II SA/Gd 650/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w następującym składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A sp. j. z siedzibą w S. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 sierpnia 2018 r., nr [...] w przedmiocie nieważności decyzji w sprawie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. A. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 17 sierpnia 2018 r. orzekającą o stwierdzeniu nieważności decyzji Wójta Gminy z 15 lutego 2016r. w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia pn. "Budowa zakładu produkcji mączki rybnej i olejów rybnych wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną, zlokalizowanego na działce nr [..] w obrębie W., gmina S., w rejonie specjalnej strefy ekonomicznej". W skardze zawarto wniosek w wstrzymanie zaskarżonej decyzji z uwagi na fakt, że w oparciu o decyzję, której nieważność stwierdzono skarżonym rozstrzygnięciem, Starosta w dniu 21 czerwca 2016 r. wydał decyzję zezwalającą na realizację inwestycji. Budowa zakładu została rozpoczęta, trwa od przeszło 2 lat, znajduje się w zaawansowanym stadium, a zatem wykonalność skarżonej decyzji prowadząca do uchylenia pozwolenia na budowę spowoduje znaczą szkodę i trudne do odwrócenia skutki w majątku skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Stosownie do art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302; zwanej dalej p.p.s.a.) wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Instytucja wstrzymania wykonania ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04 (http://orzeczenia.nsa.gov.pl), "znaczna szkoda" to taka, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalone jest stanowisko, że przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej poprzez wstrzymanie wykonania decyzji mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania (por. postanowienia NSA: z 14.12.2009 r., II OSK 1898/09; z 19.07.2012 r., II OZ 609/12; z 29.02.2012 r., II OZ 116/12; z 08.10.2015 r., II OZ 966/15 - CBOSA). Takiego charakteru nie ma, w ocenie Sądu, decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia. Podobnie ocenić należy aspekt wykonalności decyzji stwierdzającej nieważność decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Decyzje dotyczące określania środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia – nie mając przymiotu wykonalności i będąc wydawanymi na wstępnym etapie procesu inwestycyjnego – ze swej istoty nie może powodować niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienia NSA: z 02.10.2012 r., II OZ 826/12; z 02.06.2016 r., II OZ 567/16; z 12.05.2016 r., II OZ 448/16; z 18.10.2017 r., II OZ 1226/17 - CBOSA). Wydanie decyzji środowiskowej nie przesądza o tym, czy inwestor w ogóle uzyska pozwolenie na budowę. Ustalenie środowiskowych uwarunkowań dla określonego przedsięwzięcia nie oznacza więc automatycznie zgody na podjęcie jakichkolwiek robót budowlanych związanych z jego realizacją. Już z tych powodów wniosek skarżącej nie zasługiwał na uwzględnienie, a na uwadze mieć należy, że w istocie skarżąca dąży do wstrzymania wykonalności pozwolenia na budowę, które zostało wydane przy uwzględnieniu treści wyeliminowanej z obrotu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Jednak nie jest możliwe uwzględnienie jej wniosku, bowiem z cytowanego przepisu art. 61 § 3 wynika, że wstrzymanie może dotyczyć jedynie aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Tymczasem pozwolenie na budowę nie mieści się w granicach rozpoznawanej sprawy, ponadto skarżąca będąc inwestorem przedmiotowej inwestycji może zaprzestać realizacji inwestycji do momentu zakończenia niniejszego postępowania. Pozwoli to uniknąć szkody w majątku skarżącej, która została wskazana jako uzasadnienie dla wniosku. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.