I SA/Bd 341/12

WyrokWSA w Bydgoszczy2012-06-01

Skład orzekający: Ewa Kruppik-Świetlicka, Halina Adamczewska-Wasilewicz, Urszula Wiśniewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny prawidłowo odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego, gdy skarżący kwestionuje skuteczne doręczenie tytułów wykonawczych oraz podnosi zarzut przedawnienia dochodzonych należności?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ egzekucyjny prawidłowo odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego. Zgromadzony materiał dowodowy, w szczególności potwierdzenie odbioru przesyłki z odpowiednimi symbolami, jednoznacznie wskazuje na skuteczne doręczenie tytułów wykonawczych skarżącemu w 2004 roku. Ponadto, sąd stwierdził, że należności składkowe nie uległy przedawnieniu, ponieważ bieg terminu przedawnienia został zawieszony z dniem wszczęcia postępowania egzekucyjnego w 2004 roku, a następnie, zgodnie z przepisami wprowadzonymi ustawą z dnia 16 września 2011 r., zastosowanie ma 5-letni okres przedawnienia liczony od 1 stycznia 2012 roku.
Stan faktyczny
Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych prowadził postępowanie egzekucyjne w celu wyegzekwowania zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, dokonując zajęcia rachunku bankowego i świadczenia emerytalnego skarżącego. Skarżący zakwestionował skuteczność tych działań, podnosząc zarzut przedawnienia należności oraz wadliwe naliczenie odsetek, a także kwestionując doręczenie tytułów wykonawczych. Po odmowie umorzenia postępowania przez organ egzekucyjny i utrzymaniu tej decyzji w mocy przez Dyrektora Izby Skarbowej, skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka Sędziowie: Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz (spr.) Sędzia WSA Urszula Wiśniewska Protokolant starszy sekretarz sądowy Joanna Synakiewicz po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 01 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi A. A. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego. oddala skargę I SA/Bd 341/12 UZASADNIENIE Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w T. prowadzi postępowanie egzekucyjne celem wyegzekwowania z majątku skarżącego zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne. W toku postępowania, na podstawie zawiadomień z dnia [...]. od nr [...] do nr [...] dokonano zajęcia rachunku bankowego zobowiązanego w banku P. S.A. Odpisy zawiadomień doręczono stronie w dniu [...]. Ponadto na podstawie zawiadomień z dnia [...]r. dokonano zajęcia prawa majątkowego stanowiącego świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego skarżącego. Odpisy zawiadomień o zajęciu doręczono w dniu [...]. Pismem z dnia [...]. strona zakwestionowała powyższe zajęcia podnosząc, że dochodzone należności uległy przedawnieniu, gdyż ma do nich zastosowanie 5-letni, a nie jak twierdzi wierzyciel 10-letni okres przedawnienia. Skarżący zarzucił także wadliwe naliczenie odsetek wnosząc o ich umorzenie oraz umorzenie postępowania egzekucyjnego. Ponadto, zobowiązany uznał za sprzeczne z zasadą solidarności społecznej żądanie zapłaty zaległych składek od "inwalidy niezdolnego do samodzielnej egzystencji". Organ egzekucyjny ocenił, że w sprawie został złożony zarzut przedawnienia należności i rozpatrzył złożony wniosek w trybie właściwym dla tego środka zaskarżenia wydając postanowienie z dnia [...]., które zostało utrzymane w mocy przez Dyrektora Izby Skarbowej w B. postanowieniem z dnia [...]. Postanowienie organu zażaleniowego zostało zaskarżone przez stronę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, który wyrokiem z dnia 2 września 2009r. sygn. akt I SA/Bd 445/09 uchylił to postanowienie oraz organu egzekucyjnego. Sąd stwierdził, że nie został złożony zarzut w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, zaś pismo skarżącego z dnia [...]. powinno być rozpatrzone jako wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego w oparciu o przesłankę przedawnienia należności składkowych. Uwzględniając powyższe, Dyrektor ZUS Oddział w T. wydał w dniu [...]. postanowienie, którym odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego z majątku skarżącego. W uzasadnieniu wskazano, że do należności objętych tytułami wykonawczymi od nr Rb [...] do nr [...] ma zastosowanie przepis art. 24 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz. U. z 2007r. Nr 11, poz. 74 ze zm.) zwanej dalej u.s.u.s., w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2003r., przewidujący 10-letni termin przedawnienia. Zaległości składkowe zatem nie są przedawnione i mogą być dochodzone w trybie egzekucji administracyjnej. Organ egzekucyjny podał także, że bieg terminu przedawnienia w sprawie został przerwany w wyniku doręczenia zobowiązanemu tytułów wykonawczych w dniu [...]. Pismem z dnia [...]. strona złożyła zażalenie na powyższe postanowienie. Postanowieniem z dnia [...]. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. W uzasadnieniu organ stwierdził, że przedmiotowe należności przedawniają się z upływem 10 lat licząc od dnia ich wymagalności, gdyż ma do nich zastosowanie znowelizowany art. 24 ust. 4 u.s.u.s., w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2003r. Na powyższe postanowienie strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, który wyrokiem z dnia 1 grudnia 2009r., sygn. akt I SA/Bd 733/09 uchylił rozstrzygnięcie organu odwoławczego. Sąd nie przychylił się do zarzutu skarżącego dotyczącego przedawnienia dochodzonych należności stwierdzając, że w sprawie znajdują zastosowanie znowelizowane przepisy u.s.u.s. wydłużające okres przedawnienia do 10 lat. Jednocześnie Sąd uznał, że w obrocie prawnym nie może funkcjonować orzeczenie odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego, gdy nie ma pewności co do faktu doręczenia tytułu wykonawczego przyjmowanego za podstawę dochodzenia danych należności. W wyniku wniesionej skargi kasacyjnej przez stronę skarżącą, sprawa została rozpoznana przez Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z dnia 16 lutego 2011r., sygn. akt II OSK 247/10, skargę tę oddalił. W związku z powyższym, postanowieniem z dnia [...]. Dyrektor Oddziału ZUS w T. odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych od nr [...] do nr [...]. W uzasadnieniu organ podtrzymał stanowisko, że przedmiotowe tytuły zostały zobowiązanemu doręczone w dniu [...]. Ponadto wskazano, że do momentu zajęcia świadczenia emerytalnego strona nie kwestionowała braku doręczenia tytułów wykonawczych, pomimo iż postępowanie egzekucyjne na ich podstawie zostało wszczęte w 2004r. i od tego czasu realizowano środek egzekucyjny w postaci zajęcia rachunku bankowego. W tym okresie, pomimo przekazywania przez bank środków z zajętego rachunku, skarżący nie zarzucał organowi wadliwie wszczętego postępowania. Argument ten pojawił się dopiero w momencie zmiany środka egzekucyjnego z zajęcia rachunku bankowego na zajęcie świadczenia emerytalnego, które nastąpiło w związku z wygaśnięciem umowy rachunku w banku P. S.A. Organ egzekucyjny podniósł także, że w pouczeniu znajdującym się na odwrocie zawiadomień o zajęciu rachunku bankowego znajduje się adnotacja, iż wraz z zawiadomieniem przesyła się odpisy tytułów wykonawczych, o ile nie zostały one uprzednio doręczone zobowiązanemu. W konsekwencji już w 2004r., po otrzymaniu przedmiotowych zajęć, w przypadku stwierdzenia niekompletności dokumentów, strona powinna wskazać na brak tytułów wykonawczych, o których mowa w pouczeniu. Dyrektor Oddziału ZUS w T. podkreślił, że podjął próbę udowodnienia faktu doręczenia tytułów wykonawczych poprzez porównanie wagi i kosztu przesyłki zawierającej odpowiednio zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego oraz przesyłki zawierającej zarówno wskazane zawiadomienia, jak i tytuły wykonawcze, z parametrami ustalonymi dla przesyłki poleconej za zwrotnym potwierdzeniem odbioru nadanej do skarżącego w dniu [...]. Jednakże z uwagi na znaczny upływ czasu nie zachowały się dokumenty zawierające te dane zarówno w Zakładzie, jak i Urzędzie Pocztowym. Pismem z dnia [...]. na powyższe postanowienie strona wniosła zażalenie zarzucając: 1) sprzeczność istotnych ustaleń ZUS z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego przez wadliwe przyjęcie, że zobowiązanemu skutecznie doręczono odpisy tytułów wykonawczych; 2) naruszenie art. 7 i art. 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) zwanej dalej kpa, poprzez niepodjęcie przez organ wszelkich kroków niezbędnych do wyczerpującego i dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i materiału dowodowego; 3) naruszenie art. 107 ust. 3 kpa przez pominięcie faktów zgłaszanych przez skarżącego, że nie zostały mu dostarczone sporne tytuły wykonawcze; 4) naruszenie art. 138 § 2 kpa przez niewykonanie zaleceń Dyrektora Izby Skarbowej w B. zawartych w postanowieniu z dnia [...]. i w postanowieniu organu odwoławczego z dnia [...]. W ocenie skarżącego okoliczność, że nie kwestionował prowadzonej egzekucji z rachunku bankowego w P. S.A. nie oznacza, iż tytuły wykonawcze zostały doręczone. Zauważył, że w tym okresie była również prowadzona egzekucja na podstawie tytułów wykonawczych od nr [...] do nr [...] i był przekonany, iż tych tytułów dotyczy zajęcie rachunku. Ponadto pouczenie zawarte na zawiadomieniach o zajęciu rachunku nie może stanowić dowodu doręczenia przedmiotowych dokumentów. Skarżący nie zgodził się z argumentacją organu, że już w 2004r., po otrzymaniu pisma z pouczeniem, powinien podnosić, iż nie zostały mu doręczone tytuły wykonawcze. Zobowiązany odniósł się także do podjętej przez organ egzekucyjny próby porównania wagi i kosztu przesyłek wskazując, że zniszczone zostały dokumenty, które mogłyby potwierdzić, iż w przesyłce nie było spornych tytułów wykonawczych. W jego ocenie zniszczenie tych materiałów nie może być dowodem na okoliczność, że doręczono przedmiotowe tytuły. Postanowieniem z dnia [...]. Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ stwierdził, że zasadnicze znaczenie w niniejszej sprawie ma potwierdzenie faktu doręczenia zobowiązanemu tytułów wykonawczych od nr [...] do nr [...]. Dyrektor zwrócił uwagę na treść pouczeń zawartych w zawiadomieniach o zajęciu rachunku bankowego z dnia [...]., które zostały sporządzone na urzędowym wzorze. Organ stwierdził, że skoro z treści przesłanych dokumentów wynikało, iż były dołączone do nich również tytuły wykonawcze, a faktycznie tytułów tych nie było w przesyłce, zobowiązany powinien, dla ochrony własnych praw, niezwłocznie zgłosić ten fakt do organu egzekucyjnego. Wiedząc, że tytułów nie było w korespondencji i nie sygnalizując tego właściwemu organowi musiał się liczyć z konsekwencjami przyjęcia przez ten organ domniemania, iż przedmiotowe dokumenty znajdowały się w przesyłce doręczonej w dniu [...]. Za niezasadne organ uznał twierdzenie strony, że zajęcia rachunku bankowego z dnia [...]. dotyczyły innych tytułów wykonawczych. Dyrektor wyjaśnił, że na każdym druku zawiadomienia o zajęciu wskazane są wyraźnie numery tytułów wykonawczych, których dane zajęcie dotyczy, nie pozostawiając w tym zakresie żadnych wątpliwości. Ponadto tytuły wykonawcze, na które skarżący się powołał, zostały wystawione dopiero w 2005r., a zatem nie mogły dotyczyć zajęcia rachunku bankowego w 2004r. Organ wskazał, że powyższe dokumenty zostały do strony przesłane za zwrotnym potwierdzeniem odbioru, które stanowi dowód doręczenia przesyłki. Dyrektor zwrócił uwagę, że jak wynika z pisemnych wyjaśnień K. W. R. D. ZUS Oddział we W., zwrotne potwierdzenie odbioru spornej przesyłki opisane zostało symbolami oznaczającymi numery zawiadomień o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności będącego bankiem, numery egzemplarzy tytułów wykonawczych przeznaczonych dla zobowiązanego oraz symbolem "[...]" oznaczającym numer rejestracji sprawy w wewnętrznym rejestrze organu egzekucyjnego. Zdaniem organu odwoławczego, taki opis zwrotnego potwierdzenia odbioru oznaczał, że przesyłka ta zawierała zarówno tytuły wykonawcze, jak i zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego. Zaznaczył, że powyższy sposób działania potwierdza również opis zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki doręczonej stronie w dniu [...]. i zawierającej tylko zawiadomienia o zajęciu świadczenia emerytalnego od nr [...] do nr [...]. Na druku tym brak jest bowiem adnotacji "dot. [...]", choć zawiadomienia dotyczą tych tytułów. Dyrektor wskazał, że przedmiotowe tytuły wykonawcze oraz zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego pochodzą z tego samego dnia, tj. [...]., dlatego przesłanie obydwu rodzajów dokumentów w jednej przesyłce było uzasadnione. Organ za niezasadny uznał zarzut skarżącego, że zniszczone zostały materiały, które mogłyby potwierdzić, iż w przesyłce nie było spornych tytułów wykonawczych, bowiem ze względów wskazanych przez organ egzekucyjny przeprowadzenie dowodu z porównania wagi i kosztu przesyłki okazało się niemożliwe. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej nie bez znaczenia pozostawał również fakt, że aż do 2008r. zobowiązany nie kwestionował prowadzonej egzekucji, pomimo skutecznej realizacji środka egzekucyjnego w postaci zajęcia rachunku bankowego. Dopiero z chwilą zmiany środka na zajęcie świadczenia emerytalnego podniósł, że cztery lata wcześniej nie otrzymał tytułów wykonawczych. Odnosząc się natomiast do kwestii poprawek widniejących w treści tytułów wykonawczych organ zauważył, że zostały one zaparafowane przez pracownika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Reasumując organ odwoławczy stwierdził, że sporne tytuły wykonawcze zostały zobowiązanemu doręczone w dniu [...]. Tym samym uznał, że postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte skutecznie. W związku z tym, Dyrektor Izby Skarbowej nie znalazł podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego w oparciu o przepis art. 59 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) dalej u.p.e.a., gdyż jak wynika z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 2011r., sygn. akt II OSK 247/10 dochodzone należności nie przedawniły się, a organy administracji prawidłowo przyjęły, że w sprawie ma zastosowanie 10-letni okres przedawnienia. Na powyższe postanowienie strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosząc o umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych od nr [...] do [...], ewentualnie o stwierdzenie, że ww. tytuły wykonawcze nie zostały doręczone. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła podobnie jak w zażaleniu: 1) sprzeczność istotnych ustaleń ZUS z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego przez wadliwe przyjęcie, że zobowiązanemu skutecznie doręczono odpisy tytułów wykonawczych; 2) naruszenie art. 7 i art. 77 kpa poprzez niepodjęcie przez organ wszelkich kroków niezbędnych do wyczerpującego i dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz materiału dowodowego; 3) naruszenie art. 107 ust. 3 kpa przez pominięcie faktów zgłaszanych przez skarżącego, że nie zostały mu dostarczone sporne tytuły wykonawcze; 4) naruszenie art. 138 § 2 kpa przez niewykonanie zaleceń Dyrektora Izby Skarbowej w B. zawartych w postanowieniu z dnia [...]. i z dnia [...]. oraz wskazań zawartych w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 2 września 2009r., sygn. akt I SA/Bd 445/09 i z dnia 1 grudnia 2009r., sygn. akt I SA/Bd 733/09. Poza powyższymi zarzutami skarżący poddał pod rozwagę Sądu konstytucyjność rozwiązań przyjętych w art. 24 ust. 4 u.s.u.s. i art. 27 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 września 2011r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców (Dz. U. Nr 232, poz. 1378) – w zakresie wyłączenia spod przedawnienia po 5 latach spraw, których termin przedawnienia rozpoczął się przed dniem 1 stycznia 2012r. – w kontekście art. 2 Konstytucji RP i zasad współżycia społecznego. Skarżący ponownie zakwestionował fakt doręczenia tytułów wykonawczych podnosząc, że nie można dać wiary dowodom przedłożonym w tym zakresie przez organ egzekucyjny. Także organ odwoławczy nie przedstawił żadnych nowych dowodów na poparcie swego stanowiska. O fakcie doręczenia tytułów wykonawczych nie może bowiem świadczyć ani obowiązek stosowania przez organ egzekucyjny wzoru zawiadomienia określonego w załączniku do rozporządzenia Ministra Finansów, ani też opisy zwrotnych potwierdzeń odbioru przesyłek kierowanych do zobowiązanego. Wątpliwości budzi również założenie, że mało prawdopodobne jest przeoczenie przy wysyłce [...] sztuk tytułów wykonawczych. Skarżący zarzucił także, że organ odwoławczy zbagatelizował sprawę zniszczenia dokumentacji ilustrującej koszt przesyłki, która de facto stanowi koronny dowód co do wagi przesyłki, a przez to pośrednio co do jej zawartości. Dyrektor nie wyjaśnił w sposób rzeczowy jak mogło dojść do tego, że zniszczono stosowną dokumentację, gdy sprawa była w toku. Strona podniosła, że istotne dla sprawy błędy organ pomija, co dotyczy zwłaszcza samowolnych opisów przesyłek dokonanych w taki sposób, iż nawet Dyrektor Izby Skarbowej zmuszony był prosić o pisemne wyjaśnienia K. W. R. D. ZUS. Zdaniem skarżącego, na tym tle można mieć wątpliwości co do rzeczywistego rozpatrzenia środka zaskarżenia, bowiem organ II instancji w tym zakresie nie był samodzielny, skoro zmuszony był oprzeć swoje rozstrzygnięcie na wyjaśnieniach swoistego szyfru przesłanych przez K. WRD ZUS, a nie na praktyce zgodnej z przepisami prawa powszechnie obowiązującego. W ocenie strony, Dyrektor Izby Skarbowej bezkrytycznie przyjął wyjaśnienia organu, którego działanie winno być poddane kontroli w ramach procedury odwoławczej co powoduje, że kontrola i prawo do rozpatrzenia sprawy przez dwie instancje jest fikcyjne. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, w całości podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: I. Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonego postanowienia organu z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; aktualna publikacja - Dz. U. z 2012r., poz. 270) zwanej dalej p.p.s.a. wynika, że zaskarżone postanowienie powinno ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia Sąd nie znalazł podstaw do jego uchylenia. Uznał tym samym, że zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie. II. Spór sprowadza się do rozstrzygnięcia zagadnienia dotyczącego odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego mającego na celu wyegzekwowanie należności z tytułu składek. Zdaniem strony skarżącej, sporne tytuły wykonawcze o numerach od [...] do [...] nie zostały doręczone, natomiast w ocenie organu fakt doręczenia ww. tytułów wynika z dowodu w postaci potwierdzenia odbioru przesyłki w dniu [...]. W pierwszej kolejności podać należy, że na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a., postępowanie egzekucyjne umarza się jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał. Podnieść także należy, że sprawa odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego była już przedmiotem rozstrzygnięcia przez WSA, który wyrokiem z dnia 1 grudnia 2009r., sygn. akt I SA/Bd 733/09 uchylił uprzednio wydane postanowienie. Wniesiona przez A. A. skarga kasacyjna została oddalona przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 16 lutego 2011r., sygn. akt II GSK 247/10. W tym miejscu należy podać, że na podstawie art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Stosownie do art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Mając na uwadze powyższe regulacje należy stwierdzić, że tut. Sąd jest związany oceną prawną i wskazaniami zawartymi w ww. wyrokach, chyba że wystąpiła zmiana stanu faktycznego lub prawnego. Podkreślić należy, że w wyroku z dnia 1 grudnia 2009r. WSA stwierdził, że "skoro organ nie zajął stanowiska (nie ustalił) co do tego, czy doręczono tytuł wykonawczy, to uchybił obowiązkom z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a." W zaskarżonym obecnie postanowieniu Dyrektor Izby Skarbowej w B. wykonał zalecenia Sądu i zajął (ustalił) stanowisko w przedmiocie doręczenia spornych tytułów wykonawczych. Zdaniem tut. Sądu zasadne jest stwierdzenie przez organ, że tytuły wykonawcze zostały skarżącemu doręczone łącznie z zawiadomieniami o zajęciu rachunku bankowego. Organ wskazał, że na potwierdzeniu odbioru przesyłki z dnia [...]. znajdują się trzy symbole o następującym znaczeniu: - jeden z symboli "[...] – [...]" odnosi się do numerów zawiadomień o zajęciu rachunku bankowego; - drugi symbol "[...] – [...]" – odnosi się do numerów tytułów wykonawczych; - trzeci symbol "[...]" – odnosi się do numeru rejestracji sprawy. Sąd zauważa, że znajdujące się w aktach administracyjnych potwierdzenie odbioru (d.: akta adm. teczka [...], k. oznaczona dwoma numerami jako [...] i [...]) zawiera wszystkie trzy wymienione symbole. W konsekwencji zestawienie symbolu "[...]-[...]" umieszczonego na potwierdzeniu odbioru z tytułami wykonawczymi znajdującymi się w teczce pierwszej akt administracyjnych pozwala na dość jednoznaczne stwierdzenie, że tytuły wykonawcze zostały doręczone. Sąd nie widzi przeszkód, aby wiele dokumentów (w tym tytuły wykonawcze oraz zawiadomienia o zajęciu) było doręczanych w ramach jednej przesyłki. Istotne jest, aby dokonany opis na potwierdzeniu odbioru zawierał w tej materii stosowne dane pozwalające na identyfikację zawartości przesyłki. W przedmiotowej sprawie, opis na potwierdzeniu odbioru koreluje z numerami spornych tytułów wykonawczych (wymienia ich numery), a argumentacja organu w tym zakresie zasługuje na aprobatę. Nie narusza prawa okoliczność, że Dyrektor Izby Skarbowej odnośnie podanego opisu oznakowania przesyłki zasięgał dodatkowo informacji w ZUS. Podnieść również należy, że w aktach administracyjnych znajduje się np. potwierdzenie odbioru z dnia [...]. (d.: akta administracyjne tom [...], k. oznaczona dwoma numerami; jako [...]) dotyczące doręczenia wyłącznie zawiadomień o zajęciu świadczenia emerytalnego. Z opisu na potwierdzeniu jednoznacznie można ustalić, że przesyłka obejmowała wyłącznie zawiadomienia o zajęciu, tym samym nie było w niej tytułów wykonawczych. W takiej sytuacji organ na potwierdzeniu odbioru nie czynił żadnej adnotacji o symbolu tytułów wykonawczych. Powyższe także koreluje z ustaleniami organu, że w przedmiotowej sprawie opis na potwierdzeniu odbioru w dniu [...]. jest dowodem doręczenia tytułów wykonawczych. Powyższe ustalenia są wystarczające do przyjęcia, że tytuły wykonawcze zostały skarżącemu doręczone w 2004r. Ustalenie to jest także spójne z zachowaniem skarżącego, który będąc adwokatem nie kwestionował przez cztery lata, tj. w okresie od 2004r. do 2008r. okoliczności doręczenia tytułów wykonawczych, tym bardziej, że zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego taką informację zawierały. Jak wskazał organ doszło do skutecznej realizacji środka egzekucyjnego w postaci zajęcia rachunku bankowego, a środki pieniężne z zajętego rachunku bankowego były przekazywane na poczet zaległości regularnie w listopadzie i grudniu 2004r., w styczniu, lutym, lipcu, październiku i grudniu 2005r. oraz w kwietniu, maju i sierpniu 2006r. Wówczas skarżący nie kwestionował doręczenia tytułów wykonawczych. Dopiero zmiana środka egzekucyjnego z zajęcia rachunku bankowego na zajęcie świadczenia emerytalnego spowodowała – po upływie 4 lat – postawienie zarzutu niedoręczenia tytułów wykonawczych i domaganie się umorzenia postępowania egzekucyjnego, co skutkowałoby także zwrotem ww. należności pobranych w latach 2004-2006 na poczet składek. W ocenie Sądu nie ma znaczenia dla sprawy okoliczność braku dowodów potwierdzających wielkość wagi i kosztów przesyłek, jak również poprawienie w tytułach wykonawczych daty ich odbioru z opatrzeniem naniesionych poprawek podpisem pracownika ZUS. Przesądzająca bowiem dla sprawy jest okoliczność istnienia potwierdzenia odbioru z dnia [...]. z opisem wyżej podanym. Nie można przyjąć, że zaszły podstawy do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia z tej przyczyny, że nie można po ośmiu latach ustalić np. wagi przesyłki, gdy jednocześnie w aktach administracyjnych jest zasadniczy dowód doręczenia tytułów wykonawczych w postaci wyżej opisanego potwierdzenia odbioru. Trudno także dać wiarę, aby skarżący mógł być przekonany, że zajęcie rachunku z dnia [...]. dotyczyło innych tytułów wykonawczych, niż wystawionych w 2004r. Zasadnie organ podniósł, że tytuły wykonawcze o numerach [...] do nr [...] zostały wystawione dopiero w 2005r., a zatem zajęcie rachunku bankowego w 2004r. nie mogło ich dotyczyć. W konsekwencji przywołanych dowodów niezasadny jest zarzut skargi o niedoręczeniu tytułów wykonawczych. III. Odnośnie zarzutu przedawnienia składek podać należy, że zarówno WSA w Bydgoszczy, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny przesądziły, że w przedmiotowej sprawie nie doszło do przedawnienia składek, bowiem zastosowanie ma 10-letni okres przedawnienia. Oczywiście tut. Sąd ma na uwadze okoliczność, że postępowanie egzekucyjne obejmuje składki m.in. z 2000r., a zatem termin 10-letni z art. 24 ust. 4 u.s.u.s. w brzmieniu obowiązującym do końca 2011r. już upłynął. Należy jednak zauważyć, że przedmiotowa sprawa dotyczy postępowania egzekucyjnego wszczętego w 2004r. w celu wyegzekwowania składek. Stosownie natomiast do art. 24 ust. 5b u.s.u.s., bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony od dnia podjęcia pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony, do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego. Wraz zatem z wszczęciem postępowania egzekucyjnego ww. termin 10-letni przedawnienia uległ zawieszeniu. W dalszej kolejności należy mieć jednak na uwadze zmianę ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych mocą ustawy z dnia 16 września 2011r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców (Dz. U. Nr 232, poz. 1378). Na podstawie art. 11 pkt 1 tej ostatniej ustawy nadano nowe brzmienie art. 24 ust. 4 u.s.u.s. wprowadzając w miejsce 10-letniego okresu przedawnienia, 5-letni okres przedawnienia. Zgodnie jednakże z art. 27 ust. 1 ustawy o redukcji niektórych obowiązków (...), "Do przedawnienia należności z tytułu składek, o którym mowa w art. 41b ust. 1 ustawy wymienionej w art. 2 oraz w art. 24 ust. 4 ustawy wymienionej w art. 11, którego bieg rozpoczął się przed dniem 1 stycznia 2012 r., stosuje się przepisy w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, z tym że bieg przedawnienia rozpoczyna się od dnia 1 stycznia 2012 r." Zgodnie z ust. 2 tego artykułu, "Jeżeli przedawnienie rozpoczęte przed dniem 1 stycznia 2012 r. nastąpiłoby zgodnie z przepisami dotychczasowymi wcześniej, przedawnienie następuje z upływem tego wcześniejszego terminu." Stosownie do art. 27 ust. 3 tej ustawy, "Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do: nadpłaconych lub nienależnie opłaconych składek, o których mowa w art. 41 b ust 11 ustawy wymienionej w art. 2; nienależnie opłaconych składek, o których mowa w art. 24 ust 6g ustawy wymienionej w art. 11." Mając na uwadze przywołane regulacje prawne należy stwierdzić, że skoro w przedmiotowej sprawie wszczęcie postępowania egzekucyjnego (w zakresie składek dotyczących m.in. 2000r., 2001r.) nastąpiło w 2004r. (co spowodowało zawieszenie biegu terminu przedawnienia), to niewątpliwie w sprawie ma zastosowanie regulacja art. 27 ust. 1 ustawy o redukcji niektórych obowiązków (...), a tym samym 5-letni okres przedawnienia. Nie budzi bowiem wątpliwości, że nie ma zastosowania art. 27 ust. 2, ponieważ przedawnienie wg dotychczasowych przepisów (obowiązujących do końca 2011r.) nie nastąpiłoby wcześniej. Zauważyć jednak należy, że zastosowanie terminu 5-letniego należy liczyć dopiero od 1 stycznia 2012r. Ustawodawca w sposób jednoznaczny sformułował w art. 27 ust. 1 ustawy o redukcji niektórych obowiązków (...) termin, od którego rozpoczyna się bieg przedawnienia ustalając powyższą datę. W tym stanie sprawy tut. Sąd nie znajduje potrzeby wystąpienia do Trybunału Konstytucyjnego o zbadanie zgodności ustawy o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców z Konstytucją RP. Sąd zauważa, że analiza treści art. 27 ust. 1 i 2 ww. ustawy pozwala na postawienie wniosku o faktycznym stosowaniu rozwiązań w zakresie przedawnienia tych, które są korzystniejsze z punktu widzenia zobowiązanego. Taka regulacja dotycząca okresów przedawnienia nie pozostaje w sprzeczności z postanowieniami Konstytucji, w tym przywołanego w skardze art. 2, na podstawie którego "Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej." Reasumując należy stwierdzić, że w przedmiotowej sprawie brak podstaw do twierdzenia, iż tytuły wykonawcze nie zostały doręczone, a jednocześnie składki nie uległy przedawnieniu (przyjmując 5-letni termin przedawnienia liczony od 1 stycznia 2012r.), to tym samym nie narusza prawa stanowisko organu o braku podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. Mając na uwadze powyższe, tut. Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił. H. Adamczewska – Wasilewicz E. Kruppik – Świetlicka U. Wiśniewska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło