I SA/Bd 782/15

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2015-10-22

Skład orzekający: Mariusz Pawełczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca prowadzący działalność gospodarczą, mimo generowania strat bilansowych, może zostać zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, jeśli posiada znaczny majątek i uzyskuje przychody?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli wnioskodawca, mimo generowania strat bilansowych w prowadzonej działalności gospodarczej, posiada znaczny majątek i uzyskuje przychody, co wyklucza możliwość zaliczenia go do osób ubogich, dla których instytucja prawa pomocy została stworzona. Posiadanie majątku i uzyskiwanie przychodów świadczy o możliwości partycypowania w kosztach postępowania.
Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W oświadczeniu o stanie majątkowym wskazał na posiadanie domu, kamienic, mieszkania i nieruchomości rolnej, a także prowadzenie działalności gospodarczej wraz z żoną. Mimo że działalność generowała straty bilansowe, sąd uznał, że wnioskodawca posiada znaczny majątek i uzyskuje przychody, co wyklucza przyznanie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu w dniu 22 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej postanowił: odmówić przyznania prawa pomocy W dniu 20 października 2015r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożony na urzędowym formularzu wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawca podał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, córką oraz pasierbem. Oświadczył, że nie posiada oszczędności, papierów wartościowych oraz przedmiotów wartościowych. Jako majątek wnioskodawca wskazał dom o pow. [...] m², dwie kamienice w G., mieszkanie o pow. [...] m² oraz nieruchomość rolną o pow. [...] ha. Zarówno skarżący jak i jego żona prowadzą działalność gospodarczą. W rubryce dochody (pkt 10 formularza) skarżący wpisał wartość 0 zł. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.) – dalej zwana "p.p.s.a." - prawo pomocy w zakresie częściowym, czyli takim, jakiego przyznania domagał się skarżący, może zostać przyznane, w razie wykazania przez wnioskodawcę, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Biorąc pod uwagę informacje przedstawione przez skarżącego, należy stwierdzić, iż wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Analizie poddano również oświadczenia skarżącego oraz dokumenty przedłożone do akt spraw o sygn. akt I SA/Bd 506-512/15 oraz I SA/Bd 632-639/15. Jak wynika z informacji zawartych na urzędowych formularzach PPF przedłożonych do akt spraw I SA/Bd 506-512/15 dochody skarżącego oraz jego żony kształtowały się w 2013r. na bardzo wysokim poziomie – łączny dochód za 2013r. wyniósł [...]zł. Odnosząc się do dokumentów przedłożonych do akt spraw o sygn. I SA/Bd 632-639/15 (zestawienie dochodów za okres od [...]2015r. do [...]2015r. uzyskiwanych przez skarżącego oraz jego żonę z tytułu prowadzonych działalności gospodarczych oraz bilans z księgi) z których wynika, że zarówno działalność gospodarcza skarżącego oraz jego żony generują straty [skarżący strata [...]zł (przychód [...]zł); żona skarżącego strata [...] (przychód [...]zł)] stwierdzić należy, że rozmiary prowadzonej działalności nie świadczą o trudnej sytuacji skarżącego na rynku. Rozmiar obrotów wskazuje, że skarżący może część środków pieniężnych przeznaczonych na finansowanie działalności gospodarczej, wygospodarować na pokrycie kosztów sądowych. Strata w zakresie prowadzonej działalności jest jedynie wynikiem bilansowym nadwyżek kosztów nad przychodami, nie oznacza natomiast realnego braku środków finansowych. Powstanie straty nie oznacza zatem jeszcze utraty płynności finansowej podmiotu (postanowienie NSA z dnia 12 kwietnia 2011r., I GZ 92/11 oraz z dnia 11 maja 2011r., II GZ 228/11). W przypadku podmiotów prowadzących działalność gospodarczą, miarodajną dla oceny ich zdolności płatniczych nie jest kategoria dochodu, lecz przychodu. Istnieją bowiem legalne instrumenty podatkowe pozwalające na równoważenie kosztów i przychodów, tak by w końcowym rozliczeniu obciążenie podatkowe zminimalizować, czy też w ogóle je wyeliminować. Do instrumentów takich należą choćby zwolnienia podatkowe, dokonywanie zakupów w odpowiednim okresie, obniżenie dochodu przez przesunięcie kosztów w czasie, amortyzacja majątku trwałego. Istotniejsze zatem jest to, że strona uzyskuje przychody z działalności gospodarczej (postanowienie NSA z dnia 18 kwietnia 2012r., II FZ 280/12). O możliwościach płatniczych skarżącego świadczy choćby fakt, że w dalszym ciągu prowadzi on działalność gospodarczą. Jak podnosi się w orzecznictwie podmiot gospodarczy, który nie wykazał, że utracił płynność finansową i nadal funkcjonuje w obrocie gospodarczym, nawet pomimo trudności finansowych powinien partycypować w kosztach postępowania sądowego (postanowienie NSA z dnia 1 kwietnia 2008 r., I OZ 208/08). Ponadto wnioskodawca posiada znaczny majątek. W przedmiotowej sprawie jako majątek wnioskodawca wskazał dom o pow. [...] m², dwie kamienice w [...], mieszkanie o pow. [...] m² oraz nieruchomość rolną o pow. [...] ha. Ponadto z informacji zawartych na urzędowych formularzach PPF przedłożonych do akt spraw I SA/Bd 506-512/15 wynika, że skarżący jest również właścicielem domu o pow. [...] m² - [...], domu o pow. [...] m² - [...], oraz mieszkania o pow. [...] m². Wysokość uzyskiwanych przychodów oraz fakt posiadania znacznego majątku w postaci nieruchomości wyklucza możliwość zaliczenia skarżącego do grona osób ubogich, z myślą o których stworzona została instytucja prawa pomocy. W ocenie referendarza sądowego przyznanie prawa pomocy w analizowanej sytuacji, przy uwzględnieniu wskazanej przez skarżącego sytuacji materialnej, oznaczałoby przeniesienie ciężaru udziału w postępowaniu strony dysponującej środkami finansowymi na ogół obywateli, czego nie można zaakceptować. Z tych powodów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło