II SA/Gd 158/13
WyrokWSA w Gdańsku2013-05-08
Skład orzekający: Wanda Antończyk, Mariola Jaroszewska, Katarzyna Krzysztofowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarzuty dotyczące postępowania o wznowienie postępowania w sprawie warunków zabudowy lub planowanego remontu mogą stanowić podstawę do uwzględnienia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym nakazu rozbiórki?Ratio decidendi
Sąd administracyjny w postępowaniu dotyczącym skargi na postanowienie organu egzekucyjnego w przedmiocie zarzutów nie jest uprawniony do badania zasadności decyzji administracyjnej stanowiącej podstawę tytułu wykonawczego, ani do rozstrzygania w przedmiocie legalizacji samowoli budowlanej czy wstrzymania postępowania egzekucyjnego. Zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym mogą być podnoszone wyłącznie z przyczyn enumeratywnie wymienionych w art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a kwestie takie jak postępowanie o warunki zabudowy czy planowany remont nie mieszczą się w tych przesłankach.Stan faktyczny
W sprawie przedmiotem skargi było postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego odmawiające uznania zarzutów M. K. w przedmiocie wykonania zastępczego nakazu rozbiórki samowolnie zrealizowanej wiaty. Skarżąca podnosiła zarzuty dotyczące przedwczesności egzekucji z uwagi na toczące się postępowanie o warunki zabudowy oraz planowany remont, a także kwestionowała zasadność zastosowanego środka egzekucyjnego. Organy administracji uznały zarzuty za bezzasadne, wskazując, że nie mieszczą się one w katalogu przyczyn określonych w art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wanda Antończyk Sędziowie: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz (spr.) Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Marta Sankiewicz po rozpoznaniu w Gdańsku na rozprawie w dniu 8 maja 2013 r. sprawy ze skargi M. K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 25 stycznia 2013 r., nr [...] w przedmiocie zarzutów dotyczących prowadzenia egzekucji w sprawie nakazu rozbiórki oddala skargę.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego - prawomocną decyzją z dnia 20 listopada 2007 roku - nałożył na M. K. obowiązek rozbiórki samowolnie zrealizowanej wiaty, o konstrukcji drewnianej, trwale związanej z gruntem, dostawionej do budynku usługowego, z dachem stanowiącym taras (dostępny z I piętra obiektu, częściowo zadaszony), o wymiarach 23,40m x 3,94m, zlokalizowanej na działce nr [...] obr. [...] przy ul. K. w Ł.
Ponieważ M. K. nie wywiązała się z nałożonego obowiązku, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w dniu 3 stycznia 2008 roku wystawił upomnienie nr [...].
M. K. - pismem z dnia 9 stycznia 2008 roku - powiadomiła organ pierwszej instancji, że przystąpiła do rozbiórki wiaty. Jednak podczas wizji lokalnej stwierdzono, że rozbiórki nie rozpoczęto. Z tej przyczyny, pismem z dnia 5 lutego 2008 roku poinformowano zobowiązaną o wszczęciu postępowania egzekucyjnego.
W dniu 21 lutego 2008 roku wpłynął wniosek zobowiązanej o zawieszenie postępowania, ponieważ jest na długotrwałym zwolnieniu, lecz do pisma nie załączono żadnego dokumentu potwierdzającego powyższy fakt. W dniu 20 lutego 2008 roku wystawiono tytuł wykonawczy TYT-3 nr [...] wraz z klauzulą o skierowaniu tytułu wykonawczego do egzekucji administracyjnej.
Dnia 28 marca 2008 roku zobowiązana przedłożyła krótkotrwałe zwolnienie lekarskie, które w całości prowadzonego postępowania i przedstawionych faktów nie stanowiło podstawy do zawieszenia postępowania, dlatego - postanowieniem z dnia 25 czerwca 2008 roku - odmówiono zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego - postanowieniem z dnia 28 października 2008 roku utrzymał ww. postanowienie w mocy, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę na to postanowienie wyrokiem z dnia 12 marca 2009 roku, sygn. akt II SA/Gd 866/08.
Zobowiązana nadal nie wykonała nałożonych obowiązków, dlatego organ egzekucyjny - postanowieniem z dnia 7 lipca 2009 roku - nałożył na nią grzywnę w celu przymuszenia. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 14 października 2009 roku. Powyższe rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który wyrokiem z dnia 4 lutego 2010 roku, sygn. akt II SA/Gd 718/09, uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, wskazując w uzasadnieniu wyroku, że niewłaściwie zastosowano art. 125 § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2012 roku, poz. 1015 ze zm.) - dalej w skrócie jako "p.e.a.", ponieważ przedmiotowa inwestycja stanowi budowlę, a nie budynek w myśl art. 3 pkt 2 ustawy - Prawo budowlane, toteż w tej sytuacji powinna być nałożona grzywna jednorazowa dla obowiązków wynikających z prawa budowlanego według art. 121 §§ 2 i 4 p.e.a.
Organ egzekucyjny pierwszej instancji, postanowieniem z dnia 11 maja 2010 roku, w celu przymuszenia do wykonania prawomocnej decyzji nałożył na zobowiązaną grzywnę w wysokości 10.000 zł, która została w całości wyegzekwowana.
Z uwagi na dalsze niewykonywanie nałożonego obowiązku, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, zgodnie z art. 127 p.e.a., zastosował w przedmiotowej sprawie - postanowieniem z dnia 13 lutego 2012 roku - wykonanie zastępcze z jednoczesnym wezwaniem zobowiązanej do wpłacenia w oznaczonym terminie zaliczki w wysokości 40.000 złotych na koszty wykonania zastępczego.
Zobowiązana pismem z dnia 20 lutego 2012 roku (wpływ do organu pierwszej instancji w dniu 23 lutego 2012 roku) wniosła zażalenie na powyższe postanowienie (przesłane do rozpatrzenia przez organ drugiej instancji w dniu 28 lutego 2012 roku) oraz zarzuty w przedmiocie wykonania zastępczego i obowiązku wpłaty zaliczki na koszty wykonania zastępczego.
W uzasadnieniu przedłożonych zarzutów zobowiązana zarzuciła przedwczesność egzekucji, podnosząc, że nie uwzględniono faktu, iż trwa przed Burmistrzem Miasta postępowanie o "ponowne rozpatrzenia sprawy - decyzji o warunkach zabudowy" przedmiotowej nieruchomości oraz pominięto fakt "braku rozstrzygnięcia w dwóch odrębnych sprawach dotyczących tego samego stanu faktycznego, tj. wniosku skarżącej o wstrzymanie nałożonej grzywny w celu przymuszenia i rozpatrzenia zażalenia na postanowienie odmawiające zawieszenia postępowania egzekucyjnego w przedmiocie nakazu rozbiórki". Skarżąca wyjaśniła, że zwróciła się z wnioskiem o wstrzymanie wykonania kary pieniężnej i wstrzymanie rozbiórki, wskazując na dwie okoliczności - trwające obecnie postępowanie o wznowienie postępowania w przedmiocie decyzji o warunkach zabudowy, jak też zaplanowany remont dachu przedmiotowego obiektu budowlanego, który chce wykonać w powiązaniu z nakazaną rozbiórką. Organ wniosków nie rozpatrzył i w ogóle nie odniósł się do żadnej ze wskazanych okoliczności.
Postanowieniem z dnia 6 marca 2012 roku, nr [...], wydanym na podstawie art. 33, art. 34, art. 2 § 1 pkt 3, art. 127 i art. 128 § 1, 2 i 4 oraz art. 130 p.e.a., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił uznania zarzutów M. K. do postanowienia o wykonaniu zastępczym.
W uzasadnieniu organ pierwszej instancji stwierdził, że zarzuty przywołane przez zobowiązaną - dotyczące nieuwzględnienia postępowania w sprawie decyzji o warunkach zabudowy, pozostają bez znaczenia na etapie postępowania egzekucyjnego. Organ zaznaczył przy tym, że grzywna w celu przymuszenia została w całości wyegzekwowana, a zobowiązana nadal uchyla się od wykonania egzekwowanego obowiązku. Dlatego zastosowano wykonanie zastępcze. Wyjaśnił również, ze podniesione zarzuty nie są numerycznie wymienione w art. 33 p.e.a., a zatem brak podstawy prawnej do ich uwzględnienia.
W zażaleniu na powyższe postanowienie zobowiązana wniosła o jego uchylenie i uznanie zarzutów za zasadne jak też o zawieszenie postępowania egzekucyjnego do czasu zakończenia postępowania o wznowienie postępowania w przedmiocie warunków zabudowy dla nieruchomości położonej w Ł. przy ulicy K. Wskazała, że od wyniku ww. postępowania o wznowienie zależeć będzie niniejsza sprawa. Wcześniejsze wykonanie nakazu rozbiórki w drodze egzekucji narazi ją na bardzo duże, nieuzasadnione i niesprawiedliwe koszty. Skarżąca zarzuciła nadto niewspółmierność zastosowanego środka w zakresie wyznaczonej zaliczki w wysokości 40.000 zł dla ewentualnej rozbiórki wiaty drewnianej.
Postanowieniem z dnia 25 stycznia 2013 roku, nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 k.p.a., Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
Organ drugiej instancji przytoczył treść art. 33 p.e.a., a następnie wyjaśnił, że zobowiązana sformułowała dwa zarzuty, zarzucając organowi przedwczesność prowadzonej egzekucji ze względu na niezakończone postępowanie dotyczącego wydania decyzji o warunkach zabudowy oraz planowany remont dachu. Organ podkreślił, że podstawą zarzutów mogą być wyłącznie okoliczności wymienione
w art. 33 p.e.a. Zatem w odniesieniu do innych zarzutów organ egzekucyjny nie jest uprawniony do ich rozpatrywania. Inne zastrzeżenia podnoszone przez strony zobowiązane nie są bowiem związane z samym postępowaniem egzekucyjnym. Organ stwierdził nadto, że zarzuty oraz inne środki odwoławcze przysługujące w ramach postępowania egzekucyjnego nie mogą być wykorzystywane do weryfikacji decyzji administracyjnej, stanowiącej podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego, a więc również nie mogą stanowić podstawy uchylenia zaskarżonego postanowienia. Stwierdził również, że w niniejszej sprawy nie mają znaczenia działania podejmowane przez stronę, a mające na celu legalizację samowoli budowlanej, gdyż w obrocie prawnym funkcjonuje ostateczna decyzja nakazująca rozbiórkę przedmiotowego obiektu. W tym stanie rzeczy wskazać należy, że zarzuty podniesione przez stronę są bezpodstawne. Jest bowiem oczywiste, że skoro strona zobowiązana, pomimo uiszczenia nałożonej uprzednio grzywny w celu przymuszenia, nadal nie wykonała obowiązku o charakterze niepieniężnym, organowi egzekucyjnemu, będącemu zarazem wierzycielem, pozostaje zastosowanie drugiego z dwóch ustawowo przewidzianych środków egzekucyjnych tj. wykonania zastępczego na koszt strony zobowiązanej.
Organ drugiej instancji wyjaśnił również, że w okolicznościach niniejszej sprawy to na zobowiązanej ciąży obowiązek rozbiórki obiektu budowlanego wynikający z decyzji ostatecznej z dnia 20 listopada 2007 roku. Zatem postępowanie w sprawie przedmiotowego obiektu zostało już zakończone, a podejmowana przez stronę działania, zmierzające w kierunku jego legalizacji, nie mogą być uwzględnione na etapie prowadzonego postępowania egzekucyjnego.
W skardze na powyższe postanowienie M. K. wniosła o jego uchylenie. W uzasadnieniu stwierdziła, że podtrzymuje swoje stanowisko w sprawie. Dodatkowo wskazała, że odrębnym postanowieniem z dnia 28 stycznia 2013 roku Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił postanowienie o zastosowaniu środka egzekucyjnego w postaci wykonania zastępczego, zatem aktualnie nie istnieje postanowienie o wykonaniu zastępczym. Z tej przyczyny jej zarzuty są uzasadnione, bowiem nie istnieje obowiązek określony w postanowieniu.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. W odniesieniu do argumentu, że postanowienie o wykonaniu zastępczym nie istnieje organ wyjaśnił, że postanowieniem z dnia 28 stycznia 2013 roku uchylił postanowienie organu pierwszej instancji o zastosowaniu wykonania zastępczego i nałożeniu na skarżącą obowiązku wpłaty zaliczki, jednakże powyższe postanowienie nie jest przedmiotem skargi.
Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. nr 153, poz. 1269). Oznacza to, że sąd administracyjny w zakresie swojej kognicji ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub inne rozstrzygnięcie z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, jedynie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tych aktów. Sąd administracyjny nie ocenia natomiast rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, bądź też celowości; nie rozpatruje również sprawy, kierując się na przykład zasadami współżycia społecznego (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 19 października 2007 roku, sygn. II OSK 1402/06, Baza Orzeczeń LEX nr 360233).
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że Sąd ma prawo, a nawet obowiązek, dokonać oceny zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze, jednak zawsze związany jest granicami sprawy, w której skarga została wniesiona i nie może swymi ocenami prawnymi objąć sprawy innej od tej, która stanowi przedmiot zaskarżenia.
W tym miejscu należy zwrócić uwagę na fakt, że przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie było postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 25 stycznia 2013 roku, utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 marca 2012 roku, wydane na podstawie art. 34 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2012 roku, poz. 1015 ze zm.) - dalej w skrócie jako "p.e.a.", którym organ pierwszej instancji oddalił zgłoszone przez skarżącą w toku postępowania egzekucyjnego zarzuty.
Rozpoznając skargę na powyższe postanowienie Sąd - mając na uwadze treść cytowanego powyżej art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, mógł zatem jedynie zbadać prawne przesłanki jego wydania. Wbrew oczekiwaniom skarżącej, nie miał natomiast podstaw aby rozstrzygać w przedmiocie wstrzymania postępowania egzekucyjnego dotyczącego nakazu rozbiórki, w szczególności poprzez badanie zasadności postanowienia organu pierwszej instancji o zastosowaniu w stosunku do skarżącej środka egzekucyjnego w postaci wykonania zastępczego obowiązku rozbiórki przedmiotowego obiektu budowlanego. Ponadto brak było podstaw do badania, czy zachodzą okoliczności umożliwiające legalizację samowoli budowlanej w myśl twierdzeniom zawartym w skardze, to jest na skutek ewentualnego wznowienia postępowania w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Nie miały także znaczenia dla rozstrzygnięcia okoliczności planowanego przez skarżącą remontu, objętego nakazem rozbiórki, obiektu budowlanego.
Ewentualne zarzuty co do obecnie egzekwowanego obowiązku tj. nakazu rozbiórki samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego, skarżąca mogła podnosić jedynie w postępowaniu zakończonym wydaniem ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 20 listopada 2007 roku, którą nakazano jej rozbiórkę samowolnie zrealizowanej wiaty, zlokalizowanej na działce nr [...] obr. [...] przy ul. K. w Ł. Jak wynika bowiem z treści art. 29 § 1 p.e.a., organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Organ ten działa na podstawie przepisów egzekucyjnych, a nie ustawy - Prawo budowlane, zaś jego postępowanie ograniczone jest tylko do działań egzekucyjnych. Co za tym idzie - zarówno organ egzekucyjny, jak i Sąd, nie byli także uprawnieni aby w niniejszej sprawie rozważać możliwość legalizacji samowoli budowlanej objętej wyżej wymienioną, ostateczną decyzją, którą skarżąca obowiązana jest wykonać.
W niniejszej sprawie kontroli Sądu podlegała wyłącznie prawidłowość zastosowania przez organy przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Jak słusznie wskazał bowiem Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 października 1999 roku (sygn. akt IV SA 1104/96, Baza Orzeczeń LEX nr 47780), w trakcie postępowania egzekucyjnego zobowiązany - kwestionując prowadzenie tego postępowania, może wnieść zarzuty tylko z przyczyn enumeratywnie wyszczególnionych w art. 33 p.e.a. Nie może natomiast na tym etapie postępowania kwestionować zasadności nakazanej rozbiórki. Postępowanie egzekucyjne ma na celu doprowadzenie do realizacji obowiązku przez zobowiązanego, który został na niego nałożony ostateczną decyzją administracyjną, a nie jest przez niego wykonywany dobrowolnie. W postępowaniu egzekucyjnym nie można kwestionować zasadności nałożonego na zobowiązanego obowiązku, gdyż ten wynika z decyzji ostatecznej, która została podjęta w ramach innego postępowania. Zgodnie z zasadą trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych, wyrażoną w przepisie art. 16 § 1 k.p.a., decyzje ostateczne mogą być uchylone lub zmienione tylko w drodze trybów szczególnych w przypadkach przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Nie może to się jednak stać za sprawą skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na postanowienie wydane w toku postępowania egzekucyjnego w przedmiocie zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, czy też za sprawą środków odwoławczych wnoszonych w toku postępowania egzekucyjnego. Z tych też przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że argumentacja podtrzymana w skardze wniesionej w niniejszej sprawie, a zaprezentowana w zarzutach podniesionych w przedmiotowym postępowaniu egzekucyjnym, nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż nie dotyczy tego, co w istocie jest przedmiotem niniejszego postępowania. Argumentacja ta ma bowiem w istocie na celu doprowadzenie do legalizacji samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego, objętego ostatecznym nakazem rozbiórki, a nie dotyczy zgodności z przepisami zaskarżonego postanowienia, wydanego na podstawie art. 34 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Zgodnie z art. 33 pkt 1-10 p.e.a., podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być:
1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku;
2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej;
3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4;
4) błąd co do osoby zobowiązanego;
5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym;
6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego;
7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1;
8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego;
9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny;
10) niespełnienie wymogów określonych w art. 27.
W niniejszej sprawie skarżąca zgłosiła zarzut, stwierdzając, że organ błędnie nie uwzględnił faktu trwającego przed Burmistrzem Miasta postępowania wznowieniowego w sprawie decyzji o warunkach zabudowy przedmiotowej nieruchomości oraz pominął fakt braku rozstrzygnięcia w dwóch odrębnych sprawach dotyczących tego samego stanu faktycznego, tj. wniosku skarżącej o wstrzymanie nałożonej grzywny w celu przymuszenia i rozpatrzenia zażalenia na postanowienie odmawiające zawieszenia postępowania egzekucyjnego w przedmiocie nakazu rozbiórki. Podnosiła także, że w powiązaniu z nakazaną rozbiórką zaplanowała remont dachu przedmiotowego obiektu budowlanego. Należy zgodzić się z organami, że żadna z powołanych przez skarżącą okoliczności nie stanowi podstawy do uwzględnienia zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji. W szczególności okoliczności te nie skutkują wykonaniem, umorzeniem, przedawnienie, wygaśnięciem albo nieistnieniem obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego należącego do skarżącej. Jak już wyżej wskazano, w toku postępowania egzekucyjnego nie jest możliwe kwestionowanie egzekwowanego obowiązku. Z treści zarzutów podniesionych przez skarżącą wynika przy tym, że w istocie zarzuty nie dotyczą prowadzenia egzekucji samej w sobie, lecz że skarżąca kwestionuje postanowienie o zastosowaniu środka egzekucyjnego w postaci wykonania zastępczego.
W tym miejscu należy podkreślić, że instytucja zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji przewiduje podstawy kwestionowania egzekucji samej w sobie, a nie konkretnych postanowień wydanych w toku jej prowadzenia. Postanowienia te podlegają bowiem odrębnemu zaskarżeniu zażaleniem i w tym trybie mogą być kwestionowane. Zażalenie takie - na postanowienie o zastosowaniu środka egzekucyjnego w postaci wykonania zastępczego, skarżąca wniosła i po jego rozpatrzeniu postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 13 lutego 2012 roku zostało uchylone przez organ drugiej instancji. Wbrew twierdzeniom skarżącej, okoliczność ta nie ma jednak żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy. Mimo uchylenia postanowienia o zastosowaniu wykonania zastępczego przez organ odwoławczy, egzekucja obowiązku rozbiórki nadal powinna się toczyć. Powyższe rozstrzygnięcie nie oznacza bowiem, że podniesione przez skarżącą w toku postępowania egzekucyjnego zarzuty dotyczące jego prowadzenia stają się zasadne. Uchylając postanowienie o zastosowaniu wykonania zstępczego organ odwoławczy co do zasady uznał zastosowanie tego środka egzekucyjnego za zasadne, jednak postanowienie organu I instancji w tym przedmiocie uchylił, ponieważ organ I instancji nie uzasadnił wysokości zaliczki na koszty postępowania zastępczego. Organ odwoławczy zatem prawidłowo w tym rozstrzygnięciu - rozpoznając zażalenie skarżącej, odniósł się do podnoszonego przez skarżącą zarzutu dotyczącego wysokości zaliczki na koszty postępowania zastępczego. Okoliczność ta nie mogła natomiast stanowić podstawy zarzutu dotyczącego prowadzenia samej egzekucji.
W konsekwencji, w ocenie Sądu, rozpoznając zgłoszone przez skarżącą zarzuty, organy egzekucyjne obu instancji prawidłowo uznały, że nie są one zasadne.
Ponadto należy wskazać, że przed wydaniem zaskarżonego postanowienia organ odwoławczy poinformował skarżącą pismem z dnia 31 grudnia 2012 roku (doręczonym skarżącej w dniu 3 stycznia 2013 roku), że jej wniosek z dnia 22 lutego 2011 roku o "wstrzymanie wykonania postanowienia o nałożeniu grzywny" został potraktowany przez organ pierwszej instancji jako wniosek o zawieszenie postępowania, co skutkowało wydaniem przez ten organ postanowienia z dnia 2 marca 2011 roku o odmowie zawieszenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec skarżącej. Zażalenie skarżącej z dnia 8 marca 2011 roku na ww. postanowienie zostało rozpatrzone przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku, który - postanowieniem z dnia 25 maja 2011 roku uchylił ww. postanowienie organu pierwszej instancji z dnia 2 marca 2011 roku i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia wskazując, że w przypadku wątpliwości co do treści wniosku organ pierwszej instancji winien zwrócić się do strony o jego sprecyzowanie. Organ odwoławczy wyjaśnił również skarżącej, że organ pierwszej instancji przy ponownym rozpatrzeniu sprawy nie zwrócił się do skarżącej o sprecyzowanie wniosku z dnia 22 lutego 2011 roku, lecz - po wystawieniu tytułu wykonawczego, ściągnął nałożoną grzywnę, po czym wdrożył następny środek egzekucyjny w postaci wykonania zastępczego. Organ odwoławczy poinformował skarżącą, że na tym etapie postępowania organ nie ma podstaw prawnych do rozpatrywania wniosku o wstrzymanie wykonania nałożonej grzywny. Natomiast - zgodnie z art. 23 § 6 p.e.a. - organy sprawujące nadzór mogą w szczególnie uzasadnionych przypadkach wstrzymać na czas określony czynności egzekucyjne lub postępowanie egzekucyjne prowadzone przez nadzorowany organ.
W związku z powyższym, w tym samym piśmie z dnia 31 grudnia 2012 roku, organ odwoławczy zobowiązał skarżącą do sprecyzowania w terminie 7 dni od dnia otrzymania pisma, czy jej pismo z dnia 22 lutego 2011 roku w aktualnym stanie prawnym należy potraktować jako wniosek w trybie art. 23 § 6 p.e.a. o wstrzymanie zastosowania środka egzekucyjnego, tzn. wykonania zastępczego, pod rygorem pozostawienia tego pisma bez rozpatrzenia. Następnie, jak to wynika z pisma Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego z dnia 5 kwietnia 2013 roku (k. 22 akt sądowych), Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego - postanowieniem z 25 stycznia 2013 roku odmówił wstrzymania zastosowanego środka egzekucyjnego o wykonaniu zastępczym, które to postanowienie skarżąca zaskarżyła zażaleniem.
Z powyższych okoliczności wynika, że organy egzekucyjne podjęły czynności związane z rozpatrzeniem zarówno wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania postanowienia o nałożeniu grzywny (w tym zakresie skarżąca została zobowiązana do sprecyzowania wniosku, a następnie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał w tym przedmiocie postanowienie z dnia 25 stycznia 2013 roku), jak również zażalenia na postanowienie organu pierwszej instancji z dnia 2 marca 2011 roku o odmowie zawieszenia postępowania egzekucyjnego (w tym zakresie organ odwoławczy postanowieniem z dnia 25 maja 2011 roku uchylił wskazane postanowienie). Bezzasadnie zatem skarżąca podnosiła, że organ egzekucyjny nie rozpatrzył powyższych pism skarżącej.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za niezasadną, ponieważ wydając zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie organ odwoławczy nie naruszył powołanych powyżej przepisów i na podstawie
art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ją oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło