II SAB/Bd 47/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Klotz po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. G. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi M. G. na bezczynność i przewlekłość postępowania Prezesa Sądu Rejonowego w [...] w przedmiocie udzielenia informacji publicznej postanawia przywrócić termin do wniesienia skargi kasacyjnej. Wyrokiem z dnia 1 października 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę M. G. na bezczynność i przewlekłość postępowania Prezesa Sądu Rejonowego w [...] w przedmiocie udzielenia informacji publicznej. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony skarżącemu w dniu 14 listopada 2014 r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach sądowych (vide: 59 akt sądowych). Trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi kasacyjnej od tego wyroku upływał, więc 15 grudnia 2014 r. W dniu 12 grudnia 2014 r. strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Postanowieniem z dnia 17 lipca 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego poprzez ustanowienie radcy prawnego. W dniu 2 listopada 2015 r. do akt sprawy wpłynęło zawiadomienie z Okręgowej Izby Radców Prawnych w [...] o ustanowieniu pełnomocnika z urzędu do reprezentowania skarżącego w osobie radcy prawnego P. P. W dniu 21 grudnia 2015 r. ustanowiony w sprawie pełnomocnik z urzędu złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku z dnia 1 października 2014 r. oraz załączył skargę kasacyjną. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik wskazując na brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej wyjaśnił, iż informację z ORA w [...] o wyznaczeniu pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego otrzymał w dniu 12 listopada 2015 r., po upływie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, wobec czego przewidziany w ustawie termin na złożenie skargi kasacyjnej upływał z dniem 14 grudnia 2015 r. gdyż termin na złożenie skargi kasacyjnej upływał z dniem 12 grudnia 2015 r., przypadał na sobotę. Pełnomocnik podkreślił, że w dniu 14 grudnia 2015 r. zapoznał się z aktami niniejszej sprawy tj. w ostatnim dniu trzydziestodniowego terminu na złożenie skargi kasacyjnej, wobec czego siedmiodniowy termin do złożenia wniosku, o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a. rozpoczyna bieg w tej dacie – w dniu zapoznania się przez pełnomocnika z aktami sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl przepisów art. 86 i art. 87 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 poz. 270 ze zm. - powoływanej dalej jako p.p.s.a.), uchybiony termin można przywrócić, jeżeli spełnione zostaną następujące przesłanki: strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu, wniosek taki zostanie wniesiony w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, równocześnie ze złożeniem wniosku strona dokona czynności, dla której określony był termin, we wniosku uprawdopodobnione zostaną okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, powstanie ujemnych dla strony skutków w zakresie postępowania sądowego. Dla przywrócenia terminu konieczne jest, aby wskazane wyżej przesłanki zostały spełnione łącznie, w przeciwnym razie wniosek podlega oddaleniu bądź też – w przypadku wniosku spóźnionego lub z mocy ustawy niedopuszczalnego – odrzuceniu przez sąd. Najistotniejszą pozostaje kwestia dotycząca zachowania przewidzianego w art. 87 § 1 p.p.s.a. siedmiodniowego terminu do złożenia prośby o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, a to z kolei wymaga prawidłowego ustalenia daty, w której ustała przyczyna uniemożliwiająca wniesienie skargi kasacyjnej w terminie. Oznacza to, że zawsze, także w przypadku wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, rozważyć należy czy początek wskazanego siedmiodniowego terminu, należy liczyć od dnia, w którym adwokat dowiedział się o ustanowieniu go pełnomocnikiem z urzędu, czy też uwzględniając okoliczności sprawy należy ten termin liczyć od innej daty. Przypomnieć wypada, iż zgodnie z art. 177 § 1 p.p.s.a. skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Przepis ten jest jednoznaczny i nie pozostawia wątpliwości, że od momentu doręczenia skarżącej odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem, liczony jest bieg terminu do złożenia skargi kasacyjnej niezależnie od tego, czy strona ustanowiła pełnomocnika z wyboru, czy też wystąpiła z wnioskiem o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Przewidziany w art. 175 § 1 p.p.s.a. przymus adwokacko-radcowski nie oznacza, że ubieganie się o przyznanie pełnomocnika z urzędu ma wpływ na interpretację art. 177 § 1 p.p.s.a. Przepisy ustawy nie przewidują wstrzymania biegu terminów ustawowych. Tak więc również postępowanie w przedmiocie prawa pomocy nie może stanowić i nie stanowi podstawy do wstrzymania lub wydłużenia biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Z uwagi na przedmiot rozstrzyganego wniosku strony skarżącej podkreślić trzeba, iż Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 27 czerwca 2000 r., sygn. akt I CZP 62/00 (publ. OSNC 2001/1/7) wyraził pogląd, iż "przyczyna uchybienia terminowi do wniesienia kasacji przez pełnomocnika ustanowionego przez Sąd ustaje w dniu, w którym miał on rzeczywistą możliwość wniesienia kasacji, a nie w dniu dowiedzenia się przez niego o wyznaczeniu go pełnomocnikiem". Ten pogląd prawny został zaakceptowany na gruncie postępowania przed sądami administracyjnymi, czemu dano wyraz formułując stanowisko, iż skarga kasacyjna jest szczególnego rodzaju pismem procesowym, obwarowanym obowiązkiem sporządzenia przez wykwalifikowanego pełnomocnika i w przypadku ustanowienia pełnomocnika w trybie art. 244 p.p.s.a. za dzień, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej należy uznać dzień, w którym pełnomocnik miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi kasacyjnej, co może nastąpić dopiero po zapoznaniu się z aktami sprawy, stanowiskiem skarżącego co do zakresu zaskarżenia i po sporządzeniu skargi kasacyjnej, nie później jednak niż z upływem 30 dni od dnia, gdy pełnomocnik zawiadomiony został o wyznaczeniu do reprezentowania strony. Pełnomocnik taki nie może bowiem być w uprzywilejowanej pozycji w stosunku do pełnomocnika z wyboru, związanego terminem do sporządzenia skargi kasacyjnej określonym w art. 177 § 1 p.p.s.a. (vide postanowienia NSA: z dnia 9 grudnia 2009 r., sygn.akt II OZ 1093/09; z dnia 8 czerwca 2006 r., sygn.akt I FZ 198/06; z dnia 24 października 2013 r., sygn.akt I OZ 999/13; postanowienie WSA w Olsztynie z dnia 8 października 2010 r., sygn.akt II SA/Ol 364/13 - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy przypomnieć trzeba, iż jak wynika z akt niniejszej sprawy strona skarżąca w dniu 2 października 2014 r. wystąpiła o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia orzeczenia, co miało miejsce w dniu 14 listopada 2014 r. Z kolei w dniu 12 grudnia 2014 r. strona skarżąca, stosownie do art. 244 p.p.s.a. wystąpiła o przyznanie prawa pomocy, ponieważ uczyniła to przed upływem trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, nie można uznać, że uchybienie terminu do złożenia skargi kasacyjnej nastąpiło z winy strony skarżącej. Następnie, postanowieniem z dnia 17 lipca 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego poprzez ustanowienie radcy prawnego. Stosowną informację w tym zakresie, pismo z ORA w [...] o wyznaczeniu pełnomocnikiem skarżącego radcy prawnego P. P., pełnomocnik odebrał dniu 12 listopada 2015 r. W dniu 2 listopada 2015 r. pismo takie wpłynęło do akt sądowych sprawy. Następnie w dniu 14 grudnia 2015 radca prawny zapoznał się z aktami niniejszej sprawy. Następnie w dniu 21 grudnia 2015 r. ustanowiony w sprawie pełnomocnik z urzędu, złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej oraz załączył skargę kasacyjną. W piśmie z dnia 21 grudnia 2015 r. pełnomocnik oświadczył, iż w dniu 14 grudnia 2015 r. ustała przyczyna uchybienia terminu, w tym bowiem dniu miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi kasacyjnej po zapoznaniu się z aktami sprawy i materią prawną jej dotyczącą. W świetle powyższego, w ocenie sądu stwierdzić trzeba, iż w warunkach niniejszej sprawy przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej ustała w dniu 14 grudnia 2015 r., kiedy to działający z urzędu pełnomocnik skarżącego po zapoznaniu się z materią sprawy miał możliwość wniesienia skargi i taką skargę kasacyjną wniósł wraz z wnioskiem o przywrócenia terminu do jej złożenia. Tym samym, pełnomocnik strony skarżącej składając wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej wraz ze skargę kasacyjną zachował termin siedmiu dni wynikający z art. 87 § 1 p.p.s.a. Z tych wszystkich względów uznać należy, że spełnione zostały łącznie wszystkie przesłanki, od których zależy przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej i stąd na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. sąd orzekł o przywróceniu uchybionego terminu.