II SA/Bd 544/14

WyrokWSA w Bydgoszczy2015-04-02

Skład orzekający: Joanna Brzezińska, Małgorzata Włodarska, Wojciech Jarzembski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo stwierdziło nieważność decyzji Wójta Gminy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, mimo upływu 10 lat od jej wydania i potencjalnego wywołania nieodwracalnych skutków prawnych?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję SKO, uznając, że organ ten nieprawidłowo stwierdził nieważność decyzji Wójta Gminy. SKO nie zbadało wszechstronnie materiału dowodowego ani nie przeprowadziło prawidłowej wykładni przepisów prawa materialnego i proceduralnego, co doprowadziło do przedwczesnego stwierdzenia rażącego naruszenia prawa. Ponadto, sąd wskazał na potencjalne naruszenie przepisów o właściwości organu oraz nieprawidłowe zastosowanie instytucji rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Wójta Gminy z 2000 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) stwierdziło nieważność tej decyzji w 2013 r., a następnie utrzymało ją w mocy w 2014 r., uznając, że decyzja Wójta została wydana z rażącym naruszeniem prawa z powodu braku wcześniejszej decyzji komunalizacyjnej. Skarżący (właściciele) zarzucili, że decyzja Wójta wywołała nieodwracalne skutki prawne, w tym sprzedaż udziału w prawie własności, i że nie można jej stwierdzić nieważności po upływie 10 lat. Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) uchylił decyzje SKO.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję tegoż Kolegium, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Sędzia WSA Wojciech Jarzembski Protokolant starszy asystent sędziego Krzysztof Cisewski po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 2 kwietnia 2015 r. sprawy ze skarg J. K. i B. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia[...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego J. K. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych oraz na rzecz B. O. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia ... 2000r. nr ...Wójt Gminy B. B., na podstawie art. 2 ust. 2, art. 4 i 5 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 4 września 1997r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (Dz.U. z 1999r. Nr 65, poz. 746), po rozpatrzeniu wniosku L. i V. K. oraz B. O., orzekł przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości gruntowej, stanowiącej własności Gminy B. B., położonej w B. B., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka ... o powierzchni ...m2 zapisanej w ... na rzecz L. K. oraz V. T. K. w ustawowej wspólności jako wieczystych użytkowników do ½ oraz B. O. jako wieczystego użytkownika do ½ części (pkt 1). Za przekształcenie ww. prawa wyliczono opłatę jednorazową (pkt 2). W pkt 3 decyzji organ wskazał, że decyzja stanowi podstawę ujawnienia prawa własności w księdze wieczystej. Wnioskiem z ... 2013r. L. K. wystąpił do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy B. B. z ... 2000r. nr ...., w oparciu o art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 158 § 1 K.p.a. Wnioskodawca zarzucił wydanie decyzji bez podstawy prawnej i z rażącym naruszeniem prawa, w szczególności art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz.U. Nr 32, poz. 191 ze zm.). W uzasadnieniu wskazano, że decyzja z ... 2000r. nie była zaskarżana przez żadną ze stron postępowania, jej treść nie była jednak ujawniona w księdze wieczystej. Do ... 2013r. ujawnione było prawo użytkowania wieczystego. W ocenie wnioskodawcy decyzja została wydana z naruszeniem prawa ponieważ Gmina nabyła prawo własności od Skarbu Państwa lecz z powodu braków formalnych nie miała żadnych uprawnień do dysponowania ww. gruntami w stosunku do osób trzecich. Nabycie gruntów nie zostało potwierdzone decyzją komunalizacyjną. wydaną na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych. Decyzja w tym przedmiocie stanowi akt deklaratoryjny, ale konieczny i zawierający element konstytutywny. Dopiero bowiem od chwili jej wydania (a ściśle - uprawomocnienia) gmina może skutecznie powoływać się w obrocie prawnym na swoje prawo i zarazem prawem tym rozporządzać. Wnioskodawca wskazał, że kwestionowana decyzja nie wywołała nieodwracalnych skutków prawnych, o których mowa wart. 156 § 2 K.p.a. B. O. sprzedała swoje prawo w dniu ... 2013r. J. K., jednakże sprzedaż następowała w momencie, gdy ujawnione w księdze wieczystej nieruchomości było prawo użytkowania wieczystego i na podstawie tej czynności J. K. wniósł o wpisanie prawa własności w miejsce użytkowania wieczystego. Wobec powyższego nabywcy nie chroniła i nie chroni rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych. Decyzją z ... 2013r. nr ..., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 157 § 1 i 2, art. 158 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013r., poz. 267) stwierdziło w całości nieważność decyzji Wójta Gminy B. B. z ... 2000r., nr .... W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że skutki wynikające z ww. decyzji nie zostały ujawnione w treści księgi wieczystej, a wpisy dotyczące użytkowania wieczystego zostały wykreślone dopiero ... 2013r. W dniu ... 2013r. udział we współwłasności przedmiotowej nieruchomości należący do B. O. nabył, na podstawie umowy sprzedaży J. K. Organ stwierdził, że nabycie własności przez Gminę B. B. nastąpiło z mocy prawa na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych, jednak zgodnie z art. 18 ust. 1 cytowanej ustawy Wojewoda wydaje decyzję w sprawie stwierdzenia nabycia mienia z mocy prawa, w sprawie jego przekazania - w zakresie unormowanym ustawą. Decyzja wojewody jest aktem deklaratoryjnym, niezbędnym jednak dla skutecznego powoływania się na fakt nabycia prawa własności. Stanowi ona ustawowe poświadczenie, iż gmina nabyła z mocy prawa z dniem 27 maja 1990r. prawo własności określonego składnika mienia ogólnonarodowego. Kolegium zwróciło uwagę, że dopóki nie zostanie wydana decyzja wojewody na podstawie art. 5 ust. ust. 1-3 w zw. z art. 18 Przepisów wprowadzających ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych, dopóty gmina nie ma możliwości rozporządzania mieniem Skarbu Państwa, gdyż jedynie właściwym organem działającym w jego imieniu jest stationes fisci. Organ podkreślił, że wskazana przez wnioskodawcę przesłanka stwierdzenia nieważności decyzji określona w art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 158 § 1 K.p.a. ma bardzo nieostry charakter, powołując jej wykładnię prezentowaną w orzecznictwie i doktrynie. W oparciu o glosę do uchwały SN z dnia 29 lipca 1993 r., III CZP 64/93. organ zważył, że jeżeli nieruchomość objęta komunalizacją miała założoną księgę wieczystą, w której jako właściciel ujawniony był Skarb Państwa, sąd w postępowaniu wieczystoksięgowym o wpis gminy jako nowego właściciela będzie traktował decyzję wojewody, wydaną zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy komunalizacyjnej, jako dokument stwierdzający następstwo prawne gminy. Jeżeli zaś w księdze wieczystej prowadzonej dla nieruchomości będącej przedmiotem decyzji wojewody, zamieszczony był wpis osoby fizycznej, to powstaje przeszkoda do ujawnieni, gminy jako właściciela, która może być usunięta w trybie art. 48 ust. 2 ustawy o księgach wieczystych i hipotece. Uwzględniając, że stwierdzenie nieważności decyzji musi być poprzedzone niewątpliwym ustaleniem, że kwestionowana decyzja narusza rażąco prawo w stopniu uzasadniającym stwierdzenie jej nieważności (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.), SKO uznało za wystarczająco udowodnione rażące naruszenie prawa przez zebrany w sprawie materiał, gdyż w przedmiotowej sprawie niewątpliwie brak jest decyzji przewidzianej w art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawy o pracownikach samorządowych. Wójt Gminy B. B. nie może skutecznie powoływać się w obrocie na swoje prawo i tym prawem rozporządzać, w związku z powyższym, uwzględniając przedstawiony stan faktyczny i prawny sprawy konieczne było stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji. Jednobrzmiące wnioski o ponowne rozpatrzenie sprawy złożyli J. K. oraz B. O., wnosząc o uchylenie decyzji z ... 2013r. i umorzenie postępowania. Podnieśli, że decyzja została wydana z naruszeniem art. 156 § 2 K.p.a. oraz art. 5 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych). Nie można bowiem stwierdzić nieważności decyzji, która już wywołała nieodwracalne skutki prawne. Na podstawie decyzji Wójta z 2000r. doszło do wpisania prawa własności położonych przy ul. C. ... w B. B., na działce o nr ewid. ..., dla której SR w B. prowadzi księgę wieczystą nr ... oraz na działce ... (nr ...). Prawo własności zostało wpisane na rzecz L. i V. K. oraz B. O. Z kolei B. O. dokonała przeniesienia prawa własności na rzecz J. K., przy czym dokonywali ww. czynności prawnych wyłącznie w dobrej wierze. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., decyzją z dnia ... 2014r. ..., na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 157 § 1 i 2, art. 158 § 1 K.p.a., utrzymało w mocy decyzję własną z ... 2013r. W uzasadnieniu organ ponowił swoje stanowisko, że bez decyzji komunalizacyjnej gmina nie jest legitymowana do wypowiedzenia się na zewnątrz w stosunku do mienia podlegającemu komunalizacji. Dopóki nie zostanie wydana przez Wojewodę decyzja, o której mowa w art. 18 ust. 1 ustawy o 10 maja 1990r. w księdze wieczystej powinno być ujawnione prawo własności nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa. Powtórzył również, że nabycie własności przez Gminę B. B. nastąpiło z mocy prawa na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych, jednak zgodnie z art. 18 ust. 1 cytowanej ustawy Wojewoda wydaje decyzje w sprawie stwierdzenia nabycia mienia z mocy prawa, w sprawie jego przekazania - w zakresie unormowanym ustawą. Decyzja ta stanowi ustawowe poświadczenie, iż gmina nabyła z mocy prawa z dniem ... 1990 r. prawo własności określonego składnika mienia ogólnonarodowego. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych SKO stwierdziło, że zgodnie z art. 5 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece, w razie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym treść księgi rozstrzyga na korzyść tego, kto przez czynność prawną z osobą uprawnioną według treści księgi nabył własność lub inne prawo rzeczowe. Organ stwierdził, że rękojmia ta nie ma charakteru absolutnego, chroni jedynie nabycie w drodze czynności prawnej pod tytułem szczególnym, a więc umowy przenoszące własność nieruchomości, przy czym rękojmia chroni tylko tego nabywcę, którego kontrahentem jest osoba wpisana w księdze wieczystej. Nie ma więc zastosowania w razie rozporządzenia przez gminę prawem własności przysługującym według księgi wieczystej Skarbowi Państwa (orzeczenie SN z dnia 11 września 2003r., III CKN 471/01). Organ podniósł, że w rozpatrywanej sprawie Skarb Państwa został wykreślony z działu II księgi wieczystej ... dopiero w dniu ... 2013r., a Gmina B. B. nigdy nie była w treści księgi wieczystej ujawniona. Zdaniem organu, nie została zatem spełniona jedna z koniecznych przesłanek działania rękojmi tj. nie nastąpiło nabycie własności lub innych praw rzeczowych ujawnionych w księdze w drodze odpłatnej czynności prawnej od osoby uprawnionej według księgi wieczystej. W dalszej kolejności organ powielił argumentację podaną w decyzji z dnia ... 2013r., w szczególności iż przesłanki stwierdzenia nieważności nie są oparte na uznaniu lecz stanowią wyjątek od zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych (art. 16 § 1 K.p.a.). L. K. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy B. B. na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Organ wskazał, że zarzut rażącego naruszenia prawa musi wynikać z przesłanek niebudzących wątpliwości, musi być to przypadek oczywistego naruszenia przepisu prawa, niepozostawiający wątpliwości co do jego bezpośredniego rozumienia. Ponownie wskazał, że o rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze – skutki które wywołuje decyzja. Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności między treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszająca prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności – gospodarcze lub społeczne skutki naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa. W związku z powyższym, zdaniem Kolegium należało stwierdzić nieważność zaskarżonej decyzji. Jednobrzmiące skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z ... 2014r. złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. J. K. (zarejestrowano pod sygn. akt ...) oraz B. O. (sygn. akt ...), wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej o stwierdzeniu nieważności i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu, analogicznie jak we wnioskach o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący zarzucili, że wydając decyzję z . 2013r. SKO w B. naruszyło art. 156 § 2 K.p.a. oraz art. 5 ustawy z dnia 6 lipca 1982r. o księgach wieczystych i hipotece (rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych). Zdaniem skarżących decyzja Wójta Gminy B. B. dnia ... 2000r. wywołała już nieodwracalne skutki, zatem nie można stwierdzić jej nieważności. Doszło bowiem do wpisania prawa własności odnośnie nieruchomości nr ewid. ... położonej przy ul. C. ... w B. B. do prowadzonej dla tej nieruchomości księgi wieczystej. Prawo współwłasności zostało wpisane na rzecz L. i V. K. oraz B. O., która następnie przeniosła swoje prawo na rzecz J. K.. Skarżący podkreślili, że dokonywali czynności przeniesienia udziału w prawie własności wyłącznie w dobrej wierze, a J. K. nabył prawo własności przy uwzględnieniu rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych. W odpowiedzi na skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o ich oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Na rozprawie Sąd, na podstawie art. 111 § 1 P.p.s.a., zarządził połączenie do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia spraw toczących się pod sygn. akt ... oraz ... i prowadzenie ich dalej pod sygn. akt .... Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej (art. 1 § 1 i art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2014r. poz. 1647). Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 z późn.zm., dalej jako "P.p.s.a.") sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla ją w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wojewódzki sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.). Podkreślenia wymaga, iż przedmiot kontroli w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi ostateczna decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. wydana w trybie nadzwyczajnego postępowania administracyjnego. Postępowanie to stanowi dopuszczony przez ustawodawcę wyjątek od zasady trwałości decyzji ostatecznych (art. 16 § 1 K.p.a.). Możliwość wzruszenia decyzji administracyjnej poprzez stwierdzenie jej nieważności, wymaga natomiast stwierdzenia zaistnienia szczególnych kwalifikowanych wad kwestionowanego aktu administracyjnego. Postępowanie nieważnościowe nie może zatem zastąpić postępowania zwykłego zmierzającego do rozpoznania danej sprawy administracyjnej co do jej istoty. W myśl art. 156 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2013r. poz. 267 z późn.zm.), dalej jako: "K.p.a.", organ stwierdza nieważność decyzji, która: 1) wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości; 2) wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa; 3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną; 4) została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie; 5) była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały; 6) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą; 7) zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa. Nadto, co wymaga podkreślenia wobec istoty sporu w niniejszej sprawie pomiędzy stronami postępowania nieważnościowego, ustawodawca zarówno w K.p.a., jak i w przepisach szczególnych zawarł jednocześnie przesłanki negatywne stwierdzenia nieważności aktu administracyjnego. Zgodnie bowiem z art.156 § 2 K.p.a. nie stwierdza się nieważności decyzji z przyczyn wymienionych w § 1 pkt 1, 3, 4 i 7, jeżeli od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia upłynęło dziesięć lat, a także gdy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne. Jeżeli nie można stwierdzić nieważności decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 156 § 2, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie stwierdził nieważności decyzji (art. 158 § 2 K.p.a.). Wskazać należy, że wady decyzji wyliczone wyczerpująco w art. 156 § 1 pkt 1 - 6 K.p.a. oraz wady nieważności ustanowione w przepisach odrębnych mają w przeważającej mierze charakter materialnoprawny. Ich występowanie powoduje, że z mocy decyzji powstaje albo stosunek prawny ułomny, albo w ogóle się on nie nawiązuje. Wady tkwią w samej decyzji i godzą w elementy stosunku prawnego podmiotowe, jego przedmiot lub też podstawę prawną, w wyniku czego albo dochodzi do nieprawidłowych skutków prawnych, albo do prawnej bezskuteczności decyzji administracyjnej. Nie są to wady ze swej istoty o charakterze proceduralnym, gdyż usuwanie takich wad dokonywane jest na podstawie przepisów o wznowieniu postępowania. Z tej racji, że wady tkwią w samej decyzji, postępowanie w którym została ona wydana, może być prawidłowe pod względem prawnym, może ono natomiast być źródłem wadliwości decyzji, ze względu na merytoryczne treści ustalone w stadium wstępnym lub stadium rozpoznawczym postępowania i w tym punkcie mogą się zbiegać wady materialne i rażące wady proceduralne. Z punktu widzenia bytu prawnego decyzji wadliwej nie ma to jednak znaczenia, ponieważ ocenie podlega sama decyzja i jej skutki prawne, a poprzedzające ją postępowanie bywać może tylko elementem prowadzącym do tej oceny (B. Adamiak, J.Borkowski KPA. Komentarz, wyd.12, Warszawa 2012 str. 615-616). Wobec powyższego rola SKO w niniejszej sprawie, zainicjowanej wnioskiem L. K. o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji Wójta Gminy B. B. z dnia ... 2000r. znak ... o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości gruntowej stanowiącej własność Gminy B. B. położonej w B. B. oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka ... na rzecz L. K. oraz V. K. w ustawowej wspólności jako wieczystych użytkowników – do ½ i B. O. – jako wieczystej użytkowniczki do ½ części, za wskazaną opłatą jednorazową z tego tytułu, ograniczała się do ustalenia i oceny, czy przedmiotowa decyzja dotknięta jest kwalifikowaną wadą, skutkującą stwierdzenie jej nieważności. W przypadku pozytywnej odpowiedzi na to zagadnienie, organ zobowiązany był w dalszej kolejności rozważyć, czy zaistniała negatywna przesłanka stwierdzenia nieważności decyzji i stosownie uwzględnić tę okoliczność w treści rozstrzygnięcia oraz jego uzasadnieniu. Wobec zarzutów wniosku oraz treści skarżonych decyzji Kolegium w przedmiocie stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji Wójta Gminy B. B. podkreślenia wymaga, że uwzględniając tą decyzją wniosek L. i V. małżonków K. oraz B. O., Wójt wskazał wprost jej podstawę prawną - art. 2 ust. 2, art. 4 i art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 4 września 1997r. o przekształcenia prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (tekst jedn. Dz.U. z 1999r. Nr 65. poz. 746). L. K. wnioskując o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy B. B. z ... 2000r. zarzucił, że została ona wydana bez podstawy prawnej i z rażącym naruszeniem prawa, w szczególności art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990r. – Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz.U. Nr 32, poz. 191 ze zm.). Zważyć przyjdzie, iż wniosek nie precyzuje w jaki sposób strona rozumie wydanie spornej decyzji - uwzględniającej jej wniosek, bez podstawy prawnej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. ani w decyzji z dnia ... 2013r., którą stwierdziło w całości nieważność decyzji Wójta Gminy B. B. z dnia ... 2000r, ani też w skarżonej decyzji z dnia ... 2014r., utrzymującej w mocy powyższą decyzję własną, nie odniosło się w jakimkolwiek zakresie (pozytywnym lub negatywnym) do zarzutu wydania spornej decyzji bez podstawy prawnej. W ocenie Sądu, powyższy zarzut wnioskodawcy jest bezzasadny. Podkreślenia wymaga, że przepis art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. jest dwuczłonowy, a elementy w nim zawarte są wobec siebie alternatywne, brak podstawy prawnej decyzji trzeba oddzielić od rażącego naruszenia prawa, stanowiącego podstawę działania organu administracji w sprawie. W orzecznictwie przyjmuje się, że przypadku brak podstawy prawnej do wydania decyzji administracyjnej w indywidualnej sprawie będą miły miejsce gdy: obowiązek, uprawnienie, inny stosunek prawny powstaje z mocy samego prawa, prawo nie wymaga określenia albo ustalenia praw lub obowiązków w drodze decyzji, brak przepisu prawnego powszechnie obowiązującego, który stanowiłby podstawę załatwienia sprawy w drodze decyzji. Jako przypadku braku podstawy prawnej do wydania decyzji traktuje się również: rozstrzygnięcie w sprawie cywilnoprawnej niepodlegającej orzecznictwu administracyjnemu, wydanie decyzji chociaż przedmiot rozstrzygnięcia nie stanowił odrębnej sprawy, wyjście w załatwieniu sprawy poza granice dopuszczone przepisem, wydanie decyzji dotyczące czynności materialno-technicznej. Kwestionowana decyzja Wójta z dnia ... 2000r. rozstrzyga indywidualną sprawę administracyjną, przyznając uprawnienie związane z obowiązkiem opłaty administracyjnej - na mocy przywołanych w niej powszechnie obowiązujących przepisów prawa. Wskazane w decyzji przepisy niewątpliwie stanowiły podstawę prawną wydania decyzji administracyjnej w przedmiocie przekształcenia przysługującego wnioskodawcom prawa współużytkowania wieczystego w prawo współwłasności. Okoliczność ta nie przesądza oczywiście o pozytywnej lub negatywnej ocenie treści decyzji, i ewentualnego wydania jej z naruszeniem prawa, w tym w formie kwalifikowanej stwierdzeniem nieważności decyzji. Podkreślić przyjdzie, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest odrębnym nadzwyczajnym postępowaniem, w którym właściwy organ nie orzeka co do istoty sprawy rozstrzygniętej w wadliwej decyzji, lecz orzeka jako organ kasacyjny; co pociąga za sobą wniosek, iż organ ten rozstrzyga wyłącznie co do nieważności decyzji albo jej niezgodności z prawem, a nie jest władny rozstrzygać o innych kwestiach dotyczących istoty sprawy (vide wyroki NSA z 14 sierpnia 1987r., sygn. akt IV SA 392/87, z 7 marca 1996r., sygn. akt III ARN 70/95). Działanie w trybie nadzoru na podstawie art. 156 K.p.a. wymaga więc innego podejścia do sprawy niż w I instancji lub przed organem odwoławczym czy w innych trybach nadzwyczajnych; organ administracji staje wobec kwestii czysto prawnych, które powinny być rozstrzygnięte wedle zasad stosowania kasacji (vide B. Adamiak, J. Borkowski; Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz; seria Duże Komentarze Becka; wyd. 9, Warszawa 2008, wyd. C. H. Beck, s. 743-744). Sporną decyzją z ... 2000r., nr ... Wójt, na podstawie art. 2 ust. 2, art. 4 i 5 ust. 1 i 2 ustawy z 4 września 1997r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (Dz.U. z 1999r., Nr 65, poz. 746; zwana dalej: "ustawą o przekształceniu"), orzekł o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości gruntowej, jako stanowiącej własności Gminy B. B., położonej w B. B., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka ... o powierzchni ...m2 zapisanej w ... na rzecz L. K. oraz V. T. K. w ustawowej wspólności jako wieczystych użytkowników do ½ oraz B. O. jako wieczystego użytkownika do ½ części (pkt 1). Za przekształcenie ww. prawa wyliczono opłatę jednorazową (pkt 2). W pkt 3 decyzji organ wskazał, że decyzja stanowi podstawę ujawnienia prawa własności w księdze wieczystej. Zarówno wnioskodawca przedmiotowego postępowania nadzwyczajnego, jak i Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., stwierdzając nieważność decyzji Wójta z ... 2000r. upatrują jej przesłankę – jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. wyłącznie w tym, że nie została wcześniej wydana w trybie przepisów art. 5 ust. 1 - 3 w zw. z art. 18 ustawy z dnia 10 maja 1990r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych, tzw. decyzja komunalizacyjna, stanowiąca niezbędne ustawowe potwierdzenie dla skutecznego powoływania się przez gminę na nabycie z mocy prawa z dniem 27 maja 1990 r. prawa własności określonego składnika mienia ogólnonarodowego. Kolegium podkreśliło, że dopóki nie zostanie wydana przez wojewodę stosowna decyzja, gmina nie ma możliwości rozporządzania mieniem Skarbu Państwa, gdyż jedynie właściwym organem działającym w jego imieniu jest stationes fisci. Przy czym, organ nadzoru jednocześnie w uzasadnieniu obydwu decyzji stwierdza stanowczo, że nabycie własności przez Gminę B. B. nastąpiło z mocy prawa na podstawie art. 5 ust. 1 ww. ustawy z dnia 10 maja 1990r. nie powołuje w tym zakresie żadnych dowodów, a tym bardziej nie wskazuje na własną właściwość do orzekania w tym zakresie. Z uwagi na powyższą niekonsekwencję, i w ocenie Sądu, wzajemną sprzeczność wywodów Kolegium, mających służyć uzasadnieniu wydania spornej decyzji Wójta z ... 2000r. z rażącym naruszeniem prawa, zwrócić należy uwagę na dwie zasadnicze kwestie. W pierwszej kolejności wskazać przyjdzie, że rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Nie chodzi tu zatem o błędy w wykładni prawa, ale o niedopuszczalne przekroczenie prawa, dodatkowo w sposób jasny i niedwuznaczny (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 12 września 2012 r., I OSK 1107/11, Lex 1228463; 4 kwietnia 2012 r., II OSK 2565/10, Lex 1219119; 27 marca 2012 r., sygn. akt II OSK 2449/10, Lex 1219108; 8 marca 2012 r., I OSK 363/11, Lex nr 1145109; 14 marca 2012 r., II OSK 2525/10, Lex 1145613; 19 października 2011 r., II OSK 1192/10, Lex 1151823). W judykaturze podkreśla się, że "rażące naruszenie prawa" stanowi kwalifikowaną formę "naruszenia prawa". Nie należy zatem utożsamiać tego pojęcia z każdym "naruszeniem prawa". Samo naruszenie prawa materialnego (względnie w niektórych przypadkach przepisów procedury) mających istotny wpływ na wynik sprawy nie stanowi podstawy stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, jeżeli nie nosi cech rażącego naruszenia prawa. Jak już wskazano, kontrola decyzji podjętych w trybie nieważnościowym polega na ocenie stanu prawnego i faktycznego ustalonego na podstawie materiału dowodowego istniejącego w dacie wydania decyzji ostatecznej objętej tymże postępowaniem. Dla stwierdzenia nieważności decyzji niezbędna jest ocena naruszenia jako "rażącego" w świetle całokształtu okoliczności sprawy. Orzekający w niniejszej sprawie organ nadzorczy przedstawił prawidłową wykładnię przesłanki "rażącego naruszenia prawa", jednakże niewłaściwie zastosował ją w okolicznościach przedmiotowej sprawy. Kolegium wszakże nie dokonało jakiejkolwiek analizy stanu faktycznego i dokumentów stanowiących podstawę wydania spornej decyzji Wójta, jak również przepisów prawa stanowiących jej podstawę materialnoprawną. Ograniczyło się do wskazania niewydania w sprawie decyzji wojewody na podstawie art. 5 ust. 1-3 w zw. z art. 18 ustawy z dnia 10 maja 1990r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych, co stanowi zdaniem organu na wydaniu spornej decyzji Wójta z rażącym naruszeniem prawa. Tymczasem w aktach niniejszego postępowania nieważnościowego, brak jest nawet kompletnego wniosku inicjującego postępowanie administracyjne w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości oznaczonej nr działki ... w B. B. w prawo własności. Nie wynika także z uzasadnień decyzji Kolegium, aby organ ten poddał jakiejkolwiek ocenie zgromadzony przez Wójta Gminy B. B. materiał dowodowy oraz ustalony stan faktyczny stanowiący podstawę wydania decyzji z ... 2000r. W aktach administracyjnych sprawy zalega wyłącznie odpis wniosku z dnia ... 1999r. L. i V. K. oraz B. O. (współużytkowników wieczystych nieruchomości) do Urzędu Gminy B. B. o przekształcenie przysługującego im prawa w prawo własności nieruchomości położonej w B. B. oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr ... i działka nr .... We wniosku określono, że prawo użytkowania wieczystego zostało nabyte w dniu ...1997r. na podstawie aktu notarialnego rep. ... od J. N., nie określono formy nabycia poprzedniego użytkownika wieczystego lecz wyłącznie datę ...1988r., nie wypełniono informacji dotyczących uiszczania opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego w 1997r. Zgodnie z treścią wniosku załączniki do niego stanowił odpis księgi wieczystej oraz kopia aktu notarialnego. W aktach sprawy znajduje się jednak wyłącznie odpis aktu notarialnego z dnia ... 1997r. repertorium .... Brak odpisu księgi wieczystej. Podkreślenia również wymaga, że Kolegium nie przywołało przepisów prawa powszechnie obowiązującego stanowiących podstawę wydania spornej decyzji, ani nie przeprowadziło ich wykładni, nie dokonało również jakiejkolwiek ich analizy celem rozważenia czy sporna decyzja została wydana z naruszeniem tych przepisów, a tym bardziej z naruszeniem kwalifikowanym jako "rażące". W okolicznościach niniejszej sprawy jako wadliwe i przedwczesne należy wobec powyższego naruszenia przepisów postępowania (art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a.) uznać orzeczenie, że sporna decyzja Wójta Gminy została wydana z rażącym naruszeniem prawa, w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Decyzja Wójta Gminy B. B. z dnia ... 2000r. nr ... została wydana na podstawie przepisów ustawy z dnia 4 września 1997r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji tekst jedn. Dz.U. z 1999r. Nr 65, poz. 746), zwanej dalej "ustawą o przekształceniu" . Ustawa ta określała zasady przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności osób fizycznych będących dotychczasowymi użytkownikami wieczystymi (art. 1 ust. 1). Przepisy te miały zastosowanie między innymi do osób fizycznych, które nabyły prawo użytkowania wieczystego przed dniem ... 1998r., a także do osób fizycznych będących ich następcami prawnymi i złożą wniosek, o którym mowa w art. 2, do dnia ... 2000r. (art. 1 ust. 2). W myśl art. 2 ust. 1 ww. ustawy użytkownik wieczysty składa wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności do: 1) starosty albo prezydenta miasta na prawach powiatu, wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej, jeżeli użytkowanie wieczyste jest ustanowione na nieruchomości stanowiącej własność Skarbu Państwa, 2) przewodniczącego zarządu jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli użytkowanie wieczyste jest ustanowione na nieruchomości stanowiącej własność jednostki samorządu terytorialnego. Decyzję w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności wydaje organ, o którym mowa w ust. 1. Decyzja ta stanowi podstawę wpisu w księdze wieczystej (ust. 2). Zgodnie z ust. 3 art. 2 ww. ustawy, decyzja o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nie narusza praw osób trzecich. Jednocześnie ustawodawca upoważnił Ministra Sprawiedliwości do określenia, w drodze rozporządzenia, wzoru wniosku o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności oraz dokumentów potwierdzających prawo użytkowania wieczystego, jakie należy przedstawić wraz z tym wnioskiem (ust. 3) W myśl art. 3 ustawy, organ o którym mowa w art. 2 ust. 1, odmawia wydania decyzji o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, jeżeli toczy się postępowanie administracyjne dotyczące prawidłowości nabycia nieruchomości przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego. Osoba, która nabyła własność nieruchomości na podstawie art. 2, zobowiązana jest do uiszczenia dotychczasowemu właścicielowi opłaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, z zastrzeżeniem art. 6 (art. 4). W art. 5 i 5a określono sposoby i zasady wyliczenia opłaty. Nie budzi wątpliwości, iż ewentualnych przesłanek stwierdzenia nieważności spornej decyzji Wójta o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, winno w niniejszym postępowaniu poszukiwać i ustalać Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. w świetle norm prawnych ustawy o przekształceniu, czego całkowicie zaniechało. Organ nie ustalił stanu faktycznego niezbędnego do rozpatrzenia przedmiotowej sprawy prowadzonej w trybie nadzwyczajnym, nie zgromadziło dowodów koniecznych chociażby do określenia czy wnioskodawcy spełniali ustawowe przesłanki przekształcenia przysługującego im prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, jakie dokumenty załączono do wniosku, jak i kiedy powstało prawo użytkowania wieczystego nabyte od J. N., koniecznego załącznika do wniosku – odpisu księgi wieczystej dla nieruchomości. Organ nadzorczy nie rozważył także, jak się zdaje wobec jego twierdzeń, kardynalnej w sprawie okoliczności, czy decyzja w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, została wydana w okolicznościach tej sprawy przez organ właściwy rzeczowo – w świetle normy art. 2 ust. 1 i 2 ustawy o przekształceniu. Nie przesądzając tej kwestii w zastępstwie organu, zważyć jednak przyjdzie, mając na uwadze ugruntowane poglądy orzecznictwa Sądu Najwyższego oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego, że brak wydania stosownej decyzji komunalizacyjnej, uniemożliwiał domniemanie przejścia własności na rzecz Gminy B. B.. Wobec czego właściwość organu do wydania decyzji o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego we własność należałoby oceniać z uwzględnieniem stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w 2000r. W sytuacji natomiast gdy użytkowanie wieczyste zostało ustanowione na nieruchomości stanowiącej własność Skarbu Państwa decyzję o przekształceniu winien wydać starosta albo prezydenta miasta na prawach powiatu, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej (art. 2 ust. 1 pkt 1 i ust. 2). W tym kontekście należałoby również oceniać na rzecz jakiego podmiotu nastąpić winno ustanowienie opłaty i czy nie nastąpiło ewentualnie tym samym naruszenia praw osób trzecich (art. 2 ust. 3 ustawy). Podkreślenia tym samym wymaga, iż Kolegium mimo stawiania tezy o braku możliwości dysponowania nieruchomością przez Wójta Gminy B. B. (wobec braku decyzji kanalizacyjnej), pominęło obowiązek rozważenia w okolicznościach sprawy nasuwającej się wobec tego kwestii wydania decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości, która wszakże stanowi odrębną i samodzielną przesłankę nieważności decyzji administracyjnej – art. 156 § 1 pkt 1 K.p.a. Nie wyklucza to oczywiście zaistnienia również wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa, która jednakże na obecnym etapie postępowanie nie została przez organ nadzorczy rozważona wszechstronnie i wystarczająco dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy. W tym zakresie organ winien dokonać analizy sprawy w kontekście przepisów ustawy z dnia 4 września 1997r. o przekształceniu i rozporządzenia wykonawczego. Ustawa ta wszakże zawierała przepisy między innymi określające negatywne przesłanki wydania decyzji o przekształceniu, których ewentualne naruszenie winno podlegać ocenie przy rozważaniu wydania decyzji z naruszeniem prawa w stopniu określonym w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Ponownie rozpatrując sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. uwzględniając powyższe wskazania, uzupełni materiał dowodowy a następnie dokona analizy okoliczności faktycznych i prawnych sprawy na dzień wydania spornej decyzji w zakresie rozważenia zaistnienia przesłanek stwierdzania nieważności decyzji. W przypadku ustalenia zaistnienie pozytywnych przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji organ oceni czy nie zaistniały jednocześnie przesłanki negatywne określone w art. 156 § 2 K.p.a., dostosowując ewentualną treść rozstrzygnięcia z uwzględnieniem normy art. 158 § 2 K.p.a. Odnosząc się do zarzutów skarg Sąd stwierdził, mając na uwadze powyższe, że jedynie częściowo okazały się zasadne, tj. w zakresie w jakim ich złożenie stało się dla sądu administracyjnego podstawą do dokonania z urzędu oceny legalności skarżonych decyzji. Podstawę uchylenia decyzji stanowiły bowiem nie zarzuty skarg, lecz sądowa ocena w zakresie zgodności z prawem działalności organu administracji w niniejszym postępowaniu. Podkreślenia wymaga, iż skarżący co do zasady nie kwestionowali dokonanej przez organ oceny, że sporna decyzja Wójta Gminy B. B. została wydana z rażącym naruszeniem prawa, lecz wyłącznie zastosowanie sankcji administracyjnej w postaci stwierdzenia nieważności decyzji, mimo upływu niemal 15 lat od jej doręczenia. Swoje zarzuty obydwoje skarżący koncentrowali wyłącznie wokół zagadnienia wywołania przez decyzję, w ich ocenie nieodwracalnych skutków prawnych, z uwagi na dokonanie przez skarżącą B. O. na rzecz skarżącego J. K. odpłatnej czynności prawnej zbycia udziału we własności nieruchomości położonej w B. B. nr ewid .... W tym zakresie, aczkolwiek w ocenie Sądu Kolegium w uzasadnieniu decyzji nie dokonało wymaganej według dyspozycji art. 107 § 3 K.p.a. oraz zasad ogólnych postępowania administracyjnego w tym art. 7, art. 8, art. 9 K.p.a. analizy w okolicznościach sprawy przesłanki wywołania przez skonkretyzowaną sporną decyzję o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności -nieodwracalnych skutków prawnych, w rozumieniu art. 156 § 2 K.p.a., jednak wobec stwierdzonych przez Sąd uchybień przepisom postępowania oraz prawa materialnego, które mogą mieć istotny wpływ na wynik sprawy, powyższe uchybienie nie stanowiło samodzielnej przesłanki uchylenia przez Sąd skarżonej decyzji. Stwierdzić bowiem należy, że w okolicznościach przedmiotowej sprawy, co zasadnie stwierdziło wszakże Kolegium (aczkolwiek częściowo z błędnym uzasadnieniem), nie zaistniały określone w przywoływanym przez skarżących art. 5 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (tekst jedn. Dz.U. z 2013r.poz. 707) przesłanki ochrony wynikające z zasady rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych. Zgodnie z art. 5 ww. ustawy w razie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym treść księgi rozstrzyga na korzyść tego, kto przez czynność prawną z osobą uprawnioną według treści księgi nabył własność lub inne prawo rzeczowe (rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych). Rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych nie chroni rozporządzeń nieodpłatnych albo dokonanych na rzecz nabywcy działającego w złej wierze (art. 6 ust. 1). W złej wierze jest ten, kto wie, że treść księgi wieczystej jest niezgodna z rzeczywistym stanem prawnym, albo ten, kto z łatwością mógł się o tym dowiedzieć (art. 6 ust. 2). Jeżeli do dokonania rozporządzenia potrzebny jest wpis w księdze wieczystej, chwila złożenia wniosku o wpis jest rozstrzygająca dla oceny dobrej lub złej wiary nabywcy. Jednakże gdy rozporządzenie dochodzi do skutku dopiero po dokonaniu wpisu, rozstrzyga dzień, w którym rozporządzenie doszło do skutku (ust. 3). Mając zatem na uwadze treść powyższych przepisów, w okolicznościach przedmiotowej sprawy, aczkolwiek co wymaga podkreślenia, nie wynika to ze zgromadzonego przez organ materiału dowodowego, stwierdzić przyjdzie, że niezasadnie skarżący powołują się na wywołanie przez decyzję Wójta Gminy B. B. z dnia ... 2000r. o przekształceniu prawa współużytkowania wieczystego do działki nr ... w B. B. w prawo współwłasności nieodwracalnych skutków prawnych – wobec umowy sprzedaży z dnia ... 2013r. ½ prawa własności nieruchomości przez skarżącą B. O., na rzecz skarżącego J. K.. W aktach sprawy brak jest w prawdzie dokumentu potwierdzającego treść tej czynności prawnej (w formie aktu notarialnego), jak również dokumentów potwierdzających treść księgi wieczystej dla przedmiotowej nieruchomości w dacie dokonania umowy sprzedaży. Analiza treści elektronicznej księgi wieczystej nr ... prowadzonej dla nieruchomości nie pozostawia jednak wątpliwości, że w dniu ... 2013r. (data dokonania czynności prawnej między skarżącymi) w księdze tej, wbrew twierdzeniom skarżącego J. K., nie było ujawnione przekształcenie prawa użytkowania wieczystego przysługującego małżonkom K. oraz B. O. w prawo własności. Wbrew zatem jednoznacznym zapisom w spornej decyzji nie została ona ujawniona w księdze wieczystej. Ujawnione w księdze wieczystej dla nieruchomości obejmującej działkę nr ... było wyłącznie prawo własności przysługujące Skarbowi Państwa oraz użytkowanie wieczyste małżonków K. (½ części) i B. O. (w ½ części). Wobec tego niezasadne jest twierdzenie, że nabycie od B. O. nieujawnionego w księdze wieczystej udziału we współwłasności nieruchomości, mogłoby nastąpić w warunkach zaufania do treści wpisu w księdze wieczystej. Nadto wobec takiej treści zapisów w księdze wieczystej oraz niedopełnienia obowiązku ujawnienia przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności w księdze wieczystej przez kilkanaście lat, z pewnością B. O. nie pozostawała w dobrej wierze. Także skarżący J. K., wobec oczywistej różnicy treści prawa ujawnionego w księdze wieczystej z prawem które nabywał od B. O., z łatwością mógł posiąść wiedzę co do niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej, a rzeczywistym stanem prawnym. Wiedzę taką z pewnością posiadał również notariusz sporządzający umowę między skarżącymi. W okolicznościach sprawy odrębną kwestią pozostaje ocena ważności i prawidłowości zarówno sporządzenia przez notariusza w formie aktu notarialnego czynności prawnej zbycia udziałów we współwłasności jak i wpisu w księdze wieczystej prawa własności wobec braku decyzji komunalizacyjnej wojewody oraz treści wpisów w księdze wieczystej (dokonanych w dniu ...2013r.), jednakże pozostaje to poza zakresem właściwości zarówno organów administracji w niniejszym postępowania jak i sądu administracyjnego. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w punkcie 1 sentencji. Na podstawie art. 152 uchylona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się wyroku. O zwrocie od organu na rzecz każdego ze skarżących, reprezentowanych przez adwokatów, niezbędnych kosztów postępowania orzeczono w oparciu o art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst jedn. Dz.U. z 2013r. poz. 461). Na kwotę zasądzonych kosztów złożył się wpis od skargi (200 zł), koszty zastępstwa procesowego adwokata (240 zł)oraz opłata skarbowa od dokumentu pełnomocnictwa (17 zł).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło