I SA/Bd 689/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Urszula Wiśniewska (spr.) Sędziowie sędzia WSA Leszek Kleczkowski sędzia WSA Tomasz Wójcik po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi Ł. W. na decyzję Inne z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek za kwiecień 2020 r. postanawia: umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne Wnioskiem z [...] kwietnia 2020 r. Ł. W. (Skarżący) zwrócił się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za marzec - maj 2020 r. W wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego Zakład Ubezpieczeń Społecznych [...] lipca 2020 r. wydał decyzję, na podstawie której odmówił Skarżącemu prawa do zwolnienia z opłacania składek na własne obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne, rentowe i wypadkowe, dobrowolne ubezpieczenie chorobowe, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy za kwiecień 2020 r. W oparcia o dane zgromadzone na koncie płatnika decyzją z [...] września 2020 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. utrzymał w mocy zaskarżaną decyzję odmawiającą Skarżącemu prawa do zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek należnych za kwiecień 2020 r. W dniu [...] października 2020 r. Skarżący złożył skargę. Na skutek wniesionej skargi organ ponownie rozpatrzył sprawę. Decyzją z [...] listopada 2020 r. wydaną na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, organ: uwzględnił skargę w całości, uchylił w całości decyzję z [...] lipca 2020 r. oraz uchylił zaskarżoną decyzję z dnia [...] września 2020 r. i orzekł o zwolnieniu z opłacania należnych składek o zwolnieniu z opłacania należnych składek za kwiecień 2020 r. w wysokości [...] zł. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o umorzenie postępowania wobec uwzględnienia skargi w całości. W odpowiedzi na zarządzenie Sądu, organ w piśmie z dnia [...] grudnia 2021 r. podał, że decyzja z dnia [...] listopada 2021 r. nie została zaskarżona. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje. Zgodnie z art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, zwanej dalej "p.p.s.a."). organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Uwzględniając skargę, organ stwierdza jednocześnie, czy działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce bez podstawy prawnej albo z rażącym naruszeniem prawa. W przedmiotowej sprawie organ skorzystał ze wskazanego uprawnienia i działając w trybie autokontroli decyzją z dnia [...] listopada 2020 r. uchylił w całości swoje decyzje z dnia [...] września i [...] lipca 2020 r. orzekając jednocześnie o zwolnieniu Skarżącego z opłacenia składek za wnioskowany okres. Organ uwzględnił zatem skargę w całości. W myśl art. 161 § 1 p.p.s.a. Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania: 1) jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę; 2) w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania; 3) gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. W rozumieniu art. art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. postępowanie przed sądem staje się bezprzedmiotowe, jeżeli w jego trakcie wystąpiły zdarzenia, w następstwie których przestaje istnieć sprawa sądowoadministracyjna. W powołanym przepisie chodzi o przeszkodę mającą charakter trwały, uniemożliwiającą prowadzenie dalszego postępowania w sprawie (por. wyrok NSA z dnia 21 lutego 2017r., II OSK 2798/15). Wśród "innych przyczyn", o których mowa w art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. wymienia się skorzystania przez organ, którego decyzja została zaskarżona, z uprawnień autokontrolnych przewidzianych w art. 54 § 3 p.p.s.a. i jej uchylenie (por. postanowienie NSA z dnia 15 kwietnia 2014 r., II GSK 376/14; por. T. Woś, (w:) H. Knysiak - Molczyk, M. Romańska, T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Lex 2016, Komentarz do art. 161). W świetle powyższego stwierdzić należy, że uchylenie przez ZUS, w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a., decyzji w przedmiocie postępowania w zakresie zwolnienia z opłacania należności składkowych spowodowało, że niemożliwe jest prowadzenie postępowania w sprawie, gdyż przestał istnieć przedmiot tego postępowania. Postępowanie stało się bezprzedmiotowe wskutek wyeliminowania z obrotu prawnego wymienionej decyzji. W takiej sytuacji wojewódzki sąd administracyjny jest zobowiązany umorzyć postępowanie sądowe na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 28 lipca 2008 r., I FSK 1189/08; postanowienie NSA z dnia 11 stycznia 2012 r., I FZ 503/11; postanowienie NSA z dnia 19 grudnia 2013 r., II GSK 2367/13). W związku z powyższym, Sąd na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 54 § 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.