II SAB/Bd 20/17

WyrokWSA w Bydgoszczy2017-03-29

Skład orzekający: Joanna Brzezińska, Renata Owczarzak, Anna Klotz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Starosta dopuścił się bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego, a jeśli tak, to czy miało to miejsce z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Skarga na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania zasługuje na uwzględnienie. Mimo że organ wydał postanowienie po wniesieniu skargi, co czyni bezprzedmiotowym zobowiązanie do wydania aktu, sąd stwierdził bezczynność i przewlekłość postępowania z rażącym naruszeniem prawa. Długotrwałość postępowania (ponad 8 lat) i brak skutecznych działań organu uzasadniają takie stanowisko. Sąd przyznał skarżącemu zadośćuczynienie pieniężne.
Stan faktyczny
Skarżący wniósł o wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na budowę z 2007 r., zarzucając błędy organu i brak poinformowania go jako strony. Postępowanie w sprawie wznowienia, wszczęte w 2009 r., trwało ponad 8 lat, w tym czasie organ wydawał postanowienia odmawiające wznowienia, które były uchylane, wyznaczał terminy, a skarżący wnosił kolejne pisma i skargi. Ostatecznie, po wniesieniu skargi do WSA, organ wydał postanowienie odmawiające wznowienia postępowania.
Rozstrzygnięcie
1. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu, 2. stwierdza, że Starosta [...] dopuścił się bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania, które nastąpiły z rażącym naruszeniem prawa, 3. przyznaje od Starosty [...] rzecz M. R. kwotę 1000 zł, 4. zasądza od Starosty [...] na rzecz M. R. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Brzezińska Sędziowie sędzia WSA Renata Owczarzak sędzia WSA Anna Klotz (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Elżbieta Brandt po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 marca 2017 r. sprawy ze skargi M. R. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie sprawy przez Starostę [...] w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na rozbudowę z nadbudową budynku 1. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu, 2. stwierdza, że Starosta [...] dopuścił się bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania, które nastąpiły z rażącym naruszeniem prawa, 3. przyznaje od Starosty [...] rzecz M. R. kwotę 1000 (jeden tysiąc) złotych, 4. zasądza od Starosty [...] na rzecz M. R. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Będąca przedmiotem niniejszej sprawy skarga M. R. na bezczynność i przewlekłość postępowania prowadzonego przez Starostę R. w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na rozbudowę z nadbudową budynku wniesiona została w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Skarżący M. R., dalej skarżący, w piśmie z dnia [...] stycznia 2009 r. wniósł do Starosty R. o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną wydaną przez Starostę R. o pozwoleniu na budowę z dnia [...] maja 2007 r. nr [...]. Skarżący wyjaśnił, że Starosta R. wydał przedmiotową decyzję nie informując o tym fakcie wszystkich stron postępowania, w tym skarżącego. Skarżący wniósł do Starosty R. skargę na działanie Wydziału Architektury i Budownictwa Starostwa Powiatowego w R. W piśmie z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] Starosta R. zawiadomił M. R. o wszczęciu w dniu [...] stycznia 2009 r. postępowania dotyczącego wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty R. z dnia [...] maja 2007 r. znak: [...] o pozwoleniu na rozbudowę z nadbudową budynku usługowo-mieszkalnego na działkach oznaczonych nr geod. [...],[...], [...] położonych w R. przy ul. M. i P. W piśmie z dnia [...] marca 2009 r. skierowanym do Starosty R. skarżący przedstawił swoje stanowisko w sprawie wydanej przez Starostę decyzji z dnia [...] maja 2007 r. W obszernym piśmie skarżący zwrócił uwagę na błędy popełnione przez organ w toku postępowania i w wydanej decyzji. Następnie, w piśmie z dnia [...] marca 2009 r. skarżący, na podstawie art. 24 § 3 ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego, wniósł o wyłączenie od udziału w postępowaniu dotyczącym wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] maja 2007 r. osób bezpośrednio związanych z wydaną decyzją. Skarżący ponownie zwrócił uwagę na błędy popełnione przez organ w wydanej decyzji. Podkreślił, że wybudowany budynek jest bardzo uciążliwy dla sąsiedniej zabudowy. Wskazał, że na pewnym etapie postępowania przestał być uznawany za stronę postępowania. W piśmie z dnia [...] marca 2009 r. Starosta R. wezwał M. R. do sprecyzowania wniesionego pisma z dnia [...] marca 2009 r. poprzez wskazanie, czy żądanie wyłączenia od udziału w postępowaniu dotyczy konkretnego pracownika wydziału, czy dotyczy organu administracji architektoniczno – budowlanej – Starosty R. Na powyższe skarżący udzielił odpowiedzi w piśmie z [...] marca 2009 r. Organ ponownie zwrócił się do skarżącego o sprecyzowanie żądania. W piśmie z dnia [...] kwietnia 2009 r. M. R. wniósł o przeprowadzenie przez organ czynności sprawdzających w związku z wydaniem decyzji z dnia [...] maja 2007 r. o pozwoleniu na rozbudowę z nadbudową budynku usługowo-mieszkalnego, na mocy której wybudowano budynek handlowy. Skarżący ponownie wskazał na liczne błędy popełnione przy wydawaniu przedmiotowej decyzji. W piśmie z dnia [...] kwietnia 2009 r. Wojewoda [...], na podstawie art. 37 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) wyznaczył Staroście R. dodatkowy termin załatwienia sprawy na dzień 1 czerwca 2009 r. Postanowieniem z dnia [...] maja 2009 r. znak [...] Starosta R., po rozpatrzeniu wniosku skarżącego z dnia [...] marca 2009 r. o wyłączenie pracownika od udziału w postępowaniu, na podstawie art. 24 § 3 k.p.a. odmówił wyłączenia pracownika od udziału w postępowaniu prowadzonym przez Starostę R. w sprawie wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] maja 2007 r. Decyzją z dnia [...] maja 2009 r. znak [...] Starosta R. działając na podstawie art. 149 § 3 i art. 150 § 1 k.p.a. oraz art. 80 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane ( Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118) w wyniku rozpatrzenia wniosku skarżącego z dnia [...] stycznia 2009 r., odmówił wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty R. z dnia [...] maja 2007 r. nr [...]. Organ w uzasadnieniu decyzji wskazał, że nie zostały spełnione ustawowe przesłanki do wznowienia postępowania. Organ podkreślił, że art. 148 k.p.a. ustanawia dla strony termin do wniesienia podania o wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego. Termin ten wynosi jeden miesiąc. W konsekwencji organ uznał, że w przypadku, gdy podstawą wznowienia postępowania jest okoliczność, iż strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.), termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania biegnie od dnia w którym strona dowiedziała się o decyzji. Zdaniem organu, w przedmiotowej sprawie skarżący wystąpił z wnioskiem po upływie terminu. W piśmie z dnia [...] czerwca 2009 r. znak [...] Starosta R. ustosunkował się do pisma Wojewody [...] z [...] kwietnia 2009 r. dotyczącego zażalenia M. R. na niezałatwienie sprawy w terminie. Organ opisał dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie i wyjaśnił, że długość postępowania jest konsekwencją czasu poświęconego przez organ na zajęcie stanowiska w kwestiach poruszanych w korespondencji napływającej w sprawie. Każdorazowa odpowiedź do wnioskodawcy wpływała na bieg rozpatrzenia sprawy. Jednocześnie, organ wyjaśnił zasadność podjętej przez siebie decyzji o odmowie wznowienia postępowania. W piśmie z dnia [...] czerwca 2009 r. znak [...] kierowanym do skarżącego Starosta R. wskazał, że sprawa została załatwiona poprzez wydanie decyzji w terminie wyznaczonym przez Wojewodę. Poinformował również o trybie i terminie złożenia odwołania od powołanej decyzji. W piśmie z dnia [...] czerwca 2009 r. znak [...] Starosta R., na podstawie art. 131 k.p.a., zawiadomił strony postępowania o wniesieniu przez M. R. odwołania od decyzji odmawiającej wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną z dnia [...] maja 2007 r. Starosta R. przekazał Wojewodzie [...] odwołanie skarżącego wraz z aktami sprawy. Jednocześnie, organ w piśmie z dnia [...] lipca 2009 r. znak [...] wskazał na dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. znak [...] Wojewoda [...], działając na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. oraz art. 82 ust. 3 ustawy Prawo budowlane uchylił zaskarżoną decyzję Starosty R. w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Organ odwoławczy wskazał, że Starosta R. powinien przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w sprawie. Organ podkreślił, że badanie wskazanej przez wnioskującego podstawy wznowienia określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. może mieć miejsce dopiero po ewentualnym wznowieniu postępowania. W piśmie z dnia [...] września 2009 r. znak [...] Starosta R. zwrócił się do skarżącego o wskazanie, kiedy skarżący dowiedział się o decyzji z dnia [...] maja 2007r. W piśmie z dnia [...] września 2009 r. M. R. wskazał, że o wydaniu decyzji z dnia [...] maja 2007 r. dowiedział się w dniu [...] lutego 2009 r. W kolejnych pismach z dni [...] sierpnia i [...] września 2009 r. skarżący wniósł do Starosty R. o przekazanie informacji i wyjaśnień w sprawie pozwolenia na rozbudowę budynku położonego przy ul. [...] w R. W piśmie z dnia [...] września 2009 r. znak [...] organ wskazał, że aktualnie prowadzi postępowanie wyjaśniające w sprawie wznowienia postępowania. W piśmie z dnia [...] października 2009 r. znak [...] organ poinformował stronę, że załatwienie przedmiotowej sprawy nastąpi w terminie do dnia 20 listopada 2009 r. W piśmie z dnia [...] listopada 2009 r. skarżący zwrócił się do organu o załatwienie przedmiotowej sprawy. W piśmie z dnia [...] marca 2010 r. skarżący wniósł do Starosty R. skargę na działanie pracowników Starostwa Powiatowego. Skarżący podkreślił, że nie otrzymał jeszcze żadnej decyzji w przedmiotowej sprawie. Wniósł o podjęcie przez organ stosownych kroków. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2016 r. znak [...] Starosta R., działając na podstawie art. 123, art. 149 § 3 i art. 150 § 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz art. 80 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, w wyniku rozpatrzenia wniosku M. R. z dnia [...] stycznia 2009 r., odmówił wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty R. z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] o pozwoleniu na rozbudowę z nadbudową budynku usługowo-mieszkalnego na działkach ozn. nr geod. [...],[...],[...] położonych w R. przy ul. [...]. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że przeprowadził wnikliwe postępowanie i zgromadził materiał dowodowy. Podkreślił, że z racji konieczności uzyskania dokumentów od innych jednostek, nie było możliwym zakończenie postępowania we wcześniejszym terminie. W piśmie z dnia [...] maja 2016 r. Starosta R. zawiadomił strony o wniesieniu przez M. R. zażalenia od postanowienia Starosty R. z dnia [...] kwietnia 2016 r. M. R. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na bezczynność Starosty R. w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na rozbudowę z nadbudową budynku. Skarżący zarzucił naruszenie art. 8, art. 12, art. 35 § 1 i art. 36 § 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez rażące przekroczenie terminów do załatwienia sprawy w postępowaniu i wniósł o zobowiązanie Starosty R. do wydania odpowiedniego aktu administracyjnego, dokonanie kontroli przewlekłości postępowania administracyjnego, którego dotyczy skarga, orzeczenie, czy bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał na dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie. Skarżący podkreślił, że do dnia wniesienia skargi do Sądu organ nie wydał stosownego aktu w przedmiotowej sprawie, co oznacza, że od dnia 20 listopada 2009 r. sprawa nie została rozpoznana. W odpowiedzi na skargę z dnia [...] maja 2016 r. organ wskazał, że w sprawie zostało wydane postanowienie z dnia [...] kwietnia 2016 r. [...] o odmowie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty R. z [...] maja 2007 r. Zgodnie z zarządzeniem Sędziego z dnia [...] sierpnia 2016 r. wezwano skarżącego do wykazania, czy składał zażalenie do organu wyższego stopnia na podstawie art. 37 § 1 i 2 k.p.a. Ponadto, zwrócono się do skarżącego o przesłanie kopii pism Wojewody [...] za okres od 29 czerwca 2015 r. do 30 marca 2016 r., w których czterokrotnie wyznaczano Staroście R. nowe terminy zakończenia sprawy (na ww. pisma skarżący powołał się w skardze). Skarżący w piśmie z dnia [...] września 2016 r. ustosunkował się do powyższego wezwania Sądu i przekazał wymagane dokumenty, tj. kopie czterech pism Wojewody [...] (monity kierowane do Starosty R. o udzielenie wyjaśnień w sprawie) i kopię skargi (zażalenia) z dnia [...] listopada 2010 r. wniesionej na podstawie art. 37 § 1 i 2 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga na bezczynność organu i przewlekłe prowadzenie postępowania zasługuje na uwzględnienie. Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 1066) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718, dalej "P.p.s.a."), Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (art. 3 § 2 pkt 8). Powyższe determinuje zakres kontroli sądu, sprowadzającej się w tym wypadku do oceny, czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze określonego przez ustawodawcę aktu administracyjnego lub czynności. W myśl bowiem art. 149 § 1 P.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1), zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2), stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2). Uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego może również polegać na stwierdzeniu, że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa albo że naruszenie prawa nie było rażące, mimo że są podstawy do umorzenia postępowania sądowego, w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do wydania aktu, z uwagi na to, że akt taki został wydany przez organ po wniesieniu skargi do sądu. Przedmiot skargi stanowi bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracji publicznej podlegające kontroli sądowoadministracyjnej. Analiza akt sprawy potwierdza, że przed wniesieniem niniejszej skargi skarżący wyczerpał tryb zaskarżenia w rozumieniu art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 37 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 23 ze zm., dalej "K.p.a.") bowiem złożył zażalenie na bezczynność. Bezczynność organu administracji publicznej oznacza nie wydanie w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu bądź czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a P.p.s.a. (niezałatwienia sprawy w terminie z art. 35 i 36 K.p.a., czy w terminie wynikającym z przepisów szczególnych), będącą konsekwencją bądź niepodjęcia przez organ żadnych czynności w sprawie bądź też podjęcia ich lecz z przekroczeniem terminu załatwienia sprawy i bez wykonania obowiązku zawiadomienia o tym strony. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność organu nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określona decyzja, postanowienie lub inny akt nie zostały dokonane, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu. Zgodnie z art. 35 § 1 i § 3 K.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. W myśl § 5 do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu. O każdym jednak przypadku nie załatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 1 i 2). Skarżący zarzuca bezczynność organu w związku z niewydaniem stosownego aktu w sprawie. Zarzuca ponadto przewlekłe prowadzenie postępowania i rażące przekroczenie terminów do załatwienia sprawy w postępowaniu. Niewątpliwie w chwili wniesienia skargi organ był bezczynny, jednak wskutek wydania postanowienia z dnia [...] kwietnia 2016 r., po wniesieniu skargi ustąpił stan bezczynności. Należy zaznaczyć, że w postępowaniu w sprawie o bezczynność Sąd nie ocenia merytorycznie sprawy, a strona niezadowolona z aktu załatwiającego sprawę co do istoty ma możliwość jego zakwestionowania w trybie odwoławczym. Postępowanie prowadzone przez organ wskutek złożenia wniosku skarżącego wymagało przeprowadzenia szeregu czynności procesowych, które zostały opisane m.in. w postanowieniu z dnia [...] kwietnia 2016 r., jednakże celowość ich przeprowadzenia może budzić zastrzeżenia. Podkreślenia również wymaga, że postępowanie w przedmiotowej sprawie wszczęte na wniosek skarżącego z dnia [...] stycznia 2009 r. trwało ponad 8 lat i nie może stanowić usprawiedliwienia dla przewlekłości prowadzenia postępowania stwierdzenie organu, że tak długi czas prowadzenia postępowania był konsekwencją czasu poświęconego przez organ na zajęcie stanowiska w kwestiach poruszanych w korespondencji napływającej w sprawie i oczekiwanie na uzyskanie dokumentów od innych jednostek. Sąd dopatrzył się w podejmowanych przez organ czynnościach działania zmierzającego do przedłużenia postępowania. Wniosek skarżącego z dnia [...] stycznia 2009 r. dotyczący wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie wydania przez Starostę R. decyzji z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] o pozwoleniu na rozbudowę z nadbudową budynku usługowo-mieszkalnego na działkach ozn. nr geod. [...],[...], [...] położonych w R. przy ul. [...] został załatwiony przez organ ostatecznie dnia [...] kwietnia 2016 r., wydaniem postanowienia. W judykaturze przyjmuje się, że jeśli zarzucany stan bezczynności ustał po dniu wniesienia skargi, ale przed jej rozpoznaniem i rozstrzygnięciem przez sąd, postępowanie sądowoadministracyjne w części obejmującej zobowiązanie organu do wydania decyzji (postanowienia, aktu lub dokonania czynności), o jakiej mowa w art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a., podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Nie zwalnia to jednak sądu od podjęcia pozostałych rozstrzygnięć właściwych dla tego typu skargi – przewidzianych w art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a P.p.s.a. oraz (ewentualnie) w art. 149 § 2 P.p.s.a. – tj. orzeczenia w kwestii dopuszczenia się przez organ bezczynności oraz oceny jej charakteru (rażącego/nierażącego), a także (ewentualnie) w przedmiocie wymierzenia organowi grzywny (przykładowo: wyrok WSA w Poznaniu z dnia 15 czerwca 2016 r., IV SAB/Po 17/16; wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 6 października 2016 r., II SAB/Go 80/16, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Skarga została wniesiona do Sądu przed ustaniem bezczynności organu, która nastąpiła w dniu [...] kwietnia 2016 r., lecz przed rozpoznaniem sprawy przez Sąd. Postępowanie sądowoadministracyjne w części obejmującej zobowiązanie do wydania decyzji, o jakim mowa w art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a. stało się więc bezprzedmiotowe i podlegało umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Odnośnie zaś oceny bezczynności czy miała charakter rażący czy nie, to należy zaznaczyć, że kategoria rażącej bezczynności musi być rozumiana jako naruszenie kwalifikowane. Musi zatem posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako naruszenie, bądź zwykłe naruszenie. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi więc być znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (por. wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r., I OSK 675/12; wyrok WSA w Gdańsku z 27 czerwca 2013 r., III SAB/Gd 13/13; wyrok WSA w Łodzi z 17 października 2014 r., II SAB/Łd 124/14, dostępne na: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W rozpoznawanej sprawie organ podejmował czynności w sprawie, choć rażąco przekroczył terminy załatwienia sprawy. W toku postępowania organ lekceważył ogólne zasady postępowania administracyjnego – m.in. zasadę szybkości postępowania wyrażoną w art. 12 K.p.a. Zdaniem Sądu, z punktu widzenia zasady praworządności i zasady demokratycznego państwa prawa, nie może zostać zaakceptowana sytuacja, że wniosek strony przez kilka lat pozostaje nierozpoznany. Strona działająca w zaufaniu do organów państwowych ma prawo oczekiwać, że podejmą one stosowne działania zmierzające do załatwienia jej wniosku zgodnie z przepisami obowiązującego prawa. Strona nie może też ponosić negatywnych konsekwencji zaniechania organów, zarówno w zakresie ustalenia przez nie swojej właściwości do załatwienia sprawy, jak i ustalenia okoliczności faktycznych związanych ze złożeniem przez nią wniosku podlegającego rozpoznaniu w formie prawem przewidzianej. Dlatego Sąd stwierdził, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a., że Starosta R. dopuścił się bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania, które nastąpiły z rażącym naruszeniem prawa, o czym orzeczono w pkt 2 wyroku. W tym zakresie Sąd zważył, że od daty wpłynięcia wniosku skarżącego z dnia [...] stycznia 2009 r. o wznowienie postępowania administracyjnego do dnia wydania przez Starostę R. w dniu [...] kwietnia 2016 r. postanowienia o odmowie wznowienia postępowania upłynął znaczny okres czasu oraz uwzględnił fakt niepodejmowania przez ten organ skutecznych czynności zmierzających do wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy i w konsekwencji rozpoznania żądania skarżącego. Brak podejmowania działań zmierzających do szybkiego zakończenia sprawy skutkuje natomiast oczywistym naruszeniem obowiązków organu w ramach przyznanych mu kompetencji. Rezultatem powyższej oceny było orzeczenie na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. w pkt 3 wyroku, o przyznaniu od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej. Sąd wziął pod uwagę, że stwierdzona bezczynność miała kwalifikowany charakter i związana była z zaniechaniem podejmowania przez organ działań prowadzących do merytorycznego rozpoznania wniosku skarżącego. W przekonaniu Sądu, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy powyższa kwota jest adekwatna, a podjęte rozstrzygnięcie spełni swą funkcję prewencyjną. Orzeczenie o kosztach postępowania, zawarte w pkt 4 wyroku, oparto o przepis art. 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło