życia, a także wskazuje na orzekanie tych sędziów w innych sprawach dotyczących skarżącego?
Ratio decidendi
Sąd wyłączył jednego sędziego od orzekania, ponieważ sam sędzia wniósł o wyłączenie z uwagi na groźby i zniewagi ze strony skarżącego w innej sprawie. Wniosek o wyłączenie pozostałych sędziów został oddalony, ponieważ skarżący nie wykazał obiektywnych okoliczności mogących budzić uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności. Samo niezadowolenie strony z rozstrzygnięcia lub sposobu prowadzenia postępowania, a także fakt orzekania w innych sprawach, nie stanowi podstawy do wyłączenia sędziego.
Stan faktyczny
Skarżący J. Cz. Ś. złożył wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie od udziału w sprawie II SA/Ol 94/12, zarzucając im dyskryminację, poniżanie, stosowanie tortur oraz pozbawienie prawa do godnego życia. Podkreślił również, że próby zwrócenia uwagi sędziów na fałszerstwa dowodowe nie przyniosły rezultatu, co podważyło jego zaufanie. Sędzia Z. Ś. wniósł o wyłączenie go od orzekania z racji orzekania w innej sprawie skarżącego, gdzie padały groźby i zniewagi. Pozostali sędziowie złożyli oświadczenia o braku okoliczności budzących wątpliwości co do ich bezstronności. Naczelny Sąd Administracyjny wyznaczył WSA w Białymstoku do rozpoznania wniosku.
Rozstrzygnięcie
1. Wyłączono od orzekania w sprawie II SA/Ol 94/12 sędziego WSA w O. Z. Ś. 2. Oddalono wniosek o wyłączenie od orzekania w sprawie II SA/Ol 94/12 pozostałych wskazanych sędziów WSA w O.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Ireneusz Henryk Darmochwał (spr.), Sędziowie sędzia NSA Mieczysław Markowski, sędzia NSA Anna Sobolewska - Nazarczyk, po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. Cz. Ś. o wyłączenie w sprawie II SA/Ol 94/12 sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O.: J. K., A. B., Z. Ś., M. G., H. R., A. J. – S., T. L., A. M., K. M., B. J., B. J., W. P., T. P., Z. S., R. K., R. M., W. Cz. w sprawie ze skargi J. Cz. Ś. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w . z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego p o s t a n a w i a: 1. wyłączyć od orzekania w sprawie II SA/Ol 94/12 sędziego WSA w O. Z. Ś. 2. oddalić wniosek o wyłączenie od orzekania w sprawie II SA/Ol 94/12 sędziów WSA w O.: J. K., A. B., Z. Ś., M. G., H. R., A. J. – S., T. L., A. M., K. M., B. J., B. J., W. P., T. P., Z. S., R. K., R. M., W. Cz. Skarżący J. Cz. Ś. w dniu 6 marca 2012 r. złożył wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. od udziału w sprawie II SA/Ol 94/12, zarzucając im dyskryminację, poniżanie i stosowanie tortur oraz pozbawienie go prawa do godnego życia. Podkreślił także, iż w trakcie rozpoznawania jego spraw próbował zwrócić uwagę sędziów na fałszerstwa dowodowe znajdujące się w aktach administracyjnych w zakresie jego warunków socjalno – bytowych i zdrowotnych, ale nie osiągnął zamierzonego celu, co podważyło jego zaufanie do wszystkich sędziów orzekających w WSA w Olsztynie. Sędzia WSA Z. Ś. w złożonym oświadczeniu wniósł o wyłączenie go od orzekania w niniejszej sprawie z racji orzekania w innej sprawie skarżącego J. Ś., gdzie po wydaniu niekorzystnego rozstrzygnięcia, padały w stosunku do tego sędziego groźby i zniewagi. Pozostali wskazani we wniosku o wyłączenie sędziowie złożyli do akt oświadczenia, z których wynika, iż między nimi, a żadną ze stron tego postępowania nie zachodzą okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności w rozpoznaniu tej sprawy. Postanowieniem z 23 marca 2012 r. w sprawie I OW 61/12 Naczelny Sąd Administracyjny wyznaczył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku do rozpoznania wyżej wskazanego wniosku o wyłączenie sędziów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Instytucję wyłączenia sędziego normują przepisy art. 18 – 24 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej: p.p.s.a. Przyczyny wyłączenia sędziego z mocy samej ustawy zostały enumeratywnie wymienione w art. 18 powołanej ustawy. Stosownie zaś do treści art. 19 p.p.s.a., niezależnie od sytuacji, w których sędzia wyłączony jest z mocy samej ustawy sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie (iudex suspectus). Strona obowiązana jest uprawdopodobnić przyczynę wyłączenia we wniosku zgłoszonym do sądu. W orzecznictwie wskazuje się, że okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie musi być realna, a nie potencjalna. Nie jest zatem wystarczająca sama podejrzliwość strony bądź utrata wiarygodności w bezstronność sędziego. Nie ma znaczenia subiektywne przekonanie strony o braku bezstronności sędziego wyznaczonego do rozpoznawania jej sprawy, lecz konieczne jest wskazanie poważnych powodów, które obiektywnie spowodowałyby utratę zaufania, co do bezstronności sędziego (vide: postanowienie NSA z 15.09.2008 r., II FZ 397/08, Lex nr 493907). Wskazać również należy, że każda sprawa podlega indywidualnej ocenie przez składy sędziowskie. Z tych przyczyn sugestia, że sędzia orzekał w innej sprawie z udziałem skarżącego, nie powoduje, że można mówić o jakimkolwiek nastawieniu sędziego do strony. Sam fakt orzekania w innej sprawie, w której wnioskodawca był stroną nie daje podstawy do sformułowania zastrzeżeń co do bezstronności sędziego, biorącego udział w rozstrzyganiu innej sprawy. Niezadowolenie strony z rozstrzygnięcia sprawy czy też ze sposobu prowadzenia postępowania sądowego nie stanowi również podstawy do wyłączenia sędziego, bowiem zarzuty te strona może podnosić w środkach odwoławczych od orzeczeń Sądu I instancji (por. postanowienie NSA z 5 września 2008 r., I OZ 665/08). Zaznaczyć również należy, iż dla wyjaśnienia charakteru stosunków osobistych łączących sędziego ze stroną, w myśl art. 22 § 2 p.p.s.a., ustawodawca nałożył na sędziego, którego dotyczy wniosek o wyłączenie, obowiązek złożenia w tym zakresie stosownych wyjaśnień. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego istnieje natomiast ugruntowany pogląd, że skoro sędzia, którego dotyczy wniosek złożył oświadczenie, iż nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 p.p.s.a., dające podstawę do wyłączenia od rozpoznawania w niniejszej sprawie i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości, to wniosek o jego wyłączenie nie zasługuje na uwzględnienie (por. postanowienie NSA z 19 listopada 2010 r., I OZ 864/10). W przedmiotowej sprawie sędzia WSA w O. Z. Ś. wniósł o wyłączenie go od rozpoznania sprawy o sygn. akt II SA/Bk 94/12 oświadczając, że orzekał wcześniej w sprawach skarżącego w sądzie powszechnym oraz, że niekorzystne dla w/w rozstrzygnięcie doprowadziło do tego, że J. Ś. znieważał go i groził śmiercią na wypadek rozpoznawania w przyszłości innych spraw. Zatem jego udział w w/w sprawie mógłby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności. W związku z powyższym tutejszy Sąd administracyjny orzekł o wyłączeniu sędziego Z. Ś. Wobec pozostałych sędziów WSA w O. skarżący nie wykazał i nie udowodnił żadnych okoliczności mogących budzić uzasadnione wątpliwości, co do ich bezstronności w sprawie II SA/Ol 94/12. Podnoszone zaś we wniosku zarzuty dyskryminacji, poniżania i stosowania tortur nie mogą stanowić podstawy do uwzględnienia wniosku o wyłączenie. W tym zakresie Skarżący nie wskazał na żadne okoliczności, czy też dowody, mogące uprawdopodobnić formułowany zarzut, a tym samym uzasadnić wątpliwości, co do bezstronności sędziów. Samo zaś przypuszczenie wnioskodawcy o braku bezstronności sędziów orzekających w danym sądzie, bez żadnego nawet uprawdopodobnienia w tym zakresie, musi skutkować oddaleniem wniosku. Jest to uzasadnione tym bardziej, że wymienieni w pkt 2 niniejszego postanowienia - sędziowie ustosunkowując się do wniosku o ich wyłączenie od udziału w orzekaniu, złożyli do akt sprawy oświadczenia, z których wynika, że nie istnieją żadne okoliczności tego rodzaju, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość, co do ich bezstronności przy orzekaniu w sprawach ww. skarżącego. Argumentacja przedstawiona przez skarżącego nie podważyła zaś wiarygodności tych oświadczeń. Tytułem uzupełnienia wskazać należy, że skład rozpoznający przedmiotowy wniosek o wyłączenie sędziego nie stwierdził również z urzędu w kontrolowanym postępowaniu okoliczności ustawowych uzasadniających wyłączenie któregokolwiek z wymienionych sędziów na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 1 – 7 p.p.s.a. (iudex inhabilis). Ze wskazanych powyżej względów, na mocy art. 22 § 2 i 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło