II SA/Gd 554/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska (spr.) Sędziowie: WSA Jolanta Górska WSA Dorota Jadwiszczok po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. M. o wyłączenie sędziów w sprawie ze skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 lutego 2017 r., nr [...] w przedmiocie przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej postanawia: oddalić wniosek o wyłączenie sędziów WSA w Gdańsku: Katarzyny Krzysztofowicz i Dariusza Kurkiewicza oraz Asesora WSA w Gdańsku Magdaleny Dobek - Rak. Wyrokiem z dnia 28 grudnia 2017 r. w sprawie sygn. akt II SA/Gd 554/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę A. M. na opisaną decyzję Samorządowego Kolegium odwoławczego. Skarżący pismem z dnia 10 stycznia 2018 r. złożył wniosek o wyłączenie sędziów orzekających w sprawie: Dariusza Kurkiewicza, Katarzyny Krzysztofowicz i Magdaleny Dobek – Rak Jak wynika z treści wniosku skarżący powołuje się na uzasadnione wątpliwości co do bezstronności sędziów, gdyż jego zdaniem sąd zaaprobował decyzje wadliwe i rażąco naruszające obowiązujące przepisy. Sędziowie i asesor, których niniejszy wniosek dotyczył, złożyli oświadczenia, że w przedmiotowej sprawie nie istnieje żadna okoliczność tego rodzaju, która mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności, jak również żadna z okoliczności wskazanych w art. 18 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. Rozpoznając wniosek Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 18 i art. 19 p.p.s.a. wyłączenie sędziego od orzekania w sprawie sądowoadministracyjnej może nastąpić z mocy samej ustawy bądź też na wniosek strony. Przepis art. 18 § 1 p.p.s.a. stanowi, że sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. W przedmiotowej sprawie nie zachodzi żadna z wyżej wskazanych przyczyn wyłączenia sędziego z mocy ustawy. Niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, w przepisie art. 19 p.p.s.a. wymienia się tzw. względne przesłanki wyłączenia. Zgodnie z tym przepisem sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Okoliczności, o których mowa w art. 19 p.p.s.a. obejmują zarówno te związane z osobistymi stosunkami między sędzią, a stroną czy jej przedstawicielem, ale także inne uwarunkowania zewnętrzne i wewnętrzne, które w przypadku konkretnego sędziego mogą budzić uzasadnione wątpliwości co do wydania orzeczenia opartego na w pełni zobiektywizowanych przesłankach. Badając wniosek skarżącego oparty na przepisie art. 19 p.p.s.a. sąd uznał, że skarżący nie wykazał w istocie, by w sprawie mogły zachodzić jakiekolwiek wątpliwości co do bezstronności wymienionych sędziów i asesora. W ocenie sądu wniosek oparty jest na subiektywnych odczuciach wywołanych wyrokiem niezgodnym z oczekiwaniem skarżącego i jego osobistym osądem co do wadliwości zaskarżonych decyzji. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 4 marca 2014 r. sygn. akt I OZ 138/14 (dostępny w CBOSA na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl) obowiązek uprawdopodobnienia przyczyn wyłączenia spoczywa na stronie wnioskującej o wyłączenie sędziego. Powinny to być takie przyczyny, które pozostają w związku przyczynowym między ich wystąpieniem, a powstaniem oceny, że prawdopodobne jest, że w danych okolicznościach sędzia może okazać się nieobiektywny. Żądając wyłączenia sędziego w trybie art. 19 p.p.s.a. nie wystarczy powołać się na abstrakcyjne przyczyny, które w przekonaniu wnioskodawcy dają podstawę do wyłączenia. Brak bezstronności sędziego może wynikać z istnienia osobistych związków tego sędziego ze stronami sporu sądowego, które wpływają na jego obiektywizm w sprawie (zob. też postanowienie NSA z dnia 15 marca 2016 r., sygn. akt I OZ 203/16, LEX nr 2003508). Natomiast niezadowolenie strony z wyniku postępowania sądowego wywołanego jego skargą nie stanowi podstawy do wyłączenia sędziów orzekających w danej sprawie. Do wyłączenia sędziego nie wystarczy bowiem subiektywne przekonanie, że sędzia nie jest bezstronny, gdyż wydał wyrok niekorzystny dla wnioskodawcy. Sąd podziela też pogląd wyrażony w postanowieniu NSA z dnia 1 października 2014 r., sygn. akt II OZ 1008/14 (LEX nr 1530774), że wyłączenie sędziego, o którym mowa w art. 19 p.p.s.a., ma zapewnić obiektywizm sądu i nie może być traktowane jako możliwość eliminowania w postępowaniu sędziów, których strona uznaje za nieodpowiadających subiektywnemu pojmowaniu swoich interesów. Nie może tym samym służyć umożliwieniu stronie wybierania składów sędziowskich według jej subiektywnego odczucia. W szczególności nie stanowi uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności przeświadczenie strony co do tego, że sędzia prowadzi proces wadliwie, zwłaszcza nieobiektywnie czy też stronniczo. Podobnie subiektywny pogląd strony co do trafności orzeczenia podjętego z udziałem danego sędziego nie stanowi przesłanki wyłączenia sędziego od rozpoznania danej sprawy. Z przedstawionych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku stwierdził, że skoro nie występują okoliczności, o których mowa w art. 18 i art. 19 p.p.s.a., to brak jest podstaw do wyłączenia wymienionych w sentencji sędziów i asesora WSA, wobec czego wniosek skarżącego podlegał oddaleniu.