I SA/Bd 420/10
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2011-05-04
Skład orzekający: Sędzia Teresa Liwacz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy choroba pełnomocnika skarżącego, uniemożliwiająca mu stawiennictwo w sądzie, stanowi wystarczającą podstawę do przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi, jeśli pełnomocnik nie wykazał braku winy w niedotrzymaniu terminu i nie podjął próby kontaktu z mocodawcą lub ustanowienia substytuta?Ratio decidendi
Wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi został oddalony, ponieważ pełnomocnik skarżącego nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu. Wskazane problemy zdrowotne nie były wystarczającą okolicznością, a pełnomocnik nie wykazał pełnej niezdolności do podjęcia czynności zmierzających do terminowego opłacenia skargi, w tym kontaktu z mocodawcą czy ustanowienia substytuta, mimo posiadania takiej możliwości.Stan faktyczny
Pełnomocnik skarżącego wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. dotyczącą podatku VAT. Skarga została odrzucona z powodu nieuiszczenia wpisu od skargi w ustawowym terminie. Pełnomocnik wniósł o przywrócenie terminu, wskazując jako przyczynę uchybienia swoją chorobę, która uniemożliwiła mu podjęcie działań. Jednocześnie uiścił należny wpis.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi.Pełny tekst orzeczenia
I SA/Bd 420/10 POSTANOWIENIE Dnia 04 maja 2011r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Liwacz po rozpoznaniu w dniu 04 maja 2011r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. G. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi T. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od listopada 20004r. do sierpnia 2006r. postanawia: oddalić wniosek
I SA/Bd 420/10
UZASADNIENIE
Pismem z dnia 06 kwietnia 2010r. adwokat A. N. działając
w imieniu T. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Bydgoszczy skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia
[...] nr [...] przedmiocie podatku od towarów i usług
za poszczególne miesiące od listopada 2004r. do sierpnia 2006r.
Postanowieniem z dnia 18 kwietnia WSA w Bydgoszczy odrzucił powyższą skargę, wskazując, iż strona nie uiściła wpisu należnego od skargi w ustawowym, siedmiodniowym terminie, który w stosunku do niej upłynął bezskutecznie z dniem
06 kwietnia 2011r.
Pismem z dnia 22 kwietnia 2011r. pełnomocnik skarżącego wniósł
o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi, wskazując, że przyczyną uchybienia terminowi była choroba pełnomocnika, któremu doręczono odpis zarządzenia przewodniczącego wydziału wzywający do uiszczenia wpisu od skargi. Jednocześnie pełnomocnik podniósł, że choroba uniemożliwiła mu podjęcie niezbędnych działań dla wykonania przedmiotowego wezwania w terminie. Wraz
z wnioskiem o przywrócenie terminu dokonano wpisu od skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z dyspozycją art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę
po upływie terminu jest bezskuteczna. Jednakże w świetle art. 86 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu.
Na podstawie art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni
od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym strona obowiązana jest uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna także dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4).
Przystępując do rozpoznania niniejszego wniosku Sąd w pierwszej kolejności musi ustalić czy został on złożony w trybie i terminie określonym w art. 87 § 1 p.p.s.a.
oraz czy terminowi, o przywrócenie którego strona wnioskuje faktycznie uchybiono.
Jak wynika z przesłanego zaświadczenia lekarskiego z dnia 05 kwietnia 2011r. pełnomocnik skarżącego pozostawał niezdolny do stawiennictwa w Sądzie Rejonowym w I. w dniu 23 marca 2011r., w Sądzie Okręgowym w T. w dniu
04 kwietnia 2011r. oraz Sądzie Okręgowym w B. w dniach 05 i 06 kwietnia 2011r. W dolnym lewym rogu powyższego zaświadczenia widnieje data 15 kwietnia 2011r. Przyjmując najbardziej korzystną datę dla strony Sąd uznał, iż data 15 kwietnia 2011r. jest dniem od kiedy należy liczyć termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Siedmiodniowy termin, przewidziany w art. 87 § 1 p.p.s.a. rozpoczął bieg
16 kwietnia 2011r., a jego ostatnim dniem był 23 kwietnia 2011r. Zatem w ocenie Sądu wniesienie rozpoznawanego wniosku dnia 22 kwietnia 2011r. nastąpiło z zachowaniem ustawowego terminu do jego złożenia. Jednocześnie w dniu wniesienia wniosku
o przywrócenie terminu pełnomocnik uiścił wpis od skargi.
Zdaniem jednak Sądu przedmiotowy wniosek o przywrócenie terminu
jest niezasadny. Pełnomocnik skarżącego nie uprawdopodobnił bowiem braku winy
w uchybieniu ww. terminu, gdyż wskazane przez niego problemy zdrowotne
nie są wystarczającą okolicznością uprawdopodobniającą brak winy w niedotrzymaniu przez niego wnioskowanego terminu. Stanowisko takie jest tym bardziej uzasadnione, że wnioskodawca nie udowodnił pełnej niezdolności do podjęcia czynności zmierzających do terminowego opłacenia skargi.
Zgodnie z orzecznictwem, jak i z przyjętym w doktrynie poglądem brak winy
w uchybieniu terminowi powinien być oceniany z wykorzystaniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należcie o własne interesy
i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem (T. Woś Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, LexisNexis 2005 r., s. 333 i nast. oraz powołane tam orzecznictwo).
Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminowi zalicza się z reguły: przerwę
w komunikacji, powódź, pożar, inną katastrofę, nagłą chorobę strony, jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, mylne poinformowanie strony przez sąd o terminie lub trybie wniesienia środka zaskarżenia.
Naczelny Sąd Administracyjny w swoim orzecznictwie wielokrotnie podkreślał,
że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 stycznia 2000 r. sygn. akt I SA/Gd 794/99 oraz postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 października 2000 r. sygn. akt I SA/Gd 560/00).
Wobec tego Sąd uznał, że w rozpoznawanej sprawie wnioskodawca nie dołożył należytej staranności i dbałości o interesy własne oraz swojego mocodawcy
przy dokonaniu czynności polegającej na uiszczeniu wpisu od skargi.
Jak wynika z akt sprawy odpis zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I WSA
w Bydgoszczy wzywający do uiszczenia wpisu doręczono skutecznie pełnomocnikowi
w dniu 30 marca 2011r. Z treści załączonego do wniosku zaświadczenia wynika jedynie, że pełnomocnik nie mógł się stawić w Sądach w I., T.
i B. odpowiednio w dniach 23 marca, 4, 5 i 6 kwietnia 2011r. Zdaniem Sądu nic nie stało na przeszkodzie aby pełnomocnik skontaktował się ze skarżącym celem przekazania mu treści otrzymanego wezwania czy to telefonicznie czy droga mailową. Podkreślenia w tym miejscu wymaga fakt, że w dniu 05 kwietnia 2011r. pełnomocnik przesłał do Sądu pismo informujące, że z powodu choroby nie jest w stanie skontaktować się ze skarżącym. Skoro pełnomocnik w tym dniu był zdolny napisać pismo procesowe do Sądu to tym bardziej w ocenie Sadu mógł dokonać tak prostej czynności, jaką jest wykonanie połączenia telefonicznego ze swoim mocodawcą. Dodatkowo wskazać również należy, że dokonując wpisu od skargi pełnomocnik
nie musiał w tym celu udawać się do jakiejkolwiek placówki pocztowej czy bankowej albowiem korzysta z usług bankowości elektronicznej. Treść zaświadczenia lekarskiego nie daje podstaw do przyjęcia, że stan zdrowia pełnomocnika uniemożliwiał
mu skontaktowanie się z mocodawcą celem dokonania czynności uiszczenia wpisu
od skargi, albo posłużenie się inną, tym bardziej, że pełnomocnik nie prowadzi kancelarii adwokackiej sam. Z pełnomocnictwa złożonego do akt niniejszej sprawy jasno wynika, że skarżący udzielił adwokatowi A. N. pełnomocnictwa z prawem udzielenia substytucji (K-19). Pełnomocnik, który zgodził
się reprezentować stronę, ma bowiem obowiązek działania w imieniu i na rzecz mocodawcy z równą starannością, jak gdyby działał na własną rzecz
(por. postanowienie NSA z 23 czerwca 2010r., sygn. akt I OZ 465/10). Tak rozumiany miernik staranności obligował pełnomocnika skarżących do właściwego zorganizowania swojej pracy. W pojęciu tym niewątpliwie mieści się także odpowiednia organizacja zastępstwa, na czas braku możliwości wypełniania swoich obowiązków zawodowych (por. postanowienie NSA z 5 grudnia 2008r., sygn. akt II FZ 305/08). Choroba pełnomocnika byłaby wtedy przeszkodą, której nie można przezwyciężyć, jeżeli pełnomocnik ten - ze względu na nią - nie miałby możliwości skutecznego ustanowienia swojego substytuta procesowego (por. wyrok SN z 6 października 1995r., sygn. akt I CRN 150/95, wyrok WSA z 29 września 2005r., sygn. akt VII SA/Wa 129/05,).
Końcowo należy wyjaśnić, że ww. zaświadczenie dotyczyło braku zdolności
do stawiennictwa w sądzie, a czynność opłacenia skargi nie wymaga takiego stawiennictwa.
W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. postanowił
jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło