II SA/Bd 526/18

WyrokWSA w Bydgoszczy2018-12-12

Skład orzekający: Anna Klotz, Joanna Brzezińska, Jarosław Wichrowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo zastosowały tryb naprawczy z art. 50 i 51 Prawa budowlanego, nakazując rozbiórkę ogrodzenia z siatki stalowej, opierając się wyłącznie na interpretacji miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dokonanej przez Burmistrza, bez własnej, wszechstronnej analizy i wykładni przepisów?
Ratio decidendi
Organy nadzoru budowlanego uchybiły obowiązkom procesowym, nie dokonując samodzielnej i wszechstronnej interpretacji przepisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz przepisów Prawa budowlanego. Oparcie rozstrzygnięcia wyłącznie na stanowisku organu gminy, bez własnej analizy i wyjaśnienia wątpliwości prawnych, stanowi istotne naruszenie przepisów postępowania, które może mieć wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Właściciel działki zwrócił się do starostwa o interwencję w sprawie niezgodności ogrodzenia z siatki stalowej z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (m.p.z.p.), który nakazywał stosowanie ogrodzeń drewnianych ażurowych. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, opierając się na piśmie Burmistrza K. potwierdzającym niezgodność ogrodzenia z m.p.z.p., nałożył obowiązek rozbiórki ogrodzenia. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Polski Związek Działkowców (skarżący) zarzucił organom niedokonanie samodzielnej interpretacji m.p.z.p. i oparcie się na stanowisku Burmistrza.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz strony skarżącej kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Klotz Sędziowie sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.) sędzia WSA Jarosław Wichrowski Protokolant asystentka sędziego Magdalena Tambelli-Orwat po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi Związku na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania robót budowlanych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2018r. nr [...], 2. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz strony skarżącej kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wnioskiem z dnia [...] grudnia 2016r. K. D. – właściciel działki nr [...] przy ul. [...] w K. zwrócił się do Starostwa Powiatowego o interwencję w sprawie niezgodności ogrodzenia z siatki stalowej na granicy działki sąsiedniej nr [...] z uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w K. z dnia [...] lutego 1998r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie z tą uchwałą ogrodzenie winno mieć konstrukcję drewnianą ażurową. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., któremu przekazano wniosek jako właściwemu, zwrócił się do Rady Miejskiej w K. o zajęcie stanowiska w sprawie zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Pismem z dnia [...] maja 2017r. Burmistrz K. poinformował, że zapis § 2 pkt 9 właściwego m.p.z.p. wprowadza nakaz stosowania ogrodzeń drewnianych ażurowych, dlatego ogrodzenie działek można wykonać jedynie jako drewniane z ażurem, zaś ogrodzenie z siatki stalowej jest niezgodne z zapisami uchwały nr [...]. Decyzją z dnia [...] stycznia 2018r., nr [...] FM, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1, art. 81 ust. 1 pkt 2 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2017r. poz. 1332 ze zm., dalej "p.b.") nałożył na Polski Związek Działkowców Stowarzyszenie Ogrodowe w Warszawie Okręg w B., jako użytkownika wieczystego nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] w miejscowości K., obowiązek wykonania rozbiórki części ogrodzenia wykonanego z siarki stalowej o wysokości 1,60 m i długości 16,5 m rozgraniczającego teren nieruchomości o numerach [...], niezgodnie z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego uchwalonym uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w K. z dnia [...] lutego 1998r., ogrodzenie należy rozebrać po uprawomocnieniu się decyzji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że zgodnie z § 2 pkt 9 przywołanej uchwały zaleca się niewygradzanie działek, a w przypadku ich wygradzania wprowadza się nakaz stosowania ogrodzeń drewnianych ażurowych. Budowa obiektu budowlanego, który nie wymaga pozwolenia na budowę bądź zgłoszenia wbrew postanowieniom zawartym w m.p.z.p. jest innym przypadkiem samowoli budowlanej polegającej na realizacji obiektu niezgodnie z przepisami, o czym stanowi art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo budowlane i w tym przypadku zastosowanie znajduje przepis art. 51 ust. 1. W związku z odmową użytkownika wieczystego nieruchomości dobrowolnego doprowadzenia części ogrodzenia do zgodności z m.p.z.p. oraz tym, iż w trakcie przeprowadzenia postępowania roboty budowlane był już wykonane, zdaniem organu nie było zasadnym wydanie postanowienia na podstawie art. 50 ust.1 p.b. W odwołaniu od powyższej decyzji Polski Związek Działkowców Stowarzyszenie Ogrodowe w Warszawie Okręg w B. wniosło o jej uchylenie. W uzasadnieniu wskazano, że będąca w użytkowaniu wieczystym działka [...] zabudowana jest budynkiem hydroforni zapewniającym wodę dla sąsiednich działek. W przedmiotowej uchwale teren tej działki oznaczony został symbolem "WZ – teren urządzeń zaopatrzenia w wodę – hydrofornia". Podniesiono, że §2 pkt 9 uchwały odnosi się do pkt 1 lit. c – "oznaczenie linii wewnętrznego podziału terenów o tym samym sposobie użytkowania ściśle określone", zaś mając na uwadze przepis § 2 pkt 1 lit. b uchwały – "oznaczenie linii rozgraniczającej tereny o różnym sposobie użytkowania", w którym mieści się niniejszy budynek hydroforni, celowe było ogrodzenie działki, co jest zgodne z warunkami technicznymi. Skarżący wskazał, że analizując rysunek planu w zakresie oznaczeń graficznych jednoznacznie można określić tereny o różnym przeznaczeniu, że bezsprzecznym faktem jest różnorodność ogrodzeń w stosunku do oznaczeń terenu, że zgodnie z rysunkiem planu opisane ogrodzenie z elementów drewnianych ażurowych powinno dotyczyć również pozostałych działek, dla których pogrubioną linią oznaczono tereny o innym przeznaczeniu, oraz że tereny objęte planem wygrodzone są siatką stalową na słupkach stalowych obetonowanych o wysokości 1,50m – 2,00m. Nadto wyjaśnienie w sprawie zapisu w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego w interpretacji, iż wskazane na zdjęciu ogrodzenie z siatki stalowej jest niezgodne z zapisami w/w planu zagospodarowania przestrzennego, zawarte w piśmie Urzędu Miejskiego w K., "nie może stanowić podstawy prawnej i jej regulacji". Powołując stanowisko wyrażone w wyroku WSA w Bydgoszczy o sygn. akt II SA/Bd 167/11, podniesiono, że żaden przepis nie upoważnia wójta, burmistrza, ani prezydenta miasta do interpretacji m.p.z.p. w postępowaniu w przedmiocie wydania pozwolenia na budowę. Ustawodawca nie przewidział takiej roli organu gminnego i nie jest dopuszczalne samowolne rozszerzanie uprawnień w tym względzie. Decyzją z dnia [...] marca 2018r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał decyzję organu I instancji w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy potwierdził prawidłowość zastosowania trybu z art. 50 i art. 51 p.b. ze względu na brak technicznej i prawnej możliwości doprowadzenia przedmiotowego płotu do stanu zgodnego z prawem. Zdaniem organu II instancji, płot wybudowany został niezgodnie z przepisem § 2 pkt 9 uchwały Rady Miejskiej w K. z dnia [...] lutego 1998r., nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów zabudowy letniskowej w [...]. Z pisma Urzędu Miejskiego w K. z [...] maja 2017r. nr [...], wynika, iż "ogrodzenia przedmiotowych działek można wykonać jedynie jako drewniane z ażurem. Nie dopuszcza się ogrodzenia tylko drewnianego pełnego lub tylko ażurowego wykonanego z innego materiału niż drewno", w związku z czym wskazane na zdjęciu ogrodzenie "z siatki stalowej jest niezgodne z zapisami ww. miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego". Odnosząc się do zarzutów odwołania organ wskazał, że z dokumentacji fotograficznej, załączonej do protokołu kontroli z dnia [...] lipca 2017r., jednoznacznie można stwierdzić, iż ogrodzenie pomiędzy przedmiotowymi działkami wykonane zostało z siatki stalowej, natomiast z § 2 m.p.z.p. wprost wynika, że ustalenia ogólne zawarte w tym paragrafie stosuje się do planu wymienionego w §1, z kolei § 3 ust. 4 obejmuje teren wyznaczony liniami rozgraniczającymi i oznaczony symbolem "4 WZ – teren urządzeń zaopatrzenia w wodę – hydrofornia", zatem hydrofornia nie ma znaczenia dla sprawy, albowiem § 2 pkt 9 planu stosuje się również do terenu, na którym się ona znajduje. Organ odwoławczy podkreślił także, że wydając decyzję organ I instancji wziął pod uwagę informację wynikającą z pisma skarżącego z dnia [...] listopada 2017r., z którego wynika, iż nie doprowadzi on dobrowolnie przedmiotowego ogrodzenia do zgodności z m.p.z.p. Zwracając uwagę na wymóg pozyskania zaświadczenia o zgodności budowy z ustaleniami m.p.z.p. w trybie legalizacji budowy z art. 48 ust. 3 i 49b ust. 2 pkt 3 p.b., organ odwoławczy stwierdził, że zarzut, iż ustawodawca nie upoważnia burmistrza do dokonywania interpretacji planu miejscowego jest nietrafny. Polski Związek Działkowców w Warszawie Okręg w B. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję wniósł o jej uchylenie i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, zasądzenie kosztów postępowania oraz wstrzymanie wykonania decyzji. Skarżący zarzucił naruszenie: 1. art. 7, art. 75 i 77 k.p.a. poprzez niedokonanie samodzielnej interpretacji postanowień m.p.z.p. i oparcie się wyłącznie na stanowisku Burmistrza Miasta K., 2. art. 48 ust. 3 i art. 49b ust. 2 pkt 3 p.b. poprzez przyjęcie, że na podstawie tych przepisów do właściwości rzeczowej Burmistrza K. należy wyjaśnianie i interpretacja przepisów m.p.z.p. przyjętych dla miasta. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że organ odwoławczy oparł się w sprawie na niedozwolonej interpretacji ustaleń m.p.z.p. dokonanej wyłącznie na podstawie fotografii w piśmie z [...] maja 2017r. przez Burmistrza K., przy czym sam takiej interpretacji, będąc do tego zobowiązanym, nie dokonał. Prowadząc postępowanie w trybie art. 51 p.b. to organ nadzoru budowlanego powinien w pierwszej kolejności rozstrzygnąć o zgodności budowy m.in. z m.p.z.p., zaś w niniejszej sprawie organy obu instancji potraktowały pismo Burmistrza K. jako zagadnienie wstępne, determinujące ich rozstrzygnięcia. Na poparcie powyższych twierdzeń skarżący powołał wyrok WSA w Bydgoszczy o sygn. akt II SA/Bd 167/11 oraz WSA w Krakowie o sygn. akt II SA/Kr 1090/16. Niezależnie od powyższego podniesiono, że wadliwie zinterpretowany został § 2 pkt 9 m.p.z.p. w kontekście przedmiotowej sprawy, albowiem zapis ten nie znajduje zastosowania do ogrodzenia wybudowanego przez skarżącego. Ogrodzenie to wybudowane zostało na granicy działki nr [...] i działki nr [...] użytkowanej wieczysto przez skarżącego i oddzielonej na mapie załączonej do uchwały od innych nieruchomości "linią rozgraniczającą tereny o różnym sposobie użytkowania". Zgodnie z przedmiotowym m.p.z.p., działka nr [...] jest "terenem", a nie działką, do której odnosi się § 2 pkt 9 m.p.z.p. Powyższe potwierdza w ocenie skarżącego to, że § 2 pkt 2 m.p.z.p. umożliwia podział terenu na działki, a więc to w takim przypadku aktualizowałby się nakaz stosowania ogrodzeń drewnianych ażurowych. Skarżący podniósł również, że § 3 m.p.z.p. odnosi się do terenów wyznaczonych liniami rozgraniczającymi, w tym do terenu oznaczonego jako "4 WZ" należącego do skarżącego. Zdaniem strony skarżącej to działki wydzielone w ramach danego terenu powinny mieć ogrodzenie drewniane ażurowe, a wymóg ten nie dotyczy ogrodzenia pomiędzy terenami. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Organ wskazał, że przepisy art. 48 ust. 3 oraz 49b ust. 2 pkt 3 p.b. nie mają zastosowania w sprawie oraz że obie działki odgrodzone przedmiotowym płotem znajdują się na terenie opisanym symbolem 4WZ. Zgodnie z § 2 m.p.z.p. ustalenia ogólne zawarte w tym paragrafie stosuje się do całego terenu objętego planem miejscowym zabudowy letniskowej w [...]. Postanowieniem z [...] czerwca 2018r. Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, choć nie wszystkie jej zarzuty okazały się trafne. W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga, iż materialnoprawną podstawę rozpatrzenia przez organy administracji przedmiotowej sprawy stanowiły zasadniczo przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2017r. poz. 1332 z późn.zm., także "p.b."). Niesporne w sprawie pozostaje, że budowa spornej części ogrodzenia pomiędzy nieruchomościami obejmującymi działki ewidencyjne nr [...] w miejscowości K., nie wymagała uzyskania pozwolenia na budowę ani dokonania zgłoszenia. W tej sytuacji wobec zgłoszonego przez właściciela działki nr [...] zarzutu co do niezgodności części wybudowanego przez stronę skarżącą ogrodzenia, z postanowieniami obowiązującego na tym terenie prawa miejscowego, zastosowanie miał tryb naprawczy uregulowany przepisami art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego. Zgodnie z art. 50 ust. 1 p.b., w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych: 1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia lub 2) w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska, lub 3) na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1, lub 4) w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach. W myśl art. 51 ust. 1 p.b. przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji: 1) nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego albo 2) nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania, albo (...) Po upływie terminu lub na wniosek inwestora, organ nadzoru budowlanego sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, i wydaje decyzję (ust. 3): 1) o stwierdzeniu wykonania obowiązku albo 2) w przypadku niewykonania obowiązku - nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Zgodnie z ust. 7 art. 51 przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1. Taka sytuacja, zdaniem organów zaistniała w niniejszej sprawie. Podkreślenia zatem wymaga, iż w sytuacji gdy niespornie przedmiotowa część ogrodzenia została już wykonana, nie było potrzeby wydawania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych, o którym mowa w art. 50 p.b. Nie budzi jednak wątpliwości, iż zastosowanie przez organ nadzoru budowlanego rozstrzygnięcia tak dalece ingerującego w prawo własności, jak rozbiórka obiektu budowlanego lub jego części czy urządzenia, po myśli art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 50 ust. 1, wymaga bezwzględnie ustalenia i wykazania przez organy, że kwestionowane roboty budowlane zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego i konkretnie która przesłanka ma zastosowanie w okolicznościach faktycznych rozstrzyganej sprawy. Jak już wskazano wykonanie spornego ogrodzenia nie wymagało uzyskania pozwolenia na budowę lub uprzedniego zgłoszenia, zatem w tej sprawie należało rozważyć czy ogrodzenie to zostało wykonane: w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska (art. 50 ust. 1 pkt 2), lub w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w przepisach (art. 50 ust. 1 pkt 4 in fine). Rzeczą organów nadzoru budowlanego w tym postępowaniu było stanie na straży praworządności oraz podjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.). Organy te zobowiązane były w tym celu w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.), a następnie, zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, na podstawie oceny całokształtu materiału dowodowego ocenić czy istotne dla sprawy okoliczności zostały udowodnione. Jak wynika z akt sprawy sporne ogrodzenie, wykonane z siatki stalowej o wysokości 1,60 m i długości 16,5 m stanowi część ogrodzenia rozgraniczającego nieruchomość gruntową zabudowaną budynkiem hydroforni (działka ewid. nr [...]), własność Skarbu Państwa pozostającą w użytkowaniu wieczystym skarżącego, oraz nieruchomość stanowiącą własność K. D. (działka nr [...]) – inicjatora postępowania administracyjnego w sprawie. Teren, na którym zlokalizowane są obie nieruchomości, objęty jest miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego terenów zabudowy letniskowej w [...], przyjętym uchwałą Rady Miejskiej w K. nr [...]. z dnia [...] lutego 1998r. (opubl. Dz.Urz.Woj. [...]. nr [...] poz. 81) Z tytułu ww. miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jak i zapisów części tekstowej wynika, że obejmuje on teren zabudowy letniskowej. Ustalenia ogólne dla całego planu zostały określone w § 2, i tak: 1) obowiązującymi ustaleniami w rysunku planu są następujące oznaczenia graficzne: a) oznaczenie nieprzekraczalnej linii zabudowy, b) oznaczenie linii rozgraniczającej tereny o różnym sposobie użytkowania, c) oznaczenie linii wewnętrznego podziału terenów o tym samym sposobie użytkowania ściśle określone, 2) podział terenu na działki zabudowy letniskowej zgodnie z rysunkiem planu, 3) zaopatrzenie w wodę z istniejącego ujęcia głębinowego i sieci wodociągowej (...), 9) zaleca się niewygradzanie działek. W przypadku ich wygradzania wprowadza się nakaz stosowania ogrodzeń drewnianych ażurowych. § 3 reguluje szczegółowe ustalenia do planu obejmujące tereny wyznaczone liniami rozgraniczającymi i oznaczone odpowiednio symbolami ML- tereny zabudowy letniskowej (pkt 1, 3, 5,9-11), UT - teren usług turystycznych, KS - teren obsługi komunikacji, LS- teren lasu, EE - teren urządzeń elektroenergetycznych, KD - ciągi pieszo jezdne, drogi lokalne, drogi dojazdowe oraz 4WZ - teren urządzeń zaopatrzenia w wodę - hydrofornia. Adaptacja obiektów i urządzeń (§ 3 pkt 4). Spór w niniejszej sprawie koncentruje się wokół tego, czy sporna część ogrodzenia stalowego ażurowego wzniesionego na granicy pomiędzy nieruchomościami obejmującymi działki o nr ewid.[...] i nr [...], narusza wymogi obowiązujących przepisów prawa, w szczególności czy odnosi się do niej wymóg ustalony w § 2 pkt 9 ww. planu miejscowego, w konsekwencji czy prawidłowe było wydanie decyzji o nakazie jego rozbiórki w trybie art. 51 ust. 1 pkt 1 p.b. Nie budzi wątpliwości, że "przepisy", o których mowa w art. 50 ust. 1 pkt 4 p.b. to także postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który stanowi akt prawa miejscowego. Zgodnie bowiem z art. 87 ust. 2 Konstytucji RP źródłami powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej są na obszarze działania organów, które je ustanowiły akty prawa miejscowego (vide: wyrok NSA z dnia 6 grudnia 2017r., sygn. akt II OSK 151/17; orzeczenia.nsa.gov.pl). Zgodzić należy się jednak ze stroną skarżącą, iż organy nadzoru budowlanego nie dokonały w niniejszej sprawie wszechstronnego ustalenia stanu faktycznego a następnie własnej wykładni stosowanych przepisów prawa, niezasadnie ograniczając się do powielenia stanowiska Burmistrza K. wyrażonego w piśmie z [...] maja 2017r. W ramach prowadzonego postępowania nadzorczego, dopuszczalne było podjęcie wszelkich czynności celem wyjaśnienia wątpliwości w sprawie, w tym zwrócenie się do organów gminy – jako twórcy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego uchwalonego [...] lutego 1998r. co do interpretacji jego zapisów. Podkreślenia jednak wymaga, że taka wypowiedź organu gminy nie ma waloru wiążącego dla organów nadzoru budowlanego nawet w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 48 p.b., a tym bardziej w postępowaniu naprawczym, w trybie przepisów art. 50 i 51 p.b. Jednocześnie z analizy uzasadnień objętych skarga decyzji nie wynika, że wydające je organy w istocie rozróżniły powyższe tryby, z których tylko w ramach pierwszego elementem procedury legalizacyjnej jest wezwanie do przestawienia m.in. zaświadczenia wójta (burmistrza) o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (art. 48 ust. 3 pkt 1 i art. 49 ust. 2 pkt 3 p.b.). Podkreślenia wymaga jednak nawet w tych przypadkach, konieczność własnej oceny tego zagadnienia przez organy nadzoru budowlanego, dysponujące specjalistyczną wiedzą w zakresie zagadnień prawa budowlanego, a nie tylko zagospodarowania przestrzennego. Tym bardziej zatem w ramach postępowania naprawczego prowadzonego w trybie przepisów art. 50 i 51 p.b., to na organach nadzoru budowlanego spoczywa obowiązek dokonania całościowej wykładni systemowej i celowościowej regulacji konkretnego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w kontekście innych przepisów powszechnie obowiązującego prawa, a nie tylko wybiórczej analizy językowej pojedynczej regulacji. Organ administracji publicznej właściwy do rozstrzygnięcia konkretnej sprawy administracyjnej, w świetle przepisów art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, rat. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. winien samodzielnie rozstrzygnąć i szczegółowo uzasadnić przesłanki uznania, że obiekt budowlany jest/nie jest zgodny z przepisami prawa i to w stopniu uzasadniającym nakaz rozbiórki. Zasadny jest zarzut skargi, iż w okolicznościach niniejszej sprawy organy nadzoru budowlanego uchybiły tym obowiązkom, poprzestając w zasadzie na powtórzeniu lapidarnego stwierdzenia Burmistrza. Wobec treści ww. m.p.z.p. i sprzecznych stanowisk stron postępowania administracyjnego konieczne było dokonanie wykładni chociażby niejednoznacznych pojęć takich jak "działka letniskowa", "działka", "wydzielony teren", "wygrodzenie działki". Mimo jednoznacznych zarzutów strony skarżącej w toku postępowania organy nie zweryfikowały ani nie poddały ustaleniu podnoszonej kwestii konieczności rozróżnienia wobec warunków określonych w m.p.z.p. wydzielenia działek letniskowych, od oddzielania terenów o odmiennym sposobie użytkowaniu i przeznaczeniu, jakim zgodnie z ww. m.p.z.p. jest z pewnością WZ – teren urządzeń zaopatrzenia w wodę. Żaden z orzekających tu organów nie wyjaśnił, czy i dlaczego uważa, że także dla oddzielenia takiego szczególnego terenu od sąsiedniego terenu ML odnosi się wymóg stosowania ogrodzeń drewnianych ażurowych określony w normie prawnej wyrażonej § 2 pkt 9 m.p.z.p. Dopiero w odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wskazał, że działki nr [...] położone są zgodnie z m.p.z.p. w tym samym terenie WZ, co nie znajduje potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym. Na znajdującej się w aktach sprawy kopii części graficznej planu miejscowego, oznaczono granice między terenem 4WZ - teren urządzeń zaopatrzenia w wodę – hydrofornia (tu działka ewid. nr [...]) i 5ML – teren zabudowy letniskowej(tu działka [...]). Nadto organy nie przeprowadziły chociażby dowodu z oględzin terenu objętego miejscowym planem zagospodarowani przestrzennego dla zweryfikowania zarzutów skarżącej, iż w innych częściach objętych planem także niektóry tereny są wydzielone ogrodzeniami metalowymi. Niezależnie od powyższego żaden z organów nie odniósł się i nie dokonał wykładni przepisu art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 4 in fine. Organ I instancji nawet nie przytoczył i nie powołał go w podstawie prawnej ogólnikowo wskazując na art. 50 ust. 1 co stanowi naruszenie prawa. Organ odwoławczy także w podstawie prawnej wskazał tylko art. 51 ust. 1 pkt 1 bez wywiedzenia w jaki sposób, określony w art. 50 ust. 1, wykonano to ogrodzenie a tym bardziej, że zostało wykonane w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w m.p.z.p. Organy nie poddały jakiejkolwiek argumentacji, że wykonanie ogrodzenia stalowego ażurowego w tym miejscu ograniczające teren urządzeń zaopatrzenia w wodę (a nie wydzielenie działek letniskowych), zamiast drewnianego ażurowego czyli różniącego się tylko materiałem budowlanym – odbiega od ustaleń i warunków planu miejscowego, które winno skutkować nakazem rozbiórki. Mając powyższe na uwadze Sąd zważył, że zarówno decyzja organu pierwszej instancji, jak i utrzymująca ją w mocy zaskarżona decyzja zostały podjęte z istotnym naruszeniem wskazanych przepisów postępowania, które jednak pozostawało konsekwencja błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowani przepisów art. 50 i art. 51 prawa budowlanego. Wskazane wyżej naruszenia mogą mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z tych powodów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Ponownie rozpoznając sprawę powiatowy inspektor nadzoru budowlanego winien zatem uzupełnić postępowanie dowodowe w sprawie a następnie, dokonać wszechstronnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, uwzględniając ocenę prawna i wskazania wyrażone powyżej. Uzasadnienie decyzji administracyjnej winno odpowiadać wymogom wyrażonym w art. 107 § 3 k.p.a. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. zasądzając, zgodnie z wnioskiem, od organu na rzecz strony skarżącej zwrot niezbędnych kosztów postępowania sądowego (500 zł wpis od skargi).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło