I SA/Bd 491/23

WyrokWSA w Bydgoszczy2023-11-21

Skład orzekający: sędzia WSA Jarosław Szulc, sędzia WSA Halina Adamczewska – Wasilewicz, asesor WSA Joanna Ziołek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy działania polegające na stworzeniu wielu formalnie odrębnych gospodarstw rolnych, powiązanych osobowo, organizacyjnie i gospodarczo, stanowią sztuczne warunki do uzyskania płatności rolnych, sprzeczne z celami prawa wspólnotowego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że stworzenie wielu formalnie odrębnych gospodarstw rolnych, które w rzeczywistości funkcjonowały jako jedno wieloczłonowe gospodarstwo, powiązane osobowo, organizacyjnie i gospodarczo, stanowiło sztuczne warunki do uzyskania płatności rolnych. Działania te były sprzeczne z celami prawa wspólnotowego, które mają na celu wspieranie konkurencyjności rolnictwa i zapewnienie zrównoważonego rozwoju, a nie umożliwianie uzyskiwania zawyżonych płatności poprzez obejście przepisów o limitach wsparcia. W związku z tym, sąd oddalił skargę jako bezzasadną.
Stan faktyczny
Skarżąca ubiegała się o przyznanie płatności ONW na rok 2020. Po przyznaniu płatności, organ wznowił postępowanie, stwierdzając istnienie powiązań osobowych, organizacyjnych i gospodarczych pomiędzy skarżącą a jej rodziną oraz powiązanymi spółkami. Organ uznał, że stworzono sztuczne warunki do uzyskania płatności, co doprowadziło do odmowy ich przyznania. Po utrzymaniu w mocy decyzji organu pierwszej instancji przez organ odwoławczy, skarżąca wniosła skargę do sądu administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jarosław Szulc Sędziowie: sędzia WSA Halina Adamczewska – Wasilewicz asesor WSA Joanna Ziołek (spr.) Protokolant: starszy sekretarz sądowy Małgorzata Antoniuk po rozpoznaniu na rozprawie zdalnej w dniu 21 listopada 2023r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. z dnia 27 czerwca 2023 r. nr 9002-2023-000461 w przedmiocie uchylenia decyzji o przyznaniu płatności po wznowieniu postępowania oddala skargę I SA/Bd 491/23 UZASADNIENIE W dniu [...] czerwca 2020 r. do Biura Powiatowego ARiMR w A. K. wpłynął wniosek o przyznanie płatności na rok [...] złożony przez A. K. (dalej: "Skarżąca", "Strona"). W dniu [...] czerwca 2020 r. Strona złożyła dwie zmiany do wniosku. Ostatecznie, na podstawie złożonego wniosku i zmiany do niego, Skarżąca ubiegała się o przyznanie płatności ONW do łącznej powierzchni 210,87 ha, w tym: - płatności ONW typ specyficzny strefa I (niekorzystne warunki o walorach przyrodniczo-turystycznych) do powierzchni 45,42 ha; - płatności ONW z ograniczeniami naturalnymi strefa I do powierzchni 165,45 ha. W wyniku rozpatrzenia wniosku Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w A. K. wydał w dniu [...] grudnia 2020 r. decyzję w sprawie przyznania płatności ONW. Na mocy tej decyzji organ I instancji przyznał Skarżącej wnioskowane płatności ONW, w tym: płatność ONW typ specyficzny strefa I w wysokości [...] zł, płatność ONW z ograniczeniami naturalnymi strefa I w wysokości [...] zł. Decyzja w całości uwzględniała żądanie Strony. W związku z tym, na podstawie art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2022 r., poz. 2422 ze zm.), decyzja nie została doręczona Stronie. Płatność przyznana ww. decyzją została przekazana na rachunek bankowy Strony w dniach [...] listopada 2020 r. (płatność zaliczkowa) oraz [...] stycznia 2021 r. (płatność końcowa). Ponadto Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w A. K. umorzył postępowanie w sprawie w części dotyczącej działki rolnej N o powierzchni 0,11 ha, wycofanej z wniosku przez Stronę w dniu [...] czerwca 2020 r. W dniu [...] czerwca 2021 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w A. K., na podstawie art. 149 § 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 5, art. 147 i art. 150 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm., dalej: "k.p.a."), wydał postanowienie, którym wznowił z urzędu postępowania w sprawie przyznania Skarżącej płatności ONW na rok 2020, zakończone decyzją z dnia [...] grudnia 2020 r. W ww. postanowieniu organ I instancji wskazał, że w dniu [...] czerwca 2021 r. otrzymał informację świadczącą o możliwości stworzenia sztucznych warunków do uzyskania płatności przez Skarżącą, która to informacja nie była znana organowi w dniu wydania decyzji. Przedmiotowe postanowienie zostało doręczone pod adresem wskazanym przez Stronę pełnoletniemu domownikowi za pośrednictwem [...] w dniu [...] lipca 2021 r. W związku ze wznowieniem postępowania w sprawie dotyczącej przyznania Stronie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2020, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w A. K. w dniu [...] czerwca 2021 r. wystosował do Strony zawiadomienie o zamiarze przeprowadzenia w dniu [...] lipca 2021 r. wizji lokalnej w siedzibie stada deklarowanego jako należące do Strony, mieszczącej się pod adresem [...], [...]. Odrębnym zawiadomieniem, również z dnia [...] czerwca 2021 r., organ I instancji zawiadomił Stronę o zamiarze przeprowadzenia wizji lokalnej w dniu [...] lipca 2021 r. w deklarowanej siedzibie gospodarstwa Strony, pod adresem ul. [...], [...] A. K.. Wskazane zawiadomienia zostały doręczone pod adresem Strony w dniu [...] lipca 2021 r. W dniu 6 lipca2021 r. przeprowadzono wizję lokalną w miejscowości P. przy ulicy [...] w siedzibie stada zwierząt zgłoszonego przez Skarżącą. W czynności w imieniu Strony brał udział ustanowiony przez nią pełnomocnik, radca prawny B. G. oraz S. K.. Z przeprowadzonej wizji lokalnej sporządzono protokół nr [...]. Ustalono, że w miejscu przeprowadzenia czynności znajdują się zwierzęta, deklarowane przez Stronę do płatności. Zwierzęta hodowlane, bydło rasy Charolaise, utrzymywane było w budynku inwentarskim, należącym do S. K., którego część jest użyczana Stronie na podstawie ustnej umowy z jej mężem, S. K.. Zwierzęta deklarowane przez Stronę znajdowały się we wspólnych boksach wraz ze zwierzętami S. K., K. K. i K. K.. Zwierzęta podzielone były jedynie na grupy wiekowe. Ponadto stwierdzono, że S. K. użycza Stronie silosy zbożowe oraz powierzchnie magazynowe do przechowywania zbóż, pasz oraz ściółki do skarmiania zwierząt. W dwóch silosach betonowych przechowywana była kiszonka z kukurydzy, pochodząca z własnych zbiorów wszystkich ww. osób fizycznych. Zgodnie z wyjaśnieniami S. K., kiszonka zakiszana była w tych samych silosach w celu racjonalizacji produkcji. Ponadto na terenie gospodarstwa zlokalizowano sprzęt rolniczy należący do S. K., A. K., K. K. oraz K. K.. Zgodnie z wyjaśnieniami pełnomocnika Strony, Skarżąca posiada na własność ładowarkę teleskopową, kombajn zbożowy, przyczepę do przewozu płodów rolnych, siewnik do siewu kukurydzy, rozsiewacz nawozów, prasę rolującą, roztrząsacz do obornika, agregat uprawowy, sieczkarnie do kiszonki i przystawkę do cięcia kukurydzy. Strona sporadycznie korzysta ze sprzętów rolniczych męża, najczęściej z ciągników rolniczych. Paliwa i oleje zakupywane były wyłącznie na własny użytek, chociaż wykorzystywane do ciągników należących do S. K.. Koszty eksploatacyjne pokrywa osoba korzystająca ze sprzętu rolniczego. Według porozumienia z mężem, Skarżąca część środków uzyskanych z produkcji zwierzęcej przekazuje mężowi w ramach rekompensaty za użyczenie pomieszczeń inwentarskich, powierzchni magazynowych, silosów zbożowych i ciągników. Dokumentacja dotycząca chowu bydła znajdowała się w pomieszczeniu biurowym w budynku należącym do S. K., znajdującym się przy ul. [...] w [...]. Bydło utrzymywane jest w jednym budynku ze względów technicznych jak również ze względu na optymalizację produkcji. W czasie wizji lokalnej wykonano 16 fotografii. Oprócz wizji lokalnej pod adresem [...], ul. [...], w dniu [...] lipca 2021 r. przeprowadzono wizję lokalną w miejscu rejestracji gospodarstwa Skarżącej, znajdującej się pod adresem ul. [...], [...] A. K.. Pod wskazanym adresem stwierdzono mieszkanie w budynku wielokondygnacyjnym, które nie pozostawało już własnością Skarżącej. Ponadto, wyjaśnienia w sprawie zostały złożone przez pełnomocnika Strony, w miejscowości P. 10, gdzie m.in. była przechowywana część maszyn rolniczych. Z wyjaśnień tych wynikało, że wszelkie decyzje dotyczące gospodarstwa Skarżącej podejmowane są pod adresem, mieszczącym się przy ul. [...] w C.. Na ten adres dostarczana była wszelka korespondencja związana z gospodarstwem. W związku z rozproszeniem gruntów w rożnych gminach, Skarżąca korzysta z baz należących do męża zarówno w [...] jak i [...]. Przedstawiono także dokumentację w postaci faktur za sprzedane zboże w roku 2020, sprzedaż bydła i zakup oleju napędowego wystawione przez Skarżącą. Oprócz tego, pełnomocnik Strony wyjaśnił, że maszyny rolnicze Strony znajdują się w [...] i [...] zgodnie z umową ustną na użyczenie miejsca przetrzymywania maszyn. Zwierzęta hodowlane należące do Strony znajdują się, oprócz [...] i [...], również w innych miejscach, w zależności od aktualnych potrzeb agrotechnicznych, w tym również maszyny są pozostawiane u innych rolników. Podczas wizji lokalnej, prowadzonej w [...], obecny również na miejscu czynności S. K. wskazał właścicieli poszczególnych maszyn, znajdujących się na terenie nieruchomości. Znajdowały się tam maszyny należące do A. K., K. K. i S. K.. Z czynności sporządzono protokół nr [...], do którego dołączono 59 fotografii. Na podstawie wizji lokalnych przeprowadzonych w dniach [...] i [...] lipca 2021 r. stwierdzono, że Skarżąca nie posiada centralnej, wyodrębnionej siedziby gospodarstwa, a jego poszczególne elementy znajdują się na terenach gospodarstw deklarowanych przez inne podmioty. W szczególności Skarżąca korzystała z nieruchomości należących do jej męża, S. K.. W dniu [...] lipca 2021 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w A. K. wystosował do Skarżącej wezwanie do złożenia wyjaśnień w charakterze Strony w ramach prowadzonego postępowania w sprawie przyznania płatności bezpośrednich za rok 2020 oraz płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (PROW 2014-2020) na rok 2020. W dniu [...] sierpnia 2021 r. wpłynęło do Biura Powiatowego ARiMR w A. K. pismo Strony, do którego dołączono dokumenty w postaci faktur, umowy dzierżawy nieruchomości rolnej Skarbu Państwa, polisy ubezpieczenia upraw i decyzji rożnych organów samorządowych. W swoich wyjaśnieniach Strona oświadczyła, że korzysta z zasobów gospodarstwa, należącego do męża, S. K.. Zakres korzystania z tych zasobów uzależniony jest od aktualnych potrzeb gospodarstwa i jest zmienny w czasie. Chow bydła Strona prowadzi w oborze w [...], gdzie znajdują się niezbędne zasoby i infrastruktura do utrzymywania zwierząt, w tym silosy na kiszonkę, miejsce na słomę, paszę i ściółkę. Ponadto Skarżąca wskazała, że w celu optymalizacji produkcji zwierzęcej i zapewnienia dobrostanu zwierząt, w tej samej oborze swoje bydło utrzymują także jej synowie – K. K. i K. K., a także mąż, S. K.. Prowadzenie chowu zwierząt w osobnych budynkach uniemożliwiają względy techniczne i logistyczne, tym bardziej, że stada nie są zbyt liczne. Poprzez utrzymywanie wszystkich stad w jednym miejscu minimalizowane są koszty, co pozwala zwiększyć opłacalność produkcji. W celu umożliwienia właściwego przechowywania kiszonki, wszyscy właściciele bydła przechowują ją w jednym miejscu, pobierając ilości odpowiadające wielkości dostarczonych zbiorów. Strona korzysta także z wolnych powierzchni magazynowych w [...], gdzie składuje zboża, o ile nie uda się ich sprzedać tuż po zbiorach. Skarżąca złożyła także oświadczenie co do posiadanego prze siebie sprzętu rolniczego, a także wskazała, że sporadycznie korzysta też z ciągników stanowiących własność męża – S. K.. W podobny sposób postępują także synowie Strony. Prace agrotechniczne wykonują, na prośbę Strony, pracownicy jej męża. Strona nie potrafiła jednak wskazać tych pracowników. Strona zadeklarowała także, że cześć prac (nieokreśloną w piśmie) wykonuje osobiście. Skarżąca podkreśliła, że wszystkie koszty związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego ponosi sama, sama podejmuje także wszelkie czynności niezbędne do prawidłowego funkcjonowania gospodarstwa przez działania kierownicze, organizacyjne i osobiste zaangażowanie w bezpośrednie wykonywanie pracy fizycznej. Wszelkie należności z tytułu sprzedanych płodów rolnych wpływają na oddzielny rachunek bankowy. Skarżąca nie przedstawiła natomiast dokumentów potwierdzających posiadanie wszystkich zgłoszonych do płatności obszarowej gruntów rolnych. Organ podejmował próby dokonania przesłuchania Strony i uzyskania od niej niezbędnych wyjaśnień, organ I instancji w dalszym ciągu podejmował inne czynności dowodowe. W szczególności, w dniu [...] października 2021 r. w Sądzie Rejonowym w B. pracownik Biura Powiatowego ARiMR w A. K. dokonał przeglądu akt osób prawnych, w stosunku do których istniały powiązania ze Stroną oraz innymi członkami jej najbliższej rodziny, a które to podmioty również samodzielnie ubiegały się o uzyskanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Skarżąca była również wzywana do składania wyjaśnień w charakterze świadka oraz do brania udziału w rozprawach w innych sprawach, dotyczących członków jej rodziny oraz powiązanych z nimi osób prawnych. Również w tych postępowaniach Skarżąca nie stawiała się na wezwania organu, motywując to m.in. prawem do odmowy zeznań z tytułu bliskiego pokrewieństwa ze Stronami tych postępowań. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w A. K. pozyskał także dokumentację zgromadzoną w sprawach prowadzonych z wniosków podmiotów powiązanych ze Stroną oraz członkami jej rodziny w innych biurach powiatowych ARiMR. Organ I instancji podejmował również próbę przeprowadzenia rozprawy administracyjnej z udziałem Strony oraz świadków: S. K., K. K. i K. K.. Z uwagi na niestawiennictwo Strony oraz świadków, rozprawa administracyjna nie została przeprowadzona. W późniejszym terminie do Biura Powiatowego ARiMR w A. K. wpłynęły oświadczenia świadków o skorzystaniu przez nich z prawa odmowy zeznań z tytułu pokrewieństwa łączącego ich ze Stroną. Oprócz wezwania do udziału w rozprawie administracyjnej. Skarżąca została wezwana po raz kolejny do złożenia wyjaśnień i dokumentów. W odpowiedzi pełnomocnik Strony przedłożył 3 dokumenty (fakturę, dokument PZ oraz decyzję dotyczącą wymiaru podatku rolnego), składając przy tym wyjaśnienia dotyczące części wezwania organu. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w A. K. przeprowadził także analizę uzyskanych, częściowo w formie papierowej a częściowo w formie elektronicznej, zbiorczych danych dotyczących deklaracji powierzchni przez Stronę i powiązanych z nią podmiotów w poszczególnych latach ubiegania się o płatności, stanu posiadania i przemieszczeń zwierząt, innych dokumentów, zgromadzonych w postępowaniach dotyczących podmiotów powiązanych ze Stroną. W dniu [...] grudnia 2021 r. i w dniu [...] stycznia 2022 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w A. K. wydał postanowienia o dopuszczeniu dowodu w sprawie. Na podstawie tego postanowienia, organ I instancji dopuścił do postępowania szereg dowodów, w tym dokumentów, pochodzących m.in. z postępowań dotyczących innych podmiotów, uznawanych przez organ za powiązane ze Stroną czy przekazanych organowi. W tym samym dniu wystosowano do Strony informację o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym. W wyniku przeprowadzonego postępowania dowodowego, w dniu [...] lutego 2022 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w A. K. wydał decyzję o uchyleniu decyzji z dnia [...] grudnia 2020 r. w sprawie przyznania płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) i odmowie przyznania płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) za rok 2020. Na podstawie przedmiotowej decyzji organ I instancji uchylił decyzję z dnia [...] grudnia 2020 r., umorzył postępowanie w sprawie przyznania jednolitej płatności obszarowej w części dotyczącej powierzchni 0,11 ha wycofanej w dniu [...] czerwca 2020 r. oraz odmówił przyznania płatności ONW na rok 2020. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że w wyniku przeprowadzenia szeregu analiz w zakresie powiązań osobowych i kapitałowych stwierdzono istnienie obiektywnych i subiektywnych przesłanek do uznania, że gospodarstwo rolne Skarżącej znalazło się w łańcuchu wzajemnych powiązań osobowych, organizacyjnych, biznesowych i własnościowych, świadczących o stworzeniu sztucznych warunków w celu osiągnięcia korzyści wynikających z uregulowań przepisów prawnych Unii Europejskiej, które to działania traktowane są jako obejście prawa. W związku z powyższym, jako podstawę prawną odmowy przyznania płatności, organ I instancji wskazał przepisy art. 60 rozporządzenia nr 1306/2013 w związku z art. 4 ust. 3 rozporządzenia Rady nr 2988/95. Po rozpatrzenia odwołania, w dniu [...] czerwca 2022 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w T. wydał decyzję o uchyleniu zaskarżonej decyzji w całości i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że organ I instancji w zaskarżonej decyzji nie przeprowadził oceny zaistnienia przesłanek do wznowienia postępowania w sprawie, które zostało zakończone ostateczną decyzją z dnia [...] grudnia 2020 r. W wyniku ponownie przeprowadzonego postępowania, w dniu [...] sierpnia 2022 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w A. K. wydał decyzję o uchyleniu decyzji z dnia [...] grudnia 2020 r. w sprawie przyznania płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) i odmowie przyznania płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) za rok 2020. Organ I instancji wskazał przede wszystkim, że wznowienie postępowania wynikało z pozyskania dokumentów i informacji w trakcie postępowania dotyczącego przyznania S. K. płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2020. Pozyskane dokumenty i informacje świadczyły o powiązaniach Skarżącej z szeregiem innych podmiotów, w tym, oprócz członków swojej najbliższej rodziny, z osobami prawnymi, obsługiwanymi przez inne biura powiatowe ARiMR. Dokumentacja dotycząca takich powiązań Strony nie była w posiadaniu organu w dniu wydania decyzji, a okoliczność tych powiązań również nie była znana organowi. Ostateczną informację o tych powiązaniach, a w szczególności kopie dokumentów to potwierdzających, organ I instancji miał uzyskać w dniu [...] czerwca 2021 r. Organ I instancji wskazał także, że w wyniku przeprowadzenia szeregu analiz w zakresie powiązań osobowych i kapitałowych stwierdzono istnienie obiektywnych i subiektywnych przesłanek do uznania, że gospodarstwo rolne Skarżącej znalazło się w łańcuchu wzajemnych powiązań osobowych, organizacyjnych, biznesowych i własnościowych, świadczących o stworzeniu sztucznych warunków w celu osiągnięcia korzyści wynikających z uregulowań przepisów prawnych Unii Europejskiej, które to działania traktowane są jako obejście prawa. W związku z powyższym, jako podstawę prawną odmowy przyznania płatności organ I instancji wskazał przepisy art. 60 rozporządzenia nr 1306/2013 w związku z art. 4 ust. 3 rozporządzenia Rady nr 2988/95. Organ I instancji, posiłkując się definicjami rolnika oraz gospodarstwa rolnego, uznał Skarżącą, jej małżonka S. K., współdziałających z nią synów – K. K. i K. K. oraz zarządzane przez nich spółki jako de facto jednego rolnika, prowadzącego jedno gospodarstwo rolne. W ocenie Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w A. K., sztuczne stworzenie warunków polegało na utworzeniu 4 gospodarstw indywidualnych oraz 5 spółek powiązanych, co miało pozwolić na uzyskanie płatności w wysokości większej niż te, które przysługiwałyby, gdyby takich działań nie przeprowadzono. Konsekwencją stworzenia wielu podmiotów było przyznanie wielokrotnie wyższego wsparcia, niż wynikałoby to z przepisów dotyczących jednego gospodarstwa. Jakkolwiek powiązane podmioty formalnie tworzyły samodzielne gospodarstwa, a więc gospodarstwa mające określonego zarządcę, własny numer ewidencyjny czy rachunek bankowy, to jednak istniały między nimi ścisłe powiązania o opisanym w decyzji charakterze. Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w T. wydał decyzję ostateczną z dnia [...] czerwca 2023 r. utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w A. K. z dnia [...] sierpnia 2022 r. o uchyleniu decyzji z dnia [...] grudnia 2020 r. w sprawie przyznania płatności dla obszarów z ograniczeniami (ONW) i odmowie przyznania płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) za rok 2020. W uzasadnieniu organ wskazał, że w wyniku wielokierunkowej analizy zgromadzonej w toku postępowania za 2020 r. obszernej dokumentacji stwierdzone zostały liczne powiązania o charakterze personalnym, organizacyjnym, biznesowym i własnościowym pomiędzy Stroną a innymi podmiotami, zarówno osobami fizycznymi jak i spółkami prawa handlowego. W ocenie organu, podmioty powiązane (czyli Stronę, małżonka Strony, synów Strony) należało uznać za jednego rolnika, a wszystkie spółki powiązane osobowo i zarządzane przez tę grupę osób jako jedno gospodarstwo. Sztuczne wykreowanie 9 gospodarstw (4 indywidualnych oraz 5 - obecnie 6 - prowadzonych formalnie przez spółki kapitałowe) umożliwiło obejście przepisów prawa wspólnotowego i w ten sposób zwielokrotnienie otrzymanego wsparcia finansowego. W ocenie organu, stwierdzone w wyniku postępowania okoliczności faktyczne uzasadniały sformułowanie tezy o istnieniu obiektywnych i subiektywnych przesłanek do uznania, że stworzone zostały sztuczne warunki do uzyskania zawyżonych korzyści wynikających z sektorowego prawodawstwa rolnego, o których mowa w art. 60 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (dalej: "rozporządzenie nr 1306/2013") oraz w art. 4 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE, EURATOM) Nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich (dalej: "rozporządzenie nr 2988/95"). W zakresie zaistnienia obiektywnych i subiektywnych przesłanek do uznania, że stworzone zostały sztuczne warunki do uzyskania zawyżonych korzyści wynikających z sektorowego prawodawstwa rolnego organ wskazał, iż prowadzenie gospodarstwa rolnego, niezalenie od jego formy prawnej, nie może mieć na celu wyłącznie uzyskanie płatności bezpośrednich, gdyż z istoty tych płatności wynika, że mają one na celu wsparcie już istniejących i działających gospodarstw rolnych. Mają na celu wspieranie w ww. aspektach rolników w ich działalności. Oznacza to, że nie można prowadzić gospodarstwa rolnego wyłącznie w celu uzyskania ww. pomocy finansowej. Na początku rolnik musi wykazać, że prowadzi gospodarstwo rolne, że spełnia wymogi programu, a następnie może ubiegać się o wsparcie w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Organ I instancji w uzasadnieniu decyzji ustalił, iż element obiektywny polegał na wykreowaniu wielu (9) podmiotów wnioskujących o płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, będących w istocie rzeczy jednym rolnikiem, prowadzącym jedno, wieloczłonowe gospodarstwo rolne. Stworzyło to możliwość uzyskania odrębnie przez te podmioty wsparcia w wysokości wyższej niż mogłaby zostać przyznana, gdyby te podmioty ubiegały się o przyznanie płatności jako jeden rolnik. Natomiast w ramach elementu subiektywnego Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w A. K. przeprowadził wielowątkową analizę istniejących pomiędzy: [...] powiązań o charakterze osobowym, funkcjonalnym (organizacyjnym), biznesowym i własnościowym. W ramach tej analizy poddano ocenie historię rejestracji w ewidencji producentów poszczególnych podmiotów uznanych za powiązane, siedzib, deklarowanych wariantów oraz ich powierzchni, położenia użytkowanych nieruchomości rolnych, wymiany działek ewidencyjnych, stan zaplecza gospodarczego (maszyny, budynki gospodarcze), siedzib stad i przemieszczenia zwierząt. W ramach badania powiązań osobowych ustalono, że S. K. oraz A. K. są małżeństwem od 1992 r. Pomiędzy małżonkami od dnia [...] grudnia 2010 r. istnieje rozdzielność majątkowa. K. K. oraz K. K. są synami S. K. i A. K.. Pełnomocnikiem obu synów jest S. K. na podstawie pełnomocnictw sporządzonych w formie aktów notarialnych. Oba pełnomocnictwa obejmują m.in. dokonywanie czynności prawnych związanych z obrotem nieruchomościami, obciążania ich, reprezentowanie mocodawcy przed wszelkimi podmiotami, zarząd i administrowanie majątkiem mocodawcy, podpisywanie w jego imieniu weksli in blanco i deklaracji wekslowych, odbioru wszelkiej korespondencji kierowanej do mocodawcy, zaciąganie zobowiązań kredytowych i wiele innych, określonych w dokumentach pełnomocnictw. Organ podkreślił, że większość czynności objętych zakresem pełnomocnictwa może być dokonywana na według uznania pełnomocnika. Okoliczność ta, a także bardzo szerokie zakresy obu pełnomocnictw uzasadniają przyjęcie tezy, że S. K. ma w istocie prawo do samodzielnego zarządu majątkami obu synów. Dyrektor ARiMR wskazał, że powiązania Strony z 5 ww. spółkami kapitałowymi wyraźnie widoczne są na tle analizy historii rejestracji tych spółek w ewidencji producentów oraz analizy ich struktury własnościowej i zarządczej. Bezsprzecznie od strony formalnej, w świetle przepisów prawa polskiego, wszystkie wymienione podmioty, tj. [...] są samodzielne i niezależne w obrocie gospodarczym, jednak równie bezsprzeczne pozostaje to, że struktura wymienionych spółek prawa handlowego lub zakres pełnomocnictw udzielonych Stronie przez osoby fizyczne (synów) w istocie pozwalają S. K. na samodzielne podejmowanie wszystkich istotnych decyzji, związanych z prowadzeniem działalności rolniczej (w tym decydowania o strukturze zasiewów, rodzaju upraw, terminach i rodzaju wykonywania prac, składania wniosku o płatności i ich treści). Kolejnym elementem, który został poddany ocenie były siedziby gospodarstw A. K., S. K., K. K. i K. K. oraz gospodarstw zgłaszanych jako należące do 5 spółek kapitałowych, wraz z zarejestrowanymi siedzibami stad. W tym zakresie organ I instancji przeprowadził szereg wizji lokalnych, w miejscach zamieszkania osób fizycznych oraz w zarejestrowanych siedzibach spółek kapitałowych. W wyniku wizytacji nie stwierdzono prowadzenia działalności rolniczej (w znaczeniu prowadzenia upraw, chowu zwierząt, umiejscowienia zaplecza technicznego w postaci magazynów i maszyn rolniczych) w miejscach wskazywanych jako adresy zamieszkania osób fizycznych. Z udzielonych przez pełnomocników wyjaśnień wynikało, że miejsca te są w istocie miejscami podejmowania decyzji związanych z prowadzoną działalnością rolniczą oraz częściowo miejscami przechowywania dokumentacji. Z zebranego materiału wynika, że poszczególne elementy, składające się na gospodarstwa rolne (w znaczeniu zorganizowanej całości wykorzystywanej do działalności rolniczej), takie jak maszyny, budynki, zwierzęta czy dokumenty, są rozproszone i zlokalizowane w różnych miejscach. Co do siedzib spółek kapitałowych ustalono, że siedziba trzech z nich ([...]) zarejestrowana jest w tym samym miejscu - w [...] przy ul. [...]. Dwie pozostałe spółki, tj. [...] mają zarejestrowane siedziby odpowiednio pod adresem [...]. Na podstawie zamieszczonych w zaskarżonej decyzji zestawień tabelarycznych i szczegółowej analizy tych zestawień organ I instancji stwierdził, że oprócz siedzib trzech wskazanych spółek, pod adresem w [...] przy ul. [...] zarejestrowane są także siedziby stad zgłaszanych przez wszystkie wymienione osoby fizyczne, a także siedziba stada [...]. Wszystkie ww. spółki pozostają własnością S. K. lub A. K.. Również sama posesja jest własnością S. K.. Wszystkie zwierzęta przetrzymywane są wspólnie w jednym budynku inwentarskim, należącym do S. K.. Budynek podzielony jest na boksy, w których umieszczane są zwierzęta podzielone jedynie ze względu na grupy wiekowe, a nie na przynależność do poszczególnych osób. Wszystkimi zwierzętami zajmują się stale pracownicy [...], której jedynym udziałowcem jest S. K.. Jednocześnie, S. K. jest stroną umowy dzierżawy podpisanej ze spółką [...] , na podstawie której spółka użytkuje część budynków gospodarskich i inwentarskich, położonych w [...] przy ul. [...]. Z kolei siedziby stad dwóch pozostałych spółek, których siedziba zarejestrowana jest pod adresem w [...] przy ul. [...], tj. [...], zarejestrowane zostały w miejscu siedziby (oraz siedziby stada) [...]. Jak wykazano na podstawie zebranych dokumentów, głównym udziałowcem (720 z 780 udziałów), jak również prezesem spółki, mającym prawo do jej samodzielnej reprezentacji, jest S. K.. Na podstawie umiejscowienia siedzib spółek kapitałowych, adresów gospodarstw osób fizycznych (będących w istocie jedynie adresami zamieszkania tych osób) i umiejscowienia siedzib stad, organ doszedł do wniosku, że opisane okoliczności wskazują na zorganizowaną i przemyślaną koordynację działań pomiędzy ww. podmiotami. Sposób rozmieszczenia siedzib stad i siedzib spółek kapitałowych, sposób sprawowania opieki nad zwierzętami (zbiorczo przez pracowników [...]), sam sposób przetrzymywania zwierząt (we wspólnych boksach), w połączeniu z przeprowadzoną analizą struktury własnościowej spółek i ich strukturą organizacyjną wskazują na istniejące powiązania osobowe, a także powiązania organizacyjne i gospodarcze, z wiodącą rolą S. K. oraz A. K. jako osób posiadających określone kompetencje decyzyjne w ramach powiązanych podmiotów. Kompetencje te wynikają przy tym bądź z tytułu posiadanych udziałów w spółkach kapitałowych, bądź z tytułu prawa reprezentacji, bądź też z zakresu udzielonych pełnomocnictw. Organ wskazał także, że innymi okolicznościami świadczącymi o istnieniu powiązań osobowych, organizacyjnych i gospodarczych pomiędzy analizowanymi podmiotami są przemieszczania poszczególnych sztuk zwierząt pomiędzy różnymi siedzibami stad, pozostającymi jednak przez cały czas w ramach wskazywanego kręgu powiązanych podmiotów. Podkreślono, że przemieszczenia pomiędzy siedzibami stad zarejestrowanymi w [...] przy ul. [...] miały miejsce bez fizycznej migracji zwierząt i odbywały się jedynie w dokumentacji papierowej i elektronicznej. Powyższe świadczy o świadomym i przemyślanym działaniu, nakierowanym wyłącznie na zmaksymalizowanie możliwych do uzyskania płatności do zwierząt. Dokonywanie przemieszczeń w opisany sposób, tzn. bez zmiany miejsca pobytu zwierząt (w przypadkach siedzib stad zarejestrowanych w [...], pomiędzy wyłącznie podmiotami powiązanymi ze sobą w opisywany wcześniej sposób, jedynie w okresie tuż przed złożeniem wniosku i doprowadzenie w każdym z podmiotów do stanu pozwalającego na ubieganie się o przyznanie płatności do zwierząt w maksymalnym wymiarze, świadczy – w ocenie organu - o koordynacji i współpracy pomiędzy poszczególnymi wnioskodawcami. Koordynacja taka nie byłaby możliwa, gdyby pomiędzy omawianymi podmiotami nie istniały ścisłe związki o charakterze osobowym, gospodarczym i organizacyjnym. W ramach postępowania została przeprowadzona także analiza sposobu deklarowania gruntów przez poszczególne podmioty, w tym z uwzględnieniem kryterium geograficznego (położenia poszczególnych działek ewidencyjnych) oraz struktury własnościowej gruntów. W tym zakresie organ wskazał, że poszczególne podmioty deklarowały grunty należące do innych podmiotów powiązanych. Z dokonanych ustaleń wynika, że grunty rolne deklarowane przez powiązane podmioty do płatności w poszczególnych latach były wymieniane pomiędzy sobą przez te podmioty w zasadzie w sposób niczym nie ograniczony. Wszelkie decyzje w zakresie zmian w posiadaniu pomiędzy powiązanymi podmiotami pozostawione były w gruncie rzeczy jedynie decyzji dwóch osób: A. K. i S. K., pozostających w związku małżeńskim, którzy mieli faktyczną możliwość podejmowania wszelkich czynności prawnych w imieniu pozostałych podmiotów, bądź to z tytułu przysługujących im uprawnień zarządczych, bądź właścicielskich, bądź na podstawie udzielonych S. K. pełnomocnictw. Zdaniem organu odwoławczego takie ukształtowanie stanu faktycznego posiadania gruntów rolnych miało na celu przede wszystkim wykazanie prowadzenia przez poszczególne podmioty działalności rolniczej, które następnie miało uzasadniać prowadzenie odrębnych i samodzielnych gospodarstw przez poszczególne podmioty. Przekazywanie posiadanych i zgłaszanych do płatności gruntów poszczególnych podmiotów, na podstawie np. umów dzierżawy, innym podmiotom powiązanym, miało na celu formalne dysponowanie przez każdy z podmiotów powiązanych powierzchnią zapewniającą maksymalne wykorzystanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. W ocenie Dyrektora ARiMR, wskazane przekazywanie gruntów rolnych w obrębie powiązanych ze sobą podmiotów świadczy jednak o świadomym i zorganizowanym działaniu, mającym na celu ominięcie przepisów, definiujących rolnika oraz gospodarstwo rolne. Powyższe pozwala zatem przyjąć, że działania takie noszą znamiona sztucznego wykreowania określonych elementów stanu faktycznego, w celu uzyskania wyższych płatności. W zakresie zaplecza technicznego organ stwierdził, że jedynie część poszczególnych, wizytowanych gospodarstw posiadała własne zaplecza produkcyjne i techniczne, pozwalające na samodzielną i niezależną uprawę roślin i hodowlę zwierząt w pełnym, wynikającym z deklaracji, wymiarze. Organ ustalił, że maszyny i urządzenia rolnicze należące do osób fizycznych i spółek były przechowywane na stałe w [...], na posesji przy ul. [...], oraz pod adresem [...] 10. Żadne z gospodarstw deklarowanych przez osoby fizyczne i spółki nie posiada kompletnego parku maszynowego. Przykładowo organ podał, że spośród osób fizycznych tylko S. K. posiada ciągniki rolnicze, natomiast inne osoby posiadają jedynie przyczepy i maszyny do obsługi których niezbędne są ciągniki rolnicze. Stan parków maszynowych w ocenie organu odwoławczego wskazuje, że poszczególne podmioty były uzależnione od siebie wzajemnie przy produkcji rolnej i hodowlanej, gdyż żaden z nich nie ma możliwości technicznych pozwalających na wykonywanie wszystkich niezbędnych prac polowych, w szczególności w powiązaniu z tak znacznym rozproszeniem gruntów. Dodatkowo organ ustalił, że tylko w spółkach [...] zatrudnieni są pracownicy. Osoby te wykonują prace polowe nie tylko na rzecz spółek je zatrudniających, ale także na rzecz innych podmiotów z kręgu podmiotów powiązanych. Uwzględniając rozproszenie gruntów rolnych zgłaszanych nawet w ramach tych samych wniosków, ich powierzchnię (tylko 4 osoby fizyczne zadeklarowały do jednolitej płatności obszarowej łączną powierzchnię wynoszącą ponad 1.072 ha), prowadzony chów zwierząt, a także rozproszenie maszyn rolniczych i niekompletność posiadanych przez te podmioty parków maszynowych, organ odwoławczy stanął na stanowisku, że prowadzenie działalności rolniczej w takich okolicznościach wymuszało wręcz konieczność koordynacji działań przez osobę lub osoby posiadające niezbędną wiedzę, środki techniczne i zasoby ludzkie (lub dostęp do nich) oraz stosowne uprawnienia decyzyjne. Takimi osobami pozostawali niewątpliwie S. K. i A. K., którzy zarządzali w istocie jednym dużym gospodarstwem, jedynie podzielonym na mniejsze jednostki organizacyjne, zachowujące pozory odrębności. Potwierdza to także koncentracja miejsc zbytu płodów rolnych dla wszystkich osób fizycznych oraz wspólne miejsce zakupu paliwa do maszyn rolniczych. Elementy te wskazuje na świadomą i zamierzoną koordynację działań w ramach jednostek organizacyjnych jednego dużego gospodarstwa rolnego. Przechodząc do elementu obiektywnego organ wskazał na kwestię limitów i ograniczeń obowiązujących w systemie płatności ONW oraz ich celu. Organ wskazał, że przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz.U. z 2015 r. poz. 364 ze zm.; zwane dalej "rozporządzeniem ONW") ustalają zasadę, że im mniejsza łączna powierzchnia działek deklarowanych do płatności, tym wyższa stawka płatności. W przedmiotowej sprawie, w przypadku jednego wspólnego wniosku płatność ONW mogłaby zostać przyznana maksymalnie do powierzchni 75 ha spośród całkowitej powierzchni gruntów położonych na obszarach ONW, wynoszącej 2 652,63 ha. W związku ze złożeniem 9 wniosków, powierzchnia zgłoszona do płatności ONW wyniosła 9 x 75 ha = 675 ha. Deklaracja do płatności większego obszaru, poprzez utworzenie większej ilości podmiotów, przynosi zauważalnie większą kwotę płatności. Reasumując w ocenie organu, w rozpatrywanej sprawie doszło do stworzenia sztucznych warunków w celu uniknięcia skutków zmniejszenia poziomu wsparcia. W skardze do tut. Sądu Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz utrzymanej nią decyzji z dnia [...] sierpnia 2022 r. Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w A. K., zarzucając naruszenie: - art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r. poz. 775; dalej: "k.p.a.") i art. 77 § 1 k.p.a. polegające na braku wszechstronnego rozpatrzenia całego materiału dowodowego przez niewykazanie rzeczywistego prowadzenia, kierowania, sprawowania zwierzchnictwa i podejmowania wszelkich czynności faktycznych i prawnych dotyczących wszystkich gospodarstw rolnych (osób fizycznych i spółek) wyłącznie przez A. i S. małżonków [...], podczas gdy organ wskazuje tylko na możliwość sprawowania ww. czynności, a ponadto organ pominął dokumenty i wyjaśnienia Strony potwierdzające wyodrębnienie poszczególnych gospodarstw rolnych kierowanych przez indywidualnych producentów rolnych; - art. 80 k.p.a. polegające na dokonaniu przez organ dowolnej oceny materiału dowodowego wbrew regułom wynikającym z zasad logiki, wiedzy i doświadczenia życiowego przez: wybiorcze, przykładowe, jak sam przyznał organ, prezentowanie rzekomo swobodnego przenoszenia gruntów pomiędzy producentami rolnymi; stwierdzenie braku posiadania kompletnego parku maszynowego i zaplecza technicznego oraz osobowego przez poszczególnych producentów rolnych, bezzasadne uznanie, że przedłożone przez Skarżącą dowody na etapie postępowania przed organem I i II instancji nie mają znaczenia dla sprawy, gdyż zdaniem organu, Skarżąca tylko formalnie jest niezależnym podmiotem i tylko formalnie pozostaje stroną transakcji; - art. 10 § 1 k.p.a. i art. 8 § 1 k.p.a. mające istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, przez uniemożliwienie Stronie przed wydaniem decyzji wypowiedzenie się co do zebranych dowodów, materiałów, zgłoszonych żądań oraz uniemożliwienie przedłożenia dowodów w sprawie przez niepoinformowanie Strony o zamiarze wydania decyzji administracyjnej, zebraniu materiału dowodowego i możliwości wypowiedzenia się w sprawie; - art. 8 § 2 k.p.a., które miało istotny wpływ na wydane rozstrzygnięcie, przez niezasadną zmianę dotychczas wyrażanej oceny o zasadności wniosków składanych przez Skarżącą od początku ubiegania się o przyznanie płatności aż do roku 2020, kiedy to już po wypłaceniu Skarżącej zaliczki na płatności organ zaczął kwestionować uprawnienie Skarżącej do otrzymywania płatności, pomimo braku okoliczności wskazujących na zaistnienie jakichkolwiek zmian w sposobie prowadzenia przez Skarżącej produkcji rolnej; - art. 11 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. polegające na: a) braku wyjaśnienia dlaczego w ocenie organu otrzymane przez Skarżącej korzyści były sprzeczne z celami wsparcia wymienionymi w art. 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady [UE] nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW] i uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005; b) występowaniu istotnych sprzeczności w rozumieniu pojęcia stwarzania sztucznych warunków, gdzie z jednej strony organ upatruje jej w "sztucznym wykreowaniu 9 "gospodarstw", a z drugiej w "postępującej z biegiem czasu koordynacji działań", co nie pozwala przesądzić czy odmowa przyznania płatności wynika z samego faktu powstania gospodarstw rolnych – a jeżeli tak, to dlaczego zdaniem organu gospodarstwa utworzono sztucznie (w szczególności spółki handlowe funkcjonujące na rynku od kilkunastu lub kilkudziesięciu lat), czy też z faktu postępującej koordynacji działań – a jeżeli tak, to na czym polegała owa koordynacja działań w roku 2020, jakie podmioty brały w niej udział i dlaczego koordynacja ta nie mogła powstać na skutek naturalnego ukształtowania się stosunków gospodarczych; c) a ponadto na braku wykazania przez organ, że działania podejmowane na przestrzeni kilkudziesięciu lat przez A. i S. małżonków [...] polegały na sztucznym wykreowaniu 9 gospodarstw oraz że wyłącznym celem owych działań było uzyskanie korzyści sprzecznej z celami wsparcia, w sytuacji gdy ustalenia w powyższym zakresie organ poczynił wyłącznie na podstawie własnych przypuszczeń i domniemań, a uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawiera wzmianki na czym polegać miało sztuczne stworzenie warunków do uzyskania korzyści sprzecznych z celami wsparcia; d) braku uzasadnienia, dlaczego poszczególne podmioty należy uznać za podmioty niesamodzielne skoro w roku 2020 nie podejmowały żadnych działań obliczonych na sztuczne tworzenie warunków, a zwłaszcza dlaczego Spółkę pod firmą [...] Sp. z o.o. należy uznać za podmiot niesamodzielny, wchodzący w skład jednego wieloczłonowego gospodarstwa rolnego i braku wskazania jakie działania w roku 2020 podejmowała ww. spółka w zamiarze stworzenia sztucznych warunków do uzyskania płatności; co w wyniku ww. naruszeń skutkowało błędnym ustaleniem stanu faktycznego, tj. że działania A. i S. małżonków [...] były podyktowane chęcią zwiększenia rozmiaru płatności i obejściem przepisów ograniczających płatności; uznaniem 9 gospodarstw kierowanych przez odrębnych producentów rolnych za jedno gospodarstwo rolne zarządzane przez jednego zarządcę; uznaniem, że wszystkie gospodarstwa rolne powstały w sposób sztuczny; - art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. mające istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na wznowieniu postępowania pomimo braku ku temu uzasadnionych podstaw, w szczególności z uwagi na brak nieznanych organowi okoliczności lub dowodów istniejących w dniu wydania decyzji; - prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie art. 60 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego I Rady (UE) NR 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE] nr 814/2000, (WE] nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (dalej jako: Rozporządzenie nr 1306/2013] w zw. z art. 4 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE, EUROATOM) nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich przez błędne uznanie, że Strona stworzyła sztuczne warunki do uzyskania płatności oraz że celem nabycia udziałów w spółkach i utworzenia własnego gospodarstwa rolnego było wyłącznie osiągnięcie korzyści sprzecznych z celami polityki rolnej UE, co w konsekwencji doprowadziło do nieprzyznania płatności; - prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie art. 4 ust. 1 lit. a i b Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) NR 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE] nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) przez niewłaściwe uznanie, że S. K. wraz z podmiotami powiązanymi, w ocenie organu, jest jednym rolnikiem, który prowadzi jedno gospodarstwo, podczas gdy każdy z odrębnych producentów rolnych prowadzi zindywidualizowane i samodzielne gospodarstwo rolne; - prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie § 2 ust. 3 i § 3 ust. 4 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 oraz art. 13, 14 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 w zakresie w jakim ustalono, iż czynności podejmowane przez S. K. i powiązane z nim spółki i osoby fizyczne zmierzały do obejścia przepisów prawa w celu uzyskania nienależnych płatności; - art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. przez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji, która to decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa przez bezpodstawne i sprzeczne z rzeczywistym stanem faktycznym utożsamianie istnienia powiązań pomiędzy producentami rolnymi ze stwarzaniem sztucznych warunków do otrzymania płatności. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje. Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634; dalej: "p.p.s.a.") wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Na wstępie należy zauważyć, że Sąd rozpoznał niniejszą sprawę na zdalnej rozprawie. Dokonując badania legalności zaskarżonej decyzji Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością jej uchylenia. Wskazać należy, że na podstawie złożonego wniosku i zmian do niego Skarżąca ubiegała się o przyznanie płatności ONW do łącznej powierzchni 210,87 ha, w tym: - płatności ONW typ specyficzny strefa I (niekorzystne warunki o walorach przyrodniczo-turystycznych) do powierzchni 45,42 ha; - płatności ONW z ograniczeniami naturalnymi strefa I do powierzchni 165,45 ha. W wyniku rozpatrzenia wniosku Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w A. K. wydał w dniu [...] grudnia 2020 r. decyzję w sprawie przyznania płatności ONW. Następnie postanowieniem z dnia [...] czerwca 2021 r. Kierownik ARiMR w A. K. wznowił z urzędu postępowanie i decyzją z dnia [...] lutego 2022 r. uchylił powyższą decyzję, umorzył postępowanie w sprawie przyznania jednolitej płatności obszarowej w części dotyczącej powierzchni 0,11 ha wycofanej w dniu [...] czerwca 2020 r. oraz odmówił przyznania płatności ONW na rok 2020. Po rozpatrzeniu odwołania, Dyrektor ARiMR w T. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Kontroli sądu poddana została decyzja wydana w trybie nadzwyczajnym - wznowienia postępowania administracyjnego. Podkreślić należy, że instytucja wznowienia postępowania ma na celu stworzenie prawnej możliwości ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i podjęcia ponownego rozstrzygnięcia sprawy zakończonej ostateczną decyzją, jeżeli postępowanie przed organem administracji państwowej było dotknięte kwalifikowanymi wadami procesowymi, wyliczonymi wyczerpująco w art. 145 § 1 k.p.a. Postępowanie uruchamiane na skutek wznowienia postępowania nie jest przy tym kontynuacją postępowania instancyjnego, a wobec tego brak jest w nim podstaw do pełnej merytorycznej kontroli decyzji, którą zakończono sprawę w postępowaniu zwykłym. Jako podstawę wznowienia postępowania organ wskazał przesłankę wynikającą z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem prawa w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Z bogatego orzecznictwa sądowego dotyczącego omawianego przepisu wynika, że ujawnione dowody muszą charakteryzować się przymiotem nowości, powinny mieć istotne znaczenie dla sprawy (wpływać na zmianę treści decyzji), istnieć w dniu wydania decyzji ostatecznej i być nieznane organowi wydającemu tę decyzję oraz Stronie. Wznowienie postępowania następuje nie tylko jednak z uwagi na wyjście na jaw nowych dowodów, ale także i nowych okoliczności faktycznych istotnych dla sprawy, przy czym ujawnienie się tych okoliczności może być rezultatem przeprowadzenia dowodów (ujawnienia się dowodów) po wydaniu decyzji, byleby tylko rzecz dotyczyła nowych faktów mających miejsce przed wydaniem decyzji, które są istotne dla sprawy, a nie były znane organowi w momencie jej podejmowania (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 15 lutego 2017 r., sygn. akt I OSK 1961/15; 19 kwietnia 2018 r., sygn. akt I GSK 218/18; 20 marca 2019 r., sygn. akt II OSK 1112/17). Jako przesłankę wznowienia postępowania – w oparciu o art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. - organ uznał stworzenie sztucznych warunków dla uzyskania pomocy unijnej, co zostało ujawnione w oparciu o przeprowadzoną w dniach od [...] stycznia do [...] czerwca 2021 r. analizę wzajemnych powiązań pomiędzy: [...] Do postanowienia z dnia [...] czerwca 2021 r. (k. 6 i nast. Tom I akt administracyjnych) o wznowieniu postępowania zostały załączone m.in. następujące dokumenty: wykaz producentów zarejestrowanych w ARiMR w latach 2004-2020 powiązanych z S. K., analiza powiązań osobowych i kapitałowych, analiza deklarowanych płatności w składanych wnioskach o przyznanie płatności w latach 2016-2020 przez producentów powiązanych z S. K., analiza siedzib producentów i zarejestrowanych siedzib stad w ewidencji producentów prowadzonej przez ARiMR, analiza powiązań siedzib stad Państwa [...] (osoby fizyczne, spółki), analiza na przestrzeni lat przemieszczeń zwierząt między siedzibami stad Państwa [...] (osoby fizyczne, spółki), powiązania działek ewidencyjnych deklarowanych przez A. K. w latach 2016-2020, analiza własnościowa pięciu spółek według KRS na dzień [...] maja 2021 r., składających wnioski o płatność w 2020 r. Dokumenty te wskazują na to, że A. K. wraz z innymi wymienionymi wyżej podmiotami stworzyła sztuczne warunki w celu uniknięcia skutków zmniejszenia poziomu wsparcia. Przy czym podkreślić należy, że w chwili wydawania decyzji o przyznaniu płatności organ nie posiadał jeszcze informacji dotyczących stworzenia sztucznych warunków w celu uniknięcia skutków zmniejszenia poziomu wsparcia. Okoliczności dotyczące stworzenia sztucznych warunków wymagały ustalenia powiązań pomiędzy wskazanymi podmiotami, porównania sposobu ich działania i analizy składanych przez nie wniosków. Na moment wydania pierwotnej decyzji w sprawie, organ nie dokonał jeszcze szczegółowego porównania wniosku Skarżącej z wnioskami innych powiązanych podmiotów. Dopiero pełna analiza wniosków o przyznanie płatności składanych przez ww. podmioty doprowadziła organ do wychwycenia pewnych schematów działania noszących znamiona stworzenia sztucznych warunków i w konsekwencji do ustalenia, że w sprawie zaistniała przesłanka w postaci nowych okoliczności, nieznanych organowi w momencie wydawania decyzji, a istniejących w dniu wydania decyzji ostatecznej przyznającej płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 maja 2022 r., sygn. akt I GSK 2509/18). Z decyzji z dnia [...] grudnia 2020 r. nie wynika, aby pomiędzy A. K. a innymi podmiotami występowały jakiekolwiek powiązania. Zasadniczy spór sprowadza się do rozstrzygnięcia czy organ zasadnie odmówił Skarżącej przyznania płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (dalej: "płatności ONW"). Dyrektor ARiMR uznał, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy stanowił podstawę do przyjęcia, że w sprawie doszło do stworzenia przez Skarżącą sztucznych warunków w celu uniknięcia skutków zmniejszenia poziomu wsparcia. Kwestionując to stanowisko Strona zarzuca organowi brak wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego i dokonaniu jego dowolnej oceny, a także naruszenie przepisów prawa materialnego (przepisów unijnych). Trzeba zauważyć, że reguły ustalające przyznawanie płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) w ramach PRO w 2014-2020 zostały określone w przepisach prawa krajowego, jak i unijnego. Zagadnienie to reguluje m.in. rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020. Na podstawie § 2 ust. 1 tego rozporządzenia, płatność ONW przysługuje rolnikowi w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. a) rozporządzenia nr 1307/2013, którego gospodarstwo rolne jest położone na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli: 1) spełnia warunki określone w art. 31 ust. 2 rozporządzenia nr 1305/2013, 2) łączna powierzchnia użytków rolnych w rozumieniu art. 2 ust. 1 akapit drugi lit. f) rozporządzenia nr 1305/2013, zwanych dalej "użytkami rolnymi", położonych na obszarach górskich lub na innych obszarach charakteryzujących się szczególnymi ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami, zwanych dalej "obszarami ONW", na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. c rozporządzenia nr 1307/2013, posiadanych w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, wynosi co najmniej 1 ha; 3) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Prawodawstwo unijne zawiera też normy odnoszące się do przypadków obchodzenia prawa, wprowadzając sankcje w postaci przyznania płatności w zmniejszonym wymiarze, zwrotu przyznanej płatności oraz odmowy przyznania płatności. Zgodnie z art. 60 rozporządzenia nr 1306/2013, bez uszczerbku dla przepisów szczególnych, osobom fizycznym ani prawnym nie przyznaje się jakichkolwiek korzyści wynikających z sektorowego prawodawstwa rolnego, jeżeli stwierdzono, że warunki wymagane do uzyskania takich korzyści zostały sztucznie stworzone, w sprzeczności z celami tego prawodawstwa. W myśl natomiast z art. 4 ust. 3 rozporządzenia nr 2988/95, działania skierowane na pozyskanie korzyści w sposób sprzeczny z odpowiednimi celami prawa wspólnotowego mającymi zastosowanie rezulw danym przypadku poprzez sztuczne stworzenie warunków w celu uzyskania tej korzyści, prowadzą do nieprzyznania lub wycofania korzyści. W konstrukcji norm prawa unijnego zwrotem niedookreślonym jest sformułowanie "warunki zostały sztucznie stworzone". Wykładni pojęcia "sztucznych warunków" dokonał Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z dnia 12 września 2013 r. w sprawie C-434/12 (Słynczewa siła EOOD). Co prawda wyrok ten odnosi się do treści art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (WE) 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich, ale poddawana wykładni norma prawna jest zbliżona z zastosowanym przez organy art. 60 rozporządzenia nr 1306/2013. Trybunał uznał, że artykuł 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011 ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich, należy interpretować w ten sposób, że przesłanki stosowania tego przepisu wymagają istnienia elementu obiektywnego i elementu subiektywnego. W ramach pierwszego z tych elementów do sądu odsyłającego należy rozważenie obiektywnych okoliczności danego przypadku pozwalających na stwierdzenie, że nie może zostać osiągnięty cel zamierzony przez system wsparcia Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW). W ramach drugiego elementu do sądu odsyłającego należy rozważenie obiektywnych dowodów pozwalających na stwierdzenie, że poprzez sztuczne stworzenie warunków wymaganych do otrzymania płatności z systemu wsparcia EFRROW ubiegający się o taką płatność zamierzał wyłącznie uzyskać korzyść sprzeczną z celami tego systemu. W tym względzie sąd odsyłający może oprzeć się nie tylko na elementach takich jak więzi prawna, ekonomiczna lub personalna pomiędzy osobami zaangażowanymi w podobne projekty inwestycyjne, lecz także na wskazówkach świadczących o istnieniu zamierzonej koordynacji pomiędzy tymi osobami. W świetle powyższego, aby można było mówić o sztucznych warunkach w myśl art. 60 rozporządzenia nr 1306/2013 (czy art. 4 ust. 3 rozporządzenia nr 2988/95), niezbędne jest stwierdzenie istnienia dwóch przesłanek - obiektywnej i subiektywnej. Przesłanka obiektywna dotyczy ustalenia, że nie może zostać osiągnięty cel danego wsparcia, subiektywna zaś - że przez stworzenie takich sztucznych warunków wnioskodawca zamierzał uzyskać korzyść sprzeczną z tym celem. Podkreślenia przy tym wymaga, że w wyroku z dnia 7 kwietnia 2022 r. w sprawie C-176/20 (S.C. Avio Lucos SRL) TSUE wyjaśnił, że ze sztucznymi warunkami w rozumieniu tego przepisu mamy do czynienia wówczas, gdy "z jednej strony z ogółu obiektywnych okoliczności wynika, że pomimo formalnego poszanowania warunków przewidzianych we właściwym uregulowaniu cel realizowany przez to uregulowanie nie został osiągnięty, a z drugiej strony wykazano wolę uzyskania korzyści wynikającej z uregulowania Unii poprzez sztuczne stworzenie warunków wymaganych dla jej uzyskania", nie odwołując się już do wyłącznego celu działania wnioskodawcy. Zatem w najnowszym orzecznictwie TSUE wykazanie sprzecznego z - jak stanowi wspomniany przepis - celami prawodawstwa unijnego działania wnioskodawcy nie wymaga udowodnienia jego wyłącznego zamiaru uzyskania nienależnej pomocy. Tym samym obciążający organy administracji ciężar dowodu ogranicza się do okoliczności świadczących za sztucznym stworzeniem warunków uzyskania pomocy, sprzecznie z celami prawa unijnego oraz występowania zamiaru wnioskodawcy osiągnięcia takiego skutku. Takie rozumienie wyróżnionego we wskazanym orzecznictwie TSUE elementu subiektywnego działania beneficjenta pozwala na racjonalne i zgodne z interesem publicznym eliminowanie tych nieprawidłowości, które polegają na niezgodnym z prawem uzyskiwaniu pomocy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 lipca 2022 r., sygn. akt I GSK 2709/18). W judykaturze podkreśla się, że to na organie, który wywodzi skutki prawne z zarzutu tworzenia sztucznych warunków ciąży obowiązek wykazania tych warunków. Tym samym podstawą odmowy przyznania płatności jest wykazanie rolnikowi stworzenia sztucznych warunków do jej uzyskania. Nie zwalnia to jednak strony z obowiązku współpracy z organem w celu zgromadzenia w sposób kompletny i wszechstronny materiału dowodowego oraz z udzielania wyjaśnień (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2021 r., sygn. akt I GSK 520/18). W rozpatrywanej sprawie, zdaniem organu, element obiektywny polegał na wykreowaniu 9 gospodarstw (4 prowadzonych przez osoby fizyczne oraz 5 prowadzonych przez spółki kapitałowe), wnioskujących o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, będących w istocie rzeczy jednym rolnikiem, prowadzącym jedno, wieloczłonowe gospodarstwo rolne. Stworzyło to możliwość uzyskania odrębnie przez te podmioty wsparcia w wysokości wyższej niż mogłaby zostać przyznana, gdyby te podmioty ubiegały się o przyznanie płatności jako jeden rolnik, co jest sprzeczne z celami tego wsparcia. Natomiast w ramach elementu subiektywnego organ przeprowadził wielowątkową analizę istniejących powiązań o charakterze osobowym, organizacyjnym, biznesowym i własnościowym pomiędzy: [...] W ramach tej analizy poddano ocenie: historię rejestracji w ewidencji producentów, ich siedzib, położenie użytkowanych nieruchomości rolnych, wymianę działek ewidencyjnych, stan zaplecza gospodarczego (maszyny, budynki gospodarcze), siedziby stad i przemieszczenie zwierząt. Sąd podziela stanowisko organu o wystąpieniu w przedmiotowej sprawie przesłanki obiektywnej oraz subiektywnej i w konsekwencji o stworzenia sztucznych warunków w celu uzyskania wyższych płatności. Przez sztuczne stworzenie warunków wymaganych do otrzymania płatności należy rozumieć sztuczne wykreowanie określonych elementów stanów faktycznych, czy też manipulowanie nimi tak, aby odpowiadały one nie przepisowi prawnemu, który miałby w "normalnym" układzie rzeczy zastosowanie, ale przepisowi dla autora tej kreacji (manipulacji) korzystniejszemu (por. M. Godlewska, Pojęcie nadużycia prawa w prawie UE (cz. I), Europejski Przegląd Sądowy 2011, nr 6, s. 25-26). Ustalenie przy tym, że nastąpiło stworzenie sztucznych warunków wymaga oceny działań nie tylko samego beneficjenta, ale również działań pomiędzy osobami zaangażowanymi w podobne projekty inwestycyjne (por. wyrok NSA z dnia 14 listopada 2014 r., sygn. akt II GSK 2579/14). Podmioty można uznać za powiązane, jeżeli te same osoby prawne lub fizyczne równocześnie bezpośrednio lub pośrednio biorą udział w zarządzaniu nimi albo posiadają udział w kapitale tych podmiotów, jak również gdy występują więzi o charakterze rodzinnym. W zaskarżonej decyzji organ wskazał, że S. K. jest pełnomocnikiem K. K. (syna). Pełnomocnictwo udzielone ojcu obejmuje m.in. dokonywanie czynności prawnych związanych z obrotem nieruchomościami, obciążania ich, reprezentowanie mocodawcy przed wszelkimi podmiotami, zarząd i administrowanie majątkiem mocodawcy, podpisywanie w jego imieniu weksli in blanco i deklaracji wekslowych, odbioru wszelkiej korespondencji kierowanej do mocodawcy, zaciąganie zobowiązań kredytowych. Zdaniem Sądu należy zgodzić się z organem, że tak szeroki zakres pełnomocnictwa uzasadnia przyjęcie tezy, że S. K. ma w istocie prawo do samodzielnego zarządu majątkiem K. K., posiadając wszelkie uprawnienia decyzyjne w tym zakresie. Podobne pełnomocnictwo zostało też udzielone S. K. również przez K. K. (drugiego syna). Z dowodów zebranych w sprawie wynika też, że w okresie składania wniosków o przyznanie płatności na 2020 r. S. K. był prezesem zarządu i właścicielem 92,31% udziałów w [...] Sp. z o.o., właścicielem 100% udziałów w P.W. [...].o., prezesem zarządu i właścicielem 100% udziałów w GRUPIE [...] Sp. z o.o. oraz prezesem zarządu i osobą uprawnioną do reprezentacji [...] Sp. z o.o. Organ ustalił także, że głównym udziałowcem [...] Sp. z o.o. jest A. K. (99% udziałów). W przypadku [...] Sp. z o.o. sp. k., która również odrębnie ubiegała się o przyznawanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, powiązania osobowe pomiędzy tą spółką a S. K. i innymi podmiotami polegają na tym, że S. K. jest prezesem zarządu [...] Sp. z o.o., która jest komplementariuszem [...] Sp. z o.o. sp. k. Wskazać należy, że 99 % udziałów w [...] Sp. z o.o. należy do A. K., która ponadto jest komandytariuszem w [...] Sp. z o.o. sp. k. Wspólnikiem uprawnionym samodzielnie do reprezentacji i prowadzenia spraw [...] Sp. z o.o. sp. k. jest komplementariusz, czyli [...] Sp. z o.o. reprezentowana przez S. K.. W rezultacie należy stwierdzić, że S. K. jest głównym udziałowcem i osobą uprawnioną do samodzielnej reprezentacji [...] Sp. z o.o. i [...] [...] Sp. z o.o. Jest także jedynym wspólnikiem P.W. [...].o. oraz prezesem zarządu w [...] Sp. z o.o. S. K. jest również uprawniony do reprezentowania [...] Sp. z o.o. sp. k., gdyż spółka [...] Sp. z o.o., której jest prezesem jest komplementariuszem w [...] Sp. z o.o. sp. k. S. K. jest także pełnomocnikiem Strony i K. K., przy czym udzielone pełnomocnictwa są na tyle szerokie, że w praktyce stwarzają S. K. możliwość samodzielnego działania we wszystkich aspektach działalności rolniczej synów, w tym także w zakresie składania wniosków o przyznanie płatności. Organ ustalił, że S. K. był bezpośrednio zaangażowany w dokonanie wpisu do ewidencji producentów: [...] [...] podpisywał także wnioski o zmianę danych w ewidencji dotyczących [...] [...] Sp. z o.o. oraz [...] Sp. z o.o. Podkreślenia wymaga, że od strony formalnej wszystkie wymienione podmioty, tj. [...] są samodzielne i niezależne w obrocie gospodarczym, jednak bezsprzeczne struktura własnościowa i sposób reprezentacji wymienionych spółek oraz zakres udzielonych pełnomocnictw pozwalają S. K. na samodzielne podejmowanie wszystkich istotnych decyzji, związanych z prowadzeniem działalności rolniczej (w tym decydowania o strukturze zasiewów, rodzaju upraw, terminach i rodzaju wykonywania prac, składania wniosku o płatności i ich treści) tych podmiotów, które są ze sobą związane już to poprzez pokrewieństwo (w przypadku osób fizycznych), już to poprzez osobę S. K. (w przypadku spółek). Organ poddał także analizie miejsca, gdzie znajdowały się siedziby wymienionych podmiotów. W wyniku wizji lokalnych organ nie stwierdził prowadzenia działalności rolniczej (w znaczeniu prowadzenia upraw, chowu zwierząt, umiejscowienia zaplecza technicznego w postaci magazynów i maszyn rolniczych) w miejscach wskazywanych jako adresy zamieszkania osób fizycznych. Z udzielonych przez pełnomocników obecnych w trakcie wizji lokalnych ([...] jako pełnomocnika K. K. i K. K. oraz radcy prawnego jako pełnomocnika A. K.) wyjaśnień wynikało, że miejsca te są w istocie miejscami podejmowania decyzji związanych z prowadzoną działalnością rolniczą oraz częściowo miejscami przechowywania dokumentacji. Z zebranego materiału wynika, że poszczególne elementy, składające się na gospodarstwa rolne (w znaczeniu zorganizowanej całości wykorzystywanej do działalności rolniczej), takie jak maszyny, budynki, zwierzęta czy dokumenty, są rozproszone i zlokalizowane w różnych miejscach. Co do siedzib spółek kapitałowych, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w A. K. ustalił, że siedziba trzech z nich ([...]) zarejestrowana jest w tym samym miejscu - w [...] przy ul. [...]. Dwie pozostałe spółki, tj. [...] mają zarejestrowane siedziby odpowiednio pod adresem [...]. W [...] przy ul. [...] zarejestrowane są także siedziby stad zgłaszanych przez wszystkie wymienione osoby fizyczne, a także siedziba stada P.W. [...].o. Wszystkie zwierzęta przetrzymywane są wspólnie w jednym budynku inwentarskim, należącym do S. K.. Budynek podzielony jest na boksy, w których umieszczane są zwierzęta, podzielone jedynie ze względu na grupy wiekowe, a nie na przynależność do poszczególnych osób. Wszystkimi zwierzętami zajmują się stale pracownicy zatrudnieni w [...], której jedynym udziałowcem jest S. K.. Natomiast siedziby stad [...] Sp. z o.o. i [...] Sp. z o.o. sp. k. zarejestrowane zostały w miejscu siedziby (oraz siedziby stada) [...] Sp. z o.o., tj. w [...]. Jak wykazano głównym udziałowcem i prezesem spółki [...] jest S. K.. Jedynie siedziba [...] Sp. z o.o. oraz siedziby stad zgłaszane przez ten podmiot nie wykazują związku geograficznego z pozostałymi, opisanymi powyżej. Należy jednak w tym miejscu zauważyć, że związek pomiędzy tymi podmiotami istnieje przede wszystkim poprzez osobę S. K., będącego jedynym udziałowcem w [...] Sp. z o.o. Sposób rozmieszczenia siedzib stad i siedzib spółek kapitałowych, sposób sprawowania opieki nad zwierzętami (zbiorczo przez pracowników P.W. [...].o.), sam sposób przetrzymywania zwierząt (we wspólnych boksach), w połączeniu z przeprowadzoną powyżej analizą struktury własnościowej spółek i sposobem ich reprezentacji wskazują na istniejące powiązania osobowe, organizacyjne i gospodarcze, właściwe dla jednego wieloczłonowego gospodarstwa rolnego, z wiodącą rolą S. K. jako osoby mogącej podejmować decyzje w ramach powiązanych podmiotów. Organ wskazał także na fakt przemieszczenia poszczególnych sztuk zwierząt pomiędzy różnymi siedzibami stad, pozostającymi jednak przez cały czas w ramach wskazywanego kręgu powiązanych podmiotów. Przemieszczenia przy tym pomiędzy siedzibami stad zarejestrowanymi w [...] przy ul. [...] miały miejsce bez fizycznej migracji zwierząt i odbywały się jedynie w dokumentacji papierowej i elektronicznej. Na skutek przemieszczeń dokonanych, pomiędzy dniem [...] czerwca 2020 r. a dniem [...] czerwca 2020 r., we wszystkich 9 podmiotach osiągnięto stany pozwalające na ubieganie się o płatności do krów i do bydła w maksymalnej wysokości. Należy przy tym podkreślić, że część przemieszczonych zwierząt tuż po wymaganym okresie przetrzymywania, wynoszącym 30 dni, została przemieszczona powrotnie. Podmiotem, z którego dokonano przemieszczeń największej ilości zwierząt była [...] Sp. z o.o. Organ stwierdził również, że w okresie od 2015 r. do 2020 r. wszystkie nowe sztuki w poszczególnych siedzibach stad pochodziły z któregoś z podmiotów powiązanych. Nie dokonywano zakupu nowych zwierząt od podmiotów spoza kręgu podmiotów powiązanych. Rację ma organ, że powyższe świadczy o przemyślanym działaniu, nakierowanym wyłącznie na zmaksymalizowanie możliwych do uzyskania płatności do zwierząt. Dokonywanie przemieszczeń w opisany sposób, tzn. bez zmiany miejsca pobytu zwierząt (w przypadkach siedzib stad zarejestrowanych w [...], pomiędzy wyłącznie podmiotami powiązanymi, jedynie w okresie tuż przed złożeniem wniosku i doprowadzenie w każdym z podmiotów do stanu pozwalającego na ubieganie się o przyznanie płatności do zwierząt w maksymalnym wymiarze, dowodzi koordynacji działań i współpracy pomiędzy poszczególnymi wnioskodawcami. Taka koordynacja nie byłaby możliwa, gdyby pomiędzy omawianymi podmiotami nie istniały ścisłe związki o charakterze osobowym, gospodarczym i organizacyjnym. Organ ustalił także, że te same działki deklarowane były do płatności przez różne podmioty, należące jednak do kręgu podmiotów powiązanych wzajemnie ze Stroną. Użytkownicy poszczególnych gruntów zmieniali się wielokrotnie pomiędzy sobą w ciągu kilku kolejnych lat. Niektóre działki użytkowane były kolejno przez trzy lub cztery podmioty. Na podstawie dokonanych analiz i zestawień organ stwierdził, że grunty rolne deklarowane przez powiązane podmioty do płatności w poszczególnych latach były wymieniane pomiędzy tymi podmiotami w sposób niczym nieograniczony. Brak jest jednocześnie podstaw do przyjęcia obiektywnie uzasadnionego celu takich zmian w posiadaniu gruntów. Podkreślenia wymaga, że wszelkie decyzje w zakresie zmian w posiadaniu pomiędzy powiązanymi podmiotami pozostawione były w gruncie rzeczy decyzji jedynie dwóch osób - A. K. i S. K., pozostających w związku małżeńskim, którzy mieli możliwość podejmowania wszelkich czynności prawnych w imieniu pozostałych podmiotów, bądź to z tytułu przysługujących im uprawnień zarządczych, bądź właścicielskich, bądź na podstawie udzielonych pełnomocnictw. Trafnie organ zauważył, że takie ukształtowanie stanu posiadania gruntów rolnych miało na celu przede wszystkim wykazanie prowadzenia przez poszczególne podmioty działalności rolniczej, które następnie miało uzasadniać prowadzenie odrębnych gospodarstw przez poszczególne podmioty. Przekazywanie posiadanych i zgłaszanych do płatności gruntów poszczególnych podmiotów, na podstawie np. umów dzierżawy, innym podmiotom powiązanym, miało na celu formalne dysponowanie przez każdy z podmiotów powiązanych powierzchnią, zapewniającą otrzymanie maksymalnych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Wskazane przekazywanie gruntów rolnych w obrębie powiązanych ze sobą podmiotów świadczy o świadomym i skoordynowanym działaniu, mającym na celu ominięcie przepisów definiujących rolnika oraz gospodarstwo rolne w celu uzyskania wyższych płatności. W trakcie wizytacji terenowych dokonano również oglądu posiadanego przez wskazane podmioty zaplecza technicznego (w postaci budynków gospodarczych, magazynowych, maszyn i urządzeń rolniczych). Jedynie część wizytowanych gospodarstw posiadała własne zaplecza produkcyjne i techniczne, pozwalające na samodzielną i niezależną uprawę roślin i hodowlę zwierząt w pełnym, wynikającym z deklaracji, wymiarze. Ustalono, że maszyny i urządzenia rolnicze należące do osób fizycznych były przechowywane na stałe w [...] przy ul. [...] oraz w [...]. W związku z dużym rozproszeniem gruntów rolnych deklarowanych przez te osoby, maszyny rolnicze były także, w zależności od potrzeb, przechowywane w innych miejscach, u rolników indywidualnych na terenach różnych gmin. Wszystkie osoby w swoich pisemnych wyjaśnieniach, składanych na wezwanie organu wskazywały, że korzystają również ze sprzętu należącego do S. K., na podstawie nieodpłatnych, ustnych umów użyczenia. Organ dokonał zestawienia maszyn i urządzeń rolniczych posiadanych przez osoby fizyczne, a także przez [...]. Analiza tych zestawień oraz wyjaśnień uzyskanych od poszczególnych osób wskazuje, że żadne z gospodarstw deklarowanych przez osoby fizyczne nie posiada kompletnego parku maszynowego. Przykładowo należy wskazać, że S. K. posiada ciągniki rolnicze, ale nie dysponuje maszynami do siewu. Siewniki znajdują się w posiadaniu innych podmiotów, m.in. A. K.. Również stan posiadania w tym zakresie części spółek (np. [...]) był na tyle ograniczony, że uniemożliwiał prowadzenia produkcji rolniczej na skalę wynikającą z wniosków tych podmiotów o płatności. Stan parków maszynowych wskazuje, że poszczególne podmioty były uzależnione od siebie wzajemnie przy produkcji rolnej i hodowlanej, gdyż żaden z nich nie miał możliwości pozwalających na wykonywanie wszystkich niezbędnych prac polowych, w szczególności w powiązaniu z rozproszeniem gruntów. Duże rozproszenie gruntów deklarowanych przez poszczególne podmioty skorelowane jest z podobnym rozproszeniem miejsc stacjonowania maszyn, które wykorzystywane są, w zależności od potrzeb, na gruntach deklarowanych przez różne osoby. Podobny sposób współpracy pomiędzy różnymi podmiotami jest widoczny w zakresie użytkowania budynków i zabudowań gospodarczych. Organ ustalił, że K. K., A. K., i K. K. użytkowali te same budynki, które wchodzą w skład gospodarstwa deklarowanego przez S. K., w [...] przy ul. [...]. Ponadto osoby te korzystają z bazy garażowej dla maszyn rolniczych, mieszczącej się w [...]. Część budynków, znajdujących się w [...], na podstawie umowy zawartej z S. K., użytkowana jest przez P.W. [...].o. W trakcie wizji lokalnej przeprowadzonej w [...] stwierdzono, że wszystkie zwierzęta przetrzymywane są w jednym wspólnym budynku gospodarczym. Ponadto stwierdzono również istnienie 2 magazynów płaskich i 14 silosów. Rzekome zatem odrębne gospodarstwa Skarżącej, K. K. i K. K. nie posiadały własnego zaplecza gospodarczego w postaci budynków inwentarskich i magazynowych, a także wystarczających zasobów sprzętu rolniczego. W tym zakresie ich działalność była uzależniona całkowicie bądź częściowo od zasobów S. K.. Ponadto organ ustalił, że tylko w [...] Sp. z o.o. i P.W. [...].o. byli zatrudnieni pracownicy. Pracownicy ci wykonywali prace polowe nie tylko na rzecz spółek je zatrudniających, ale także na rzecz innych podmiotów z kręgu podmiotów powiązanych. Z materiału dowodowego wynika też, że płody rolne w postaci zbóż oraz rzepaku dostarczane były przez wszystkie osoby fizyczne najczęściej do tych samych odbiorców, a olej napędowy kupowany był najczęściej u tego samego dostawcy. Odbiorcy zbóż i rzepaku, którym sprzedawały swoje plony wszystkie osoby fizyczne mają przy tym swoje siedziby w województwie wielkopolskim. Świadczy to o koncentracja miejsc zbytu płodów rolnych dla wszystkich osób fizycznych oraz wspólnych miejscach zakupu paliwa do maszyn rolniczych, co jest kolejnym dowodem koordynacji działań w ramach jednego dużego gospodarstwa rolnego. Dokonana przez organ analiza powiązań między wymienionymi podmiotami, ich siedzib oraz siedzib stad, przemieszczania sztuk zwierząt pomiędzy stadami, wymieniania działek rolnych, użytkowania maszyn rolniczych oraz zabudowań gospodarczych, zatrudniania pracowników, zbytu płodów rolnych i miejsc zakupu paliwa, wskazuje, że Skarżąca działała w ramach jednego dużego gospodarstwa rolnego zarządzanego przez S. K. i A. K., choć formalnie Strona prowadziła odrębne gospodarstwo rolne. Podkreślenia wymaga, że rolnikiem zgodnie z definicją zawartą w art. 4 ust. 1 lit. b rozporządzenia nr 1307/2013 może być również - tak jak w rozpatrywanej sprawie - grupa osób fizycznych lub prawnych. Organ wykazał, że pomiędzy [...] występowały powiązania o charakterze osobowym, organizacyjnym i gospodarczym. Wszystkie 9 jednostek produkcyjnych koordynowało swoje działania w celu uzyskania korzyści wynikających z systemu wsparcia bezpośredniego, co jest szczególnie widoczne w przypadku przemieszczania sztuk zwierząt pomiędzy stadami oraz wymieniania działek rolnych. Stworzenie wielu gospodarstw wskazuje na świadome dążenie do uzyskania płatności w zawyżonej wysokości, co jest sprzeczne z celami wspólnej polityki rolnej. Trafnie także organ wskazał na istnienie limitów i ograniczeń obowiązujących w systemie płatności ONW. Należy wskazać, że zgodnie z zasadą degresywności płatność ONW do każdego hektara jest uzależniona od wielkości gospodarstwa i maleje wraz z jego wzrostem. Zasadę degresywności stosuje się w odniesieniu do powierzchni powyżej 25 ha (płatność ONW bez zobowiązania 5-letniego) lub 50 ha (płatność ONW wraz ze zobowiązaniem 5-letnim), przy czym maksymalna powierzchnia, do której może zostać przyznana pomoc finansowa z tytułu ONW wynosi 75 ha (w przypadku płatności ONW bez zobowiązania 5-letniego) oraz 300 ha (dla płatności ONW ze zobowiązaniem 5-letnim). Na gruncie przepisów prawa krajowego zasadę degresywności wyraża przepis § 3 rozporządzenia ONW, natomiast na gruncie przepisów unijnych - art. 31 ust. 4 rozporządzenia nr 1305/2013. Ustalenie górnych limitów płatności przypadających na jedno gospodarstwo rolne ma na celu przeciwdziałanie nadmiernemu kumulowaniu środków w gospodarstwach wielkoobszarowych i zapobiegać niekorzystnemu traktowaniu małych gospodarstw, a w efekcie zmierzać do podniesienia indywidualnych dochodów osób pracujących w tych gospodarstwach. W zaskarżonej decyzji wskazano, że gdyby w 2020 r. został złożony jeden wniosek o przyznanie płatności z tytułu ONW to szacunkowa przyznana płatność na podstawie deklarowanych wartości na rok 2020 wyniosłaby [...] zł. Natomiast, jeżeli kwota płatności zostałaby określona dla każdego z podmiotów z osobna, to wielkość płatności szacowana łącznie dla wszystkich podmiotów wyniosłaby [...] zł. W rezultacie multiplikacja wniosków pochodzących od formalnie niezależnych podmiotów, stanowiących w istocie jednego rolnika (będącego grupą osób) w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 1307/2013, ukierunkowana była na uzyskanie płatności z pominięciem ustanowionych prawem wspólnotowym ograniczeń. Wskazać także należy na sprzeczność uzyskanych korzyści z celami systemu wsparcia. Cele wsparcia rozwoju obszarów wiejskich są wskazane w rozporządzeniu nr 1305/2013. Zgodnie z art. 4 tego rozporządzenia, wsparcie rozwoju obszarów wiejskich przyczynia się do osiągnięcia następujących celów: (a) wspierania konkurencyjności rolnictwa; (b) zapewnienia zrównoważonego zarządzania zasobami naturalnymi oraz działania w dziedzinie klimatu; (c) osiągnięcia zrównoważonego rozwoju terytorialnego wiejskich gospodarek i społeczności, w tym tworzenie i utrzymywanie miejsc pracy. Cel, jakim jest wspieranie konkurencyjności, należy rozumieć w dwóch aspektach. Pierwszy wymaga odniesienia do sytuacji pojedynczego przedsiębiorcy - rolnika, drugi zaś wymaga przyjęcia perspektywy całej branży. Celem wsparcia jest bowiem zwiększanie konkurencyjności pojedynczego przedsiębiorstwa poprzez wzmacnianie jego pozycji ekonomicznej, np. poprzez inwestycje w zaplecze produkcyjne konkretnego podmiotu, ale również zapewnienie balansu i równomiernego rozwoju całej grupy przedsiębiorców z danej grupy. Innymi słowy, konkurencyjność musi być oceniania indywidualnie, w odniesieniu do konkretnego przedsiębiorcy, a więc wymaga ustalenia czy wsparcie przyczyni się do podniesienia ekonomicznej konkurencyjności aplikującego o nią producenta rolnego. Po drugie - w aspekcie ogólnym, konkurencyjność odnosić należy do tego, czy wsparcie danego przedsiębiorcy (w sensie funkcjonalnym, a nie tylko formalnoprawnym) ponad ustalony limit nie przyczyni się do obniżenia (zachwiania) konkurencyjności na danym rynku (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 15 lutego 2017 r., sygn. akt II GSK 1518/15; z dnia 13 września 2022 r., sygn. akt I GSK 2852/18). Wypełnieniu celu wsparcia poprzez zapewnienie konkurencyjności w sensie indywidualnym służyło wprowadzenie dofinansowania dla podmiotów prowadzących działalność rolniczą. Konkurencyjność w sensie szerszym zapewnić miał natomiast mechanizm zmniejszający wsparcie dla producentów gospodarujących na większym areale poprzez prowadzenie ograniczeń kwot wsparcia oraz ograniczeń powierzchni upraw, do których przysługują płatności. Jest oczywiste, że wprowadzenie takich mechanizmów kształtowania płatności miało przeciwdziałać koncentracji środków finansowych w największych gospodarstwach i zapobiegać niekorzystnemu traktowaniu małych gospodarstw, a w efekcie zmierzać do podniesienia indywidualnych dochodów osób pracujących w tych gospodarstwach. Wprost do takich celów odwołano się również w punkcie 13 preambuły do rozporządzenia nr 1307/2013, gdzie wskazano, że więksi beneficjenci, korzystający z efektu skali, nie wymagają jednolitego wsparcia na tym samym poziomie, aby skutecznie osiągnąć cel polegający na wsparciu dochodu. Stworzenie wielu gospodarstw służyło wyłącznie uniknięciu skutków ograniczenia płatności dla dużych beneficjentów. Jak bowiem trafnie wskazał organ, w sytuacji gdyby płatności przyznawano w ramach jednego wniosku, kwota wsparcia byłaby niższa od łącznej kwoty możliwych do uzyskania przez poszczególne podmioty. Formalnie odrębne podmioty, stanowiły w istocie jedną powiązaną osobowo, gospodarczo i organizacyjnie jednostkę, prowadzącą wieloczłonowe, acz zunifikowane gospodarstwo rolne. W konsekwencji stwierdzić należy, że organ zasadnie uznał, iż w rozpatrywanej sprawie zaistniały przesłanki (subiektywna i obiektywna) warunkujące zastosowanie art. 60 rozporządzenia nr 1306/2013 i zasadnie odmówił Skarżącej przyznania płatności. Należy zauważyć, że także WSA w Poznaniu w wyrokach z dnia 5 lipca 2023 r., sygn. akt III SA/Po 258/23, III SA/Po 259/23 i III SA/Po 260/23 w przedmiocie przyznania płatności [...] za 2021 r. uznał, że [...] tworzą jedno gospodarstwo rolne, którego faktycznym zarządcą był S. K.. W skardze Strona podnosi, że gospodarstwa rolne osób prawnych istniały i otrzymywały płatności w ramach systemu wsparcia na długo zanim udziały w tych podmiotach zostały nabyte przez A. i S. K.. Zdaniem Sądu przyznawanie płatności za poprzednie lata nie ma wpływu na ocenę prawidłowości zaskarżonej decyzji. Dopiero bowiem ponadstandardowa weryfikacja wszystkich powiązanych podmiotów ze Skarżącą za poszczególne lata i zbadanie występujących między nimi relacji pozwoliła odkryć sposób ich funkcjonowania i koordynowania wszystkich działań w celu uzyskania płatności większych aniżeli te, które przysługiwałyby jednemu dużemu gospodarstwu rolnemu. Nadto, w orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, zgodnie z którym okoliczności spraw dotyczących wniosków o przyznanie płatności są badane w każdym roku odrębnie. Zatem fakt przyznania płatności w poprzednich latach nie ma znaczenia dla oceny przesłanek przyznania płatności w kolejnych latach. Nie można też abstrahować od tego, że okoliczności dotyczące stworzenia sztucznych warunków wymagają zazwyczaj porównania sposobu działania, powiązań osobowych, wychwycenia mechanizmów działania i treści składanych wniosków nie w obrębie jednego roku, lecz kilku lat. Ustalenia zatem mechanizmów działania może nastąpić dopiero po pewnym czasie, po analizie wniosków składanych także przez inne osoby na przestrzeni lat, gdy pewien schemat działania nabrał cech powtarzalności (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 sierpnia 2022 r., sygn. akt I GSK 2768/18). W ocenie Sądu, dla ustalenia sztucznych warunków nie ma także znaczenia kiedy powstawały poszczególne spółki, oraz że funkcjonują one od wielu lat. Organ przy tym nie kwestionuje formalnej odrębności poszczególnych podmiotów. Okoliczność zatem zawierania przez nich odrębnych umów z kontrahentami, samodzielnego opłacania podatków, prowadzenia księgowości, osiągania dochodu - nie stoi w sprzeczności z ustaleniem organu, że w istocie prowadzili ono jedno gospodarstwo. W takiej bowiem sytuacji mamy do czynienia z podjęciem przez podmioty czynności prawnych i faktycznych wprawdzie bezpośrednio nieobjętych zakazem prawnym, ale które w istocie zmierzają do osiągnięcia skutku zakazanego przez prawo. Takie zachowanie nie może być objęte ochroną prawną i powinno być odpowiednio sankcjonowane (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 grudnia 2019 r., sygn. akt I GSK 1565/18). Skarżąca twierdzi także, że organ wskazał jedynie na potencjalną na nie rzeczywistą możliwość podejmowania decyzji i kierowania gospodarstwami rolnymi przez S. K.. Należy jednak zauważyć, że siedziba większości spółek znajduje się w [...] przy ul. [...]. W tym miejscu zarejestrowane są także siedziby stad zgłaszanych przez wszystkie osoby fizyczne, a także siedziba stada P.W. [...].o. Maszyny i urządzenia rolnicze należące do osób fizycznych były przechowywane na stałe w [...] przy ul. [...]. Osoby te użytkowały także znajdujące się tam budynki gospodarcze. Podkreślenia wymaga, że właścicielem nieruchomości w [...] jest S. K.. Jest on także prezesem lub większościowym udziałowcem w wymienionych spółkach, a także pełnomocnikiem swoich synów. Bezsprzecznie zatem w relacji do pozostałych podmiotów zajmuje on pozycję dominującą, koncentrując w "swoich rękach" kompetencje decyzyjne. Trudno przypuszczać, aby taką pozycję miał on jedynie po to, by mieć potencjalny, a nie rzeczywisty wpływ na działalność pozostałych podmiotów. Nie wyklucza to, że decyzje o mniejszym znaczeniu były podejmowane przez inne osoby, czy też, że istotne decyzje S. K. podejmował po konsultacji z innymi osobami. Nie zasługują także na uwzględnienie zarzuty Strony co do bezpodstawności zastrzeżeń organu odnośnie pracowników, wykonujących prace przy obsłudze zwierząt. Jak to już wskazano tylko w [...] Sp. z o.o. i P.W. [...].o. byli zatrudnieni pracownicy. Osoby te wykonywały prace polowe nie tylko na rzecz spółek je zatrudniających, ale także na rzecz innych podmiotów z kręgu podmiotów powiązanych. W wyjaśnieniach złożonych w dniu [...] maja 2021 r. S. K. oświadczył, że korzysta także z usług zatrudnianych przez siebie pracowników. Jednakże odmówił podania danych o zatrudnianych przez siebie osobach, powołując się na przepisy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2016/678 w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE. Dopiero do odwołania od decyzji organu pierwszej instancji dołączone zostały raporty miesięczne, potwierdzające zatrudnianie pracowników przez S. K., działającego pod firmą Przedsiębiorstwo Handlowe [...]. Trafnie jednak organ zauważył, że wobec sposobu przetrzymywania zwierząt i odległości pomiędzy lokalizacją stad a miejscowościami, które firma [...] wskazała jako miejsca wykonywania działalności gospodarczej, nie sposób przyjąć, aby częścią zwierząt zajmowali się pracownicy zatrudnieni przez P.W. [...].o., a częścią pracownicy zatrudnieni przez S. K. w firmie [...]. Szczegółowo kwestie te zostały omówione przez organ na str. 29-30 zaskarżonej decyzji. Nie można zgodzić się z stanowiskiem Strony, że chybione są zawarte w zaskarżonej decyzji twierdzenia co do przekazywania gruntów. Organ wykazał, że przekazywanie posiadanych i zgłaszanych do płatności gruntów poszczególnych podmiotów, na podstawie np. umów dzierżawy, innym podmiotom powiązanym, miało na celu formalne dysponowanie przez każdy z podmiotów powiązanych powierzchnią, zapewniającą otrzymanie maksymalnych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. W skardze Strona nie wskazała jakim innym celem służyło wzajemne przekazywanie sobie gruntów. Podniesione w skardze zarzuty dotyczące przemieszczania zwierząt, parku maszynowego są w istocie polemiką z ustaleniami poczynionymi przez organ. Strona nie przedstawiła w tym zakresie argumentów i kontrdowodów podważających ustalenia organu. Należy też zauważyć, że końcowa ocena nie może opierać się jedynie na wybiórczym potraktowaniu poszczególnych elementów prowadzenia działalności, ale musi uwzględniać całokształt stwierdzonych zależności i powiązań. Bezpodstawne są także twierdzenia Strony, że przyczyną podjętego przez organ rozstrzygnięcia jest konflikt sąsiedzki pomiędzy S. K. a Kierownikiem Biura Powiatowego ARiMR w A. K.. W skardze nie przedstawiono na tę okoliczność żadnych dowodów. Nadto Stroną niniejszego postępowania nie jest S. K., a A. K.. W ocenie Sądu, Skarżąca nie zaprezentowała logicznej, spójnej i przekonywującej argumentacji ani obiektywnych dowodów na poparcie tezy, iż przekazywanie gruntów, zwierząt, maszyn i urządzeń rolniczych, koncentracja miejsc zbytu płodów rolnych i miejsc zakupu paliwa, korzystanie przez podmioty powiązane z tych samych budynków i magazynów oraz z prac tych samych pracowników służyło innym celom, niż uniknięcie skutków ograniczenia płatności dla dużych beneficjentów i uzyskania korzyści sprzecznych z celami wsparcia. Działań tych nie można wytłumaczyć - jak to czyni się w skardze - jedynie jako wyniku pomocy udzielanej sobie przez członków najbliższej rodziny. Nie ma również znaczenia, że spółki osiągały zysk, oraz że dochody nie były czerpane wyłącznie z uzyskiwanych płatności. Powtórzyć trzeba, że wykazanie sprzecznego z celami prawodawstwa wspólnotowego działania wnioskodawcy nie wymaga udowodnienia jego wyłącznego zamiaru uzyskania pomocy unijnej. Forsowanie przez Stronę własnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w oderwaniu od wymowy, kontekstu i wzajemnych relacji dowodów oraz okoliczności, które legły u podstaw dokonania niewątpliwych, istotnych dla rozstrzygnięcia ustaleń, nie mogło odnieść skutku. Dowody powinny być analizowane w sposób kompleksowy (całościowy). Nieuprawnione jest twierdzenie o manipulowaniu przez organ faktami. Przyjęcie stanowiska Skarżącej i przyznanie jej płatności pomijałoby kluczową w niniejszej sprawie okoliczność utworzenia pozornie odrębnych gospodarstw, co umożliwiło uzyskanie większych płatności niż te, które przysługiwałyby jednemu dużemu gospodarstwu. Innymi słowy, uznanie racji Skarżącej prowadziłoby do uzyskania przez nią korzyści niezgodnych z prawem unijnym. Sąd nie podziela też zarzutu Strony co do naruszenia przez organ art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Naruszenia tego przepisu Skarżąca upatruje w braku wystąpienia okoliczności faktycznych mających przymiot nowości, gdyż – jak twierdzi – nie było możliwości, aby organ nie znał powiązań osobowych pomiędzy poszczególnymi producentami rolnymi. Zdaniem Sądu nie chodzi jednak o istnienie tylko samych powiązań osobowych, lecz o wychwycenie w oparciu o składane wnioski i dokonane analizy pewnych schematów działania noszących znamiona stworzenia sztucznych warunków. Przy czym – jak to już stwierdzono wcześniej - w chwili wydawania decyzji o przyznaniu płatności organ nie posiadał jeszcze informacji dotyczących stworzenia sztucznych warunków w celu uzyskania korzyści sprzecznych z celami systemu wsparcia. W ocenie Sądu Organ nie dopuścił się również naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. W pierwszej kolejności podać należy, że w przedmiotowym postępowaniu, stosownie do art. 3 ust. 2 pkt 4 ustawy o płatnościach ograniczeniu uległa realizacja zasady czynnego udziału stron w postępowaniu (art. 10 k.p.a.). Organ został zobligowany do zapewnienia stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania jedynie w sytuacji, gdy strona wyraziła takie żądanie (tak również: Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w wyroku z dnia 30 czerwca 2022 r., sygn. akt I SA/Go 170/22). Ponadto dla skuteczności zarzutu pozbawienia strony możliwości czynnego udziału w toczącym się postępowaniu administracyjnym koniecznym jest wykazanie, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło stronie przeprowadzenie konkretnych czynności procesowych, a w następstwie realizację przysługujących jej praw i nie mogło być konwalidowane na późniejszych etapach tego postępowania, jak również, że naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy (podobnie: Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z dnia 13 lipca 2023 r., II SA/Gl 691/23). Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki do uznania, że doszło do naruszenia przez organ prawa Skarżącej do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów, materiałów, zgłoszonych żądań oraz uniemożliwienia przedłożenia dowodów w sprawie poprzez niepoinformowanie Strony o zamiarze wydania decyzji administracyjnej, zebraniu materiału dowodowego i możliwości wypowiedzenia się w sprawie. Skarżąca upatruje naruszenia swoich praw w uniemożliwieniu Stronie złożenia wniosków dowodowych w postaci dokumentów wykazujących samodzielność i odrębność gospodarstwa prowadzonego przez Stronę (faktury VAT i bilanse Spółek). Zdaniem Sądu jednak dokumenty rozliczeniowe wskazane przez Skarżącą nie podważają istotnych i kluczowych dla rozpoznania niniejszej sprawy udowodnionych przez organ okoliczności związanych z dysponowaniem gruntami oraz przemieszczaniem stad zwierząt pomiędzy osobami powiązanymi (członków rodziny [...] i zarządzanymi przez te osoby spółkami prawa handlowego. Zdaniem Sądu ponownie wskazać należy w tym kontekście, że Strona w skardze koncentruje się na kwestii powstania spółek oraz ich dochodów. W sprawie natomiast istotne jest nie to jak powstały poszczególne podmioty, ale jak ich późniejsze działania wespół z działaniami członków rodziny [...] służyły uzyskaniu korzyści z poszczególnych płatności sprzecznie z celami prawa wspólnotowego. Bez znaczenia zatem w ocenie Sądu dla wyniku niniejszej sprawy było przedstawianie dokumentów opisanych przez Stronę w skardze. Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja nie narusza też innych wskazanych w skardze przepisów k.p.a. Organ zgromadził w sprawie obszerny i wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia materiał dowodowy, który poddał wyczerpującej ocenie. Za pomocą logicznej, wspartej okolicznościami sprawy argumentacji, organ wykazał w decyzji bezpodstawność twierdzeń Strony. Okoliczność, że ocena zebranego w sprawie materiału dowodowego jest dla Skarżącej niekorzystna, nie oznacza, że decyzja będąca przedmiotem skargi jest nieprawidłowa. Podniesiony przez Stronę zarzut przekroczenia granic swobodnej oceny dowodów byłby uzasadniony, gdyby organ rzeczywiście pominął istotne dowody dla rozstrzygnięcia sprawy, włączył do podstawy ustaleń dowody nieujawnione, naruszył reguły prawidłowego logicznego rozumowania, uchybił wskazaniom wiedzy lub życiowego doświadczenia. W ocenie Sądu, żadnym regułom czy wskazaniom w tym względzie organ nie uchybił. Dokonana w zaskarżonej decyzji ocena dowodów nie wykracza poza granice swobodnej oceny dowodów. Organ wskazał przy tym na przyczynę odmiennej od Strony oceny zgromadzonych dowodów. Nadto, Dyrektor ARiMR w uzasadnieniu decyzji przytoczył zarówno zastosowane przepisy prawne, jak i wskazując na ich treść odwołał się do konkretnych elementów stanu faktycznego sprawy. Brak jest także podstaw do uznania za zasadne naruszenie wymienionych w skardze przepisów prawa materialnego. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło