II SA/Bd 521/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Saniewski Sędzia WSA Jarosław Wichrowski Protokolant Starszy sekretarz sądowy Jakub Jagodziński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi W. S. na [...] [...] w T. w przedmiocie włączenia do wojewódzkiej ewidencji zabytków zaktualizowanej karty ewidencyjnej zabytku nieruchomego 1. stwierdza bezskuteczność zaskarżonej czynności, 2. zasądza od [...] w T. na rzecz skarżącego W. S. kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z [...] czerwca 2025 r. W. S. (skarżący), reprezentowany przez adwokata, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na czynność Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w T. (dalej "WKZ") polegającą na włączeniu do wojewódzkiej ewidencji zabytków zaktualizowanej karty ewidencyjnej zabytku nieruchomego – budynku mieszkalnego położonego na działce ewidencyjnej nr [...], obr. L. , przy ul. [...], gm. L., pow. [...]. Zaskarżona [...] została podjęta w następujących okolicznościach. Budynek mieszkalny zlokalizowany przy ul. [...] w miejscowości L., ujęty został w wojewódzkiej ewidencji zabytków ("WEZ") na podstawie karty ewidencyjnej zabytku nr [...] L. , którą włączono 14 grudnia 2006 r. Pismem z [...] kwietnia 2025 r. [...], Kujawsko-Pomorski Wojewódzki Konserwator Zabytków w T. poinformował skarżącego, na podstawie § 15 rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 maja 2011 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granicę niezgodnie z prawem (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 56 – dalej "rozporządzenie"), o zamiarze włączenia do wojewódzkiej ewidencji zabytków "zaktualizowanej karty ewidencyjnej zabytku ruchomego": przedmiotowego budynku. Pismem z [...] maja 2025 r. WKZ poinformował "o włączeniu do wojewódzkiej ewidencji zabytków zaktualizowanej karty ewidencyjnej zabytku nieruchomego": przedmiotowego budynku. W opisanej na wstępie skardze W. S. zarzucił Kujawsko-Pomorskiemu Wojewódzkiemu Konserwatorowi Zabytków naruszenie art. 3 pkt 1 ustawy z 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 1292 – dalej "u.o.z.") oraz § 14a rozporządzenia, wnosząc o stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności oraz zasądzenie kosztów postępowania. Wniósł nadto o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego na okoliczność ustalenia, czy przedmiotowy budynek posiada cechy uzasadniające ujęcie go w WEZ. W uzasadnieniu skargi wskazano, że wadliwość zaskarżonej czynności polega na niesporządzeniu nowej karty, ale "zaktualizowaniu" karty zabytku z 2006 r., a nadto nie wynikają z niej okoliczności uzasadniające sporządzenie nowej karty, co jest sprzeczne z § 14a rozporządzenia i świadczy o tym, iż czynności dokonano w sposób dowolny. Skarżący przywołał, że w piśmie organu z 13 stycznia 2025 r., stanowiącym odpowiedź na zgłoszony przez niego wniosek o wyłączenie budynku z wojewódzkiej ewidencji zabytków, WKZ stwierdził, iż budynek nie utracił wartości zabytkowych stanowiących podstawę do wyłączenia go z gminnej i wojewódzkiego ewidencji zabytków, a z uwagi na pełnioną w czasie II wojny światowej funkcję ochronki, stanowi on świadectwo minionej epoki. Skarżący zakwestionował powyższe, wskazując na nieprawdziwość twierdzenia organu co do funkcji budynku w przeszłości, oraz wyjaśniając, że budynek poddany został w 2018 r. remontowi według nowoczesnych technologii, nie zawiera obecnie murowanych detali i nie różni się od innych budynków w sąsiedztwie, które zostały wykreślone z wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że przedmiotowy budynek zachowuje cechy zabytku pomimo wykonanego remontu elewacji, przy czym w tym zakresie organ wyraża swoją wolę w formie czynności materialno-technicznej, bez przeprowadzania postępowania dowodowego w rozumieniu k.p.a. WKZ wyjaśnił, że przeprowadzony remont spowodował konieczność aktualizacji karty ewidencji zabytku. Podniesione zarzuty organ uznał za nieuzasadnione: w jego ocenie włączenia budynku do WEZ w 2006 r. dokonano prawidłowo i w zgodzie z przepisami, a w związku z ujawnieniem, że stan budynku uległ zmianie na skutek remontu, konieczna była aktualizacja danych w WEZ, o czym prawidłowo zawiadomiono skarżącego. Wbrew zarzutom skargi organ stworzył nową kartę ewidencji zabytków, trwale łącząc ją ze starą kartą – przez "aktualizację" należy w ocenie organu rozumieć wykonanie nowej karty w związku ze zmianą okoliczności towarzyszących zabytkowi, w odróżnieniu od wykonania nowej karty zabytku dla budynku, który wcześniej w ewidencji nie figurował. Organ uargumentował również, dlaczego w jego ocenie, jako organu specjalistycznego, przedmiotowy budynek zachowuje cechy zabytku. Na tę okoliczność powołał tzw. kartę wartościowania oraz opinię pracownika organu zajmującego się ochroną zabytków. Na rozprawie przeprowadzonej 20 stycznia 2025 r. pełnomocnik skarżącego wniósł o zawieszenie postępowania do czasu rozstrzygnięcia sprawy o sygn. II SA/Bd 404/25, dotyczącej czynności WKZ polegającej na odmowie wyłączenia nieruchomości z wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków. Alternatywnie do wskazanego w skardze wniosku dowodowego pełnomocnik wniósł o odroczenie rozprawy celem umożliwienia przedłożenia dokumentu w postaci opinii biegłego z zakresu zabytkoznawstwa i konserwacji budynków zabytkowych. Sąd oddalił ww. wnioski. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlegała uwzględnieniu. Przedmiot skargi stanowi czynność "aktualizacji", a w istocie sporządzenia nowej karty ewidencyjnej zabytku nieruchomego – budynku mieszkalnego położonego na działce ewidencyjnej nr [...], obr. L. , przy ul. [...], gm. L., pow. [...], dokonana w związku z zaistnieniem, w ocenie Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, okoliczności uzasadniających zastąpienie niezgodnych ze stanem faktycznym danych zabytku zawartych w ewidencji, w której ów zabytek został już wcześniej ujęty. Podstawę prawną działania organu stanowił art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (publ. jak wcześniej wskazano) oraz § 14a ust. 1 wydanego na podstawie ww. ustawy rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z 26 maja 2011 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granicę niezgodnie z prawem. Włączenie karty adresowej zabytku do wojewódzkiej ewidencji zabytków na podstawie art. 22 ust. 2 u.o.z. jest czynnością organu administracji, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., wobec czego podlega ona zaskarżeniu do sądu administracyjnego (vide: wyroki NSA z 10 stycznia 2024 r., sygn. II OSK 1952/22; z 18 października 2023 r., sygn. II OSK 2326/18, z 6 listopada 2020 r., sygn. II OSK 3996/19 – dostępne na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl). Z uwagi na tożsamy charakter prawny (jako czynności materialno-technicznej będącej pochodną uprzedniego ujęcia budynku w WEZ) analogicznie należy traktować czynność sporządzenia nowej karty ewidencyjnej zabytku w trybie § 14a rozporządzenia, tj. w związku z koniecznością zastąpienia niezgodnych ze stanem faktycznym danych zabytku zawartych w tej ewidencji. Na wstępie wskazać należy, że stosownie do art. 53 § 2 p.p.s.a., jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę. Skarga w niniejszej sprawie wniesiona została 12 czerwca 2025 r. (koperta - k. 14 akt s.), tj. w terminie 30 dni od dnia dowiedzenia się o czynności przez skarżącego (zawiadomienie z 26 maja 2025 r. doręczone skarżącemu 30 maja 2025 r. – k. 22 akt adm. sprawy). W myśl definicji zawartej w przepisie art. 3 pkt 1 u.o.z. "zabytek" oznacza nieruchomość lub rzecz ruchomą, ich części lub zespoły, będące dziełem człowieka lub związane z jego działalnością i stanowiące świadectwo minionej epoki bądź zdarzenia, których zachowanie leży w interesie społecznym ze względu na posiadaną wartość historyczną, artystyczną lub naukową. Jak wynika z pkt 2 tego przepisu "zabytkiem nieruchomym" jest nieruchomość, jej część lub zespół nieruchomości, o których mowa w pkt 1 art. 21 u.o.z. stanowi natomiast, że ewidencja zabytków jest podstawą do sporządzania programów opieki nad zabytkami przez województwa, powiaty i gminy. W myśl art. 22 ust. 2 ustawy, wojewódzki konserwator zabytków prowadzi wojewódzką ewidencję zabytków w formie kart ewidencyjnych zabytków znajdujących się na terenie województwa. Przedmiotowy budynek ujęty został w wojewódzkiej ewidencji zabytków wraz z włączeniem sporządzonej 1 grudnia 2006 r. karty ewidencji zabytku nr [...] do WEZ w dniu 14 grudnia 2006 r. (k. 25-27 akt adm.). Zgodnie z § 14 powołanego wyżej rozporządzenia, wojewódzki konserwator zabytków włącza kartę ewidencyjną zabytku do wojewódzkiej ewidencji zabytków po sprawdzeniu, czy dane zawarte w karcie ewidencyjnej zabytku są wyczerpujące i zgodne ze stanem faktycznym, a także czy dokumentacja fotograficzna zabytku umożliwia jego identyfikację. Wzór karty ewidencyjnej zabytku nieruchomego niewpisanego do rejestru zabytków został zawarty w załączniku nr 3 do rozporządzenia. W dacie włączenia karty ewidencyjnej spornego zabytku do ewidencji wojewódzkiej obowiązywało rozporządzenie Ministra Kultury z 14 maja 2004 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granicę niezgodnie z prawem. W § 9, akt ten stanowił, że wojewódzki konserwator zabytków włącza kartę ewidencyjną zabytku do wojewódzkiej ewidencji zabytków po sprawdzeniu, czy dane zawarte w karcie ewidencyjnej zabytku są wyczerpujące i zgodne ze stanem faktycznym, a także czy dokumentacja fotograficzna zabytku umożliwia jego identyfikację. Zgodnie z § 14a ust. 1 aktualnie obowiązującego rozporządzenia z 26 maja 2011 r., w przypadku stwierdzenia konieczności zastąpienia niezgodnych ze stanem faktycznym lub prawnym danych zawartych w karcie ewidencyjnej zabytku włączonej do wojewódzkiej ewidencji zabytków odpowiednimi danymi zgodnymi ze stanem faktycznym lub prawnym, ujawnienia nowych danych lub usunięcia błędnych danych wojewódzki konserwator zabytków sporządza nową kartę ewidencyjną zabytku zawierającą dane zgodne ze stanem faktycznym i prawnym. W ust. 2 zastrzeżono, że pierwotną kartę ewidencyjną zabytku pozostawia się w wojewódzkiej ewidencji zabytków, łącząc ją trwale z nową kartą ewidencyjną zabytku. Zaskarżona czynność materialno-techniczna została podjęta, jak wyjaśnił organ w odpowiedzi na skargę, w związku z koniecznością zaktualizowania danych wynikających ze stanu faktycznego, a konkretnie w związku z ujawnieniem przeprowadzenia remontu na zabytku w roku 2018 r., który istotnie ingerował w wygląd elewacji budynku, w tym jego detal architektoniczny. Organ wyjaśnił– w odpowiedzi na skargę – dlaczego w jego ocenie przedmiotowy zabytek został ujęty w WEZ i dlaczego stan taki winien zostać utrzymany, również po przeprowadzeniu remontu elewacji, która to okoliczność uzasadniała zastosowanie § 14a ww. ustawy. Rację ma organ wskazując, że jako prowadzący ewidencję zabytków nie jest w świetle u.o.z. zobowiązany do przeprowadzenia jurysdykcyjnego postępowania administracyjnego w przedmiocie włączenia karty danego obiektu do ewidencji i nie wydaje w tej sprawie decyzji. Zgodnie ze stanowiskiem NSA wyrażonym m.in. w wyroku z 25 lutego 2020 sygn. II OSK 395/20 (dostępny na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl), brak przepisów określających tryb postępowania skutkuje tym, że kontrola legalności działania organu sprowadza się do badania zgodności tego działania jedynie z przepisami administracyjnego prawa materialnego (zob. także wyrok NSA z 21 stycznia 2015 r., sygn. II OSK 2189/13 – dostępny jw.). Przy ujęciu w wojewódzkiej ewidencji zabytków nie stosuje się reguł kodeksu postępowania administracyjnego, jakie mają zastosowanie w przypadku prowadzenia typowego postępowania administracyjnego. Zasadę powyższą należy odnosić również do czynności sporządzenia nowej karty ewidencyjnej zabytku na podstawie § 14a rozporządzenia. Jest to bowiem czynność wtórna względem sporządzenia karty dla zabytku celem wpisania go do wojewódzkiej lub gminnej ewidencji zabytków, wynikająca ze zmiany okoliczności faktycznych i prawnych towarzyszących zabytkowi, które należy ująć w ewidencji, tak by ewidencja ta zawierała dane odpowiadające rzeczywistości. W orzecznictwie jednolicie przyjmuje się, na gruncie spraw o włączenie nieruchomości do wojewódzkiej lub gminnej ewidencji zabytków, że brak sformalizowania reguł postępowania wiążącego się z włączeniem karty zabytku do ewidencji zabytków (gminnej, wojewódzkiej), nie oznacza, że dokonanie takiej czynności może nastąpić bez analizy przyczyn uzasadniających jej dokonanie, jak też udokumentowania jej chociażby w uproszczonej formie. Włączenie karty zabytku do ewidencji (gminnej, wojewódzkiej) musi wynikać ze stwierdzenia przez organ, że obiekt charakteryzuje się cechami, które uzasadniają ujęcie w ewidencji ze względu na posiadaną przez niego wartość historyczną, artystyczną lub naukową. Tylko taki obiekt, który spełnia definicję zabytku z art. 3 pkt 1 u.o.z., może zostać ujęty w ewidencji (vide: wyrok NSA z 26 października 2016 r., sygn. II OSK 173/15 – dostępny jw.). W ocenie Sądu pogląd powyższy zachowuje aktualność również w przypadku zastosowania przez organ konserwatorski, wobec nieruchomości już ujętej w ewidencji zabytków, § 14a rozporządzenia. Zauważyć należy, że z treści tego przepisu wprost wynika, że przesłanką sporządzenia nowej karty dla zabytku, już wpisanego do ewidencji, jest stwierdzenie konieczności zastąpienia niezgodnych ze stanem faktycznym lub prawnym danych zawartych w karcie ewidencyjnej zabytku włączonej do wojewódzkiej ewidencji zabytków, odpowiednimi danymi zgodnymi ze stanem faktycznym lub prawnym. Podobnie zatem jak w przypadku czynności ujęcia zabytku w gminnej lub wojewódzkiej ewidencji zabytków, kiedy to organ konserwatorski powinien sporządzić i włączyć do akt dokument, z którego wynikałoby merytoryczne uzasadnienie, z jakich powodów materialnoprawnych organ obejmuje dany obiekt nieruchomy ww. kartą jako zabytek spełniający wymogi art. 3 u.o.z. (vide: wyroki WSA w Krakowie z 14 czerwca 2021 r. sygn. II SA/Kr 441/2021 r.; z 20 października 2020 r., sygn. II SA/Kr 707/20 - dostępne jw.), również i w przypadku sporządzenia nowej karty w trybie § 14a rozporządzenia powinien zostać sporządzony dokument, z którego wynika, jakie to istniejące, niezgodne ze stanem faktycznym lub prawnym okoliczności towarzyszące zabytkowi uzasadniają sporządzenie nowej karty na podstawie § 14a rozporządzenia. Jednostronny charakter tej czynności, niezależnej od woli właściciela danej nieruchomości, ale kształtującej sferę jego praw i obowiązków (podobnie jak czynności ujęcia zabytku w ewidencji) wymaga od organu administracji wyartykułowania powodów uczynienia danej nieruchomości przedmiotem czynności organu konserwatorskiego, która to czynność ma charakter w istocie władczy. W przypadku ujęcia danego budynku w ewidencji organ winien wyjaśnić w odpowiednim załączniku do karty (w obliczu braku stosownego pola we wzorze karty – vide załącznik nr 3 do rozporządzenia), dlaczego budynek ten winien w jego ocenie zostać zakwalifikowany jako zabytek w rozumieniu art. 3 u.o.z. W przypadku zaś sporządzenia nowej karty w trybie § 14a rozporządzenia, z załącznika takiego musi wynikać, jakie konkretne zmiany zaszły, w zakresie kwalifikacji nieruchomości jako zabytku, w stosunku do stanu poprzedniego istniejącego w okresie ujęcia nieruchomości w ewidencji. Rozporządzenie przewiduje konieczność zastąpienia danych niezgodnych ze stanem faktycznym lub danych niezgodnych ze stanem prawnym nieruchomości. Należy przy tym podkreślić, że brak odpowiednich wyjaśnień i dokumentów źródłowych co do przyczyn ujęcia nieruchomości w ewidencji zabytków w pierwotnej karcie (na podstawie której nieruchomość została ujęta w ewidencji) nie zwalnia organu działającego na podstawie § 14a rozporządzenia od uzupełnienia dokumentów i zredagowania tych wyjaśnień przed utworzeniem nowej karty. Zgromadzone w niniejszej sprawie akta nie potwierdzają, by organ wypełnił obowiązek, o którym mowa wyżej. Zasadniczy element dokumentacji w postaci karty ewidencyjnej obiektu nieruchomego: budynku położonego przy ul. [...] w L. , sporządzonej 5 marca 2025 r. nie zawiera żadnych wyjaśnień co do okoliczności będących podstawą sporządzenia tej karty (jako nowej karty w trybie § 14a rozporządzenia). Ani z samej karty, ani z załączników do niej nie wynika, jakie to dane zawarte w pierwotnej karcie okazały się niezgodne ze stanem faktycznym lub prawnym, na czym konkretnie polega niezgodność i dlaczego świadczą one o konieczności sporządzenia nowej karty. Karta z 5 marca 2025 r., której włączenie do ewidencji stanowiło zaskarżoną czynność, przedstawia m.in. zdjęcia budynku, opis tego stanu zachowania i zalecenia (postulaty) konserwatorskie co do ewentualnych prac na budynku w przyszłości. Co prawda do akt dołączono powołaną w odpowiedzi na skargę "opinię wartościującą budynku", w której zawarto opis przedmiotowej nieruchomości wraz z wyjaśnieniem jego wartości historycznej, naukowej i artystycznej, jednak dokument ten, nota bene niedatowany, został sporządzony dopiero w związku z zaskarżeniem czynności do tut. Sądu odmowy wyłączenia karty ewidencyjnej zabytku z WEZ (skarga zarejestrowana pod sygn. II SA/Bd 404/25), co wynika jednoznacznie z jego części nagłówkowej. Oznacza to, że w dacie podejmowania czynności zaskarżonej w niniejszym postępowaniu żadnych wyjaśnień w komentowanym zakresie nie wyartykułowano. Z powyższego powodu skargę na czynność sporządzenia nowej karty ewidencyjnej zabytku nieruchomego w trybie § 14a rozporządzenia, należało uwzględnić. Odnosząc się do argumentacji i wniosków skargi wskazać należy, że na obecnym etapie postępowania polemika skarżącego ze stanowiskiem organu konserwatorskiego co do wartości zabytkowej przedmiotowego budynku pozostaje bez znaczenia dla wyniku niniejszej sprawy. Zasadniczej ocenie w niniejszej sprawie podlegało bowiem nie to, czy organ konserwatorski ma rację dostrzegając cechy zabytku w odniesieniu do budynku skarżącego, ale to, czy jego obecna nowa czynność w tym zakresie została dokonana w zgodzie z obowiązującymi przepisami prawa i z zachowaniem warunku adekwatnej ingerencji organu konserwatorskiego w sytuację prawną jednostki (tu właściciela nieruchomości budynkowej) . Wyjaśnić jednocześnie należy, że wojewódzki konserwator zabytków z woli ustawodawcy jest wyspecjalizowanym organem dysponującym wykwalifikowaną kadrą kompetentną do badania wartości zabytkowych obiektów na obszarze województwa, a jego ocena w tym zakresie może być kwestionowana ewentualnie w drodze specjalistycznego kontrdowodu sporządzonego z inicjatywy strony. Rację ma skarżący, że organ nieprawidłowo określił zaskarżoną czynność jako "aktualizację karty ewidencyjnej zabytku". Jest to pojęcie obce nomenklaturze zastosowanej przez prawodawcę w rozporządzeniu, które w § 14a wprost reguluje "sporządzenie nowej karty", a nie aktualizację pierwotnej (zgodnie § 14a ust. 2 rozporządzenia, karta dotychczasowa dołączona jest trwale do karty nowej). Sąd dostrzega, że nie jest to nieścisłość jedynie natury semantycznej, albowiem o ile celem sporządzenia nowej karty zabytku jest w istocie swoiste "zaktualizowanie" danych dotyczących tego zabytku w ewidencji, rozumiane jako ich urealnienie, to czynność ta przybiera konkretną formę sporządzenia nowej karty, a nie modyfikacji danych zawartych w karcie pierwotnej (ingerencji w treść tej karty). Rozróżnienie powyższe ma istotną wartość porządkującą. Nadto w sytuacji gdy organ uznał, że zaistniały przesłanki dla uruchomienia procedury sporządzenia nowej karty ewidencyjnej, w związku z ewentualną zmianą okoliczności faktycznych lub prawnych, w pierwszej kolejności winien w razie potrzeby uzupełnić posiadaną dokumentację wskazującą na zabytkowy charakter budynku, w szczególności gdy dokumentacja dołączona do dotychczasowej karty jest wybiórcza lub znikoma. Nadto organ nie dokonał jakichkolwiek ustaleń co do tego czy roboty budowlane w ogóle były wykonane zgodnie z prawem, czy też nie. Są to podstawowe okoliczności konieczne dla oceny zmiany okoliczności faktycznych i prawnych w konkretnej sprawie i ich skutków. Wniosek o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego na okoliczność tego, czy przedmiotowa nieruchomość posiada cechy zabytku, nie mógł zostać uwzględniony, albowiem zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Przepis powyższy nie daje podstaw do przeprowadzania dowodu z opinii biegłego sporządzonej na polecenie sądu administracyjnego na potrzeby prowadzonego przez ten sąd postępowania. Nie zasłużył też na uwzględnienie alternatywny wniosek pełnomocnika skarżącego dotyczący odroczenia rozprawy do czasu przedłożenia przez skarżącego opinii biegłego na okoliczność, czy przedmiotowy budynek ma cechy zabytku w rozumieniu u.o.z. Zgodnie z art. 109 p.p.s.a. rozprawa ulega odroczeniu, jeżeli sąd stwierdzi nieprawidłowość zawiadomienia którejkolwiek ze stron albo jeżeli nieobecność strony lub jej pełnomocnika jest wywołana nadzwyczajnym wydarzeniem lub inną znaną sądowi przeszkodą, której nie można przezwyciężyć, chyba że strona lub jej pełnomocnik wnieśli o rozpoznanie sprawy w ich nieobecności. Wola przedłożenia przez stronę dodatkowego dokumentu do akt nie stanowi zatem przesłanki odroczenia postępowania w myśl art. 109 p.p.s.a. Podobnie brak było podstaw do uwzględnienia wniosku o zawieszenie postępowania do czasu rozstrzygnięcia sprawy zawisłej przed tut. Sądem pod sygnaturą II SA/Bd 404/25. Sprawa ze skargi zarejestrowanej pod ww. sygnaturą dotyczy czynności odmowy wyłączenia karty ewidencyjnej zabytku z WEZ, która, pomimo powiązania przedmiotowego, jest sprawą odrębną, dotyczy bowiem czynności, której istotą była innego rodzaju ingerencja w uprawnienia skarżącego. Odmowa wyłączenia zabytku z ewidencji zabytków, a sporządzenie nowej karty w trybie § 14a rozporządzenia, to dwie osobne kwestie, a sposób ich rozstrzygnięcia nie jest wzajemnie powiązany (jedno nie wpływa na drugie). Innymi słowy, legalność czynności odmowy wyłączenia zabytku z WEZ może być potwierdzona niezależnie od tego, czy czynność sporządzenia karty w trybie § 14a rozporządzenia była prawidłowa i vice versa. Nadto w sytuacji gdy w dacie dokonania skarżonej czynności karta przedmiotowego zabytku figurowała ww. wojewódzkiej ewidencji, ewentualne orzeczenie sądu co do zgodności z prawem czynności materialno-technicznej odmowy wyłączenia z ewidencji nie mogła mieć wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Resumując, Sąd stwierdził, że organ nie przedłożył wraz z aktami sprawy dokumentów, które w czasie dokonywania spornej czynności świadczyłyby o wyartykułowaniu przezeń jakichkolwiek przesłanek zastosowania § 14a rozporządzenia, i które pozwoliłyby w niniejszym postępowaniu zweryfikować, oczywiście w zakresie, w jakim upoważniony jest do tego sąd, czy sporządzenie nowej karty w trybie ww. przepisu miało jakiekolwiek podstawy merytoryczne. Nie jest w tym zakresie wystarczająca ani dokumentacja fotograficzna zawarta w nowej karcie, ani opis stanu zachowania nieruchomości i postulaty konserwatorskie zawarte w tej karcie, ani – co należy podkreślić – załączona dopiero do odpowiedzi na skargę niedatowana opinia pracownika organu dotycząca walorów zabytku. Sąd nie kwestionuje wiedzy i kompetencji Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Czynność sporządzenia nowej karty w trybie § 14a rozporządzenia, podobnie jak czynność włączenia do WEZ, ma jednak nie tylko charakter wewnętrzny, lecz także zewnętrzny, gdyż wpływa na uprawnienia właściciela, ma zatem skutki wobec podmiotów administrowanych. Dlatego tak istotne jest to, aby uzewnętrznić szczegółowe powody powyższych czynności organu konserwatorskiego, także z uwagi na poddanie takiej czynności kontroli sądowej (vide: wyrok WSA w Krakowie z 19 lipca 2024 r., sygn. II SA/Kr 720/24, dostępny jw.). Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. orzekł, jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. O zwrocie kosztów postępowania w postaci uiszczonego wpisu od skargi, opłaty skarbowej od pełnomocnictwa oraz wynagrodzenia pełnomocnika Sąd orzekł jak w punkcie drugim sentencji, na podstawie art. 200 w zw. z 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1964).