I SA/Gd 1407/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski po rozpoznaniu w dniu 13 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 27 lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na opisaną decyzję z dnia 27 lipca 2017 r. w przedmiocie orzeczenia odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki I. S., reprezentowana radcę prawnego, sformułowała wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając wniosek, skarżąca podniosła, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest uzasadnione grożącą jej znaczną szkodą. Organ I instancji ustalił zaległości podatkowe spółki z tytułu podatku VAT za okres od kwietnia do listopada 2011 r. w kwocie 157.441,53 zł. Jednocześnie inną decyzją organ przeniósł na nią odpowiedzialność z tytułu zaległości spółki w podatku dochodowym od osób fizycznych za okres od marca do października 2011r. na łączną kwotę 17.143,91 zł. Tymczasem wnioskodawczyni takich środków nie posiada. Skarżąca wyjaśniła, że samotnie wychowuje 10- letnią córkę. Do lutego 2017 r. pozostawała osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, od lutego 2017 r. podjęła pracę w wymiarze 1/10 etatu za wynagrodzeniem odpowiadającym proporcjonalnie wynagrodzeniu minimalnemu określonemu w przepisach ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę. Skarżąca wskazała także, że poza przychodami z tej umowy o pracę jej jedynym źródłem dochodów są alimenty umowne na rzecz córki w kwocie 1000 zł oraz świadczenie wychowawcze (500+), przysługujące z tytułu wychowania córki. Otrzymywane dochody ledwo wystarczają jej na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych oraz córki. Skarżąca podniosła, że nie ma oszczędności, ani majątku, a z powodu braku dostatecznych środków pozwalających na wynajem mieszkania zamieszkuje obecnie wraz z córką u rodziców, będąc zobowiązana do pokrywania części kosztów utrzymania mieszkania, tj. około 350 zł. Kwota, jaka pozostaje jej po opłaceniu kosztów mieszkania, z trudem wystarcza na pokrycie kosztów bieżącego utrzymania (wyżywienie, ubiór, rachunki za usługi telekomunikacyjne, wydatki komunikacyjne- łącznie 1000-1200 zł). Zdaniem skarżącej, wykonanie decyzji z pewnością nie doprowadzi do wyegzekwowania zaległości podatkowych spółki, a skutkowało będzie jedynie pogorszeniem jej sytuacji bytowej. Zatem niewątpliwie okoliczność ta może być uznana za groźbę wyrządzenia znacznej szkody. W ocenie skarżącej, konsekwencje egzekucji kwoty wynikającej z zaskarżonej decyzji mogą być trudne do odwrócenia, a późniejszy zwrot tej kwoty może nie przywrócić stanu sprzed egzekucji. Do wniosku załączono następujące kopie: decyzji z dnia 16 października 2016 r. o przyznaniu skarżącej statusu osoby bezrobotnej, umowy o pracę z dnia 1 lutego 2017 r. zawartej z Biurem Rachunkowym L. R., decyzji Prezydenta Miasta z dnia 5 grudnia 2016 r. o przyznaniu świadczenia wychowawczego na córkę A. J. na okres od 1 września 2016 r. do 30 września 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W myśl art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a", wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (...). Z konstrukcji wyżej wymienionej normy prawnej wynika, że to na stronie spoczywa obowiązek wykazania we wniosku przesłanek zawartych w powołanym przepisie, tj. przedstawienia konkretnych zdarzeń, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie zaskarżonej decyzji faktycznie spowoduje znaczną szkodę lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków. Jak przyjęto w orzecznictwie, sąd rozpoznając wniosek nie dokonuje oceny zawartości skargi, dlatego też wniosek powinien zawierać odrębne uzasadnienie, bowiem samo powołanie się na skutki wymienione w art. 61 § 3 p.p.s.a. nie stanowi uprawdopodobnienia ich wystąpienia. Twierdzenia strony powinny również być poparte dokumentami źródłowymi (por. postanowienie NSA z dnia 27 września 2012 r. II FZ 781/12 publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Przesłanki uwzględnienia przez sąd wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zostały wymienione alternatywnie i w sposób wyczerpujący (niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków). Ustalając pojęcie "znacznej szkody" w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że przez pojęcie znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę - majątkową, a także niemajątkową - która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Można o niej mówić również, jeżeli rozmiary szkody wykonaniem zaskarżonej decyzji są większe niż zwykle wywołane wykonaniem aktu tego rodzaju (por. postanowienie NSA z dnia 29 listopada 2006 r., sygn. akt I OZ 1588/06, niepubl., postanowienie NSA z dnia 16 stycznia 2008 r., sygn. akt II OZ 1386/07, niepubl. i postanowienie NSA z 18 czerwca 2008 r., sygn. akt I OZ 386/08). Natomiast trudne do odwrócenia skutki mogą być zarówno prawne, jak i faktyczne. Rodzaj i zakres wystąpienia tych skutków musi być oceniony na podstawie obowiązującego prawa oraz sytuacji faktycznej, w jakiej znalazła się strona obciążona obowiązkami określonymi w decyzji (por. postanowienie NSA z dnia 5 marca 2014 r. sygn. akt I FZ 37/14, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Istotnym jest, że podmiot występujący o wstrzymanie wykonania decyzji, który zaniechał podania jakichkolwiek okoliczności, mających uzasadniać jego żądanie, nie może oczekiwać od sądu, aby ten, wyręczając go, niejako z urzędu poszukiwał usprawiedliwienia dla złożonego wniosku (por. postanowienie NSA z dnia 14 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 585/06, postanowienie NSA z dnia 18 maja 2004 r., sygn. akt FZ 65/04, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Zatem twierdzenia strony skarżącej winny być poparte niezbędnym odwołaniem się do materiałów źródłowych, jak również skonkretyzowanych danych, wystarczająco obrazujących jej sytuację aktualną na dzień złożenia wniosku. Brak takiego odniesienia uniemożliwia pozytywną weryfikację ich wiarygodności, a w rezultacie przychylenie się do zgłoszonego żądania. Odnosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy, należy stwierdzić, że skarżąca - mimo, iż przedłożyła wybrane dokumenty źródłowe - nie wykazała dostatecznie, iż wykonanie zaskarżonej decyzji mogłoby wyrządzić jej znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki w rozumieniu art. 61 § 3 P.p.s.a. W ocenie Sądu, za gołosłowne należy uznać twierdzenia skarżącej, że wykonanie zaskarżonej decyzji z pewnością nie doprowadzi do wyegzekwowania zaległości podatkowych spółki, a skutkować będzie jedynie pogorszeniem jej sytuacji bytowej. Skarżąca twierdziła, że konsekwencje egzekucji kwoty wynikającej z zaskarżonej decyzji, mogą być trudne do odwrócenia, a późniejszy zwrot tej kwoty może nie przywrócić stanu sprzed egzekucji. Zdaniem Sądu, podnoszone przez skarżącą okoliczności co do możliwości wystąpienia tych zagrożeń nie zostały poparte aktualnymi i pełnymi danymi, odnoszącymi się do jej sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych. Skarżąca poza kopią umowy o pracę z dnia 1 lutego 2017 r. nie przedstawiła bowiem danych dotyczących wysokości środków pieniężnych zgromadzonych na rachunkach bankowych, posiadanych wierzytelności. Zauważyć przy tym należy, że załączona do wniosku kopia decyzji Prezydenta Miasta dotyczy przyznania świadczenia wychowawczego na rzecz córki za okres 1 września 2016 r. do 30 września 2017 r. Jakkolwiek kwota wynikająca z zaskarżonej decyzji jest niewątpliwie znaczna, to jednak nie może ujść uwadze, że wykonanie zaskarżonej decyzji – związane bezpośrednio ze świadczeniem pieniężnym – ma charakter odwracalny. Zatem w sytuacji ewentualnego wzruszenia decyzji administracyjnej istnieje oczywista możliwość zwrotu stronie skarżącej kwoty orzeczonej w decyzji. Fakt egzekwowania obowiązku pieniężnego wynikającego z ostatecznej decyzji, nawet przy istnieniu trudnej sytuacji materialnej strony, nie może być automatycznie utożsamiany z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody, czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 listopada 2011 r., II FSK 2752/11, LEX nr 1069889). Należy też wskazać, że zgodnie z art. 8-10 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1201 ze zm.) dopuszczalność prowadzenia egzekucji jest ograniczona do zakresu, w jakim nie zostanie zagrożone minimum utrzymania dłużnika i osób pozostających według ustawowego obowiązku na jego utrzymaniu. Należy także dodać, że wykonanie decyzji nie odbędzie się z uszczerbkiem dla małoletniej córki skarżącej. Koszty jej utrzymania w wysokości 1000 zł ponosi ojciec. W wyniku egzekucji nie dojdzie więc do wyegzekwowania środków pieniężnych, które mogłyby zagrozić egzystencji członka rodziny wnioskodawczyni. Warto nadmienić, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy bowiem zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, ale jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło. W związku z powyższym stwierdzić należy, że egzekucja należności fiskalnych nie doprowadzi do zagrożenia egzystencjalnego samej podatniczki, jak i jej córki. Zatem w obecnym stanie rzeczy fakt wykonania zaskarżonej decyzji nie prowadzi, zdaniem Sądu, do wystąpienia niebezpieczeństwa wyrządzenia skarżącej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Tylko natomiast taka sytuacja uzasadniałaby wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Konkludując, skarżąca nie przedstawiła spójnej argumentacji, popartej faktami oraz odnoszącymi się do nich konkretnymi dowodami, która uzasadniałyby wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Końcowo, wyjaśnić należy, że postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności. To jednak w interesie strony leży takie sformułowanie wniosku, aby powołane w nim okoliczności wskazywały na wystąpienie w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. oraz poparcie zawartych we wniosku twierdzeń stosownymi dokumentami (por. postanowienie NSA z dna 20 lipca 2015 r. sygn. akt II FZ 542/15, LEX nr 1754857). Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.