II SA/Bd 978/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędziowie: sędzia NSA Wiesław Czerwiński sędzia WSA Jarosław Wichrowski (spr.) Protokolant: Magdalena Tambelli po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 4 listopada 2010 r. sprawy ze skargi W. S. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. wstrzymał użytkowanie części obiektu budowlanego przy ul. S. w T. przeznaczonej na działalność gospodarczą i nałożył na właściciela budynku skarżącego W. S. obowiązek dostarczenia w terminie do 15 sierpnia 2010 r. opisu i rysunków z oznaczeniem części obiektu, w której dokonano zmiany sposobu użytkowania, opisu technicznego określającego rodzaj i charakterystykę budynku oraz jego konstrukcję wraz z danymi techniczno-użytkowymi, opinii Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego dot. zmienionych warunków higieniczno-sanitarnych oraz opinii Państwowej Inspekcji Pracy dot. warunków pracy, celem doprowadzenia zaistniałej sytuacji do stanu zgodnego z prawem. Organ nadzoru budowlanego pierwszej instancji w w/w postanowieniu pouczył strony o możliwości złożenia zażalenia. Strona wniosła zażalenie wnosząc o uchylenie postanowienia i umorzenie postępowania w sprawie. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. (WINB) postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] stwierdził niedopuszczalność wniesionego zażalenia. Powołując się na art. 71a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.) wskazano, że organ pierwszej instancji w swym postanowieniu pouczył strony o możliwości złożenia zażalenia, pomimo że przepisy prawa nie dopuszczają wniesienia zażalenia na postanowienie wydane w trybie tego przepisu. Zdaniem organu odwoławczego stanowi to niewątpliwie uchybienie, niemniej jednak nie ma ono wpływu na treść niniejszego rozstrzygnięcia. Dalej dodał, że w przepisie art. 71a Prawa budowlanego brak jest wzmianki, aby na postanowienie o wstrzymaniu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części i nałożeniu obowiązku przedstawienia określonych dokumentów przysługiwało zażalenie, a zgodnie z art. 141 § 1 K.p.a. na wydane w toku postępowania postanowienia służy zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Organ odwoławczy nie odniósł się w związku z tym do zarzutów skarżącego podniesionych w zażaleniu. Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na wyżej wskazane postanowienie wnosząc o jego uchylenie. Podniósł, że wprawdzie przepis art. 71a ust. 1 Prawa budowlanego przewiduje, iż orzeczenie w tej materii zapada w formie postanowienia, jednak nie może to stanowić przeszkody do zaskarżenia przedmiotowego rozstrzygnięcia. Przyjęcie takiego stanowiska naruszałoby bowiem zasadę dwuinstancyjności postępowania (art. 15 K.p.a.). Dalej dodał, że przedmiotowe postanowienie rozstrzyga o istocie sprawy (art. 123 § 2 K.p.a.), a zatem błędnym jest zastosowanie w przedmiotowej sprawie przepisu art. 141 § 1 K.p.a. Wskazał, że dopuszczalność złożenia zażalenia na postanowienie wydane na podstawie art. 71a ust. 1 Prawa budowlanego nie jest kwestionowane w orzecznictwie (zob. np. wyrok z 21 lutego 2008 r. WSA w Olsztynie sygn. II SA/Ol 1118/07 - LEX nr 461635 lub wyrok z 30 grudnia 2008 r. NSA, sygn. II OSK 1718/07 - LEX nr 516085). W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowił przepis art. 71a ust. 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 ze zm.), na podstawie którego w razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego zgłoszenia, właściwy organ, w drodze postanowienia: wstrzymuje użytkowanie obiektu budowlanego lub jego części i nakłada obowiązek przedstawienia w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w art. 71 ust. 2 tej ustawy. Cytowana ustawa nie zawiera żadnego zapisu dotyczącego możliwości zaskarżenia w/w przepisu. W myśl art. 141 § 1 K.p.a. na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Zażalenie przysługuje zatem na precyzyjnie określone przez ustawodawcę rozstrzygnięcia. Nie ma tu znaczenia wola podmiotu dotkniętego postanowieniem czy przekonanie organu o konieczności zapewnienia obrony prawnej wyrażone w pouczeniu o prawie wniesienia środka prawnego. Sama w sobie nie ma także znaczenia ranga rozstrzyganej sprawy procesowej, jeśli ustawodawca nie uznał jej na tyle istotną, by stworzyć możliwość jej kontroli w toku postępowania. Prawo zażalenia wynika z elementu obiektywnego w postaci istnienia normy prawnej przewidującej takie prawo. W żaden sposób uprawienia tego nie można domniemywać. (Łaszczyca G., Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze 2005, Komentarz LEX). Zażalenie na postanowienie, co do którego ustawodawca nie przewidział uprawienia do jego zaskarżenia, jest zażaleniem niedopuszczalnym (art. 141 § 1 Kp.a. a contrario) – por. wyrok z dnia 15 kwietnia 2008 r., WSA w Poznaniu sygn. II SA/Po 532/07 - LEX nr 505878. Odnosząc powyższe do realiów niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż na postanowienie wydane na podstawie powołanego art. 71a ust. 1 pkt 1 i pkt 2 Prawa budowlanego nie przysługuje zażalenie, ponieważ takiego uprawnienia nie przewiduje żaden przepis szczególny. Taki sam pogląd wyraził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w wyroku z dnia 21 lutego 2008 r. (II SA/Ol 1118/07, LEX nr 461635). Uprawnienia takiego nie może również kreować błędne pouczenie udzielone w tym zakresie skarżącemu przez organ I instancji. Samo pouczenie strony o możliwości zaskarżenia postanowienia nie tworzy bowiem uprawnienia do zaskarżenia postanowienia organu I instancji (wyrok NSA z dnia 27 kwietnia 2001 r., sygn. akt: I SA/Gd 170/00, Lex Nr 76083). Słusznie wskazuje organ II instancji, iż pouczenie strony o możliwości złożenia zażalenia stanowi niewątpliwie uchybienie, jednakże nie ma ono wpływu na treść rozstrzygnięcia. Zażalenie skarżącego było bowiem w istocie zażaleniem niedopuszczalnym. W myśl art. 134 K.p.a. w zw. z art. 144 K.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność zażalenia. W ocenie Sądu organ II instancji zasadnie zatem stwierdził niedopuszczalność wniesionego przez skarżącego zażalenia. Skarżący będzie mógł natomiast zakwestionować prawidłowość postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. składając środek odwoławczy od orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie (art. 142 K.p.a.). W konsekwencji, nie stwierdziwszy podstaw prawnych do wyeliminowania zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.