II SA/Bd 784/21
WyrokWSA w Bydgoszczy2021-11-03
Skład orzekający: Elżbieta Piechowiak, Jerzy Bortkiewicz, Mariusz Pawełczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca spełnia przesłankę niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym mężem, uzasadniającą przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżąca nie spełnia przesłanki niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia w celu sprawowania opieki nad mężem. Zakres sprawowanej opieki, obejmujący czynności dnia codziennego, nie wykluczał możliwości podjęcia przez skarżącą zatrudnienia, a sama skarżąca nie posiadała historii zawodowej, która wskazywałaby na rezygnację z pracy z tego powodu. Zdolność męża do pracy od marca 2021 r. dodatkowo podważała konieczność stałej opieki.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z powodu sprawowania opieki nad mężem, który posiadał znaczny stopień niepełnosprawności. Organy odmówiły przyznania świadczenia, uznając, że skarżąca nie spełnia przesłanki niepodejmowania zatrudnienia w celu sprawowania opieki. Skarżąca podniosła, że organy błędnie zinterpretowały przepisy i stan faktyczny, nie uwzględniając związku przyczynowo-skutkowego między opieką a jej brakiem aktywności zawodowej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędziowie: sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz asesor WSA Mariusz Pawełczak (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 3 listopada 2021 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę
1. Wnioskiem z dnia [...] grudnia 2020r. M. P. (skarżąca) zwróciła się do Burmistrza G. o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym mężem P. P..
2. Decyzją z dnia [...] stycznia 2021r. Burmistrz G. odmówił skarżącej przyznania wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego. Organ stwierdził, że w sprawie nie został spełniony warunek określony w art. 17 ust. 1b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tj. Dz.U. z 2020r., poz. 111 – dalej "u.ś.r.") albowiem ze znajdującego się w aktach sprawy orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności wynika, że w przypadku męża skarżącej niepełnosprawność powstała po ukończeniu 25-go roku życia.
3. W odwołaniu skarżąca powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014r. sygn. akt 38/13 wniosła o przyznanie jej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego.
4. Rozpoznając sprawę w postępowaniu odwoławczym Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] kwietnia 2021r. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.
W motywach rozstrzygnięcia organ w pierwszej kolejności przywołał stan faktyczny sprawy oraz treść art. 17 ust. 1 i ust. 1b u.ś.r. Kolegium wskazało, że odmowa przyznania wnioskowanego świadczenia prze organ I instancji na podstawie art. 17 ust. 1b u.ś.r. była nieprawidłowa w kontekście wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r., sygn. K 38/13 uznającego ten przepis za niekonstytucyjny w zakresie, w jakim różnicuje on prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie.
Uzasadniając odmowę przyznania świadczenia pielęgnacyjnego organ odwoławczy wskazał, że celem świadczenia pielęgnacyjnego jest udzielenie materialnego wsparcia osobom, które rezygnują z aktywności zawodowej, by opiekować się osobą niepełnosprawną. Świadczenie pielęgnacyjne ma zatem zastąpić dochód wynikający ze świadczenia pracy, której nie może podjąć osoba, która zajmuje się osobą niepełnosprawną. Istotą świadczenia pielęgnacyjnego jest więc częściowe zrekompensowanie opiekunowi niepełnosprawnego strat finansowych spowodowanych niemożnością podjęcia pracy lub rezygnacją z niej w związku z koniecznością opieki nad osobą niepełnosprawną. Niepodejmowanie lub rezygnacja z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, o której mowa w art. 17 ust. 1 u.ś.r. to sytuacja, w której wnioskodawca z własnej woli zaprzestaje wykonywania czynności zarobkowych wymienionych w art. 3 pkt 22 tej ustawy. Jednocześnie zakończenie stosunku prawnego zatrudnienia lub innego stanu pracy zarobkowej powinno być podyktowane zamiarem sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, związaną z ubiegającym się oświadczenie, węzłem obowiązku alimentacyjnego. Ponadto stan zdrowia osoby, nad którą opieka ma być sprawowana sprawia, że osoba ta bezwzględnie wymaga opieki. W ocenie organu z taką sytuacją nie mamy do czynienia na gruncie niniejszej sprawy. W tym zakresie organ wskazał, że jak wynika z pisma pełnomocnika strony z dnia [...] marca 2021r. skarżąca nie posiada udokumentowanej historii zatrudnienia. Zgodnie z oświadczeniem pełnomocnika podejmowała się ona jak dotychczas wyłącznie prac dorywczych, w związku z tym nie posiada żadnych świadectw pracy. Strona nie jest zatem w stanie udowodnić, ani nawet uprawdopodobnić, że w związku z koniecznością sprawowania opieki nad mężem, była zmuszona do rezygnacji z zatrudnienia i kiedy to nastąpiło. Ponadto w ocenie organu nie bez znaczenia dla oceny prawnej, w jakiej znalazła się skarżąca pozostaje również kontekst, w jakim jej mąż stał się osobą niepełnosprawną. Z przeprowadzonego wywiadu środowiskowego wynika, że do powstania niepełnosprawności P. P. doszło w związku z wypadkiem przy pracy, któremu uległ i doznał złamania kości krzyżowej i miednicy. Mąż skarżącej, po zakończeniu rehabilitacji stał się zdolny do pracy od [...] marca 2021r. i od tego dnia skarżąca nie sprawuje już nad mężem opieki. Organ wskazał również, że z oświadczenia skarżącej wynika, że świadczona przez nią pomoc polegała na przygotowywaniu i podawaniu posiłków, myciu i ubieraniu męża, podawaniu zastrzyków, kontakcie z lekarzem prowadzącym, wykupie leków, wspólnych wizytach u lekarza, pomocy w załatwieniu spraw urzędowych. Zdaniem organu rodzaj i zakres opieki nie spełniał wymogów o jakich mowa w art. 17 ust. 1 u.ś.r.
5. W skardze do tut. Sądu skarżąca reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika wniosła o uchylenie powyższej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Burmistrza G. z dnia [...] stycznia 2021r., zasądzenie kosztów postępowania sądowego oraz w oparciu o przepis art. 119 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2019r., poz. 2325 ze zm. - dalej: "p.p.s.a.") wniosła o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
Skarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono:
- dokonanie błędnej wykładni przepisu art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. poprzez zaniechanie wykładni systemowej i celowościowej i w konsekwencji niewłaściwe przyjęcie przez organ, że zakres opieki świadczony przez skarżącą nie wypełnia ww. dyspozycji podczas gdy w rozumieniu ww. przepisu osoba niepełnosprawna w stopniu znacznym wymaga - w zależności od rodzaju schorzenia oraz aktualnego stanu zdrowia opieki stałej lub długotrwałej, lecz niekoniecznie całodobowej oraz zaniechanie wykładni systemowej i celowościowej i w konsekwencji niewłaściwe przyjęcie przez organ, że brak jest związku pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia przez skarżącą a sprawowaniem przez nią opieki nad mężem, podczas gdy w przedmiotowej sprawie taki związek przyczynowo - skutkowy istnieje;
- naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 6, art. 8, art. 9, art. 77 par. 1, art. 7 w zw. z art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, tj. faktycznego zakresu opieki skarżącej nad mężem, co skutkuje brakiem prawa do świadczenia pielęgnacyjnego i zwalnia organy rozstrzygające w sprawie z podejmowania działań zmierzających do wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, pozwalającego na wydanie rozstrzygnięcia z uwzględnieniem słusznego interesu strony.
6. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
7. Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że niniejsza skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. Zgodnie z art. 119 pkt 2 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie spawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażądała przeprowadzenia rozprawy. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie spełnione zostały przesłanki, o których mowa w art. 119 pkt 2 p.p.s.a.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2021r., poz. 137) sądy administracyjne kontrolują prawidłowość zaskarżonych aktów administracyjnych, między innymi decyzji ostatecznych, przy uwzględnieniu kryterium ich zgodności z prawem. Decyzja podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a. lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a ). W myśl natomiast art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sąd kontrolując w tak zakreślonych granicach legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia stwierdził, że wniesiona w sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
8. Przedmiot kontroli Sądu w niniejszej sprawie stanowi decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2021r., utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza G. z dnia [...] stycznia 2021r. odmawiająca skarżącej przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym mężem. Zdaniem organu zakres sprawowanej przez skarżącą opieki nad niepełnosprawnym mężem nie wypełnia dyspozycji art. 17 ust. 1 u.ś.r , co wyklucza przyznanie wnioskowanego świadczenia.
Jak wynika ze zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego skarżąca wystąpiła z wnioskiem o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawnym mężem – P. P., legitymującym się orzeczeniem Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] października 2020r., zaliczającym go do znacznego stopnia niepełnosprawności do dnia [...] października 2021r., z informacją, że niepełnosprawność istnieje od [...] września 2020r., a ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od dnia [...] września 2020r.
Odnosząc się do istoty sporu w przedmiotowej sprawie w pierwszej kolejności wskazać należy, że prawidłowe jest stanowisko organu odwoławczego, iż w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 21 października 2014 r., sygn. K 38/13, przepis art. 17 ust. 1b u.ś.r. uznany został za niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności. Wobec tego nie może powodować odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego moment powstania niepełnosprawności - po ukończeniu 18. lub 25. roku życia przez osobę podlegającą opiece, jeżeli wnioskodawca rezygnuje z pracy lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad taką osobą. W związku z powyższym art. 17 ust. 1b u.ś.r. nie mógł stanowić podstawy odmowy przyznania świadczenia.
Przechodząc do głównej kwestii spornej, która w przedmiotowej sprawie dotyczy kwestii niespełnienia przez skarżącą przesłanki warunkującej możliwość przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jaką jest niepodejmowanie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki, wskazać należy, że stanowiący podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji przepis art. 17 ust. 1 u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje:
1) matce albo ojcu,
2) opiekunowi faktycznemu dziecka,
3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej,
4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności
- jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.
Z powołanej regulacji wynika, że zasadniczym warunkiem przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jest, aby opiekun osoby niepełnosprawnej nie podejmował lub rezygnował z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Istotą świadczenia pielęgnacyjnego jest bowiem częściowe zrekompensowanie opiekunowi niepełnosprawnego strat finansowych spowodowanych niemożnością podjęcia pracy lub rezygnacją z niej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną (por. wyrok NSA z dnia 21 sierpnia 2018 r., sygn. akt I OSK 1124/18). Świadczenie pielęgnacyjne nie jest przyznawane jedynie za sam fakt sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, lecz za faktyczny brak możliwości podjęcia zatrudnienia lub rezygnację z zatrudnienia powodowane koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny. Wnioskujący o świadczenie pielęgnacyjne musi zatem sprawować konieczną opiekę nad osobą niepełnosprawną w takim wymiarze, który uniemożliwia mu ona wykonywanie pracy zarobkowej. Z okoliczności sprawy musi więc wynikać, że sprawujący opiekę rezygnuje lub nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z tym, że sprawuje stałą opiekę nad osobą niepełnosprawną i to w takim zakresie, który wyklucza mu możliwość wykonywania aktywności zawodowej. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że świadczenie pielęgnacyjne jest przyznawane osobom, które nie mogą podjąć zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej lub które są zmuszone do rezygnacji z zatrudnienia (innej pracy zarobkowej) ze względu na konieczność osobistego sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, a zaprzestanie aktywności zawodowej przez opiekuna ma być spowodowane koniecznością sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, nie zaś innymi przyczynami, leżącymi po stronie osoby ubiegającej się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego (por. wyrok NSA z dnia 7 listopada 2019 r., sygn. akt I OSK 1549/19).
W tej sytuacji obowiązkiem organu administracji w prowadzonym postępowaniu było ustalenie związku między niepodejmowaniem pracy (rezygnacją z zatrudnienia) a sprawowaniem opieki nad osobą niepełnosprawną. Do oceny w tym zakresie konieczne było ustalenie, czy istotnie powodem rezygnacji lub niepodejmowania zatrudnienia przez skarżącą była konieczność sprawowania opieki nad niepełnosprawnym mężem, a jeżeli tak to ustalenia również wymagało czy wymiar faktycznie sprawowanej przez skarżącą koniecznej opieki wykluczał możliwość podjęcia przez nią jakiegokolwiek zatrudnienia.
9. W toku postępowania wyjaśniającego ustalono, że mąż skarżącej uległ wypadkowi w pracy w wyniku którego złamał kość krzyżową oraz miednicę i na mocy orzeczenia Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] października 2020r., zaliczono go do znacznego stopnia niepełnosprawności do dnia [...] października 2021r., z informacją, że niepełnosprawność istnieje od [...] września 2020r., a ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od dnia [...] września 2020r. Ponadto z treści pisma pełnomocnika skarżącej z dnia [...] marca 2021r. wynika, że skarżąca obecnie nie pracuje, posiada ubogą historię zatrudnienia sięgająca jedynie prac dorywczych i nie posiada świadectw pracy. Jako czynności konieczne z uwagi na opiekę nad niepełnosprawnym mężem skarżąca wskazała: przygotowywanie i podawanie posiłków, pomoc w utrzymaniu higieny, mycie, podawanie zastrzyków, kontaktowanie się z lekarzem w sprawie zdrowia męża, załatwianie recept, umawianie wizyt i wspólne wizyty u lekarza, wykupywanie leków, rejestrowanie osobiste na wizyty do szpitala, załatwianie spraw związanych z badanami męża, załatwienie spraw urzędowych. Skarżąca świadczyła pomoc mężowi do dnia [...] marca 2021r. kiedy to jej maż otrzymał zdolność do pracy (oświadczenie skarżącej z dnia [...] marca 2021r., k. 29 akt administracyjnych).
W ocenie Sądu organ odwoławczy w sposób prawidłowy zgromadził a następnie ocenił materiał dowodowy pod kątem istnienia związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy opieką sprawowaną przez skarżącą nad mężem, w tym koniecznym i wymaganym zakresem tej opieki z uwagi na specyfikę niepełnosprawności męża, a niepodejmowaniem przez skarżącą aktywności zawodowej, stwierdzając, że całokształt okoliczności faktycznych sprawy wskazuje, iż nie zachodzi sytuacja, w której można było przyjąć, że skarżąca nie podejmuje zatrudnienia z uwagi na konieczność sprawowania opieki nad mężem. W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga, że z materiału dowodowego wynika, że skarżąca nie posiada żadnej historii zawodowej, nie posiada żadnych świadectw pracy, a jej dotychczasowa aktywność zawodowa ograniczała się wyłącznie do prac dorywczych. Po drugie wskazania wymaga, że okoliczność, iż w treści orzeczenia o niepełnosprawności znajduje się zapis, zgodnie z którym mąż skarżącej wymaga stałej lub długotrwałej pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji, nie przesądza automatycznie, że zakres wykonywanej i sprawowanej przez skarżącą opieki nad mężem wyklucza możliwość wykonywania przez nią jakiejkolwiek pracy zarobkowej choćby w niepełnym wymiarze. Nie zawsze bowiem osoba zaliczona do znacznego stopnia niepełnosprawności ze wskazaniem konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji, będzie wymagać opieki w stopniu wykluczającym podjęcie przez osobę bliską jakiegokolwiek i w jakimkolwiek wymiarze zatrudnienia. Rolą organów jest ustalenie, czy osoba która ubiega się o przyznanie świadczenia sprawuje opiekę w takim wymiarze, który uniemożliwia jej podjęcie zatrudnienia. Ustawa o świadczeniach rodzinnych nie zawiera definicji sprawowania opieki, ale z treści art. 17 ust. 1 u.ś.r. wynika, że aby można było mówić o opiece w rozumieniu ustawy, musi ona być stała lub długoterminowa. Nie może to być opieka świadczona sporadycznie, niecodziennie, a nawet jeżeli codziennie, to tylko przez małą część doby. Przepis art. 17 ust. 1 u.ś.r. należy bowiem stosować wyłącznie do takich stanów faktycznych, w których zakres opieki wyklucza możliwość podjęcia przez opiekuna jakiejkolwiek pracy zarobkowej (por. wyroki NSA: z dnia 23 października 2020 r., sygn. akt I OSK 1148/20; z dnia 5 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 2454/11 oraz z dnia 2 lutego 2017 r., sygn. akt I OSK 2201/15). Z ustalonego stanu faktycznego sprawy wynika, że sprawowana przez skarżącą opieka nad mężem, z uwagi na czas i konieczność wykonywania czynności wspomagających męża w jego codziennym funkcjonowaniu do dnia [...] marca 2021r. kiedy otrzymał zdolność do pracy, nie spełniała wymogów opieki, o jakiej jest mowa w art. 17 ust. 1 u.ś.r. Jak wynika bowiem z oświadczenia skarżącej z dnia [...] marca 2021r. zakres czynności związanych z opieką nad mężem sprowadzał się do przygotowywania i podawania posiłków, pomocy w utrzymaniu higieny, podawaniu zastrzyków, kontaktowaniu się z lekarzem, umawianiu wizyt i wspólne wizyty u lekarza, wykupywaniu leków, rejestrowaniu na wizyty do szpitala, załatwianiu spraw związanych z badanami męża oraz załatwieniu spraw urzędowych. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że z orzeczenia Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] października 2020r. wynika, że męża skarżącej zaliczono do znacznego stopnia niepełnosprawności do dnia [...] października 2021r., tymczasem już w dniu [...] marca 2021r. mąż skarżącej otrzymał zdolność do pracy a to oznacza, że proces rehabilitacji męża po wypadku przebiegał na tyle sprawienie, że już w dniu [...] marca 2021r. otrzymał zdolność do pracy, a wiec w okresie poprzedzającym tą datę stan zdrowia skarżącego musiał ulegać systematycznej poprawie, więc i zakres opieki bez wątpienia ulegał zmniejszeniu. Ponadto jak słusznie wskazało Kolegium czynności wykonywane przez skarżącą były w zasadzie zwykłymi czynnościami związanymi z prowadzeniem gospodarstwa domowego, które nie kolidują z podjęciem zatrudnienia, a więc nie mogą być uznane za czynności wymagające całodobowej dyspozycyjności, gdyż są to typowe czynności dnia codziennego, które są wykonywane przez osoby, które na co dzień pracują zawodowo i wykonują je przed rozpoczęciem pracy lub po jej zakończeniu. Osoby pracujące również prowadzą własne gospodarstwa domowe również przyrządzają posiłki, umawiają wizyty lekarskie i towarzyszą choremu domownikowi w tych wizytach, załatwiają sprawy urzędowe itp. Zdaniem Sądu taki zakres opieki w powiązaniu ze specyficzną sytuacją męża skarżącej (wypadek przy pracy oraz zdolność do pracy od dnia [...] marca 2021r.) nie wymuszał na skarżącej rezygnacji z podjęcia zatrudnienia czy też jego niepodejmowania. Zdaniem Sądu mając na uwadze całokształt zgromadzonego materiału dowodowego nie sposób mówić o stałym, długotrwałym i tak znacznym zaangażowaniu skarżącej w sprawowanie opieki nad niepełnosprawnym do dnia [...] marca 2021r. mężem aby nie można było pogodzić jej wykonywania z podjęciem przez skarżącą aktywności zawodowej.
Reasumując ponownie podkreślić należy, że świadczenie pielęgnacyjne nie może zostać przyznane w sytuacji, gdy czas poświęcany na czynności opiekuńcze nad niepełnosprawnym członkiem rodziny absorbuje jedynie część dnia i umożliwia podjęcie zatrudnienia. Nie zachodzi bowiem wówczas wymagana ustawą przesłanka przyznania świadczenia, jaką jest rezygnacja z pracy lub niepodejmowanie pracy z uwagi na konieczność sprawowania opieki. Opieka ubiegającego się o przyznanie świadczenia nad osobą niepełnosprawną musi w sposób oczywisty stanowić przeszkodę do wykonywania pracy zawodowej, a jej zakres wykluczać możliwość podjęcia jakiejkolwiek pracy zarobkowej, tak więc związek między rezygnacją z zatrudnienia (albo jego niepodejmowaniem) a sprawowaną opieką musi być realny i bezpośredni. W niniejszej sprawie organ prawidłowo ocenił, że zakres rzeczywiście realizowanych przez skarżącą czynności opiekuńczych wobec czasowo niepełnosprawnego męża, nie wykluczał możliwości podjęcia przez nią w tym czasie aktywności zawodowej. Zdaniem Sądu organ odwoławczy zgromadził pełną dokumentację obrazującą sytuację faktyczną, która pozwoliła na jej odniesienie do warunków ustalonych przepisami prawa. Nie sposób zatem zgodzić się z podniesionymi w skardze zarzutami naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 6, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 7 w zw. z art. 80 k.p.a.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło