II SA/Gd 383/13

WyrokWSA w Gdańsku2013-12-04

Skład orzekający: Dorota Jadwiszczok, Katarzyna Krzysztofowicz, Janina Guść

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nałożenie dodatkowej opłaty rocznej za niezagospodarowanie nieruchomości gruntowej w terminie jest uzależnione od winy użytkownika wieczystego?
Ratio decidendi
Nałożenie dodatkowej opłaty rocznej za niedotrzymanie terminu zagospodarowania nieruchomości gruntowej nie jest uzależnione od winy użytkownika wieczystego. Ustawa o gospodarce nieruchomościami nie przewiduje takiego wymogu, a samo stwierdzenie faktu niezagospodarowania nieruchomości w wyznaczonym terminie uzasadnia wymierzenie opłaty dodatkowej. Wina użytkownika wieczystego ma znaczenie jedynie przy rozpatrywaniu wniosku o przedłużenie terminu zabudowy.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. została zobowiązana do uiszczenia dodatkowej opłaty rocznej za niezagospodarowanie nieruchomości gruntowej w terminie. Pierwotny termin zabudowy, ustalony w umowie o oddanie nieruchomości w użytkowanie wieczyste, był kilkukrotnie przedłużany. Spółka argumentowała, że niedotrzymanie terminów wynikało z konieczności przeprowadzenia badań archeologicznych oraz wad projektu budowlanego, a także z braku ujawnienia terminów zabudowy w księdze wieczystej. Organy administracji uznały, że wina użytkownika wieczystego nie ma znaczenia dla nałożenia dodatkowej opłaty.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Sędziowie: Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Sędzia WSA Janina Guść (spr.) Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Katarzyna Gross po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 2013 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 marca 2013 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia dodatkowej opłaty rocznej za niezagospodarowane nieruchomości gruntowej w terminie oddala skargę. Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia 21 maja 2012 r., nr [...] zobowiązał P. Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. do uiszczenia dodatkowej opłaty rocznej w wysokości 49.290,60 zł za niezagospodarowanie w terminie nieruchomości gruntowej położonej w [...] przy ul. G., oznaczonej jako działka nr [...]. Wysokość opłaty stanowi 10 % wartości nieruchomości gruntowej określonej na dzień ustalenia opłaty za pierwszy rok po bezskutecznym upływie terminu jej zabudowy. Jako podstawę prawną decyzji wskazano art. 63 ust. 2, 3 i 4 oraz art. 64 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. nr 102 poz. 651 ze zm.) Przedmiotowa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym. Nieruchomość gruntowa położona w [...] przy ul. G. została oddana w użytkowanie wieczyste na 99 lat w drodze przetargu ustnego nieograniczonego na rzecz P. Spółki z o.o. z siedzibą w Ł. z przeznaczeniem pod funkcję usługowo-mieszkaniową. Umowa o oddaniu nieruchomości w użytkowanie wieczyste została zawarta w dniu 8 kwietnia 2006 r. W umowie tej, zgodnie z § 8 nabywca został zobowiązany do rozpoczęcia inwestycji w terminie jednego roku od daty podpisania umowy tj. do dnia 8 kwietnia 2007 r. i jej zakończenia w terminie trzech lat od daty podpisania umowy tj. do dnia 8 kwietnia 2009 r. W związku z niewywiązaniem się z ustalonego terminu, P. Spółka z o.o. wystąpiła z wnioskiem o przedłużenie terminu zabudowy, uzasadniając jego niedotrzymanie przyczynami od niej niezależnymi. Prezydent Miasta [...] zarządzeniem z dnia 24 marca 2009 r. nr [...] przedłużył termin zagospodarowania wskazanej powyżej nieruchomości do dnia 28 kwietnia 2011 r., w związku z czym strony zmieniły umowę użytkowania wieczystego umową zawartą 16 kwietnia 2009 r. W wyniku zawarcia w dniu 24 marca 2010 r. umowy przeniesienia prawa użytkowania wieczystego, nowym użytkownikiem wieczystym nieruchomości została P. Spółka z o.o. z siedzibą w Ł. Pismami z dnia 31 maja i 27 czerwca 2011 r. P. Spółka z o.o. wystąpiła z wnioskiem o przedłużenie terminów realizacji inwestycji, tzn. rozpoczęcia na I kwartał 2012 r., a zakończenia III kwartał 2013 r. Spółka wskazała, że nabywając grunt od poprzedniego właściciela nabyła również gotowy projekt inwestycji wraz z pozwoleniem na budowę. Projekt budynku zawierał jednak wady, konieczne jest zachowanie reliktów architektury oraz wyeksponowanie pewnych ich elementów, a także wydzielenie geodezyjne gruntu obejmującego część działek: [...] w związku z zamiarem nabycia dodatkowego terenu w celu prawidłowego zagospodarowania nieruchomości. Prezydent Miasta [...] zarządzeniem z dnia 29 lipca 2011 r. nr [...] przedłużył termin zagospodarowania nieruchomości do dnia 30 kwietnia 2012 r., w związku z czym strony zmieniły umowę użytkowania wieczystego w tym zakresie umową zawartą dnia 22 sierpnia 2011 r. Organ stwierdził, że przeprowadzone w dniu 16 kwietnia 2012 r. oględziny przedmiotowej nieruchomości wykazały, że jej stan nie zmienił się od ostatnich oględzin, dokonanych w dniu 5 maja 2011 r. Pomimo przedłużenia terminu zabudowy, inwestor nie dokonał w tym czasie żadnych znaczących działań administracyjnych i inwestycyjnych w celu wywiązania się z nałożonego obowiązku. Nie przedłożył nowego projektu budynku i nie uregulował spraw związanych z deklarowana wolą nabycia terenu dodatkowego – części działek o numerach: [...]. Prezydent Miasta [...] mając na względzie powyższe okoliczności podjął decyzję o naliczeniu dodatkowej opłaty rocznej. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że wartość nieruchomości położonej przy ul. G. została oszacowana przez rzeczoznawcę majątkowego na kwotę 492.906 zł, co stanowiło podstawę wymierzenia opłaty dodatkowej. Odwołanie od powyższej decyzji złożyła P. Spółka z o.o. wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu odwołująca się wskazała, iż w umowie oddania gruntu w użytkowanie wieczyste nałożono na użytkownika wieczystego obowiązek przeprowadzenia ratowniczych badań archeologicznych. Z uwagi na położenie nieruchomości w zabytkowym centrum miasta podczas prac archeologicznych napotkano na szereg obiektów materialnych o wartości naukowej i historycznej. Z racji tego badania archeologiczne musiały być prowadzone w sposób dokładny i skrupulatny, co wymagało czasu. Terminy zabudowy nieruchomości wyznaczone w umowie oddania gruntu w użytkowanie wieczyste nie uwzględniały w dostatecznym stopniu skomplikowania i czasochłonności badań archeologicznych i były zdecydowanie za krótkie. Zdaniem odwołującej się Spółki ustalenia organu I instancji były niepełne, nie odnosiły się do kwestii istnienia lub braku winy użytkownika wieczystego w związku z niedotrzymaniem terminu zabudowy. Organ I instancji nie dokonał żadnych ustaleń w tym zakresie i nie wziął pod uwagę, że niedochowanie terminu zabudowy wynikało z konieczności przeprowadzenia badań archeologicznych, a tym samym nie można przypisać użytkownikowi wieczystemu winy w niezachowaniu terminu zabudowy nieruchomości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 14 marca 2013 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 62 ust. 1 i 4, art. 63 ust. 2, 3 i 4, art. 64 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 102, poz. 651 ze zm.) utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy odnosząc się do podniesionych zarzutów stwierdził, że zgodnie z art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, w umowie o oddanie nieruchomości gruntowej w użytkowanie wieczyste ustala się sposób i termin jej zagospodarowania, w tym termin zabudowy, zgodnie z celem, na który nieruchomość gruntowa została oddana w użytkowanie wieczyste. Zgodnie z art. 62 ust. 2, jeżeli sposób zagospodarowania nieruchomości gruntowej polega na jej zabudowie, ustala się termin rozpoczęcia lub termin zakończenia zabudowy. W myśl art. 62 ust. 3 ustawy, za rozpoczęcie zabudowy uważa się wybudowanie fundamentów, a za zakończenie zabudowy wybudowanie budynku w stanie surowym zamkniętym. Artykuł 62 ust. 4 ustawy stanowi, że termin, o którym mowa w ust. 1, może być przedłużony na wniosek użytkownika wieczystego, jeżeli nie mógł być dotrzymany z przyczyn niezależnych od użytkownika. Zgodnie z art. 63 ust. 1 ustawy, w razie niedotrzymania terminów zagospodarowania nieruchomości gruntowej, o których mowa w art. 62, właściwy organ może wyznaczyć termin dodatkowy. W myśl art. 63 ust. 2 ustawy, w przypadku niedotrzymania terminów, o których mowa w ust. 1 oraz w art. 62, mogą być ustalone dodatkowe opłaty roczne obciążające użytkownika wieczystego, niezależnie od opłat z tytułu użytkowania wieczystego. Organ odwoławczy stwierdził, że ustawa nie uzależnia możliwości obciążenia użytkownika wieczystego dodatkową opłatą roczną od ustalenia czy niedotrzymanie terminów zagospodarowania nieruchomości gruntowej było przez niego zawinione. Brak zawinienia użytkownika wieczystego w zakresie zagospodarowania nieruchomości gruntowej może być uwzględniany przy przedłużaniu terminu zabudowy terenu w oparciu o art. 62 ust. 4 ustawy. Przepis ten mówi o możliwości przedłużenia terminu zagospodarowania nieruchomości, jeżeli nie mógł być on dotrzymany z przyczyn niezależnych od użytkownika. Takiej przesłanki nie zawiera art. 63 ust. 2 ustawy. A zatem dla nałożenia dodatkowej opłaty z tytułu niedotrzymania terminów zagospodarowania nieruchomości gruntowej kwestia zawinienia w tym względzie przez użytkownika wieczystego pozostaje bez znaczenia, a samo stwierdzenie niezagospodarowania nieruchomości przez użytkownika wieczystego w wyznaczonym terminie uzasadnia wymierzenie opłaty dodatkowej. Organ powołał się w tym, zakresie na orzecznictwo sądów administracyjnych – wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 czerwca 2009 r. sygn. I OSK 843/08 i wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 8 września 2011 r. sygn. II SA/Kr 986/11. Organ uznał za bezzasadny zarzut, iż terminy zabudowy nieruchomości wyznaczone w umowie oddania gruntu nie uwzględniały w dostatecznym stopniu skomplikowania i czasochłonności badań archeologicznych, wskazując, że zarówno spółka podpisująca umowę, jak i skarżąca Spółka, która nabyła od niej prawo wieczystego przedmiotowych nieruchomości gruntowych miały świadomość ciążących na nich obowiązków i ustalonych w umowie terminów ich realizacji. Organ podkreślił, że termin zagospodarowania nieruchomości był dwukrotne przedłużany, łącznie o trzy lata. W skardze na powyższą decyzję P. Spółka z o.o. wniosła o jej uchylenie, podnosząc zarzuty naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, 77, 107 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, w szczególności przyczyn niedotrzymania terminów zagospodarowania nieruchomości oraz brak ujawnienia terminów zagospodarowania gruntu w myśl art. 30 ustawy o gospodarce nieruchomościami w księdze wieczystej przedmiotowej nieruchomości, czego konsekwencja było wydanie decyzji w trybie art. 63 tej ustawy. W uzasadnieniu skargi skarżąca przedstawiła argumentację podnoszoną w we wniesionym odwołaniu. Skarżąca stwierdziła, ze terminy zagospodarowania nieruchomości nie uwzględniały skomplikowania i czasochłonności badań archeologicznych, a organ nie poczynił żadnych ustaleń w kwestii braku winy użytkownika wieczystego w niezachowaniu terminu zabudowy. Ponadto wskazała ona, że zgodnie z art. 30 ustawy o gospodarce nieruchomościami postanowienia umowy o oddanie nieruchomości gruntowej w użytkowanie wieczyste dotyczące sposobu korzystania z tej nieruchomości podlegają ujawnieniu w księdze wieczystej. Brak ujawnienia terminów zagospodarowania nieruchomości w księdze wieczystej uniemożliwia domaganie się od skarżącej dochowania terminów na zagospodarowanie nieruchomości bowiem terminy te wynikają z umowy, której stroną nie była skarżąca Spółka, lecz osoba trzecia (zbywca prawa użytkowania wieczystego), która o terminach zabudowy strony skarżącej nie poinformowała. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Organ wskazał, że zarzut naruszenia art. 30 ustawy o gospodarce nieruchomościami jest bezzasadny, gdyż art. 63 ust. 2 tej ustawy nie uzależnia możliwości obciążenia użytkownika wieczystego dodatkową opłatą roczną od ujawnienia w księdze wieczystej terminów jej zagospodarowania. Ponadto ujawnienie sposobu korzystania z nieruchomości w księdze wieczystej, o którym mowa w art. 30 ustawy nie ma charakteru konstytutywnego. Zatem prawo użytkowania wieczystego powstanie, gdy zostanie dokonany wpis tego prawa do księgi wieczystej, bez względu na to, czy ujawnione zostały w księdze zapisy umowy dotyczące korzystania z nieruchomości. Organ wskazał, że nawet jeżeli sposób korzystania z nieruchomości nie został w księdze wieczystej ujawniony, to każdy kolejny nabywca prawa użytkowania wieczystego obowiązany jest wykonywać umowę o oddanie nieruchomości w użytkowanie wieczyste zgodnie z jej treścią. Brak wpisu nie stanowi podstawy do powoływania się w kwestii sposobu korzystania z nieruchomości na rękojmię wiary ksiąg wieczystych. Jeśli bowiem prawo to powstaje w drodze umowy zawieranej dobrowolnie przez strony, to każda ze stron powinna znać postanowienia tej umowy, a w razie przeniesienia istniejącego prawa na inną osobę treść umowy powinna zostać nabywcy prawa przekazana. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Kontrola ta w myśl art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. N z 2013 r. poz. 270 ze zm.), polega na ocenie zgodności wydanej decyzji z przepisami prawa materialnego i procedury administracyjnej. Podstawę wydania zaskarżonego postanowienia stanowił przepis art. 63 ust. 2. ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. nr 102 poz. 651 ze zm.), zwanej dalej ustawą. Art. 62 ustawy stanowi, że : 1. W razie niedotrzymania terminów zagospodarowania nieruchomości gruntowej, o których mowa w art. 62, właściwy organ może wyznaczyć termin dodatkowy. 2. W przypadku niedotrzymania terminów, o których mowa w ust. 1 oraz w art. 62, mogą być ustalone dodatkowe opłaty roczne obciążające użytkownika wieczystego, niezależnie od opłat z tytułu użytkowania wieczystego, ustalonych stosownie do przepisów rozdziału 8 działu II. 3. Wysokość dodatkowej opłaty rocznej, o której mowa w ust. 2, wynosi 10 % wartości nieruchomości gruntowej określonej na dzień ustalenia opłaty za pierwszy rok, po bezskutecznym upływie terminu jej zagospodarowania, ustalonego w umowie lub decyzji. Za każdy następny rok opłata podlega zwiększeniu o dalsze 10 % tej wartości. 4. Opłaty, o których mowa w ust. 2, ustala właściwy organ w drodze decyzji. Zgodnie z art. 64 ust. 1 ustawy obowiązek ponoszenia dodatkowych opłat rocznych powstaje z dniem 1 stycznia roku następującego po bezskutecznym upływie terminów zagospodarowania nieruchomości gruntowej ustalonych w umowie lub decyzji. Dodatkowe opłaty to opłaty roczne, które są ustalane niezależnie od opłat rocznych za użytkowanie wieczyste i opłacane są przez użytkownika wieczystego dodatkowo. Przepis art. 239 § 2 pkt 1 i 2 k.c. stanowi, że jeżeli oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste następuje w celu wzniesienia na gruncie budynków lub innych urządzeń, umowa powinna określać termin rozpoczęcia i zakończenia robót oraz rodzaj budynków i urządzeń. Z przepisu tego wynika, że oddając grunt w użytkowanie wieczyste organ realizuje cel zabudowania nieruchomości w określony sposób w określonym w umowie terminie. W przypadku niezachowania terminu zabudowania nieruchomości, właścicielowi na podstawie przepisów kodeksu cywilnego przysługuje prawo żądania rozwiązania umowy użytkowania wieczystego. Przepis art. 240 k.c. stanowi bowiem, że umowa o oddanie gruntu Skarbu Państwa lub gruntu należącego do jednostek samorządu terytorialnego bądź ich związków w użytkowanie wieczyste może ulec rozwiązaniu przed upływem określonego w niej terminu, jeżeli wieczysty użytkownik korzysta z gruntu w sposób oczywiście sprzeczny z jego przeznaczeniem określonym w umowie, w szczególności jeżeli wbrew umowie użytkownik nie wzniósł określonych w niej budynków lub urządzeń. Prawo to potwierdza treść art. 33 ust. 3 ustawy, stanowiącego, że właściwy organ może żądać rozwiązania umowy użytkowania wieczystego przed upływem ustalonego okresu stosownie do art. 240 kodeksu cywilnego, jeżeli użytkownik wieczysty korzysta z tej nieruchomości w sposób sprzeczny z ustalonym w umowie, a w szczególności, jeżeli nie zabudował jej w ustalonym terminie. Nadto przepisy ustawy umożliwiają właścicielowi nieruchomości przymuszenie użytkownika wieczystego do zabudowania nieruchomości poprzez nałożenie opłat dodatkowych. Opłaty dodatkowe mają dyscyplinować użytkownika wieczystego i skłaniać go do wywiązania się z ustalonego w umowie obowiązku zabudowy nieruchomości, w przypadku przekroczenia terminu zabudowy ustalonego w umowie. Opłaty dodatkowe nie mają charakteru kary administracyjnej za niewykonanie obowiązków nałożonych w umowie, lecz ich celem jest zmobilizowanie użytkownika wieczystego do przyspieszenia działań zmierzających do zabudowania nieruchomości. Taki charakter opłat dodatkowych potwierdza treść art. 65 ust. 1 pkt 2 ustawy, zgodnie z którym nie pobiera się dodatkowych opłat rocznych w razie złożenia do właściwego organu wniosku o rozwiązanie umowy o oddanie nieruchomości gruntowej w użytkowanie wieczyste. Wówczas wymierzenie opłat jest niecelowe, bo w sytuacji rozwiązania umowy, jej postanowienia, w tym zabudowa nieruchomości nie będą realizowane. Opłaty dodatkowe, o których mowa w art. 63 ust. 2 ustawy, mogą być zastosowane w każdym przypadku, gdy nieruchomość oddana w użytkowanie wieczyste nie została zagospodarowana w terminie. Sytuacja taka wystąpi, gdy nieruchomości nie zagospodarowano w pierwotnym terminie zawartym w umowie a termin ten nie został przedłużony, nieruchomość nie została zagospodarowana po upływie terminu dodatkowego wyznaczonego na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy, bądź termin zawarty w pierwotnej umowie został przedłużony na podstawie art. 62 ust. 4 ustawy, lecz po upływie przedłużonego terminu użytkownik wieczysty nieruchomości nie zagospodarował. W przypadku przedmiotowej nieruchomości użytkownik wieczysty składał wniosek o przedłużenie terminu zabudowy nieruchomości na podstawie art. 62 ust. 4 ustawy, zgodnie z którym termin wyznaczony na zabudowę nieruchomości może być przedłużony na wniosek użytkownika wieczystego, jeżeli nie mógł być dotrzymany z przyczyn niezależnych od użytkownika. Przedłużenie terminu, o którym mowa w art. 62 ust. 4 ustawy odbywa się w drodze zmiany umowy o oddanie nieruchomości w użytkowanie wieczyste. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 21 września 2006 r. sygn. I OSK 1263/05 przedłużenie terminu, o jakim mowa w art. 62 ust. 4 i art. 63 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie jest możliwe w decyzji, gdyż jest to termin wynikający ze stosunku zobowiązaniowego stron. Na taki charakter terminu wskazuje ust. 4 art. 63, który jedynie, co do ustalania opłat, o których mowa w ust. 2 przewiduje tryb decyzyjny. Nie można skutecznie stawiać zarzutów, że termin nie został przedłużony (art. 62 ust. 4), gdyż nie wynika on z władczego rozstrzygnięcia organu administracji publicznej, lecz jest wynikiem umowy stron i powstałych warunków. (LEX nr 321151) Nieuzasadniona odmowa przedłużenia terminu (mimo uzasadnionego wniosku użytkownika) może być przyczyną wniesienia przez użytkownika wieczystego powództwa przeciwko właścicielowi gruntu o nakazanie mu złożenia oświadczenia woli. (Ewa Bończak–Kucharczyk Komentarz do art. 62 ustawy o gospodarce nieruchomościami System informacji prawnej Lex) W niniejszej sprawie pierwotny termin zabudowy nieruchomości wyznaczony na dzień 8 kwietnia 2009 r. został przedłużony o ponad dwa lata do dnia 28 kwietnia 2011 r. W czerwcu 2011 r. skarżący złożył wniosek o przedłużenie terminu o kolejne dwa lata tj. do końca III kwartału 2013 r., który nie został w całości przez organ uwzględniony, gdyż organ przedłużył skarżącemu termin po raz kolejny ale o rok tj. do dnia 30 kwietnia 2012 r. Zagadnienie winy użytkownika wieczystego w niedotrzymaniu terminu ma znaczenie wyłącznie przy rozpatrywaniu wniosku o przedłużenie terminu złożonego na podstawie art. 62 ust. 4, gdyż tylko wówczas bada się, czy termin nie mógł być dotrzymany z przyczyn niezależnych od użytkownika. Przepis art. 62 ust. 2 ustawy nie uzależnia natomiast nałożenia opłaty za niedotrzymanie terminu zabudowy nieruchomości od przyczyn braku zabudowy, w tym zawinienia użytkownika wieczystego. Możliwość ustalenia opłaty dodatkowej uzależniona jest wyłącznie od stwierdzenia faktu niedotrzymania przez użytkownika wieczystego zastrzeżonego w umowie terminu zagospodarowania nieruchomości. (vide: wyrok NSA z dnia 8 listopada 2006 r. sygn. I OSK 1031/05 Lex nr 321551, wyrok NSA z dnia 4 czerwca 2009 r. sygn. I OSK 843/08 dostępny na stronie internetowej www.nsa.gov.pl) Okoliczności dotyczące przyczyn niedotrzymania terminu zabudowy nie podlegały zatem ustalaniu w niniejszym postępowaniu, jako nie mające istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Podniesione w skardze zarzuty naruszenia przepisów postępowania - art. 7, 77 i 107 k.p.a. nie zasługują zatem na uwzględnienie. Odnośnie braku ujawnienia terminu zabudowy nieruchomości w księdze wieczystej wskazać należy, że zgodnie z § 37 ust. 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 września 2001 r. w sprawie prowadzenia ksiąg wieczystych i zbiorów dokumentów (Dz. U. nr. 102 poz. 1122 ze zm.) w dziale I-Sp księgi wieczystej prowadzonej dla gruntu oddanego w użytkowanie wieczyste w łamie 3 wpisuje się termin, do kiedy zostało ustanowione użytkowanie wieczyste, oraz sposób korzystania z nieruchomości, wynikający z umowy o oddanie nieruchomości gruntowej w użytkowanie wieczyste. Wpisanie terminu zabudowy w księdze wieczystej może nastąpić w ramach opisu sposobu korzystania z nieruchomości. Wpis taki nie ma jednak charakteru konstytutywnego i jego brak nie niweczy skuteczności postanowienia umowy o wyznaczeniu terminu zabudowy nieruchomości. Art. 27 ustawy stanowi, że wpisu w księdze wieczystej wymaga oddanie nieruchomości gruntowej w użytkowanie wieczyste i przeniesienie tego prawa w drodze umowy. Wpis ten jest zatem niezbędny do powstania i przeniesienia prawa. Natomiast ustawa nie przewiduje mocy konstytutywnej wpisu dla wszystkich postanowień zawartej umowy. Brak wskazania terminów zabudowy nieruchomości w księdze wieczystej nie wyłącza zatem ich mocy obowiązującej w stosunku do skarżącej jako strony zawartej umowy. Z momentem zawarcia umowy przeniesienia użytkowania wieczystego skarżąca nabyła wszystkie prawa i obowiązki wynikające z pierwotnie zawartej umowy. Niezależnie od powyższego wskazać należy, że należy treść umowy użytkowania wieczystego i wynikający z niej termin zabudowy nieruchomości winne być skarżącej znane. Oczywistym jest bowiem, że nabywając prawo użytkowania wieczystego skarżąca winna zapoznać się z warunki jego ustanowienia. Dodatkowo wskazać należy, że strona zawierająca umowę użytkowania wieczystego miała świadomość konieczności przeprowadzenia na terenie objętym użytkowaniem wieczystym badań archeologicznych. Od daty zawarcia umowy w 2006 r. upłynął okres 7 lat, pierwotny termin zabudowy upłynął w kwietniu 2009 r. Przez okres ponad 7 lat użytkownik wieczysty nie poczynił w istocie żadnych kroków w celu zabudowy nieruchomości. Położenie nieruchomości będącej przedmiotem umowy w [...] – centralnie położonej dzielnicy miasta przemawia za szybką zabudową nieruchomości, wymierzenie opłaty dodatkowej winno zatem zmobilizować użytkownika wieczystego do podjęcia starań w tym zakresie. Skarga jako bezzasadna podlega oddaleniu na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło