I SA/Gd 1318/14
PostanowienieWSA w Gdańsku2015-03-16
Skład orzekający: Elżbieta Rischka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej, oparty na twierdzeniu o zamiarze dobrowolnej spłaty zaległości w przypadku negatywnego wyniku sprawy i braku szczegółowego uzasadnienia dotyczącego znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, może zostać uwzględniony?Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ skarżąca nie uprawdopodobniła istnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, co jest wymogiem z art. 61 § 3 PPSA. Twierdzenia wnioskodawcy nie zawierały wystarczającego uzasadnienia, a jedynie ogólne stwierdzenie o zamiarze spłaty zaległości w przypadku negatywnego wyniku sprawy, co nie jest wystarczające do uwzględnienia wniosku.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 25 lipca 2014 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych i wniosła o wstrzymanie wykonania tej decyzji. W uzasadnieniu wniosku wskazała na niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody na skutek wszczęcia postępowania egzekucyjnego, mimo zamiaru dobrowolnej spłaty zaległości w przypadku negatywnego wyniku sprawy. Podniosła również zarzuty dotyczące wystawienia tytułu wykonawczego w okresie wstrzymania decyzji organu I instancji, nieskutecznego doręczenia postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności oraz wniesienia skarg kasacyjnych.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Elżbieta Rischka po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. F. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 25 lipca 2014 r., nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu sprzedaży lokalu mieszkalnego postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na ww. decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, skarżąca wniosła o wstrzymanie jej wykonania.
W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że za wstrzymaniem wykonania decyzji przemawia niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody na skutek wszczęcia postępowania egzekucyjnego, w sytuacji gdy zamierza dobrowolnie spłacić zaległość podatkową i odsetki w przypadku negatywnego wyniku sprawy.
Ponadto o konieczności wstrzymania wykonania decyzji świadczy:
- wystawienie tytułu wykonawczego z dnia 27 listopada 2013 r. w okresie wstrzymania z mocy prawa decyzji organu I instancji z dnia 19 września 2013 r.,
- nieskuteczne doręczenie postanowienia z dnia 31 października 2013 r. w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności i jego wadliwe nadanie,
- wniesienie skarg kasacyjnych w sprawach dotyczących nadania rygoru natychmiastowej wykonalności i przedmiocie zarzutów dotyczących prowadzonego postępowania egzekucyjnego.
Końcowo wnioskodawca wskazał, ze jego sytuacja materialna wynika m. in. z zeznań podatkowych będących w posiadaniu organów oraz akt niniejszej sprawy a także wniósł o dołączenie do akt sprawy akt egzekucyjnych organu prowadzonych w oparciu o tytuł wykonawczy z dnia 27 listopada 2013 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; zwanej dalej: "p.p.s.a."), po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.
Przepis art. 61 p.p.s.a. wskazuje na szkodę (majątkową, bądź niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, a który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, zaś jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo utraty życia lub zdrowia (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 2004 roku, GZ 138/2004).
Uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania decyzji spoczywa na stronie skarżącej (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 grudnia 2004 roku, FZ 496/2004). To wnioskujący ma więc obowiązek dokładnego przytoczenia okoliczności, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Od uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody i negatywnych skutków zależy orzeczenie Sądu, które także musi dokładnie wskazywać przyczyny wstrzymania lub odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji lub aktu.
Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu musi zostać zatem w sposób dostateczny uzasadniony, tj. należy wskazać na okoliczności, z których wynikałoby, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie takiego wniosku powinno się odnosić do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Jego twierdzenia powinny być poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej oraz majątkowej (tak: J. P. Tarno, "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 188, również postanowienie NSA z 30 listopada 2004 r., GZ 120/04).
W sytuacji gdy chodzi o decyzję rodzącą obowiązek zapłaty określonej sumy pieniężnej, a zatem rozporządzenia majątkiem podatnika, koniecznym jest zobrazowanie okoliczności wskazujących na trudną sytuację materialną oraz wykazanie, że uszczuplenie tego majątku o kolejne sumy grozi wyrządzeniem znacznej szkody lub spowodowaniem skutków trudnych do odwrócenia.
Tymczasem wniosek złożony w niniejszej sprawie nie zawiera w tym względzie dostatecznego uzasadnienia. Wnioskodawca nie wskazał żadnych okoliczności świadczących o tym, że wykonanie decyzji mogłoby spowodować wskazane wyżej następstwa. Wręcz przeciwnie, z uzasadnienia wniosku wynika, że ma zamiar dobrowolnie spłacić zaległość podatkową i odsetki w przypadku negatywnego wyniku sprawy.
W aktach sprawy znajdują się co prawda dokumenty złożone przez wnioskodawcę w związku z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, jednakże Sąd nie jest zobowiązany, by przeszukiwać zgromadzony materiał dowodowy w celu odnalezienia argumentów przemawiających za stanowiskiem skarżącego, czy przeczących temu stanowisku. W judykaturze kładzie się nacisk na obowiązek wykazania przez stronę okoliczności uzasadniających przyznanie tymczasowej ochrony sądowej (por. postanowienia NSA: z dnia 10 maja 2011 r., sygn. akt II FZ 106/11, z dnia 9 września 2011 r., sygn. akt II FSK 1501/11, z dnia 28 września 2011r., sygn. akt I FZ 219/11 czy z dnia 26 listopada 2007 r., sygn. akt II FZ 338/07). Skoro postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jest inicjowane wnioskiem strony, to na wnioskodawcy spoczywa powinność wskazania konkretnych zagrożeń płynących z wykonania kwestionowanego aktu. Podmiot występujący o wstrzymanie wykonania decyzji, który zaniechał podania jakichkolwiek okoliczności mających uzasadniać jego żądanie, nie może oczekiwać od sądu, aby ten, wyręczając go, z urzędu poszukiwał usprawiedliwienia dla złożonego wniosku. Informacje wynikające z akt sprawy powinny w takim przypadku stanowić podstawę jedynie weryfikacji i uzupełnienia twierdzeń zawartych we wniosku kierowanym w trybie art. 61 P.p.s.a. W ocenie Sądu w taki właśnie sposób należy odczytywać sens unormowania zawartego w art. 133 § 1 powołanej ustawy znajdującego odpowiednie zastosowanie w postępowaniu wpadkowym dotyczącym wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu administracji publicznej (art. 133 § 1 w związku z art. 166 P.p.s.a.).
Podkreślić też należy, że trudna sytuacja finansowa strony, nie może sama w sobie świadczyć o spełnieniu przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. nie są przesłankami tożsamymi z tymi przewidzianymi w ramach przyznania prawa pomocy. Wskazać też należy, iż w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j.: Dz.U. z 2012 r., poz. 1015 z późn. zm.), wprowadzone zostały ograniczenia w prowadzeniu egzekucji (por. art. 8 – 10). Ograniczenia te gwarantują zachowanie zobowiązanemu i jego rodzinie warunków wystarczających, według ustawodawcy do humanitarnej egzystencji - choć niewątpliwie w gorszych standardach niż przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego. Pogorszenie jednak warunków egzystencji wnioskodawcy nie stanowi jeszcze powodu, aby wstrzymywać wykonanie ostatecznej decyzji administracyjnej (zob. postanowienie NSA z dnia 24 października 2005 roku, II GZ 111/05, postanowienie NSA z dnia 28 września 2011 r., sygn. akt I FZ 219/11, baza CBOIS).
Sam fakt istnienia obowiązku wykonania decyzji nawet opiewającej na znaczną kwotę nie może stanowić przesłanki motywującej wniosek o wstrzymanie jej wykonania. Konieczność zapłaty zaległego podatku i związane z tym uszczuplenie majątku wnioskodawcy są zwykłym następstwem takiej decyzji. Obowiązkiem wnioskodawcy było uprawdopodobnienie, że na skutek egzekucji zaległości grozi mu szkoda, której rozmiary przekraczają zwykłe następstwa zapłaty, bądź też, że do odwrócenia skutku realizacji zaskarżonej decyzji nie wystarczy zwrot wyegzekwowanej należności wraz z odsetkami. Tego jednak skarżąca nie wykazała.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło