II SA/Bd 322/24

WyrokWSA w Bydgoszczy2024-11-05

Skład orzekający: Jarosław Wichrowski, Grzegorz Saniewski, Mariusz Pawełczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy konstrukcja posadowiona wzdłuż jednej strony działki, o wysokości przekraczającej 2,20 m i z pełnym wypełnieniem, może być zakwalifikowana jako ogrodzenie podlegające przepisom Prawa budowlanego i miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku niezgodności z tymi przepisami, czy właściwym środkiem jest nakaz rozbiórki?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że sporna konstrukcja, ze względu na swoje posadowienie, wysokość i wypełnienie, spełnia funkcję ogrodzenia, mimo twierdzeń skarżących o jej dodatkowych zastosowaniach. Konstrukcja ta jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który dopuszcza jedynie ogrodzenia ażurowe do wysokości 1,6 m. Ponieważ budowa takiego ogrodzenia była niedopuszczalna, a nie było możliwości jego dostosowania do zgodności z prawem, właściwym środkiem było nakazanie rozbiórki.
Stan faktyczny
Skarżący zostali zobowiązani decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego do rozbiórki ogrodzenia o wysokości przekraczającej 2,20 m i z pełnym wypełnieniem, wykonanego ze słupków stalowych i paneli drewnianych, zlokalizowanego przy granicy działki. Organ uznał, że budowa takiego ogrodzenia wymagała zgłoszenia i jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który dopuszcza jedynie ogrodzenia ażurowe do wysokości 1,6 m. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skarżący kwestionowali kwalifikację konstrukcji jako ogrodzenia, podnosząc, że pełni ona inne funkcje (ochrona przed wiatrem, wyciszenie, ochrona roślinności) i nie stanowi płotu ani muru.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Wichrowski Sędziowie sędzia WSA Grzegorz Saniewski asesor WSA Mariusz Pawełczak (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Marlena Krzyżaniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 listopada 2024 r. sprawy ze skargi T. W. oraz A. W. na decyzję Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2024 r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki oddala skargę. 1. Decyzją z dnia [...] grudnia 2023 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Powiatu T. nakazał A. i T. W. (dalej: "inwestorzy", "skarżący") jako inwestorom robót budowalnych związanych z realizacją ogrodzenia, zlokalizowanego na działce o nr geod. [...] (ul. [...] 27) o wysokości powyżej 1,60 m, przy granicy z działką o nr geod. [...] (ul. T. 25) w m. C., obręb [...], gm. M. C., rozbiórkę wskazanego ogrodzenia na odcinku o długości 26,20 m wykonanego ze słupków stalowych mocowanych w gruncie z wypełnieniem z paneli drewnianych systemowych (bez brakującego jednego wypełnienia między słupkiem nr [...] a 2), o wysokości odpowiednio: od 2,22 m do 2,33 m (mierząc od strony działki o nr geod. [...] oraz 2,37 m (mierząc od strony działki o nr geod. [...]) oraz na odcinku o długości 7,50 m, w skład którego wchodzą 4 słupki stalowe posadowione gruncie, bez wypełnienia, o wysokości odpowiednio: 2,41 m (mierząc od strony działki nr [...]) oraz wysokości 2,44 m (mierząc od strony działki nr [...]). Uzasadniając decyzję organ wyjaśnił, że w dniu [...] października 2023 r. przeprowadził czynności kontrolne ogrodzenia w wyniku których ustalono m.in., że pomiędzy działką o nr geod. [...] (własność skarżących), a działką o nr geod. [...] (własność A. G.) znajdują się dwa ogrodzenia (odległość między nimi wynosi 0,18 m). Pierwsze z nich, usytuowane od strony działki o nr geod. [...] posiada długość 48,10 m i wykonane jest z siatki ocynkowanej zamocowanej na słupkach stalowych posadowionych na cokole betonowym o wysokości od 1,48 m do 1,56 m (mierząc od strony działki nr [...]) oraz 1,26 m (mierząc od strony działki nr [...]). Drugie ogrodzenie, usytuowane od strony działki o nr geod. [...], na odcinku 26,20 m (mierząc od strony ul. [...]) wykonane jest ze słupków stalowych mocowanych w gruncie z wypełnieniem pełnym z paneli drewnianych systemowych; między słupkiem nr [...] a 2 brak jednego wypełnienia. Jego wysokość od strony działki o nr geod. [...] wynosi od 2,22 m do 2,33 m, natomiast od strony działki o nr geod. [...] - 2,37 m. Wypełnienie drewniane systemowe zaczyna się na wysokości 0,49 m (mierząc od gruntu), a poszczególne jego elementy posiadają wysokość 1,78 m. Dalej, za opisanym fragmentem ogrodzenia (o długości 26,20 m) na odcinku o długości 7,50 m znajdują się 4 słupki stalowe posadowione w gruncie, bez wypełnienia o wysokości odpowiednio: 2,41 m (mierząc od strony działki nr [...]) i 2,44 m (mierząc od strony działki nr [...]). W dalszym fragmencie brak jest ogrodzenia usytuowanego od strony działki nr [...]. Na tym odcinku, o długości 14,40 m znajduje się tylko jedno, opisane wcześniej ogrodzenie z siatki ocynkowanej zamocowanej na słupach stalowych posadowionych na cokole betonowym (od strony działki nr [...]). Organ wyjaśnił, że art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2023 r. poz. 682 ze zm. - dalej: "p.b.") stanowi, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31, tj. przypadków "budów" i robót budowlanych", które nie wymagają uzyskania takiego pozwolenia, a jedynie obowiązek dokonania zgłoszenia, bądź też obiektów, które są zwolnione z ww. obowiązku. Analiza katalogu budów z art. 29 ust. 1 i ust. 2 p.b. wskazuje, że budowa ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m wymaga dokonania zgłoszenia organowi administracji architektoniczno-budowlanej (art. 29 ust. 1 pkt 21 P.b.). A contrario, ogrodzenia o wysokości poniżej 2,20 m nie wymagają zgody w żadnej z przepisanych prawem form. W trakcie przeprowadzonej kontroli organ stwierdził, że wysokość ogrodzenia zrealizowanego przez skarżących przekracza wysokość 2,20 m, wobec czego, inwestorzy zobligowani byli do uzyskania zgody administracyjnej. Ponadto organ podkreślił, że przedmiotowe ogrodzenie jest niezgodne z zapisami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, na terenie którego dopuszczalne są tylko ogrodzenia ażurowe o wysokości do 1,6 m. 2. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący wnieśli o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania, ewentualnie o jej uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Zdaniem skarżących organ nie zbadał w sposób wystarczający istniejącej konstrukcji. Istniejąca zabudowa nie spełnia cech pozwalających uznać ją za ogrodzenie. W szczególności jest wyłącznie posadowiona wzdłuż jednej strony działki, nie wygradza działki od nieruchomości wokół. Konstrukcja ta pełni funkcję ochronną przed silnym wiatrem, jak również przed przenoszeniem wskutek podmuchów wiatru ruchomych rzeczy na sąsiednie nieruchomości, wyciszającą hałas z sąsiednich nieruchomości oraz zapewniającą swobodne poruszanie się po nieruchomości. 3. Rozpoznając sprawę w postępowaniu odwoławczym Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lutego 2024 r. utrzymał w mocy orzeczenie organu I instancji. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że prowadzone przez organ I instancji postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone zgodnie z przepisami prawa oraz podkreślił, że zebrany materiał dowodowy potwierdza, że przedmiotowe ogrodzenie zrealizowano naruszając przepisy Prawa budowlanego oraz zapisy obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Odnosząc się do okoliczności wskazanych w odwołaniu, że sporne ogrodzenie spełnia dodatkowe funkcje (ochrona przed silnym wiatrem i przenoszeniem ruchomych rzeczy na sąsiednie nieruchomości, wyciszenie hałasu z sąsiednich nieruchomości, zapewnienie swobodnego poruszania się po nieruchomości, ochrona roślinności), w ocenie organu, pozostają bez wpływu na kwalifikacje przedmiotu postępowania. Spełnianie przez ogrodzenie dodatkowych funkcji nie stanowi okoliczności, która zwalniałaby je z obowiązku jego realizacji zgodnie z przepisami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego na danym terenie. Pełnienie dodatkowych funkcji przez ogrodzenie także nie zwalnia jego inwestora z obowiązku dokonania zgłoszenia organowi administracji architektoniczno-budowlanej budowy ogrodzenia o wysokości ponad 2,20 m. Brak takiego zgłoszenia stanowi naruszenie art. 29 ust. 1 pkt 21 p.b. Dalej organ wskazał, że sporne ogrodzenie jest niezgodne z obowiązującymi na tym terenie zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W tym zakresie organ wskazał, że z uchwały nr [...] Rady Miejskiej C. z dnia [...] października 2008 r. w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obejmującej obszar położony pomiędzy ulicą B. Ks. F. i południowo-zachodnią granicą administracyjną miasta C., a także z pisma B. C. z dnia [...] października 2023 r. wynika, że działka oznaczona numerem geodezyjnym [...] przy ul. [...] 27 w C. znajduje się w obszarze oznaczonym symbolem 59 MN-U, którego funkcją podstawową jest mieszkalnictwo jednorodzinne, natomiast funkcją uzupełniającą są usługi nieuciążliwe. Na ww. terenie dopuszczalne są tylko ogrodzenia ażurowe o wysokości do 1,6 m, o czym stanowi § 7 planu. Tymczasem sporne ogrodzenie, usytuowane od strony działki o nr geod. [...], na odcinku 26,20 m (mierząc od strony ul. [...]) wykonane jest ze słupków stalowych mocowanych w gruncie z wypełnieniem pełnym z paneli drewnianych systemowych, przy czym między słupkiem nr 1 a 2 brak jednego wypełnienia. Wypełnienie drewniane systemowe zaczyna się na wysokości 0,49 m (mierząc od gruntu), a poszczególne jego elementy posiadają wysokość 1,78 m. Dalej, za opisanym fragmentem ogrodzenia, na odcinku o długości 7,50 m znajdują się 4 słupki stalowe posadowione w gruncie, bez wypełnienia o wysokości odpowiednio: 2,41 m (mierząc od strony działki nr [...]) i 2,44 m (mierząc od strony działki nr [...]). W wyniku powyższych ustaleń organ uznał, że takie ogrodzenie nie spełnia wymagań wskazanych w § 7 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ponieważ nie jest ono ażurowe (jak wymaga tego plan miejscowy), a ponadto jego wysokość przekracza dopuszczalne 1,60 m. W konsekwencji organ stwierdził, że w okolicznościach badanej sprawy nie ma możliwości jego dostosowania do stanu zgodnego z wymaganiami stawianymi ogrodzeniom przez obowiązujący obecnie na danym terenie miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, dlatego też w niniejszej sprawie konieczna jest rozbiórka tego fragmentu ogrodzenia (na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 p.b.), co organ I instancji nakazał prawidłowo, wydając zaskarżoną decyzję. 4. W skardze do tut sądu skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarżący zarzucili naruszenie: - art. 7, art. 8 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 w zw. z art. 105 § 1 oraz art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm. – dalej: " k.p.a."), poprzez: a) brak wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego zebranego w sprawie oraz błędne przyjęcie, konstrukcja na nieruchomości stanowi ogrodzenie, co miało istotny wpływ na wynik sprawy; b) nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego w sposób wyczerpujący w szczególności poprzez brak wyjaśnienia przez Organy obydwu instancji podstaw kwalifikacji konstrukcji na nieruchomości jako ogrodzenia; c) dokonanie błędnych, niewynikających z materiału dowodowego ustaleń faktycznych w zakresie kwalifikacji konstrukcji znajdującej się na nieruchomości, albowiem konstrukcja na nieruchomości nie pełni wskazanej przez organ II instancji funkcji ochronnej, ani nie stanowi płotu, muru lub żywopłotu; d) dokonanie przez organ II instancji pobieżnej i dowolnej oceny materiału dowodowego, a także pominięcie przy ustalaniu stanu faktycznego sprawy tego, że nieruchomość posiada ogrodzenie pełniące funkcję ochronną, zaś konstrukcja znajdująca się na nieruchomości nie powstała w celu pełnienia funkcji ochronnej, co w następstwie winno skutkować przyjęciem przez organ II instancji, że nie stanowi ona urządzenia budowlanego w postaci ogrodzenia; e) nieuprawnione podejmowanie ustaleń przez organ II instancji odnoszących się do "zamiaru dalszej realizacji ogrodzenia", podczas gdy organy obydwu instancji uprawnione są do podejmowania rozstrzygnięć na podstawie faktów wynikających z treści materiału dowodowego zebranego w toku postępowania; f) nierozpatrzenie w sposób wszechstronny całego materiału dowodowego, jak również lakoniczne odniesienie do stawianych w odwołaniu skarżących zarzutów, co miało wpływ na wynik sprawy; g) brak umorzenia postępowania przez organ II instancji pomimo istnienia przesłanek do umorzenia w trybie art. 105 k.p.a. co miało wpływ na wynik sprawy. - art. 3 pkt 12 i art. 29 ust 1 i 2 p.b., poprzez ich błędną wykładnię i uznanie, że: a) na nieruchomości znajduje się urządzenie budowlane w postaci ogrodzenia; b) zainstalowanie konstrukcji na nieruchomości wymagało dokonania zgłoszenia organowi administracji architektoniczno – budowlanej podczas, gdy prawidłowa wykładnia wskazanych przepisów powinna uwzględniać okoliczności, że konstrukcja istniejąca na nieruchomości nie spełnia ani konstrukcyjnie, ani funkcjonalnie cech pozwalających uznać ją za ogrodzenie (jest wyłącznie posadowiona wzdłuż jednej strony działki - nie wygradza działki od nieruchomości wokół), zaś przeznaczeniem tej konstrukcji nie jest odgrodzenie od działki [...], albowiem działki te oddziela już ogrodzenie, ani od innej nieruchomości, zaś konstrukcja ta spełnia jedynie swą funkcję jako: . chroniącą przed silnym wiatrem, jak również przed przenoszeniem wskutek podmuchów wiatru ruchomych rzeczy na sąsiednie nieruchomości, . wyciszającą hałas z sąsiednich nieruchomości, . zapewniającą swobodne poruszanie się po nieruchomości, . ochronną w zakresie roślinności znajdującej się na nieruchomości, co w konsekwencji powinno prowadzić do wniosku, że konstrukcja na nieruchomości nie stanowi ogrodzenia, nie spełnia konstrukcyjnie, ani funkcjonalnie cech pozwalających zakwalifikować ją jako ogrodzenie, w tym nie utrudnia wejścia lub wyjścia na nieruchomość, co nie powoduje obowiązku po stronie inwestora do zgłoszenia jej realizacji. - art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 51 ust. 7, art. 81 oraz art. 83 p.b., § 7 pkt 1 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w zw. z § 38 uchwały Rady Miejskiej C. nr [...] z [...] października 2008 r. w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obejmującej obszar położony pomiędzy ulicą B. , Ks. F. i południowo-zachodnią granicą administracyjną miasta C. (dalej: MPZP) poprzez ich zastosowanie w niniejszej sprawie i uznanie, że należało nakazać rozbiórkę ogrodzenia z powodu niezgodności w zakresie wysokości i rodzaju wykonania oraz niezgodności z zapisami planu, podczas gdy konstrukcja na nieruchomości skarżących nie stanowi konstrukcyjnie, ani funkcjonalnie ogrodzenia, a także nie podlega ograniczeniom dotyczącym budowy ogrodzenia wynikających z planu. W uzasadnieniu skargi przedstawiono argumentację wspierającą podniesione zarzuty akcentując, że organy niewłaściwie zakwalifikowały istniejąca konstrukcję jako ogrodzenie. 5. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: 6. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2022 poz. 329 – zwanej dalej "p.p.s.a.") sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd uwzględnia skargę w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.) oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji przeprowadzona z uwzględnieniem powyższych reguł doprowadziła do uznania, że nie została ona wydana z naruszeniem prawa dającym podstawę do jej uchylenia. 7. Przedmiot kontroli Sądu w niniejszej sprawie stanowi decyzja Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2024 r. utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Powiatu T. z dnia [...] grudnia 2023 r., którą nakazano skarżącym rozbiórkę ogrodzenia zlokalizowanego na działce o nr geod. [...] (ul. T. 27) o wysokości powyżej 1,60 m, przy granicy z działką o nr geod. [...] (ul. T. 25) w m. C., obręb 17, gm. M. C., rozbiórkę wskazanego ogrodzenia na odcinku o długości 26,20 m wykonanego ze słupków stalowych mocowanych w gruncie z wypełnieniem z paneli drewnianych systemowych (bez brakującego jednego wypełnienia między słupkiem nr 1 a 2), o wysokości odpowiednio: od 2,22 m do 2,33 m (mierząc od strony działki o nr geod. [...] oraz 2,37 m (mierząc od strony działki o nr geod. [...]) oraz na odcinku o długości 7,50 m, w skład którego wchodzą 4 słupki stalowe posadowione gruncie, bez wypełnienia, o wysokości odpowiednio: 2,41 m (mierząc od strony działki nr [...]) oraz wysokości 2,44 m (mierząc od strony działki nr [...]). 8. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy Prawo budowlane. Postępowanie naprawcze w niniejszej sprawie było prowadzone na podstawie art. 50 - 51 p.b.. Zgodnie z art. 50 ust. 1 tej ustawy w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49f ust. 1 organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych: 1) bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo zgłoszenia lub 2) w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia lub zagrożenia środowiska, lub 3) na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 29 ust. 1 i 3, lub 4) w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w decyzji o pozwoleniu na budowę, projekcie zagospodarowania działki lub terenu, projekcie architektoniczno-budowlanym lub w przepisach. Organ I instancji ustalił w trakcie kontroli przeprowadzonej w dniu [...] października 2023 r., że na nieruchomości położonej na działce nr [...] obr. 17, przy ul. [...] w C. od strony frontowej znajduje się stalowe ogrodzenie na długości około 19,90 m, częściowo mocowane w cokole betonowym, wysokość maksymalna 1,55 m. Ogrodzenie od strony działki o nr ewid.[...] wykonane jest z siatki na słupkach, ma długość 48,10 m i wysokość 1,55 m (wraz z cokołem betonowym o wys. 0,23 m). Ogrodzenie od strony działki - m. B. na długości około 19,90 m - siatka na słupkach z cokołem betonowym 0,22 m, wysokość ogrodzenia 1,43 -1,50 m. Natomiast pomiędzy działką o nr [...], a działką o nr [...] (własność A. G.) znajdują się dwa ogrodzenia (odległość między nimi wynosi 0,18 m). Pierwsze z nich, które jest usytuowane od strony działki nr [...] posiada długość 48,10 m i jest wykonane z siatki ocynkowanej zamocowanej na słupkach stalowych posadowionych na cokole betonowym o wysokości 0,22 m, całość o wysokości od 1,48 m do 1,56 m (mierząc od strony działki nr [...]) oraz 1,26 m (mierząc od strony działki nr [...]). Drugie ogrodzenie, usytuowane od strony działki nr [...], na odcinku 26,20 m (mierząc od strony ul. [...]) wykonane jest ze słupków stalowych mocowanych w gruncie z wypełnieniem pełnym z paneli drewnianych systemowych, przy czym między słupkiem nr [...] a 2 brak jednego wypełnienia. Wysokość ogrodzenia od strony działki o nr geod. [...] wynosi od 2,22 m do 2,33 m, natomiast od strony działki o nr geod. [...] - 2,37 m. Wypełnienie drewniane systemowe zaczyna się na wysokości 0,49 m (mierząc od gruntu), a poszczególne jego elementy posiadają wysokość 1,78 m. Ponadto na odcinku o długości 7,50 m znajdują się 4 słupki stalowe posadowione w gruncie, bez wypełnienia o wysokości odpowiednio: 2,41 m (mierząc od strony działki nr [...]) i 2,44 m (mierząc od strony działki nr [...]). W dalszym fragmencie brak jest ww. ogrodzenia z paneli drewnianych (usytuowanego od strony działki nr [...]). Na tym odcinku, o długości 14,40 m znajduje się tylko jedno ogrodzenie z siatki ocynkowanej zamocowanej na słupach stalowych posadowionych na cokole betonowym (od strony działki nr [...]). Ponadto jak wynika z powyższego protokołu kontroli z dnia 9 października T. W. oświadczył, iż nieruchomość przy ul. [...] 27 w C. nabył w 2019 r. i w tym czasie ogrodzenie z siatki ocynkowanej zamocowanej na słupach betonowych już istniało. Natomiast w sierpniu tego roku rozpoczął wykonywanie dodatkowego ogrodzenia na swojej działce ze stalowych słupków z wypełnieniem drewnianym. Mając na uwadze powyższe ustalenia wskazania wymaga, że zgodnie z art. 28 ust. 1 p.b. roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. Natomiast w myśl art. 29 ust. 1 pkt 21 p.b., pozwolenia na budowę nie wymaga budowa ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m. Zatem z powyższych regulacji wynika, że co do zasady budowa ogrodzeń do wysokości 2,20 m, nie wymaga w ogóle akceptacji organu architektoniczno-budowlanego. Jakkolwiek prawo budowlane nie zawiera legalnej definicji ogrodzenia, jednakże w potocznym rozumieniu chodzi niewątpliwie o oddzielenie działki od innych terenów, stanowiące barierę komunikacyjną (por. wyrok WSA w Lublinie z dnia 30 października 2012 r. sygn. akt II SA/Lu 603/12). Zgodnie zaś z Uniwersalnym słownikiem języka polskiego (por. S. Dubisz (red.), Warszawa 2003, s. 180) pod pojęciem "ogrodzenie" należy rozumieć: "to, co ogradza jakiś teren, np. płot, parkan, mur". Czyli jest to konstrukcja otaczająca jakiś teren, np. płot, siatka lub mur, utrudniająca wejście lub wyjście (por. wyrok WSA w Kielcach z 30 marca 2011 r., sygn. akt II SA/Ke 776/10). Zgodnie z językowymi regułami znaczeniowymi należy zatem uznać, iż ogrodzeniem jest każda związana z podłożem konstrukcja, która wzajemnie oddziela od siebie poszczególne działki. Oddzielając, konstrukcja taka ustanawia przeszkodę, która jakkolwiek w różnym stopniu, funkcjonalnie stanowi ograniczenie w dostępności ogrodzonej działki (por. wyrok WSA w Gliwicach z 2 kwietnia 2006 r., sygn. akt II SA/Gl 292/05). Dla zakwalifikowania robót budowlanych jako polegających na budowie ogrodzenia, nie ma też znaczenia ani rodzaj materiałów, czy sposób posadowienia ogrodzenia (por. wyrok WSA w Gliwicach z 12 kwietnia 2006 r., sygn. akt II SA/Gl 345/12). Z orzecznictwa w sposób niebudzący wątpliwości wynika, że ogrodzenie powinno stanowić urządzenie mające na celu ochronę obiektu budowlanego przed dostępem np. osób trzecich czy zwierząt. Z tego punktu widzenia wymagania takiego urządzenia spełni zarówno płot składający się z elementów drewnianych czy metalowych jak i mur. Przy czym zaakcentowania wymaga, że ogrodzenie może dotyczyć całości działki bądź jej części. Wskazania również w tym miejscu wymaga, że zgodnie z art. 3 pkt 9 p.b. urządzeniem budowlanym są urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków, a także przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietniki. Zatem ogrodzenie może być uznane za urządzenie budowlane. Jednak w zależności od konkretnego stanu faktycznego ogrodzenie może być zaliczone do urządzeń budowlanych (gdy jest związane funkcjonalnie z innym obiektem budowlanym), tzn. służy do użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, albo też do budowli - wówczas, gdy jest realizowane jako odrębny samodzielny obiekt budowlany (por. wyrok NSA z dnia 25 maja 2016 r., sygn. akt II OSK 7/16). Przykładowo budowa ogrodzenia na działce, która nie ma charakteru zabudowanego nakazuje uznanie go za obiekt budowlany, a nie urządzenie budowlane (por. wyrok NSA z dnia 20 czerwca 2013 II OSK 458/12). Urządzeniem budowlanym jest ogrodzenie zapewniające użytkowanie danego obiektu budowlanego, które bez tego obiektu nie spełniałoby swojej funkcji technicznej. Nie jest nim ogrodzenie działki niezabudowanej, będące samodzielną inwestycją niepowiązaną z innym obiektem budowlanym. Stanowi wówczas odrębny obiekt budowlany (por. wyrok NSA z dnia 23 lutego 2018 r., sygn. akt II OSK 1879/17). 8. Bezspornym w sprawie jest, że na działce nr [...] położonej przy ul. [...] w C. znajduje się budynek mieszkalny, w związku z czym sporne ogrodzenie należy traktować jako urządzenie budowlane związane z istniejącym obiektem budowlanym. Ustalenie zatem, że zrealizowane ogrodzenie, wzniesione na działce już zabudowanej, ma charakter urządzenia technicznego, pozwala na zastosowanie w sprawie trybu postępowania przewidzianego w art. 50 i art. 51 p.b. Zgodnie z treścią uchwały NSA z dnia 3 października 2016 r. (sygn. akt: II OPS 1/16) "do robót budowlanych i obiektów budowlanych, które nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę i nie są objęte obowiązkiem zgłoszenia, mogą być stosowane przepisy art. 50 ust. 1 pkt 2 lub pkt 4 in fine ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r. poz. 290 ze zm.), a także art. 51 ust. 7 tej ustawy, jeżeli roboty budowlane zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1 pkt 2 lub pkt 4 in fine. Innymi słowy, dany obiekt może być poddany ocenie również pod kątem jego zgodności z powszechnie obowiązującymi przepisami (art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego)". W niniejszej sprawie tymi przepisami w rozumieniu art.50 ust.1 pkt 4 p.b. są regulacje uchwały nr [...] Rady Miejskiej C. z dnia [...] października 2008 r. w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obejmującej obszar położony pomiędzy ulicą B. Ks. F. i południowo-zachodnią granicą administracyjną miasta C.. Działka skarżących o nr [...] położona przy ul. [...] 27 znajduje się obecnie w obszarze oznaczonym symbolem 59 MN-U, którego funkcją podstawową jest mieszkalnictwo jednorodzinne, natomiast funkcją uzupełniającą są usługi nieuciążliwe. W § 7 pkt 1 uchwały wskazano "obowiązek lokalizacji ogrodzeń ażurowych o wysokości do 1,6m z wykluczeniem ogrodzeń plastikowych, betonowych za wyjątkiem słupów i podmurówek, żelbetonowych, z wyłączeniem terenów P-U". Ogrodzenie ażurowe to nic innego jak ogrodzenie prześwitujące, które w założeniu ma posiadać elementy przezroczyste albo elementy półprzezroczyste i elementy te mają się układać w określony wzór. Tymczasem jak wskazano to już wcześniej sporne ogrodzenie, usytuowane od strony działki o nr geod. [...], na odcinku 26,20 m (mierząc od strony ul. [...]) wykonane jest ze słupków stalowych mocowanych w gruncie z wypełnieniem pełnym z paneli drewnianych systemowych, przy czym między słupkiem nr 1 a 2 brak jednego wypełnienia. Wypełnienie drewniane systemowe zaczyna się na wysokości 0,49 m (mierząc od gruntu), a poszczególne jego elementy posiadają wysokość 1,78 m. Dalej, na odcinku o długości 7,50 m znajdują się 4 słupki stalowe posadowione w gruncie, bez wypełnienia o wysokości odpowiednio: 2,41 m (mierząc od strony działki nr [...]) i 2,44 m (mierząc od strony działki nr [...]). Rady Miejskiej Gminy P. z dnia [...].08.2016r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wschodniej części obrębu B., gmina P., które m.in. określają zasady budowy ogrodzeń. Biorąc pod uwagę powyższe regulacje należy wskazać, że przedmiotowe ogrodzenie zostało wykonane ze słupków stalowych mocowanych w gruncie z wypełnieniem pełnym z paneli drewnianych systemowych o wysokości powyższej 1,6 m. Tym samym zostało ono wykonane w formie niezgodnej z ww. zapisami m.p.z.p. Ponieważ budowa takiego ogrodzenia była sprzeczna z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, to stwierdzić należy, że była ona niedopuszczalna. 9. Odnosząc się do zarzutów skargi w tym w szczególności podnoszonej argumentacji, że "konstrukcja" ta spełnia funkcję ochronną przed wiatrem, w tym przenoszeniem ruchomych rzeczy na inne posesje, ochrony roślinności oraz swobodnego poruszania się po nieruchomości i nie spełnia konstrukcyjnie ani funkcjonalnie cech pozwalających zakwalifikować ją jako ogrodzenie Sąd wskazuje, że na granicy działek [...] znajduje się już ogrodzenie usytuowane od strony działki nr [...] o długość 48,10 m, które jest wykonane z siatki ocynkowanej zamocowanej na słupkach stalowych posadowionych na cokole betonowym o wysokości 0,22 m, całość o wysokości od 1,48 m do 1,56 m (mierząc od strony działki nr [...]) oraz 1,26 m (mierząc od strony działki nr [...]). Równolegle do niego od strony działki skarżących w odległość 0,18 m znajduje się sporne ogrodzenie wykonane ze słupków stalowych mocowanych w gruncie z wypełnieniem pełnym z paneli drewnianych systemowych o wysokości niezgodnej z określoną w m.p.z.p., a także o pełnym wypełnieniu, gdy plan miejscowy dopuszcza jedynie lokalizację ogrodzeń ażurowych o wysokości nie wyższej niż 1,6 m. Nie budzi przy tym wątpliwości Sądu , że obiekt ten spełnia funkcję ogrodzenia, tym bardziej, że jak wynika choćby ze zdjęć, posadowiony jest prawie w granicy, gdyż w bardzo bliskiej odległości i równolegle do istniejącego ogrodzenia ażurowego. Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 14 ust. 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym plan miejscowy jest aktem prawa miejscowego. Oznacza to, że ma moc wiążącą, tak jak każdy inny akt normatywny i musi być respektowany dopóty, dopóki obowiązuje. W konsekwencji rację należy przyznać organom orzekającym również w tym, że stwierdziły brak możliwości innego rozstrzygnięcia sprawy od nakazu rozbiórki przedmiotowego ogrodzenia. W przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1, a dotyczących robót budowlanych wykonanych w sposób istotnie odbiegający m.in. w przepisach (art. 50 ust. 1 pkt 4 p.b.), na mocy art. 51 ust. 7 p.b., zastosowanie znajduje przepis art. 51 ust. 1 p.b., który stanowi, że (...) organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji: 1) nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego albo 2) nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania, albo 3) w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian. W świetle tego przepisu, w sytuacji ustalenia, że dla terenu działki należącej do skarżącego obowiązuje plan miejscowy, który zezwala jedynie na budowę ogrodzeń ażurowych, nie było innej możliwości niż nakazanie rozbiórki innego ogrodzenia. W ocenie Sądu, przeprowadzone postępowanie nie naruszało ani przepisów prawa materialnego, ani przepisów procedury, w tym art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a., bowiem decyzja wydana w sprawie oparta jest na dokładnie i wyczerpująco ustalonym stanie faktycznym, który znajduje pełne odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym, a nadto jej uzasadnienie spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a. Ponadto organy zastosowały właściwą podstawę prawną, którą prawidłowo zinterpretowały oraz należycie wyjaśniły w pisemnych motywach rozstrzygnięcia. Ponadto organ odwoławczy dochował zasady z art. 15 k.p.a., bowiem dokonał ponownego merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, przeprowadzając kompleksową ocenę całego zebranego materiału dowodowego oraz ustosunkowując się do zarzutów zawartych w odwołaniu. W ocenie Sądu organ w sposób właściwy ustalił wszystkie istotne dla sprawy okoliczności, nie pomijając żadnego ważkiego wątku. Powyższe stanowi o prawidłowym przeprowadzeniu postępowania. Natomiast okoliczność, że ocena zgromadzonych dowodów doprowadziła organy do odmiennych wniosków od oczekiwanych przez skarżących, w realiach rozpatrywanej sprawy, nie może uzasadniać zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania administracyjnego. W tym stanie rzeczy, z przyczyn wskazanych i opisanych wyżej na podstawie art.151 p.p.s.a. skargę oddalono.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło