II SA/Bd 770/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Brzezińska po rozpoznaniu w dniu 30 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. O. na uchwałę Rady Gminy Białe Błota z dnia 30 października 2014 r., nr RGK.0007.142.2014 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić K. O. od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy kwotę 100 (sto) złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi. Pismem z dnia [...] maja 2015r. K. O. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na uchwałę Rady Gminy Białe Błota z dnia 30 października 2014 r., nr RGK.0007.142.2014 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wnosząc o jej uchylenie w części dotyczącej nieruchomości skarżącego znajdującej się na działkach dla których Sąd Rejonowy w Bydgoszczy prowadzi księgi wieczyste o nr KW [...] (numery geodezyjne działek [...]) poprzez usunięcie z załącznika nr 1 zapisów określonych w powołanej uchwale Rady w § 7 zakazu realizacji wszelkich obiektów budowlanych jako całkowicie bezpodstawnych i naruszających prawo własności skarżącego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi jako nieuzasadnionej. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 4 sierpnia 2015r. wezwano skarżącego do wykazania czy występował do organu z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa – w terminie 7 dni pod rygorem uznania, że z takim wezwaniem nie występował. Skarżący nie udzielili odpowiedzi na wezwanie Sądu w zakreślonym terminie. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 15 września 2015r. wezwano również skarżącego do uzupełnienia uiszczonego wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Skarżący w zakreślonym przez Sąd terminie wpisu sądowego nie uiścił. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Zgodnie z art. 52 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 z późn.zm., dalej jako "P.p.s.a."), skargę do sądu administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia (...). Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Zawarte w art. 52 § 2 P.p.s.a. wyliczenie środków zaskarżenia ma charakter przykładowy (por. W. Chróścielewski, Wszczęcie postępowania sądowoadministracyjnego, PiP 2004, z. 3, s. 65). Natomiast stosownie do treści art. 53 § 2 P.p.s.a., określającego terminy wniesienia skarg do sądu administracyjnego, w przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4, skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. W uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 kwietnia 2007 r., (sygn. akt II OPS 2/07, publik. ONSAiwsa z 2007 r., Nr 3, poz. 60), stwierdzono, że przepis art. 53 § 2 P.p.s.a. ma zastosowanie do skargi wnoszonej do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2013, poz. 594 z późn. zm.). Stosownie do tego przepisu każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. W pierwszej kolejności obowiązkiem sądu przy rozpoznawaniu skargi na uchwałę Rady Gminy Białe Błota jest zbadanie, czy wniesiona przez K. O. skarga podlega rozpoznaniu przez sąd administracyjny i czy spełnia wymogi formalne, do których w niniejszej sprawie zaliczyć należy: 1) zaskarżenie uchwały z zakresu administracji publicznej, 2) wcześniejsze bezskuteczne wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia, 3) zachowanie terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego (dwa ostatnie punkty stanowią wymogi formalne dopuszczalności skargi). W niniejszej sprawie skarżący, pomimo wezwania sądu, nie wykazał, że wyczerpał obligatoryjny tryb wezwania do usunięcia naruszenia prawa, przed wniesieniem skargi na uchwałę Rady Gminy Białe Błota z dnia 30 października 2014 r., nr RGK.0007.142.2014 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Z powołanych przepisów prawa wynika bowiem, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa jest przesłanką dopuszczalności wniesienia skargi do sądu administracyjnego na uchwałę rady gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, a termin do wniesienia skargi liczy się od dnia doręczenia wzywającemu odpowiedzi organu, albo od dnia wniesienia wezwania, jeżeli organ odpowiedzi nie udzielił. Brak wezwania do usunięcia naruszenia prawa uniemożliwia wniesienie skargi i w konsekwencji skutkuje odrzuceniem przez wojewódzki sąd administracyjny skargi jako niedopuszczalnej, stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. (zob. m.in. Komentarz do Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi pod red. Tadeusza Wosia, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005 r., str. 481). Instytucja wezwania ma na celu załatwienie sprawy przez organ, zanim będzie konieczna interwencja sądu administracyjnego. Dopiero w przypadku, gdy organ nie zastosuje się do wezwania, zachodzi przesłanka do wniesienia skargi do sądu. Przedmiotowe wezwanie nie jest instytucją postępowania administracyjnego, lecz formalnym wymogiem wniesienia skargi. Nie stanowi zatem realizacji zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Jego istotą i celem jest stworzenie dodatkowych możliwości autorewizji własnego działania organu administracji publicznej, który podjął akt lub dokonał kwestionowanej czynności i to tylko i wyłącznie w związku z zagrożeniem wniesienia skargi do sądu administracyjnego". Jego celem jest skłonienie organu do rozważenia potrzeby skorygowania własnego zachowania w sytuacji groźby wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Wezwanie do usunięcia naruszenia należy wobec tego uznać za rodzaj sformalizowanej prośby (remonstracji), podaniem o uchylenie lub zmianę aktu, wnoszonej do organu administracji w związku z zagrożeniem zwrócenia się o ochronę sądową. Wezwanie takie jest bowiem czynnością procesową powodującą wszczęcie postępowania mającego na celu autoweryfikację uchwały organu gminy wskazanej w tym wezwaniu, konkretyzujące podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone i uchwałę za przyczyną której to się stało (por.: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 3 lipca 2014 r., sygn. akt II FZ 1874/12; z dnia 24 lipca 2012 r., sygn. akt I OSK 1656/12; z dnia 13 marca 2012 r., sygn. akt II OSK 596/12). Z powyższych względów nie można uznać, że skarżący wyczerpał tryb zaskarżenia uchwały, że wezwanie do usunięcia naruszenia, skierowane do Rady Gminy Białe Błota, zostało w sprawie złożone. Tymczasem nie ulega wątpliwości, że wezwanie uregulowane w art. 101 ust. 1 u.s.g. powinno bezpośrednio poprzedzać skargę do Sądu i jest przesłanką dopuszczalności wniesienia skargi do sądu administracyjnego na uchwałę rady gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej. Tym samym złożenie wezwania do usunięcia naruszenia prawa po wniesieniu skargi do sądu nie czyni zadość wymaganiom przepisu art. 101 ust. 1 u.s.g. Ponadto skarga również podgalałaby odrzuceniu z tego względu, że nie został uiszczony wpis sądowy w pełnej wysokości, bowiem na podstawie art. 220 § 1 P.p.s.a., Sąd nie podejmuje żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie została uiszczona należna opłata. W takim przypadku przewodniczący wzywa wnoszącego pismo do uiszczenia opłaty w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, a w przypadku skargi – pod rygorem jej odrzucenia (art. 220 § 3 P.p.s.a.). Zgodnie z powyższym, zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 15 września 2015r., skarżący został wezwany do uzupełnienia uiszczonego wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie 200 zł, wskazując jednocześnie na siedmiodniowy termin, w którym obowiązek ten winien zostać wykonany, pod rygorem odrzucenia skargi. Wysokość wpisu do uiszczenia ustalona została na podstawie § 2 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193) i wynosi 300 zł. Podkreślić należy, że strona uczyni zadość wezwaniu Sądu w sytuacji, gdy w zakreślonym siedmiodniowym terminie uiści wpis od skargi. W przedmiotowej sprawie wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego doręczono skarżącemu w dniu [...] października 2015 r. Siedmiodniowy termin na jego wykonanie upływał z dniem [...] października 2015 r. Skarżący nie uiścił żądanego wpisu w zakreślonym przez Sąd terminie. W konsekwencji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uznał, że skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na zasadzie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 P.p.s.a., o czym orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono z urzędu na podstawie 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a.