II SA/Gd 662/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz (spr.) Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Asesor WSA Justyna Dudek-Sienkiewicz po rozpoznaniu w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi D. B. na postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia 30 czerwca 2025 r., nr WOP.7722.62.2025.MH w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych oddala skargę. D. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku, którym utrzymano w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie Puckim w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych. Skargę wniesiono w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Pismem z 22 sierpnia 2024 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie Puckim (dalej jako PINB) zawiadomił o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie zabudowy zlokalizowanej na terenie działki nr [...] położonej w obrębie ewidencyjnym K., gmina K. oraz o terminie przeprowadzenia oględzin. W odpowiedzi z 3 września 2024 r. D. B. poinformował, że jest rolnikiem i działka rolna o nr [...] wchodzi w skład jego gospodarstwa rolnego, a zabudowa została wykonana na podstawie art. 29 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo budowlane (dalej jako P.b.). Podczas oględzin przeprowadzonych w dniu 21 października 2024 r. inspektorzy PINB ustalili, że na terenie ww. działki nr [...] w K. D. B. pobudował bez wymaganego pozwolenia na budowę m.in. tymczasowy obiekt budowlany – przyczepę kempingową, parterowy nietrwale związany z gruntem – posadowiony na stalowych podporach oraz kołach usytuowanych na gruncie rodzimym, pełniący funkcję rekreacji indywidualnej o wymiarach 2,25 m x 3,60 m. Pismem z 21 listopada 2024 r. PINB wezwał D. B. do ustosunkowania się do załączonego protokołu oględzin i złożenia oświadczenia, co do daty budowy i inwestora przedmiotowego obiektu. W odpowiedzi z 16 grudnia 2024 r. D. B. poinformował, że jest inwestorem przedmiotowej przyczepy kempingowej i że została ona "trwale posadowiona od listopada 2020r.". Postanowieniem z 2 stycznia 2025 r. nr PINB.5140.132a.2024.PO PINB: (1) wstrzymał roboty budowlane przy posadowieniu tymczasowego obiektu budowlanego - przyczepy kempingowej, parterowego, nietrwale związanego z gruntem - posadowionego na stalowych podporach oraz kołach usytuowanych na gruncie rodzimym pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej o wymiarach 2,25 m x 3,60 m, posadowionego bez wymaganego pozwolenia na budowę na terenie działki nr [...] położonej w obrębie ewidencyjnym K. gmina K.; (2) poinformował o możliwości złożenia wniosku o legalizację ww. obiektu budowlanego w terminie 30 dni od dnia otrzymania postanowienia oraz o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji o legalizacji obiektu budowlanego. W uzasadnieniu PINB podkreślił, że samowola budowlana jest naruszeniem konkretnych przepisów Prawa budowlanego i jako taka winna być sankcjonowana w celu przywrócenia stanu zgodnego z prawem, a należy zauważyć iż wyżej wymieniona inwestycja realizowana jest na terenach objętych całkowitym zakazem zabudowy. Tak więc osoby, które dopuściły się aktu samowoli budowlanej muszą się liczyć z konsekwencjami wynikającymi z ustawy Prawo budowlane przewidzianymi dla sprawców tego czynu. Następnie organ przywołał definicję tymczasowego obiektu budowlanego z art. 3 pkt 5 P.b. oraz treść art. 29 ust. 1 pkt 7 P.b., zgodnie z którym nie wymaga decyzji pozwolenia na budowę, natomiast wymaga zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, budowa tymczasowych obiektów budowlanych niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. Jednakże przedmiotowy obiekt zlokalizowany jest na działce nr [...] od listopada 2020 r. do chwili obecnej, tj. zdecydowanie dłużej niż 180 dni. Skoro inwestor nie dokonał zgłoszenia do Starosty Puckiego zamiaru posadowienia przedmiotowego obiektu budowlanego, to powyższy przepis w ogóle nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie. W związku z tym bezsprzeczne jest, że na posadowienie przedmiotowego tymczasowego obiektu budowlanego inwestor winien był uzyskać decyzję Starosty Puckiego o pozwoleniu na budowę. Takiej decyzji inwestor nie uzyskał, a zatem przedmiotowa inwestycja stanowi samowolę budowlaną. Po rozpatrzeniu zażalenia inwestora postanowieniem z 30 czerwca 2025 r. nr WOP.7722.62.2025.MH Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Gdańsku (dalej jako WINB) utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. W uzasadnieniu organ II instancji wyjaśnił, że przesyłka adresowana do D. B. zawierająca postanowienie PINB została nadana za pośrednictwem Poczty Polskiej. Następnie PINB złożył do Poczty Polskiej reklamację co do tej przesyłki. Pismem z 10 marca 2025 r. Poczta Polska poinformowała organ I instancji, że reklamacja została uwzględniona a przesyłka została uznana za zaginioną. Następnie przesyłka została ponownie przesłana D. B. w dniu 13 marca 2025 r. i doręczona w dniu 18 marca 2025 r., a pismem z 19 marca 2025 r. D. B. złożył zażalenie. Następnie WINB powołał się na art. 3 pkt 5 P.b. wskazując, że w przepisie tym zostały wyróżnione dwa rodzaje tymczasowych obiektów budowlanych: pierwszy z nich to obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub do rozbiórki, a drugi z nich to obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem. Katalog tymczasowych obiektów budowlanych nie jest zamknięty i w każdej sprawie należy dokonać, mając na uwadze cechy danego obiektu, indywidualnej oceny, czy może on być zakwalifikowany jako tymczasowy obiekt budowlany. Powołując się na orzecznictwo WINB wyjaśnił, że przy ocenie innych typów obiektów, które nie zostały wymienione w ww. przepisie, konieczne jest zastosowanie dodatkowego kryterium. Według podglądu prezentowanego w utrwalonym orzecznictwie sądów administracyjnych dotyczącym barakowozów, przyczep kempingowych, ruchomych kiosków lub innych podobnych obiektów takim kryterium powinien być przede wszystkim cel, w jakim dany obiekt został umieszczony na nieruchomości oraz zakres jego funkcjonowania na tej nieruchomości. Przyczepa kempingowa, służąca do zaspakajania celów rekreacyjno-wypoczynkowych stojąca w jednym miejscu stanowi w istocie obiekt budowlany, a nie pojazd w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym. Wobec powyższego przedmiotowa przyczepa kempingowa nietrwale związana z gruntem, której stabilności i posadowienie (także ze względów bezpieczeństwa) w konkretnym miejscu na terenie przedmiotowej działki nr [...] w K. zapewnia posadowienie na stalowych podporach oraz kołach usytuowanych na gruncie rodzimym - jest tymczasowym obiektem budowlanym, o którym w art. 3 pkt 5 P.b. Ponadto okoliczności sprawy i materiał dowodowy w aktach pozwalają na stwierdzenie, że posadowienie przedmiotowej przyczepy kempingowej na przedmiotowej działce w listopadzie 2020 r. służyło (i wciąż służy) zaspakajaniu celów rekreacyjno- wypoczynkowych. Tym samym to właściciel działki (tzn. D. B.) spowodował, że pełni ona obecnie funkcję obiektu budowlanego (tymczasowego obiektu budowlanego) w rozumieniu przepisów P.b. Dalej organ II instancji wskazał, że fakt trwałego związania obiektu budowlanego z gruntem bądź brak takiego trwałego połączenia obiektu budowlanego z gruntem nie przesądza o tym, czy wymagane jest pozwolenie na budowę, względnie zgłoszenie. To, czy wymagane jest pozwolenie na budowę czy też zgłoszenie właściwemu organowi, wynika bowiem z przepisów art. 28, 29 i 30 P.b. Zgodnie z obecnie obowiązującym art. 29 ust. 1 pkt 7 P.b. nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, ale zgłoszenia, o którym mowa w art. 30 tej ustawy, budowa tymczasowych obiektów budowlanych niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce - w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. A contrario posadowienie obiektu (w tym przyczepy) w konkretnym miejscu w sposób stały i niewskazujący na zamiar jej przemieszczenia w okresie 180 dni lub rozbiórki w ww. okresie (licząc od daty jej posadowienie na działce, tj. od listopada 2020 r.) wymaga uzyskania decyzji - pozwolenia na budowę. Niewątpliwie przedmiotowa przyczepa kempingowa (według materiału w aktach sprawy) istnieje dłużej niż 180 dni i dotychczas nie została "rozebrana", ani przeniesiona w inne miejsce przed upływem tego terminu. Pozostawanie tego obiektu (przyczepy) na nieruchomości przez czas przekraczający 180 dni oznacza, że nie mógł on zgodnie z prawem (tzn. z art. 29 ust. 1 pkt 7 P.b.) być zrealizowany w oparciu o zgłoszenie, lecz wymagał pozwolenia na budowę. To właśnie w ramach czasowych przypisanych dla obiektów tymczasowych ogniskuje się istota tych obiektów, nazywanych właśnie tymczasowymi. Dla oceny tej kwestii należy przyjąć stan prawny od dnia 19 września 2020 r., skoro przedmiotowa przyczepa kempingowa została trwale posadowiona od listopada 2020 r. W ocenie WINB w świetle zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego, przedmiotowej przyczepy kempingowej (z uwagi na jej wygląd zewnętrzny, fabryczną konstrukcję i cechy typowe dla współczesnych "przyczep kempingowych), nie można uznać (według argumentacji zażalenia) za obiekt związany z produkcją rolną i uzupełniający zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej. Parametry działki nr [...] (o powierzchni 0.07 ha, ŁIV - Łąki trwałe) wskazują, że nie może ona służyć racjonalnej gospodarce rolnej. Przepis art 29 ust 2 pkt 33 P.b. zwalniający zarówno z pozwolenia na budowę jak i ze zgłoszenia, został dodany przez ustawodawcę do ustawy Prawo budowlane dopiero na mocy art. 2 ust. 1 lit. b ustawy z dnia 9 maja 2023 r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy - Prawo budowlane oraz ustawy o transporcie kolejowym (Dz.U z 2023 r. poz. 967) i wszedł w życie z dniem 3 czerwca 2023 r. Tym samym przepis ten nie obowiązywał w momencie wykonywania robót budowlanych polegających na budowie przedmiotowego obiektu. Zdaniem WINB w świetle informacji i argumentacji przedstawionych przez D. B. w toku postępowania przed wydaniem zaskarżonego postanowienia i w toku niniejszego postępowania zażaleniowego - nie zostało wykazane, że deklarowana przez inwestora działalność na terenie przedmiotowej działki spełniała kryteria wymagane przy prowadzeniu gospodarstwa rolnego w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym, ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego, Kodeksu cywilnego czy też ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników. Ponadto materiał dowodowy w aktach sprawy prowadzi do wniosku, że przedmiotowy obiekt nie jest elementem zabudowy zagrodowej na działce siedliskowej. Przedmiotowa działka jest zlokalizowana w sąsiedztwie licznych działek o podobnych parametrach, na których zlokalizowana jest zabudowa w postaci przyczep kempingowych, obiektów tzw. domków holenderskich i innych podobnych obiektów służących celom rekreacyjnym (por. zdjęcie lotnicze dostępne w serwisie geoportal.gov.pl i w aktach WINB). Teren działki nr [...] jest obecnie objęty ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (uchwała nr XLVI 1/478/2022 z dnia 31 marca 2022 r. Rady Gminy Krokowa, Dz. Urz. Województwa Pomorskiego z dnia 25 maja 2022 r., poz. 2024, data wejścia w życie: 25 czerwca 2022 r.), według których, na terenie oznaczonym symbolem 1.28.R (przeznaczenie terenu: tereny rolnicze) został wprowadzony zakaz wszelkiej zabudowy i nie dopuszcza się tymczasowego zagospodarowania, urządzania i użytkowania terenu. W ocenie WINB powyższe potwierdza, że na terenie działki nr [...] nie jest możliwa jakakolwiek zabudowa, w tym zabudowa związana z produkcją rolną, a teren tej działki może być użytkowany tylko bez zabudowy. Ponadto organ II instancji zauważył, że pogląd, co do samowolnego charakteru zabudowy działek "rolnych" zlokalizowanych na terenie obr. K., gmina K., tzn. działek powstałych w wyniku bardzo licznych podziałów dotychczasowych nieruchomości na początku lat 90. XX wieku (co z kolei miało świadczyć o zaniechaniu upraw polowych na tym terenie i o braku możliwości racjonalnego użytkowania tych działek w celach rolniczych), był akceptowany w orzecznictwie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku już w latach 2006-2009, a zapisy obecnie obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego potwierdzają adekwatność tego poglądu także co do zabudowy zlokalizowanej na terenie działki nr [...]. W ocenie WINB protokolarne ustalenia organu I instancji poparte dokumentacją fotograficzną (obejmującą zarówno przedmiotowy obiekt, jak i teren przedmiotowej działki) potwierdzają, że przedmiotowy obiekt umożliwia okresowe w nim zamieszkiwanie, wobec czego powinien być traktowany jako tymczasowy obiekt budowlany pełniący funkcję rekreacji indywidualnej (typu "przyczepa kempingowa"). Tym samym, w świetle materiału dowodnego w aktach sprawy, nie można zaakceptować poglądu - w świetle informacji i argumentacji przedstawionych przez D. B. w toku niniejszego postępowania zażaleniowego w piśmie z 26 maja 2025 r., że (objęta zakazem zabudowy) działka nr [...] w obr. K., gmina K., województwo p., zlokalizowana w odległości około 500 km od gospodarstwa rolnego ("zagrodowego"), które D. B. prowadzi w miejscowości S., gmina S., województwo ł., może być uważana za część tego gospodarstwa, czy też za użytek rolny pozostający w bezpośrednim związku funkcjonalnym z tym gospodarstwem. W skardze na powyższe postanowienie inwestor zarzucił: 1) naruszenie jego interesu prawnego poprzez zastosowanie niewłaściwej oceny charakteru obiektu posadowionego na działce nr [...] i tym samym powołanie się na niewłaściwą podstawę prawną; 2) naruszenie artykułu 36 k.p.a. poprzez niezawiadomienie strony o niezałatwieniu sprawy w terminie; 3) powołanie się Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego na ustalenia obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z dnia 31 marca 2022 r.; 4) subiektywną ocenę organu w sprawie racjonalności gospodarki rolnej. Skarżący wniósł o odrzucenie postanowienia oraz o przyjęcie posadowienia obiektu na podstawie art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. (Dz. U. 2020 r. poz. 471). W uzasadnieniu Skarżący wyjaśnił, że przedmiotowa przyczepa nie została uznana przez WINB za obiekt związany z produkcją rolną ze względu na subiektywną ocenę wyglądu zewnętrznego oraz bez podania podstawy prawnej. Tymczasem obiekt ten został posadowiony na podstawie ustawy z dnia 13 lutego 2020 r., więc w związku z tym nie było dokonane zgłoszenie rozpoczęcia budowy ani zakończenia robót budowlanych, co za tym idzie nie była wymagana decyzja na użytkowanie. Ocena końca budowy pozostaje wyłącznie w ocenie inwestora i właściciela działki. Ponadto WINB powołuje się na ustalenia obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (uchwała nr XLVII/478/2022 z dnia 31 marca 2022 r. Rady Gminy Krokowa, Dz. Urz. Województwa Pomorskiego z dnia 25 maja 2022 r., poz. 2024, data wejścia w życie: 25 czerwca 2022 r.). Posadowienie wyżej wymienionego obiektu miało miejsce w listopadzie 2020 r. W ocenie PINB proces budowlany wciąż trwa, natomiast obiekt został posadowiony na działce w listopadzie 2020 r. i cały proces trwał jeden dzień. Obiekt jest ustawiony na stalowych podporach opartych na cegłach luźno ułożonych na gruncie rodzimym. Zgodnie z art. 29 pkt 2 podpunkt 1 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. zabudowa zagrodowa związana z produkcją rolną znajduje się pod adresem S. [...], S., natomiast wyżej wymieniony obiekt pełni funkcję obiektu gospodarczego związanego z produkcją rolną uzupełniającą. Na terenie działki [...] prowadzone jest rolnictwo ekstensywne, drobnotowarowe i tradycyjne. W odpowiedzi na skargę Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Gdańsku wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm.), dalej jako p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. W wyniku takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.). Z kolei z art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym, sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. W tak zakreślonych granicach przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie było postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z 30 czerwca 2025 r., którym utrzymano w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie Puckim z 2 stycznia 2025 r. w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych. Materialnoprawną podstawą wydanych w sprawie postanowień są przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 418) – dalej jako P.b. Zgodnie z ogólną zasadą wyrażoną w art. 28 ust. 1 tej ustawy roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31, które wskazują budowa jakich obiektów i wykonywanie jakich robót budowlanych nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, natomiast wymaga zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, a których nie wymaga ani pozwolenia na budowę ani ww. zgłoszenia. Natomiast w przypadku tzw. samowoli budowlanej stosownie do art. 48 ust. 1 P.b. organ nadzoru budowlanego wydaje postanowienie o wstrzymaniu budowy w przypadku obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie albo wybudowanego: 1) bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo 2) bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia. Przy czym postanowienie o wstrzymaniu budowy wydaje się również w przypadku zakończenia budowy (art. 48 P.b. ust. 5 P.b.) – zatem niezasadny jest pogląd Skarżącego, że zdaniem organu II instancji "proces budowlany wciąż trwa" (s. 2 skargi in fine). Powyższe oznacza, że przesłanką wszczęcia postępowania z art. 48 P.b. jest w każdym przypadku brak ważnego i wymaganego prawem pozwolenia lub zgłoszenia albo wniesiony sprzeciw do zgłoszenia – zarówno w trakcie trwania budowy, jak i po jej zakończeniu. Wobec tego, postępowanie w tym trybie będzie prowadzone w sytuacji, w której inwestor całkowicie zignorował władcze uprawnienia organów budowlanych do oceny w zakresie zgodności z prawem zamierzenia inwestycyjnego oraz udzielenia formalnej zgody lub braku sprzeciwu na jego realizację. W konsekwencji, poczynienie ustaleń, iż trwa budowa bądź został posadowiony obiekt w sposób sprzeczny z zasadami wynikającymi z art. 28-30 P.b. obliguje organ nadzoru budowlanego do wszczęcia postępowania na podstawie art. 48 ust. 1 lub ust. 5 P.b. Pierwszym etapem tego postępowania jest zaś wydanie postanowienia o wstrzymaniu budowy (art. 48 ust. 1 P.b.). W myśl art. 48 ust. 3 P.b. w postanowieniu o wstrzymaniu budowy informuje się o możliwości złożenia wniosku o legalizację obiektu budowlanego lub jego części oraz o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji o legalizacji obiektu budowlanego lub jego części oraz o zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej. W terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia o wstrzymaniu budowy inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego może złożyć wniosek o legalizację (art. 48a ust. 1 P.b.). Natomiast brak legalizacji samowoli budowlanej prowadzi do obligatoryjnego orzeczenia nakazu rozbiórki (art. 49e P.b.). Jak wynika z akt sprawy, przedmiotowy obiekt został zlokalizowany na działce nr [...] w K., gmina K., i stanowi własność Skarżącego (vide: Informacja z operatu ewidencyjnego w zakresie gruntów sporządzona w dniu 5 lipca 2024 r., akta organu I instancji). Na wskazanej działce znajduje się m.in. sporny obiekt – przyczepa kempingowa, której inwestorem jest Skarżący, który posadowił ją na tej działce w listopadzie 2020 r. (vide: oświadczenie Skarżącego z 16 grudnia 2024 r., akta organu I instancji). Kwestią sporną w niniejszej sprawie jest kwalifikacja przedmiotowego obiektu, gdyż Skarżący zarzuca organom nadzoru budowlanego poczynienie błędnych ustaleń co do jego charakteru. Organy obu instancji stanęły bowiem na stanowisku, że mamy do czynienia z tymczasowym obiektem budowlanym, który służy zaspokajaniu celów rekreacyjno-wypoczynkowych, natomiast w ocenie Skarżącego przedmiotowa działka wchodzi w skład jego gospodarstwa rolnego, a sporny obiekt został usytuowany zgodnie z prawem, tj. na podstawie art. 29 ust. 2 pkt 1 P.b., zgodnie z którym nie wymagał ani zgłoszenia ani bez pozwolenia na budowę. Kwalifikacja charakteru obiektu budowlanego na działce jest kluczowa, bowiem w zależności od tego, z jakim rodzajem obiektu mamy do czynienia w danej sprawie inne będą wymogi związane z jego legalnym posadowieniem (tj. brak konieczności dokonania zgłoszenia lub uzyskania pozwolenia na budowę, konieczność dokonania zgłoszenia albo konieczność uzyskania pozwolenia na budowę). Przy czym warunkiem zainicjowania postępowania legalizacyjnego jest stan faktyczny konkretnej sprawy, z którego wynika, że inwestor pomimo obowiązku nie dokonał zgłoszenia bądź nie uzyskał pozwolenia na budowę obiektu, dopuszczając się tym samym samowoli budowlanej. W tej sytuacji najistotniejszą kwestią jest kwalifikacja prawnobudowlana samowolnej zabudowy i ocena jej z punktu widzenia wymogów Prawa budowlanego. W orzecznictwie sądów administracyjnych jednolicie wskazuje się, że naruszenia Prawa budowlanego powinny być oceniane według przepisów obowiązujących w dacie popełnienia samowoli, natomiast zastosowanie przepisów dotyczących usuwania skutków samowoli uzależnione jest od okoliczności konkretnej sprawy, z zachowaniem zasady, że organy wydają decyzje według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie rozstrzygania sprawy. Istotne jest bowiem rozróżnienie samego zdarzenia prawnego, jakim jest samowola budowlana, od jej likwidacji (zob. uchwała NSA z 16 grudnia 2013 r. sygn. akt II OPS 2/13, orzeczenia.nsa.gov.pl). Powyższe oznacza, że ustalenia czy dane roboty budowlane podlegały reglamentacji przepisów P.b., w tym w szczególności czy na ich wykonanie konieczne było uzyskanie pozwolenia na budowę, dokonanie zgłoszenia, czy też można ich było dokonać bez jakichkolwiek formalności, należy dokonywać na podstawie przepisów obowiązujących w okresie wybudowania danego obiektu. W ocenie składu orzekającego prawidłowa jest kwalifikacja analizowanej zabudowy jako tymczasowego obiektu budowlanego w rozumieniu art. 3 pkt 5 P.b., pełniącego funkcję rekreacyjną. Zgodnie z przytoczonym przepisem przez tymczasowy obiekt budowlany należy rozumieć obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe, przenośne wolno stojące maszty antenowe. Jak wynika zatem z treści art. 3 pkt 5 P.b. niektóre rodzaje tymczasowych obiektów budowlanych zostały wyraźnie przez ustawodawcę wymienione (np. kioski uliczne, barakowozy, obiekty kontenerowe), ale też redakcja tego przepisu pozwala na stwierdzenie, że przytoczone wyliczenie ma charakter przykładowy. Dlatego przy ocenie innych typów obiektów, które nie zostały wymienione w tym przepisie, a więc np. przyczep czy tzw. domków holenderskich, konieczne jest zastosowanie dodatkowego kryterium. Opierając się na utrwalonym orzecznictwie sądów administracyjnych dotyczącym barakowozów, przyczep kempingowych, ruchomych kiosków lub innych podobnych obiektów, takim kryterium powinien być przede wszystkim cel, w jakim dany obiekt został umieszczony na nieruchomości oraz okres jego funkcjonowania na tej nieruchomości (zob. wyroki NSA: z 13 marca 2009 r. sygn. akt II OSK 348/08, z 29 maja 2012 r. sygn. akt II OSK 423/11 oraz z 10 maja 2013 r. sygn. akt II OSK 39/12, orzeczenia.nsa.gov.pl). Zatem zarzut Skarżącego, iż WINB powołuje się na ustalenia obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który został uchwalony w dniu 31 marca 2022 r. (a więc po dacie posadowienia spornego obiektu) jest niezasadny. Posadowienie przyczepy w określonym miejscu w sposób zapewniający jej stabilność z przeznaczeniem na cele mieszkalne, czy rekreacyjne właścicieli lub osób trzecich na określonej nieruchomości jest budową w rozumieniu art. 3 pkt 6 P.b. (wykonywaniem obiektu budowlanego w określonym miejscu). Zgodnie zaś z art. 28 ust. 1 P.b. budowa jest dopuszczalna jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. Zarówno w dacie posadowienia obiektu na przedmiotowej działce (listopad 2020 r.), jak i w obecnym stanie prawnym (data wydania postanowienia przez organ II instancji – 30 czerwca 2025 r.), zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 7 P.b. nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, ale zgłoszenia, o którym mowa w art. 30 tej ustawy, budowa tymczasowych obiektów budowlanych niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce - w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. A zatem posadowienie przyczepy kempingowej w określonym miejscu w sposób stały i niewskazujący na zamiar przemieszczenia lub rozbiórki w okresie 180 dni (licząc od posadowienia obiektu na działce), a na brak woli takiego przemieszczenia wskazują wyżej podane przez Sąd okoliczności - wymagała uzyskania pozwolenia na budowę, co poprawnie stwierdził organ II instancji. Zaś brak pozwolenia na budowę w sytuacji, gdy było ono konieczne świadczy o samowoli budowlanej i skutkuje wszczęcie postępowania, o którym mowa w art. 48 P.b. Przechodząc do argumentu Skarżącego, iż prowadzi on działalność rolniczą "na działce rolnej związanej z produkcją rolną" a przedmiotowa działka "wchodzi w skład [jego] gospodarstwa rolnego" (vide: pismo Skarżącego z 3 września 2024 r., akta organu I instancji) oraz że "wykorzystuj[e] ją w celach rolniczych i obiekty tam posadowione pełnią funkcje obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną" (vide: pismo Skarżącego z 16 grudnia 2024 r., akta organu I instancji) należy zauważyć, że organ II instancji wezwał Skarżącego doprecyzowania informacji w tym zakresie (vide: pismo WINB z 9 maja 2025 r., akta organu II instancji). W odpowiedzi z 26 maja 2025 r. Skarżący poinformował, że prowadzi gospodarstwo rolne w S. (województwo ł.), gdzie zajmuje się głównie produkcją roślinną, drzewami owocowymi, krzewami oraz warzywami uprawianymi na własne potrzeby. Natomiast na działce w K. "są nasadzenia borówki amerykańskiej i maliny właściwej". W spornych obiektach Skarżący przechowuje sprzęt do pielęgnacji krzewów. Ponadto, Skarżący załączył do ww. pisma decyzję Wójta Gminy S. z 22 stycznia 2025 r. w sprawie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na 2025 r.(podatek od nieruchomości, podatek rolny, podatek leśny). Jednakże decyzja ta dotyczy działalności rolniczej na terenie gminy S. (województwo ł.), a nie w gminie K. (województwo p.). Sąd podziela pogląd WINB, iż parametry działki nr [...] w K. (0,07 ha, ŁIV – Łąki trwałe) wskazują, że nie może ona służyć racjonalnej gospodarce rolnej. Co więcej, zgodnie z obowiązującym planem miejscowym przyjętym uchwałą nr XLVII/478/2022 Rady Gminy Krokowa z 31 marca 2022 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Karwieńskie Błota I i II w gminie Krokowa (Dz. Urz. Woj. Pom. z 2022 r. poz. 2024) na terenie oznaczonym jako 1.28.R (tereny rolnicze) został wprowadzony zakaz wszelkiej zabudowy (vide: karta terenu nr 11 pkt 9 tiret pierwsze). Zgodnie z pkt. 12 dotyczącym sposobu i terminu tymczasowego zagospodarowania, urządzania i użytkowania terenu uchwałodawca wskazał: nie dopuszcza się. W kontekście produkcji rolnej w swoim piśmie z 16 grudnia 2024 r. Skarżący powołuje się na art. 29 ust. 2 pkt 33 P.b., w myśl którego nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia budowa jednokondygnacyjnych budynków gospodarczych i wiat o prostej konstrukcji, związanych z produkcją rolną, o powierzchni zabudowy do 150 m2, przy rozpiętości konstrukcji nie większej niż 6 m i wysokości nie większej niż 7 m, których obszar oddziaływania mieści się w całości na działce lub działkach, na których zostały zaprojektowane. Jak słusznie zauważył WINB, art. 29 ust. 2 pkt 33 został dodany przez art. 2 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 9 maja 2023 r. (Dz. U. z 2023 r. poz. 967) i wszedł w życie z dniem 3 czerwca 2023 r. W konsekwencji przepis ten nie obowiązywał w momencie wykonywania robót budowlanych polegających na budowie przedmiotowego obiektu (tj. w czasie posadawiania przyczepy na działce w listopadzie 2020 r.). Ponadto, Skarżący powołuje się również na art. 29 ust. 2 pkt 1 P.b., zgodnie z którym nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia budowa obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej o parametrach wskazanych w tym przepisie. Jednakże Sąd podziela pogląd organu II instancji, iż nie ulega wątpliwości, że przedmiotowa działka nie jest działką siedliskową a sporny obiekt nie uzupełnia zabudowy zagrodowej. W orzecznictwie wskazuje się bowiem, że zagrodę, rozumianą jako zespół budynków i budowli zlokalizowanych w obrębie "działki siedliskowej", tworzących zagrodę, stanowią budynki i budowle skoncentrowane wokół wspólnego obejścia (zob. wyrok NSA z 17 października 2019 r. sygn. akt II OSK 2951/17, orzeczenia.nsa.gov.pl). Z taką sytuacją z pewnością nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Na marginesie należy dodać, że w skardze Skarżący trzykrotnie powołuje się na "art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. (Dz. U. 2020 r. poz. 471)", jednakże wskazana ustawa z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (opublikowana w Dz. U. z 2020 r. poz. 471) nie zawiera art. 29 ust. 2. Przepis art. 29 tej ustawy stanowi przepis intertemporalny dotyczący wniosków o udzielenie odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych. Analiza treści skargi prowadzi natomiast do wniosku, że Skarżącemu najpewniej chodziło o art. 29 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, który jednakże – z powyżej opisanych powodów – nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Natomiast odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 36 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niepoinformowanie strony o niezałatwieniu sprawy w terminie Sąd uznał, że jest on bezpodstawny. Zarówno w postępowaniu przed organem I, jak i II instancji Skarżący (jako jedyna jego strona) był informowany o wszystkich czynnościach i za wyjątkiem jednej sytuacji korespondencja była dostarczana bez zarzutu. Faktycznie, postanowienie organu I instancji z 2 stycznia 2025 r. zostało doręczone Skarżącemu dopiero po ponad dwóch miesiącach - po ponownym wysłaniu w dniu 13 marca 2025 r., jednakże nie można przypisać winy organowi w tym, że pierwotnie wysłana przesyłka zaginęła (vide: pismo Poczty Polskiej z 10 marca 2025 r. o zaginięciu przesyłki, akta organu I instancji). Na wysłane drugi raz i dopiero wówczas poprawnie doręczone Skarżącemu postanowienie wniósł on w terminie zażalenie, które zainicjowało postępowanie przed organem II instancji, a zatem żadne jego prawa procesowe nie doznały uszczerbku. Reasumując, skład orzekający uznał, że organy obu instancji nie dopuściły się naruszeń przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania, które miałyby wpływ na wynik niniejszej sprawy. Powyższej oceny nie podważyły zarzuty skargi, które okazały się niezasadne. Zaskarżone postanowienie jest pierwszym etapem, który prowadzi albo do ewentualnej procedury legalizacyjnej (na wniosek) albo do postępowania, które zakończy się nakazem rozbiórki. Postanowienie zawiera wszystkie elementy wynikające z ustawy P.b., w tym prawidłowo informuje właściciela nieruchomości o możliwości złożenia wniosku o legalizację (vide: punkt 2 sentencji postanowienia PINB) oraz o wysokości ewentualnej opłaty legalizacyjnej (vide: pouczenie w postanowieniu PINB). Biorąc pod uwagę powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sprawę rozpoznano w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a. zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w tym trybie, jeżeli przedmiotem skargi jest m.in. postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty.