I SA/Gd 1997/01
WyrokWSA w Gdańsku2004-03-03
Skład orzekający: Zbigniew Romała, Sławomir Kozik, Ewa Kwarcińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zaległość podatkowa w podatku dochodowym od osób prawnych za rok 1995 wpływa na prawo do ulgi inwestycyjnej w roku 1996?Ratio decidendi
Zaległość podatkowa w podatku dochodowym od osób prawnych za rok 1995, jeśli przekracza określony próg, skutkuje utratą prawa do ulgi inwestycyjnej w roku 1996. W związku z tym, uchylenie decyzji dotyczącej zaległości za rok 1995 wymaga również uchylenia decyzji dotyczącej roku 1996 w zakresie utraty ulgi inwestycyjnej. Pozostałe zarzuty skargi dotyczące przychodów z PFRON i kosztów konsultingowych zostały uznane za bezzasadne.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Izby Skarbowej z dnia 5 października 2001 r. uchylającej częściowo decyzję organu pierwszej instancji w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 1996 rok. Spór dotyczył zaliczenia refundacji z PFRON do przychodów, zaliczenia wydatków na usługi konsultingowe do kosztów uzyskania przychodów oraz utraty prawa do ulgi inwestycyjnej. Strona skarżąca wniosła skargę do sądu administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i zasad postępowania podatkowego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę 484,30 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA: Zbigniew Romała /spr./ Sędziowie: NSA: Sławomir Kozik NSA: Ewa Kwarcińska Protokolant: Agnieszka Zalewska po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2004 roku na rozprawie sprawy ze skargi Syndyka Masy Upadłości "A" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością na decyzję Izby Skarbowej z dnia 5 października 2001r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 1996 rok uchyla zaskarżoną decyzję i zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę 484,30 zł (czterysta osiemdziesiąt cztery złote trzydzieści groszy) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
I SA/Gd 1997/01
U z a s a d n i e n i e
Inspektor Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej decyzją z dnia 28 czerwca 2001r. określiła stronie skarżącej "A" Spółce z o.o. zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za 1996r. w wysokości [...] zł, zaległość z tego tytułu w kwocie [...] zł i odsetki za zwłokę.
Izba Skarbowa po rozpatrzeniu odwołania skarżącej wydała decyzję z dnia 5 października 2001r., w której uchyliła w części decyzję organu pierwszej instancji i określiła podatek dochodowy za 1996r. w wysokości [...] zł, zaległość podatkową w kwocie [...] zł i odsetki za zwłokę.
Izba podtrzymała stanowisko Inspektora w odniesieniu do zawyżenia przez Spółkę kosztów uzyskania przychodów o wydatki z tytułu usług konsultingowych w kwocie [...] zł. Poza rachunkiem wystawionym przez B z adnotacją "konsulting" skarżąca nie przedłożyła żadnych dowodów potwierdzających wykonanie i zakres konsultacji oraz celowość i sposób wykorzystania informacji w działalności gospodarczej.
Ponieważ zaległość w podatku dochodowym od osób prawnych za 1995r. przekroczyła 0,5 % kwoty wpłat podatków dochodowego i od towarów i usług, tu na podstawie § 7 ust.1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 25 stycznia 1994r. w sprawie odliczeń od dochodu wydatków inwestycyjnych oraz obniżek podatku dochodowego (Dz.U.Nr 18, poz.62 ze zm.) Spółka utraciła prawo do ulgi inwestycyjnej w 1996r. Powyższe powodowało zwiększenie podstawy opodatkowania o kwotę dokonanych odliczeń tj. o [...] zł przy uwzględnieniu korekty kosztów uzyskania przychodów o wartość amortyzacji środków trwałych objętych ulgą inwestycyjną.
Izba nie zgodziła się z zarzutami dotyczącymi naruszenia przepisów postępowania. W szczególności nie istnieje przepis ograniczający termin zwrotu zabezpieczonych dokumentów do 1 miesiąca. Nie istnieje wymóg rozpatrzenia zastrzeżeń wniesionych do protokołów z badania dokumentów i ewidencji do 3 dni. Taki termin dotyczy złożenia wyjaśnień bądź zastrzeżeń do treści protokołu. Natomiast Inspektor do zgłoszonych zastrzeżeń obowiązany jest ustosunkować się bez zbędnej zwłoki w formie adnotacji. Przewlekłość postępowania i trudności z uzyskaniem właściwych podpisów kontrolowanego wynikały z postawy Prezesa i Wiceprezesa Zarządu Spółki opisanych w notatkach służbowych Inspektora i innych materiałach znajdujących się w aktach sprawy.
Izba nie zakwestionowała decyzji organu I instancji odnośnie zaniżenia przez skarżącą przychodów o kwotę [...] zł tj. o wartość refundacji otrzymanej z Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z tytułu zatrudniania osób niepełnosprawnych.
Strona skarżąca wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w której zarzuciła powyższej decyzji naruszenie:
1. przepisów prawa materialnego, w szczególności art.12 i art.15 ust.1 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 2000r. Nr 54, poz. 654),
2. zasad postępowania podatkowego, w tym art.121, 122 i 125 ustawy z dnia 29 z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U.Nr 137, poz.926 ze zm.).
Zarzut naruszenia art.12 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych skarżący wywodzi z okoliczności, iż co prawda otrzymaną w 1996r. z PFRON refundację kosztów wynagrodzenia i składek ZUS z tytułu zatrudnienia osób niepełnosprawnych w kwocie [...] zł Spółka nie ujęła w przychodach tego roku podatkowego, jednak kwotę tę - o czym informowała Inspektora Kontroli Skarbowej - doliczyła do przychodów 1999 roku. Organy podatkowe odmawiając racji podatnika w tym względzie, niezasadnie wliczyły ją do przychodu 1996 roku. Sprawa ta będzie przedmiotem zaskarżenia decyzji dotyczącej 1999r.
W zakresie korekty kosztów uzyskania przychodów o wartość usługi konsultingowej dokonanej na podstawie art.15 ustawy, to sporny wydatek został wyksięgowany z kosztów w 1999 roku. Pomimo, iż także na ten fakt Spółka zwracała uwagę w trakcie prowadzonego postępowania kontrolnego, nie znalazło to odzwierciedlenia w rozstrzygnięciach organów.
W przypadku zmiany decyzji dotyczącej rozliczenia podatkowego za 1995 rok, zmieni się również rozstrzygnięcie w zakresie utraty prawa do ulgi inwestycyjnej.
Skarżący ponadto podnosi, iż - w związku z utratą prawa do ulgi inwestycyjnej - skorygowano co prawda wynik finansowy o ujęte w kosztach uzyskania przychodów odpisy amortyzacyjne dokonane od wartości środków trwałych objętych ulgą inwestycyjną, jednakże uczyniono to nieprawidłowo.
Uchybienie przepisom postępowania wynikało z niestwierdzenia przez organ odwoławczy naruszenia przepisów postępowania kontrolnego. Ponadto nieprawdziwe jest stwierdzenie przyczynienia się przedstawicieli Spółki do przedłużania postępowania.
Izba Skarbowa wniosła o oddalenie skargi.
Podnoszona okoliczność zaliczenia przychodów z tytułu refundacji ze środków PFRON do przychodów 1999r. potwierdza tylko prawidłowość stanowiska organów.
W toku postępowania podatnik nie przedstawił żadnych dowodów na wyksięgowanie rachunku dotyczącego usług konsultingowych.
Brak sprecyzowania zarzutu dotyczącego nieprawidłowości decyzji w zakresie odpisów amortyzacyjnych, uniemożliwia Izbie ustosunkowanie się do powyższej kwestii.
Natomiast przyczynienie się przedstawicieli Spółki do przedłużenia postępowania wynika wprost z akt sprawy.
Zgodnie z art.97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153, poz.1271) właściwym do rozpoznania skargi stał się Wojewódzki Sąd Administracyjny, który zważył, co następuje:
Na wstępie odnotować należy, że wyrokiem z dnia 3 marca 2004r. tut. Sądu uchylił decyzję dotyczącą określenia skarżącej zaległości w podatku dochodowym od osób prawnych za 1995r. (sprawa I SA/Gd 1996/01). Ta okoliczność skutkowała koniecznością uchylenia także decyzji za 1996r., albowiem orzeczona utrata prawa do ulgi inwestycyjnej w 1996r. wynikała jedynie z określenia zaległości podatkowej w decyzji dotyczącej podatku dochodowego za 1995r.
Natomiast w pozostałym zakresie zarzuty skargi były bezpodstawne. W szczególności nie budzi wątpliwości, że kwota refundacji otrzymanej z PFRON stanowiła przychód w rozumieniu art.12 ust.1 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 2000r. Nr 54, poz.654) podlegający opodatkowaniu w roku, w którym skarżąca taką refundację otrzymała. Doliczenie tej kwoty do przychodów 1999r. nie było prawidłowe i fakt taki nie ma żadnego wpływu na rozliczenie podatku dochodowego za 1996r. Co najwyżej – sama Spółka na to wskazuje – zaniżeniu mogła ulec kwota zobowiązania w podatku dochodowym od osób prawnych za 1999r. w wyniku działania podatnika czy organu korygującego błędne (zawyżone) wyliczenie tego zobowiązania.
Podobnie rzecz się może mieć z rozliczeniem rachunku za usługi konsultingowe. Lakoniczność skargi i pomijanie tego zagadnienia w odwołaniu nie pozwala na ocenę czy w 1999r. nastąpiło wyksięgowanie powyższego rachunku. Nie można jednak wykluczyć, że podatnik podobnie jak w przypadku przychodów z PFRON usiłował w 1999r. skorygować swoje niewłaściwe rozliczenie podatku dochodowego za 1996r. Nie ma to jednak znaczenia dla niniejszej sprawy, w której to podatnik niczym nie wykazał aby skorygował swoje koszty uzyskania przychodów o pominięcie pierwotnie w nich wykazanego wydatku na usługi konsultingowe. W skardze podatnik nie stawia zarzutu dotyczącego zasadności nieuznania tego wydatku do kosztów uzyskania przychodów.
Niemniej sąd administracyjny zobligowany z urzędu do rozważenia tego zagadnienia nie dopatrzył się żadnych nieprawidłowości w ustaleniach organów.
Zgodnie z art.15 ust.1 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów (...). Użyte w tym przepisie pojęcie "w celu osiągnięcia przychodów" oznacza związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy kosztem a racjonalnie oczekiwanym przychodem w relacji, że bez danego kosztu nie byłoby określonego przychodu. Orzecznictwo NSA podkreśla (wyroki z 27 czerwca 2000r. I SA/Ka 2466/98 LEX nr 43972, czy z dnia 6 kwietnia 2000r. I SA/Wr 1903/97 LEX nr 42449), że chodzi tu o związek bezpośredni, przy przerzuceniu ciężaru dowodzenia istnienia ww. związku przyczynowego na podatnika.
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego (art.122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa – Dz.U.Nr 137, poz.926 ze zm.) nie może być rozumiany jako obowiązek nieograniczony (wyrok NSA z dnia 1 czerwca 1999r. III SA 5688/98). W szczególności obowiązek ten nie zwalnia strony od współudziału w jego realizacji (wyrok NSA z dnia 20 maja 1998r. I SA/Ka 1605/96) i to strona w sowim interesie powinna wykazać dbałość o przedstawienie środków dowodowych (wyrok NSA z dnia 22 września 1999r. I SA/860/97).
W niniejszym przypadku strona skarżąca żadnymi dowodami nie udowodniła, aby ewentualnie uzyskiwane od niemieckiego partnera (wspólnika) informacje, doradztwo itp. były wykorzystywane i miały realny wpływ na przychody Spółki. W takim przypadku chodzi o wykazanie skonkretyzowanego przychodu (por. wyrok NSA z dnia 23 października 1998r. SA/Sz 2174/97 – LEX nr 34929).
Prawo podatkowe ma charakter sformalizowany, bowiem organy podatkowe muszą mieć możliwość jednoznacznego wyjaśnienia prawidłowości rozliczenia podatnika. Skoro podatnik nie przedstawił żadnych dowodów w tym zakresie należało uznać w pełni poprawność stanowiska organów.
Niezasadne były wreszcie zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania. W szczególności trafnie Izba zauważyła, że wpływ na przedłużające się postępowanie miała postawa Prezesa i Wiceprezesa Zarządu Spółki. Skarżąca nie wykazała zaistnienia jakichkolwiek uchybień procesowych, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na względzie należało orzec jak w sentencji w oparciu o art.145 § 1 pkt 1 lit.a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153, poz.1270).
O kosztach orzeczono w oparciu o art.209 w zw. z art.200 powyższej ustawy.
IF
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło