II SA/Bd 1263/14
WyrokWSA w Bydgoszczy2014-12-16
Skład orzekający: Grzegorz Saniewski, Małgorzata Włodarska, Joanna Brzezińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy inspektor pracy, wydając nakaz wypłaty dodatku za długoletnią pracę, może rozstrzygać o spornych roszczeniach pracowniczych, gdy wysokość dodatku nie może być jednoznacznie ustalona z uwagi na wątpliwości co do treści umowy o pracę i przypisania wynagrodzenia zasadniczego?Ratio decidendi
Inspektor pracy, wydając nakaz wypłaty wynagrodzenia lub innego świadczenia, nie rozstrzyga o roszczeniu pracownika, a jedynie skłania pracodawcę do wypełnienia obowiązku. Nakaz taki może dotyczyć jedynie świadczeń "należnych", czyli takich, których prawo nie budzi wątpliwości. W sytuacji, gdy istnieją wątpliwości co do treści umowy o pracę, stanowiska pracownika i wysokości wynagrodzenia zasadniczego, pochodna tego wynagrodzenia (dodatek za wieloletnią pracę) również nie może być uznana za "należną" w rozumieniu art. 11 pkt 7 ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy, co wyklucza możliwość wydania przez inspektora pracy nakazu wypłaty.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Okręgowego Inspektora Pracy nakazującej Gminie wypłatę dodatków za długoletnią pracę pracownikom zatrudnionym na czas określony w Zakładzie Robót Publicznych. Gmina kwestionowała, czy robotnicy zatrudnieni na czas określony w ramach robót publicznych są pracownikami samorządowymi w rozumieniu ustawy, a także podnosiła, że umowy o pracę zawierały zapis o wliczeniu wszystkich składników płacowych do wynagrodzenia minimalnego. Inspektor Pracy utrzymał w mocy nakaz, uznając, że pracownicy ci są pracownikami samorządowymi i przysługuje im dodatek za wieloletnią pracę, a zapisy umowne są niezgodne z prawem. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów obu instancji.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, zasądzono od Okręgowego Inspektora na rzecz Gminy zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Sędzia WSA Joanna Brzezińska Protokolant starszy sekretarz sądowy Krystyna Witt po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi Gminy [...] nad [...] na decyzję Okręgowego Inspektora [...] w [...] z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie dodatku za długoletnią pracę 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Inspektora [...] Okręgowego Inspektoratu [...] w [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Okręgowego Inspektora [...] w [...] na rzecz [...] Nakło nad [...] kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Po przeprowadzeniu kontroli w Zakładzie Robót Publicznych w [...] Inspektor Pracy Okręgowego Inspektoratu Pracy w [...] w dniu [...] r. wydał decyzję (nakaz) nr [...] w której nakazał wypłacić wymienionym pracownikom (byłym pracownikom) Zakładu należne dodatki za długoletnią pracę w określonych kwotowo wysokościach.
W uzasadnieniu Inspektor wskazał, że w trakcie kontroli ujawniono niewypłacenie pracownikom należnych dodatków za długoletnią pracę, co jest niezgodne z art. 36 ust. 2 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1202, zwanej w skrócie "u.p.s."), który przewiduje prawo do takiego dodatku.
W odwołaniu wskazano, że fakt powołania w protokole kontroli zapisów Regulaminu wynagradzania pracowników samorządowych zatrudnionych na podstawie umowy o pracę w Zakładzie, które są sprzeczne z ustawą o pracownikach samorządowych nie świadczy o niewypłacaniu dodatków stażowych. Te zapisy z prawa są nieważne. Zapisy w indywidualnych umowa o pracę zawartych z pracownikami wymienionymi w skarżonym nakazie stanowią zaś, że w kwocie wynagrodzenia minimalnego zawierają się wszystkie, wynikające z przepisów prawa, składniki płacowe. Ani protokół, ani skarżony nakaz nie wskazują dowodów potwierdzających brak wypłaty dodatków. Dodatek stażowy stanowi część składową wynagrodzenia, odwołującemu można co najwyżej można zarzucić, że nie rozbił poszczególnych elementów wynagrodzenia w umowach o pracę.
Odwołujący zwrócił ponadto uwagę, że wykonanie nakazu skutkować będzie dyskryminacją pracowników zatrudnionych na czas nieokreślony, gdyż im ponownie nie zostanie wypłacony dodatek stażowy, jak pracownikom na czas określony.
Dodatkowo w piśmie z dnia 2 września 2014 r. odwołujący wskazał, że przepisy prawa pracy nie nakładają obowiązku wyrażania przez pracodawcę wynagrodzenia w sposób kwotowy. Wynagrodzenie może być określone poprzez odesłanie do obowiązujących przepisów – tak jest przy wskazaniu w umowie wynagrodzenia minimalnego. Ponadto wskazywanie w umowie poszczególnych składników wynagrodzenia nie będzie dawało możliwości wypłacenia wynagrodzeń wyższych niż minimalne, gdyż kategoria zaszeregowania pracownika zatrudnionego przy robotach publicznych wyklucza taką możliwość. Wynagrodzenie liczone według poszczególnych jego składników skutkuje zawsze obowiązkiem naliczenia dodatku wyrównawczego stosownie do zapisu o wynagrodzeniu minimalnym.
Decyzją z dnia [...] Okręgowy Inspektor Pracy w [...] utrzymał w mocy zaskarżony nakaz.
Organ uznał, że świadczenia objęte zaskarżonym nakazem są świadczeniami "należnymi" w rozumieniu art. 11 pkt 7 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz. U. z 2012 r. poz. 404 ze zm., zwanej w skrócie "ustawą o PIP").
Organ wskazał, że zgodnie z art. 36 ust. 2 up.s. pracownikowi samorządowemu przysługuje wynagrodzenie oraz m.in. dodatek za wieloletnią pracę. Dodatek za wieloletnią pracę jest świadczeniem obligatoryjnym, jest wypłacany obowiązkowo, jeżeli pracownika spełnia ustawowe przesłanki do jego nabycia. Zasady przyznawania dodatków określają art. 38 ust. 1 u.p.s. oraz § 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 marca 2009 r. w sprawie wynagradzania pracowników samorządowych.
W toku postępowania kontrolnego ustalono, że obowiązujący w kontrolowanym podmiocie regulamin wynagradzania ogranicza prawo do dodatku za wieloletnią pracę tylko do pracowników zatrudnionych na czas nieokreślony. Zapis ten jest niezgodny z ww. przepisami. W związku z tym inspektor pracy objął kontrolą pracowników zatrudnionych na czas określony. Stwierdziwszy, że istotnie nie otrzymują oni ww. dodatków zażądał od pracodawcy obliczenia ich wysokości. Sporządzone przez pracownika Zakładu imienne zestawienie zostało dołączone do protokołu kontroli, który pracodawca podpisał bez zastrzeżeń.
W umowa o prace zawarto zapisy dotyczące wynagrodzenia: "minimalne obowiązujące w danym okresie, na dzień (...) 1680 zł brutto, wynagrodzenie zawiera wszystkie składniki płacowe".
W opinii organu odwoławczego postanowienia takie są niezgodne z prawem i mniej korzystne dla pracowników od regulacji ustawowej. Treść art. 36 ust. 2 u.p.s. wskazuje jednoznacznie na odrębność dodatku za wieloletnią pracę od wynagrodzenia zasadniczego. Poszczególne świadczenia przysługujące pracownikowi samorządowemu są wymieniane kolejno, obok siebie. Ponadto wysokość dodatku oblicza się procentowo od wysokości wynagrodzenia zasadniczego. Okoliczności te – oprócz samej nazwy "dodatek" - wykluczają możliwość włączania dodatku za wieloletnią pracę do wynagrodzenia zasadniczego. Przyjęcie poglądu przeciwnego, zaprezentowanego w odwołaniu prowadziłoby do wniosku, że zachodzi nierówne traktowanie pracowników w zakresie wynagrodzenia za pracę, bowiem osoby z dłuższym stażem pracy, a tym samym wyższym dodatkiem za wieloletnią pracę otrzymywałyby niższe wynagrodzenie zasadnicze za wykonywanie jednakowej pracy aniżeli osoby z krótszym stażem pracy i niższym dodatkiem. Co więcej, wraz z przebiegiem pracy zawodowej wzrasta wysokość dodatku. Oznaczałoby to, że wraz ze wzrostem dodatku za wieloletnią pracę obniżeniu ulega wysokość wynagrodzenia zasadniczego, a to z kolei wymagałoby zmiany warunków umowy o pracę, w drodze wypowiedzenia zmieniającego bądź porozumienia stron. Zapis w umowach o pracę włączający do wynagrodzenia za pracę wszystkie składniki płacowe nie może być traktowany niezależnie od treści aktów prawa wewnątrzzakładowego. Analiza postanowień regulaminu wynagradzania łącznie z treścią umów o pracę prowadzi do wniosku, że wynagrodzenie za pracę zawiera wszystkie składniki płacowe przewidziane na danych stanowiskach pracy i wobec danej grupy zatrudnionych, a nie obejmuje składników z tego wynagrodzenia wyłączonych.
Wobec tego, zgodnie z art. 18 § 1 i 2 Kodeksu pracy należy przyjąć, że zapisy w umowach o pracę dotyczące zawarcia "wszystkich składników płacowych" w wynagrodzeniu zasadniczym nie obowiązują. W ich miejsce stosuje się zaś ww. przepisy ustawy o pracownikach samorządowych
Odnośnie argumentu odwołującego, iż nie ma obowiązku wyrażania w umowie o pracę wynagrodzenia w sposób kwotowy organ odwoławczy wskazał, że nie to jest istotą problemu, lecz rozstrzygnięcie, czy w pojęciu wynagrodzenia o pracę określanego w umowie jako "minimalne obowiązujące w danym okresie, na dzień (...) 1680 zł brutto, wynagrodzenie zawiera wszystkie składniki płacowe" mieści się dodatek za wieloletnią pracę.
Organ podniósł także, że wbrew twierdzeniu strony wskazywanie w umowach poszczególnych składników wynagrodzenia będzie dawało możliwość wypłacenia wynagrodzeń wyższych niż minimalne. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 marca 2009 r. w sprawie wynagradzania pracowników samorządowych posługuje się pojęciem najniższego wynagrodzenia zasadniczego, minimalnego miesięcznego poziomu wynagrodzenia zasadniczego dla pracowników zatrudnionych na podstawie umowy o pracę oraz wyznacza minimalny poziom wynagrodzenia zasadniczego dla pracowników zatrudnionych na podstawie umowy o pracę. Z kolegi na podstawie art. 39 ust. 1 pkt 2 u.p.s. pracodawca w regulaminie wynagradzania określa dla pracowników samorządowych, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 3, szczegółowe warunki wynagradzania, w tym maksymalny poziom wynagrodzenia zasadniczego.
W skardze do sądu administracyjnego Gmina [...] wniosła o uchylenie decyzji Okręgowego Inspektora Pracy zarzucając jej naruszenie prawa materialnego poprzez:
1. przyjęcie, że w stosunku do robotników przy pracach publicznych skarżąca powinna stosować wprost przepisy ustawy o pracownikach samorządowych oraz że skarżąca naruszyła przepisy art. 18 i art. 29 § 1 pkt 3 Kodeksu pracy, gdy tymczasem o wynagrodzeniu wprost stanowi art. 13, art. 18 ze zn. 3 c i art. 78 Kodeksu Pracy oraz
2. niedostateczne rozważenie autonomii woli stron zawierających umowę o pracę co do jej treści.
W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że wbrew stanowisku organu nie można zaliczyć do pracowników samorządowych robotników zatrudnionych do robót publicznych. Skarżąca podkreśliła, że wprawdzie w ustawie brak jest definicji pracownika samorządowego, tym niemniej art. 1 u.p.s. wskazuje na intencje ustawodawcy odnośnie stanowionej regulacji tj. zapewnienie zawodowego, rzetelnego i bezstronnego wykonywania zadań publicznych. Zatrudnienie w samorządzie terytorialnym nie ma charakteru przejściowego, lecz stanowi stałe źródło utrzymania oraz miejsce pracy zapewniające osobom kompetentnym możliwość realizacji kariery zawodowej. Zdaniem skarżącej powyższe aksjomaty i ich znaczenie w odniesieniu do pracownika samorządowego mają się nijak do robotnika zatrudnionego na czas określony, nader krótki i na stanowisku robotnika w ramach robót publicznych.
Stwierdzając, iż brak jest naruszenia ustawy o pracownikach samorządowych oraz kodeksu pracy skarżąca wskazała na orzecznictwo Sądu Najwyższego odnośnie wynagrodzenia i dyskryminacji pracownika.
Skarżąca podniosła ponadto, że zakładowy system wynagradzania obowiązujący w Zakładzie Robót Publicznych nie przewidywał stanowiska robotnika w ramach robót publicznych, jako stanowiska urzędniczego, zatem zważywszy na to, na stanowiskach nieurzędniczych zastosowanie mają przepisu kodeksu pracy. W tak opisanym stanie prawnym należy honorować bez wyjątku zawarte umowy o pracę.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko.
Ponadto organ podniósł, że wbrew stanowisku skarżącej do pracowników zatrudnionych w ramach robót publicznych w jednostce organizacyjnej samorządu należy stosować przepisy ustawy o pracownikach samorządowych. Zakład Robót Publicznych należy bowiem do jednostek wymienionych w art. 2 pkt 2 u.p.s., a ponadto zgodnie z art. 4 ust. 2 pkt 5 u.p.s. – pracownicy samorządowi mogą być zatrudniani również na stanowiskach pomocniczych i obsługi. Do tej grupy należą pracownicy zatrudnieni w ramach robót publicznych. Organ podkreślił, że w załączniku nr 3 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 marca 2009 r. w sprawie wynagradzania pracowników samorządowych, w części dotyczącej samorządowych jednostek organizacyjnych wyodrębniono stanowiska, na których nawiązanie stosunku pracy następuje w ramach robót publicznych lub prac interwencyjnych.
Odnośnie podnoszonej przez skarżącą swobody kształtowania umowy o pracę organ podniósł, że przepisy ustawy o pracownikach samorządowych nie przewidują swoistych ryczałtów, które zawierałyby w sobie różne składniki wynagrodzenia. Wprowadzenie takich ryczałtów zgodnie z art. 18 § 2 Kodeksu pracy nie mogłoby wywołać ujemnych skutków dla pracownika. Z drugiej strony trudno byłoby zakładać, że w przedmiotowym przypadku wolą stron byłoby włączenie dodatków za wieloletnią pracę do płacy, skoro w regulaminie wynagradzania wprost wykluczono tę grupę pracowników z prawa do tych dodatków.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna, aczkolwiek z innych przyczyn niż wskazuje skarżąca.
Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest rozstrzygnięcie organu Państwowej Inspekcji Pracy wydane w oparciu o przepis art. 11 pkt 7 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy.
Biorąc pod uwagę przedmiot sprawy w pierwszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z art. 1 ustawy o PIP Państwowa Inspekcja Pracy jest organem powołanym do sprawowania nadzoru i kontroli przestrzegania prawa pracy, w szczególności przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, a także przepisów dotyczących legalności zatrudnienia i innej pracy zarobkowej w zakresie określonym w ustawie. Do jej zadań należy także nadzór i kontrola przestrzegania przepisów prawa pracy dotyczących wynagrodzenia za pracę i innych świadczeń wynikających ze stosunku pracy (art. 10 ust. 1 pkt 1 ustawy o PIP). W przypadku zatem naruszenia tych przepisów, jak i innych przepisów prawa pracy lub przepisów dotyczących legalności zatrudnienia, właściwe organy Państwowej Inspekcji Pracy uprawnione są do nakazania pracodawcy określonego zachowania lub też powstrzymania się od niedozwolonych praktyk, w tym również nakazania pracodawcy wypłaty należnego wynagrodzenia za pracę, a także innego świadczenia przysługującego pracownikowi (art. 11 pkt 7 ustawy o PIP).
Przewidziany na gruncie wskazanego przepisu nakaz wypłaty wynagrodzenia oraz innych świadczeń należnych pracownikowi, wydawany jest przez właściwego inspektora pracy celem urzeczywistnienia obowiązku pracodawcy wynikającego z przepisów prawa pracy, w szczególności z art. 94 pkt 5 Kodeksu pracy, zgodnie z którym pracodawca jest obowiązany terminowo i prawidłowo wypłacać wynagrodzenie. W sytuacji więc ustalenia, w toku kontroli, naruszenia tegoż obowiązku, właściwy inspektor pracy w myśl art. 33 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 11 pkt 7 ustawy o PIP wydaje nakaz (decyzję) o którym mowa w art. 11 pkt 7. Zadaniem takiego aktu jest wymuszenie na pracodawcy wypełnienia obowiązku wynikającego z zawartej z pracownikiem umowy w zakresie wypłaty wynagrodzenia i tych jej elementów, które związane są z wynagrodzeniem. Inspektor pracy wydając nakaz wypłaty wynagrodzenia nie rozstrzyga o roszczeniu pracownika, w tym zakresie bowiem kompetencje ma sąd powszechny. Istota nakazu wypłaty wynagrodzenia sprowadza się do skłonienia pracodawcy, aby ten wypełnił ciążący na nim obowiązek względem pracownika, wówczas gdy obowiązek ten jest wymagalny (wyrok NSA z 13 lipca 2006r., sygn. akt I OSK 1400/05, publ. lex nr 275465). Wynagrodzenie lub inne świadczenie objęte nakazem musi być należne, a zatem prawo do nich nie może budzić wątpliwości (np. świadczenie naliczono lecz nie wypłacono, prawo do niego wynika wprost z przepisów prawa).
W sytuacji, więc gdyby wynagrodzenie lub inne świadczenie wynikające z zawartej z pracownikiem umowy budziło kontrowersje, to jedynym organem kompetentnym do weryfikacji spornych roszczeń ze stosunku pracy byłby sąd powszechny, jako że jak wskazano wyżej, inspektor pracy wydając nakaz wypłaty wynagrodzenia nie rozstrzyga o roszczeniu pracownika.
W przedmiotowej sprawie należy wyodrębnić dwie istotne kwestie, od których zależy ocena, czy wskazane w decyzji dodatki za wieloletnią pracę, których wypłatę nakazał organ, można uznać za "należne" w powyższym rozumieniu tj. po pierwsze – czy prawo do dodatku przysługuje tej grupie pracowników, która została wskazana w decyzji, a po drugie - czy możliwe jest ustalenie bez wątpliwości konkretnej wysokości owych dodatków.
Odnośnie pierwszej ze wskazanych kwestii należy zauważyć, że zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 1 ustawy o PIP do zadań Inspekcji należy m.in. nadzór i kontrola nad przestrzeganiem przepisów prawa pracy, w tym wynagrodzenia za pracę i innych świadczeń wynikających ze stosunku pracy, a w razie stwierdzenia naruszenia, nakazanie określonych zachowań, do czego uprawnia art. 11. Stwierdzenie naruszeń przepisów prawa pracy dotyczących wynagrodzenia za pracę obejmuje w sobie ustalenia jakie przepisy obowiązują, co one oznaczają wg powszechnie przyjętego, w orzecznictwie i doktrynie, ich rozumienia i czy pracodawca tak rozumianych przepisów przestrzega. Dokonywanie tego typu oceny i wnioskowanie na jej podstawie czy mamy do czynienia z wynagrodzeniem " należnym" mieści się zatem w uprawnieniach organów Inspekcji Pracy (por. wyrok NSA z dnia 7 lipca 2009 r. sygn. akt I OSK 1194/08, LEX nr 552286).
Taki charakter w przedmiotowej sprawie ma ocena, czy wskazani w decyzji pracownicy są "pracownikami samorządowymi" w rozumieniu ustawy o pracownikach samorządowych.
Zgodnie z art. 2 u.p.s. przepisy ustawy stosuje się do pracowników samorządowych zatrudnionych w wyliczonych w tym przepisie podmiotach, wśród których wymieniono m.in. gminne jednostki budżetowe i samorządowe zakłady budżetowe. Z art. 4 ust. 1 u.p.s. wynika, że pracownicy samorządowi – o ile nie są zatrudniani na podstawie wyboru lub powołania – są zatrudniani na podstawie umowy o pracę. Z kolei art. 16 ust. 1 u.p.s. przewiduje możliwość zatrudnienia pracownika samorządowego zarówno na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony, jak też na czas określony.
Zgodnie z art. 3 u.p.s. przepisów ustawy nie stosuje się do pracowników zatrudnionych w jednostkach wymienionych w art. 2, których status prawny określają odrębne przepisy.
Z cytowanych przepisów wynika, że każda osoba zatrudniona w gminnej jednostce organizacyjnej jest pracownikiem samorządowym, przy czym stosunek pracy może być nawiązany na podstawie umowy o pracę także na czas określony. Wyłączenie pracownika jednostki wymienionej w art. 2 u.p.s. spod przepisów tej ustawy wymagałoby wskazania odrębnego przepisu prawnego, który takie wyłączenie nakazuje. Odnośnie osób zatrudnionych w jednostce organizacyjnej gminy na podstawie umowy o pracę na czas określony, na stanowisku robotniczym takiego przepisu nie ma.
Podstawą przeciwnego poglądu nie może być wskazany przez ustawodawcę w art. 1 u.p.s. cel ustawy tj. zapewnienie zawodowego, rzetelnego i bezstronnego wykonywania zadań publicznych przez samorząd terytorialny. Z przepisów ustawy nie wynika, iż zdaniem ustawodawcy pracownik na stanowisku robotniczym nie musi wypełniać swoich obowiązków rzetelnie czy w sposób nieprofesjonalny. Także osoba zatrudniona na stanowisku robotniczym, o ile okaże się osobą kompetentną, ma możliwość realizacji kariery zawodowej jako pracownik samorządowy np. po podniesieniu kwalifikacji może przejść ze stanowiska robotnika na stanowiska robotnika wykwalifikowanego, majstra, starszego majstra itd. Ustawodawca nie stawia też przeszkód, aby taki pracownik, po podniesieniu swoich kwalifikacji i zyskaniu stosownego wykształcenia, kontynuował zatrudnienie jako pracownik samorządowy na stanowisku urzędniczym.
Możliwość wyłączenia pewnej grupy osób zatrudnionych na podstawie umowy o pracę spod działania ustawy o pracownikach samorządowych nie może być wywodzonego tylko z tego, iż ustawodawca dokonał rozróżnienia rodzajów stanowisk pracowniczych na stanowiska urzędnicze, doradców, asystentów, pomocnicze i obsługi (art. 4 ust. 2 u.p.s. i bardziej szczegółowo w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 18 marca 2009 r. w sprawie wynagradzania pracowników samorządowych). Postawienie odmiennych wymagań pracownikom zatrudnionych na stanowiskach urzędniczych nie oznacza, że tylko ci pracownicy są "pracownikami samorządowymi". Czym innym jest bowiem określanie różnych wymagań i kwalifikacji w zależności od rodzaju wykonywanej pracy, a czym innym jest całkowite wyłączenie spod działania ustawy, które – jak wyżej wskazano, może nastąpić w przypadku jeżeli status danego pracownika określają odrębne przepisy (art. 3 u.p.s.).
Słuszna jest zatem ocena organu, iż osobom zatrudnionym na podstawie umowy o pracę na czas określony w Zakładzie Robót Publicznych w[...], będącym jednostką budżetową Gminy [...](por. pkt VI załącznika nr 4 do uchwały nr XIX/439/2012 Rady Miejskiej w [...] z dnia 12 kwietnia 2012 r. w sprawie przyjęcia Statutu Miasta i Gminy[...]), jako pracownikom samorządowym, przysługuje do wynagrodzenia dodatek za wieloletnią pracę.
Nie można natomiast uznać za "należne" ww. znaczeniu określone w decyzji dodatku, mając na uwadze możliwość niespornego określenia konkretnych kwot owych dodatków.
Nie można bowiem uznać, iż istnieje możliwość ustalenia w sposób niewątpliwy konkretnej kwoty tegoż dodatku w sytuacji, kiedy istnieją wątpliwości co do treści umowy o pracę w zakresie stanowiska i wysokości wynagrodzenia pracowników. Należy zauważyć, że ww. rozporządzenie w sprawie wynagradzania pracowników samorządowych nie przewiduje takiego stanowiska pracy jak "robotnik w ramach robót publicznych", aczkolwiek (w załączniku nr 1, część IV, tabela H) przewiduje zatrudnianie w samorządowych jednostkach organizacyjnych na takich stanowiskach jak "robotnik" (pkt 62 tabeli), robotnik gospodarczy (pkt 54 tabeli) czy robotnik do prac ciężkich (pkt 50 tabeli), o zróżnicowanych minimalnych poziomach wynagrodzenia zasadniczego (robotnik - kategoria I zaszeregowania minimalnego poziomu wynagrodzenia zasadniczego, robotnik gospodarczy – kategoria II, robotnik do prac ciężkich – kategoria IV). W zależności od faktycznie wykonywanej przez daną osobę pracy możliwe jest zatem ustalenie różnej kwoty wynagrodzenia zasadniczego, w zależności od stanowiska, które można przypisać temu pracownikowi. Nie można przy tym przyjąć, że sam fakt zamieszczenia w regulaminie pracy zapisu sprzecznego z przepisami ustawowymi oznacza, iż wskazane w umowach kwoty należy automatycznie uznać za kwoty wynagrodzenia zasadniczego. Ze względu na to, iż poziom wynagrodzenia zasadniczego w rozporządzeniu jest niski (kategoria I – 1.100 zł, kategoria IV – 1.160 zł) możliwe jest, iż suma wynagrodzenia zasadniczego i dodatku za wieloletnią pracę będzie niższa niż minimalne wynagrodzenia za pracę określana na podstawie ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. Nr 200 poz. 1679), a tym samym zgodnie z art. 6 ust. 1 tej ustawy, konieczne będzie ustalenie wynagrodzenia na poziomie właśnie tego wynagrodzenia. Wskazywany przez organ zapisu umowy o pracę mógłby zatem być akceptowany przez strony umowy. Należy też zauważyć, że jak wynika z dołączonego do protokołu kontroli zestawienia, większość umów o pracę zawierana była na krótkie, paromiesięczne okresy, nie istniałaby więc w takich przypadkach wskazywana przez organ potrzeba zmiany warunków umowy o pracę w związku ze zmianą stażu pracy, a tym samym koniecznością określenia innej kwotowo wysokości dodatku za wieloletnią pracę.
W przedmiotowej sprawie zatem ustalenie, jakie wynagrodzenie zasadnicze należy przypisać konkretnemu pracownikowi jest kwestią co do której istnieją wątpliwości, możliwe do rozstrzygnięcia na drodze ewentualnego sporu pomiędzy pracodawcą a pracownikiem. W takim przypadku również pochodna wynagrodzenia zasadniczego tj. dodatek za wieloletnią pracę, nie może być uznany za wynagrodzenie "należne" w rozumieniu art. 11 pkt 7 ustawy o PIP.
W tym stanie rzeczy, stwierdzając, że decyzje organów obu instancji naruszają art. 11 pkt 7 ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), Sąd orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku.
W ponownym postępowaniu organ winien orzec stosując się do powyższego stanowiska Sądu.
Rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2 wyroku podjęto zgodnie z treścią art. 152 ww ustawy.
O kosztach (pkt 3 wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 2 pkt 1 lit c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349; z późn. zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło