II SA/Gd 683/25

WyrokWSA w Gdańsku2026-03-04

Skład orzekający: Krzysztof Kaszubowski, Diana Trzcińska, Jakub Chojnacki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy obiekt budowlany o wymiarach 11,00 m x 3,69 m wraz z zadaszonym tarasem, posadowiony na bloczkach betonowych na płycie chodnikowej zagłębionej w gruncie, z instalacją wodociągową i kanalizacyjną, może być uznany za budynek rekreacji indywidualnej podlegający reglamentacji Prawa budowlanego, mimo twierdzeń o jego rolniczym charakterze i wykorzystaniu do produkcji rolnej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że obiekt budowlany, spełniający definicję budynku (posiadający ściany, dach, instalacje, fundamenty punktowe w postaci bloczków na płycie chodnikowej zagłębionej w gruncie), podlega przepisom Prawa budowlanego. W dacie budowy wymagał pozwolenia na budowę, a w dacie wydania postanowienia WINB – zgłoszenia. Twierdzenia o rolniczym charakterze obiektu i jego wykorzystaniu do produkcji rolnej uznano za gołosłowne i niepoparte dowodami, a także sprzeczne z planem miejscowym zakazującym zabudowy. W związku z brakiem formalności budowlanych, zasadnie wdrożono procedurę legalizacyjną.
Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na postanowienie WINB wstrzymujące roboty budowlane dotyczące obiektu budowlanego na działce nr [...]. Obiekt ten, opisany jako budynek o wymiarach 11,00 m x 3,69 m z tarasem, posadowiony na bloczkach betonowych, miał być budynkiem rekreacji indywidualnej. Skarżący twierdzili, że obiekt służy działalności rolniczej i nie wymagał pozwolenia na budowę, powołując się na późniejsze zmiany w Prawie budowlanym. Organy administracji uznały obiekt za budynek wymagający pozwolenia na budowę w dacie jego powstania (między 2021 a 2022 r.) i wdrożyły procedurę legalizacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Kaszubowski Sędziowie Sędzia WSA Diana Trzcińska (spr.) Asesor sądowy WSA Jakub Chojnacki po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2026 r. w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. Z. i M. Z. na postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia 11 lipca 2025 r., nr WOP.7722.139.2023.HB w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych oddala skargę. M. Z. i M. Z., reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych w następującym stanie sprawy: Pismem z 1 grudnia 2022 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie puckim zawiadomił o wszczęciu postępowania w sprawie zabudowy na działkach nr [...] i [...] obr. K., jednocześnie informując o planowanych oględzinach. Pismem z 31 stycznia 2023 r. skarżący zwrócił się o zmianę terminu oględzin z uwagi na chorobę. W dniu 1 lutego 2023 r. inspektorzy PINB dokonali jednak bez udziału skarżących oględzin, stwierdzając, że po 11 stycznia 2022 r. pobudowali oni bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia a) obiekt budowlany parterowy o konstrukcji drewnianej z dachem dwuspadowym, na którym zlokalizowane zostały panele fotowoltaiczne nietrwale związany z gruntem posadowiony na luźno ułożonych (bez zaprawy klejowej) bloczkach betonowych ustawionych na gruncie rodzimym, pełniący funkcję rekreacji indywidualnej o wymiarach 4,00 m x 12,00 m wraz z tarasem zadaszonym o wymiarach 42,70 m x 9,00 m, a także nie będący przedmiotem niniejszego postępowania b) obiekt budowlany pełniący funkcję gospodarczą oraz c) przyczepę kempingową. Pismem z 3 lutego 2023 r. organ wezwał skarżących do ustosunkowania się do załączonego do pisma protokołu z oględzin. W odpowiedzi skarżący pismem z 7 marca 2023 r. złożyli uwagi do przekazanego im protokołu wskazując, że na terenie działek nr [...] i [...] prowadzona jest wymagająca użycia maszyn rolniczych i zapewnienia dostępu do energii działalność rolnicza. Na potwierdzenie skarżący przedłożył świadectwo ukończenia studiów podyplomowych w zakresie rolnictwa oraz decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Pucku o wpisaniu skarżącego do ewidencji producentów rolnych. Skarżący wyjaśnił, że znajdujący się na działce nr [...] mobilny, posiadający koła, kontener służy w całości do produkcji rolnej i jedynie w celu jego tymczasowej stabilizacji został podparty luźno stojącymi bloczkami betonowymi. Kontener został wyprodukowany w 2020 r. i zgodnie z dokumentacją producenta posiada wymiary 11,00 x 3,69 m, zaś jego daszek podparty rozkładanymi podporami ma wymiary 4,60 x 2,80 m i służy do ochrony przed warunkami pogodowymi przy wykonywaniu prac związanych z produkcją rolną. Skarżący wyjaśnili dalej, że na dachu kontenera zamontowano panele fotowoltaiczne, zasilające magazyn energii, służące dostarczaniu energii dla maszyn rolniczych. Kontener ten jest przy tym przestawiany. Bezpośrednio przed kontenerem znajduje się także ustawione na luźnych bloczkach, wykorzystywane do produkcji rolnej tymczasowe, ruchome i przestawiane utwardzenie gruntu w postaci trzech lekkich paneli z kompozytu o wys. 3 x 3 m każdy. Z tyłu znajduje się szopa służąca jako magazyn narzędzi rolniczych i nawozów. Ponadto na działce okazjonalnie parkuje przyczepa kempingowa marki [...], która posiada aktualne badania techniczne i ubezpieczenie komunikacyjne, nie jest ona jednak podparta żadnymi zewnętrznymi podporami a jedynie stała na fabrycznych opuszczonych nogach. W przyszłości ma być ona wykorzystywana jako mobilny punkt sprzedaży produktów rolnych. W rezultacie zdaniem skarżącego na nieruchomości nie znajduje się żaden obiekt budowlany. Postanowieniem z 4 lipca 2023 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie puckim wstrzymał roboty budowlane przy posadowieniu obiektu budowlanego parterowego z dachem dwuspadowym, na którym zlokalizowane zostały panele fotowoltaiczne nietrwale związanego z gruntem posadowionego na luźno ułożonych (bez zaprawy klejowej) bloczkach betonowych ustawionych na gruncie rodzimym, o konstrukcji drewnianej, pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej o wymiarach 11 m x 3,69 m wraz z tarasem zadaszonym o wymiarach 4,60 m x 2,80 m, posadowionego bez wymaganego pozwolenia na budowę na terenie działki nr [...] w obrębie K. Jednocześnie PINB poinformował o możliwości złożenia wniosku legalizacyjnego. Po wniesieniu przez skarżących zażalenia na tak wydane postanowienie, Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 136 k.p.a. zwrócił się do PINB o ponowne przeprowadzenie oględzin. Po otrzymaniu zawiadomienia, skarżący przedłożył sporządzony przez architekta dokument pt. "Opinia techniczna budynek gospodarczy związany z produkcją rolną", w którym wskazano, że obiekty znajdujące się na działkach nr [...] i [...] nie wymagają pozwolenia na budowę, ani też zgłoszenia. W toku postępowania pozyskano także, pismami z 22 kwietnia 2025 r. i 15 maja 2025 r., informację od Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Pucku. W dniu 27 maja 2025 r. przeprowadzono w obecności skarżących oględziny stwierdzając, że na terenie działki nr [...] zlokalizowany jest budynek z dachem dwuspadowym, na którym zlokalizowano panele fotowoltaiczne, parterowy posadowiony na bloczkach betonowych, ustawionych na płycie chodnikowej, zagłębionej w gruncie rodzimym, o konstrukcji drewnianej, o wymiarach 11,00 m x 3,69 m wraz z tarasem wykonanym z prefabrykatów, częściowo zadaszonym, usytuowanym na bloczkach betonowych ustawionych na gruncie rodzimym o wymiarach 4,60 m x 2,80 m. Budynek posiada instalację wodociągową ze studni głębinowej oraz kanalizacyjną (zbiornik na ścieki sanitarne). W dniu oględzin w budynku nie była prowadzona żadna produkcja. W budynku zlokalizowano cztery pomieszczenia wyposażone w meble kuchenne ze sprzętami kuchennymi, sofę, sanitariat z prysznicem, łóżko, szafę, kosiarkę, wertykulator, a także szafę z kocami, poduszkami, łopatą, taczką, leżakami, opakowaniami nawozów. Oprócz tego stwierdzono na tej działce budynek pełniący funkcję gospodarczą, w którym zlokalizowane jest ujęcie wody. Działka nr [...] nie jest zabudowana obiektami budowlanymi, zostało na niej posadzonych 21 krzewów, tj.13 borówki amerykańskiej, 5 czarnej porzeczki i 3 krzewy agrestu. Skarżący wyjaśnili, że budynek jest wykorzystywany po zbiorach owoców do wytwarzania przetworów, tj. dżemów i soków, a także do konfekcjonowania owoców świeżych. Liczba nasadzeń została ograniczona z uwagi na wydajność pompy nawadniającej, jednak planowane jest powiększenie do około 100 szt. Budynki są wykorzystywane zgodnie z załączoną opinią. W dniu 9 czerwca 2025 r. skarżący uzupełnił dokumentację fotograficzną, przekazując zdjęcia instalacji nawadniającej oraz nasadzeń. Postanowieniem z 11 lipca 2025 r. WINB w pkt 1 uchylił zaskarżone postanowienie, zaś w pkt 2 wstrzymał roboty budowlane związane z budową budynku o wymiarach 11,00 m x 3,69 m wraz z zadaszonym tarasem o wymiarach 4,60 m x 2,80 m, z dachem dwuspadowym i zainstalowanymi na dachu panelami fotowoltaicznymi, posadowionego na luźno ułożonych bloczkach betonowych (bez zaprawy klejowej), pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej, zlokalizowanego na działce nr [...] w obrębie K. W punkcie 2 WINB poinformował o możliwości złożenia wniosku legalizacyjnego oraz konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej. W uzasadnieniu WINB wskazał, że będący przedmiotem postępowania obiekt został wybudowany po 11 stycznia 2021 r., co potwierdzają przeprowadzone w tym dniu oględziny. W dniu 1 grudnia 2022 r. stwierdzono, że na terenie działki znajdują się obiekty budowlane. W rezultacie przyjąć należy, że obiekty budowlane powstały w okresie od 12 stycznia 2021 r. do 30 listopada 2022 r. W chwili budowy sporny budynek wymagał pozwolenia na budowę. Wskazany przez skarżącego przepis art. 29 ust. 2 pkt 33 Prawa budowlanego zwalniający zarówno ze zgłoszenia jak i pozwolenia został wprowadzony ustawą z dnia 9 maja 2023 r. i wszedł w życie z dniem 3 czerwca 2023 r. WINB wskazał, że ww. budynek umożliwia czasowe w nim zamieszkiwanie i należy go traktować jako budynek rekreacji indywidualnej o powierzchni przekraczającej 53,40 m2. Zdaniem organu odwoławczego, parametry działek nr [...] i [...], z których każda ma 600 m2, wskazują, że nie mogą one służyć racjonalnej gospodarce rolnej. Nie zostało przy tym wykazane, by deklarowana przez skarżącego działalność sadownicza spełniała kryteria wymagane przy prowadzeniu gospodarstwa rolnego. Organ odwoławczy nie podzielił stanowiska opinii, że za produkcję rolną należy uznać działalność polegająca na posadzeniu 21 krzewów i wytwarzanie z nich przetworów. Organ drugiej instancji podkreślił, że teren ww. działek jest objęty ustaleniami planu miejscowego, według którego na terenie oznaczonym 1.25R, wskazano przeznaczenie tereny rolnicze, gdzie został wprowadzony zakaz wszelkiej zabudowy i nie dopuszcza się tymczasowego zagospodarowania, urządzania i użytkowania terenu. W ocenie organu nie jest zatem możliwa żadna zabudowa, w tym zabudowa związana z produkcją rolną. Nie zmienia sytuacji także przedłożona przez skarżącego opinia techniczna ani też świadectwo ukończenia studiów podyplomowych. WINB uwzględnił, że w chwili budowy rozpatrywany obiekt wymagał pozwolenia na budowę, natomiast obecnie wymaga zgłoszenia właściwemu organowi, którego inwestorzy nie posiadają. Obiekt jest przy tym posadowiony na fundamentach punktowych – bloczkach betonowych ułożonych na gruncie, które zapewniają trwałość i stabilność całej konstrukcji. Obiekt ten spełnia definicję budynku z art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego, gdyż jest trwale związany z gruntem, posiada ściany, dach i fundamenty, co potwierdzono w trakcie przeprowadzonych oględzin. Organ drugiej instancji stwierdził jednak, że organ pierwszej instancji zakwalifikował sporny obiekt jako obiekt budowlany, natomiast podczas ponownych oględzin stwierdził, że jest to budynek, z czym zgodził się WINB. Niespójność ta wymaga w ocenie WINB doprecyzowania w trybie reformatoryjnym. W skardze na tak wydane postanowienie zarzucono: naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art, 7 k.p.a., art. 77 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie dokładnego stanu faktycznego sprawy i nieprzeprowadzeniu postępowania dowodowego w niezbędnym zakresie skutkującego ustaleniem nieprawidłowego stanu faktycznego poprzez: • ustalenie, że skarżący M. Z. nie prowadzi działalności rolniczej, a obiekt nie może służyć racjonalnej gospodarce rolnej, • nieustalenie, że kontener mobilny znajdujący się na działce nr [...] w dniu wszczęcia postępowania administracyjnego miał zamontowane koła i nie był trwale związany z gruntem, • ustalenie, że obiekt posiadał fundament, • ustalenie, że obiekt został wybudowany po dniu 11 stycznia 2021 r., • ustalenie, że obiekt należy traktować jako budynek rekreacji indywidualnej, • pominięcie treści opinii technicznej budynku gospodarczego związanego z produkcją rolną, z której wynika, że obiekt stanowi budynek gospodarczy przeznaczony do produkcji rolnej, o którym mowa w art. 29 ust. 2 pkt 33 Prawa budowlanego; art. 79 k.p.a. w zw. z art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez przeprowadzenie przez pracownika organu I instancji dnia 1 lutego 2023 r. oględzin nieruchomości bez umożliwienia skarżącemu udziału w tej czynności mimo jego wniosku o zmianę terminu oględzin właściwie umotywowanego i uzasadnionego, co skutkowało bezpodstawnym uznaniem, że w czasie dokonywania oględzin znajdujący się na nieruchomości obiekt jest trwale związany z gruntem i posadowiony jest na bloczkach, podczas gdy w chwili dokonywania oględzin miał on założone koła i nie był posadowiony na gruncie za pomocą bloczków betonowych; art. 80 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. i art. 77 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego i wydanie zaskarżonego postanowienia na podstawie dowolnych ustaleń faktycznych poczynionych w oparciu o nieprawidłowo przeprowadzone oględziny nieruchomości skarżących przy pominięciu twierdzeń skarżących w zakresie zmiany stanu faktycznego nieruchomości, bez przeprowadzenia ponownych prawidłowych oględzin z udziałem skarżących i oparcie ustaleń faktycznych na podstawie protokołu z oględzin nieruchomości przeprowadzonych 27 maja 2025 r., podczas gdy w powyższym okresie skarżący na skutek zmiany przepisów prawnych dokonali zmiany obiektu zakotwiczając obiekt na gruncie poprzez zdjęcie mu kół i podparcie płytami chodnikowymi zagłębionymi w gruncie, na których umieścili bloczki betonowe; art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego oraz art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego poprzez niepodjęcie przez organ administracji wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a w szczególności zaniechanie przez organ wyjaśnienia istotnej dla niniejszej sprawy daty powstania i zakończenia budowy; naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: a) art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z budynkiem, o którym mowa w art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego i związku z tym konieczne jest uzyskanie pozwolenia na budowę, podczas gdy kontener mobilny znajdujący się na nieruchomości w chwili wszczęcia postępowania administracyjnego nie posiadał fundamentów i nie był trwałe związany z gruntem oraz przewidziany był do przeniesienia w inne miejsce - był rzeczą ruchomą; b) art. 48 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie przejawiające się w wydaniu orzeczenia w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych w związku ze stwierdzeniem zlokalizowanego na działce obiektu w postaci kontenera mobilnego niezwiązanego trwale z gruntem, pomimo że w obiekcie tym nigdy nie były i nie są prowadzone roboty budowlane, w tym przebudowa i remont; c) art. 29 ust. 2 pkt 33 Prawa budowlanego w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy z wyjaśnień skarżących oraz opinii technicznej przedstawionej przez nich wynika, że obiekt stanowiący jednokondygnacyjny budynek gospodarczy o prostej konstrukcji związany z produkcją rolną został posadowiony na gruncie dopiero po zmianie przepisów prawnych, co wyłącza konieczność uzyskania pozwolenia na budowę czy też zgłoszenia. Mając na uwadze powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia WINB i poprzedzającego go postanowienia PINB. W uzasadnieniu skarżący zwrócili uwagę na długi okres trwania postępowania administracyjnego, który w ich ocenie spowodował brak możliwości ustalenia prawidłowego stanu faktycznego w niniejszej sprawie, a w konsekwencji prawidłowe zastosowanie przepisów prawa materialnego. Nadto zdaniem skarżących protokół z ponownych oględzin nie może stanowić dowodu na okoliczności istniejące w momencie wszczęcia postępowania administracyjnego, oględzin nieruchomości dokonano bowiem w dniu 27 maja 2025 r., a więc ponad 2 lata po pierwszych oględzinach nieruchomości po zmianie faktycznej nieruchomości oraz przepisów prawnych. W samych protokołach znajdują się znaczące rozbieżności. Rozbieżności w dwóch protokołach widoczne są nie tylko w zakresie przedstawionych wymiarów, ale także określenia obiektów (pierwotnie jako obiekty budowlane, następnie jako budynki), czy też ich powiązania z gruntem (pierwotnie jako niezwiązane z gruntem, a następnie jeden budynek posadowiony na bloczkach ustanowionych na płycie chodnikowej, a drugi posadowiony na bloczkach ustanowionych na gruncie rodzimym). W pierwszym protokole wskazano na luźno położone bloczki oraz nie było jakiejkolwiek wzmianki o zagłębionych w gruncie płytach chodnikowych. Z powyższego w sposób jednoznaczny wynika, że z uwagi na upływ czasu, obiekty, które były przedmiotem postępowania przed PINB są innymi obiektami niż te, które były przedmiotem oględzin w dniu 27 maja 2025 r. Wskazane powyżej rozbieżności wynikają z nieprawidłowości przeprowadzonego protokołu oględzin w dniu 1 lutego 2023 r., którego wnioski miały wpływ także na postępowanie przed organem II instancji oraz z uwagi na zmianę stanu prawnego. Skarżący wskazali, że podczas oględzin w dniu 1 lutego 2023 r. na gruncie znajdował się obiekt w postaci kontenera mobilnego, posiadający dwie osie i cztery koła, a jedynie w celu jego tymczasowej stabilizacji był podparty luźno stojącymi bloczkami betonowymi. Podkreślić należy, że w protokole oględzin z dnia 1 lutego 2023 r. wyraźnie wskazano, że pod obiektem znajdują się luźno ułożone bloczki (nie wspominano nic o płycie chodnikowej). Jednocześnie jak wskazano powyżej - oględzin dokonywano ze znacznej odległości (poza ogrodzeniem, a więc granicą nieruchomości), co świadczy o braku możliwości prawidłowego i szczegółowego zweryfikowania stanu obiektów w dniu sporządzania protokołu. Kontener ten od chwili wjechania na nieruchomość wielokrotnie zmieniał swoje położenie w czasie z uwagi na prowadzone prace rolne, w tym ułożenie instalacji nawadniającej dla powstającego w ówczesnym czasie sadu krzewów owocowych. Podobna sytuacja miała miejsce z drugim mniejszym obiektem, który został zmieniony w obudowę ujęcia wody i posadowiony bezpośrednio na ujęciu. Podkreślić należy, że skarżący wszystkie ww. uwagi do protokołu oględzin zawarł w piśmie z 1 marca 2023 r., jednakże organ nie dokonał ponownych oględzin i wydał nieprawidłowe postanowienia, które ostatecznie zostały zmienione, ale w niewielkim zakresie i wciąż pozostają wadliwe. W momencie wszczęcia postępowania administracyjnego, wszystkie elementy kontenerów będących przedmiotem wydanych postanowień były ruchome i przestawne. Po zmianie prawa budowlanego w czerwcu 2023 roku, a w szczególności dodaniu art. 29 ust. 2 pkt 33 Prawa budowlanego, skarżący podjęli decyzję o zmianie usytuowania ww. obiektów. Dopiero bowiem po wejściu w życie art. 29 ust. 2 pkt 33 Prawa budowlanego, skarżący zakotwiczyli obiekty w gruncie. Skarżący po wykonaniu powyższych czynności od razu wystąpili o prywatną opinię techniczną do uprawnionego architekta celem uzyskania pewności, że ich działania są zgodne z prawem. Organ wydając postanowienia całkowicie pominął powyższe fakty i wydaną opinię, co miało istotny wpływ na treść postanowień i skutkowało nieprawidłowym ustaleniem stanu faktycznego. Organ nie zweryfikował także twierdzeń skarżących odnośnie do przemieszczania obiektów w okresie między 2021 a 2023 rokiem, podczas gdy jest to bez problemu możliwe do ustalenia chociażby za pomocą zdjęć znajdujących się w geoportalu. Tymczasem w okresie między 2021 a 2023 rokiem skarżący przestawili kontener dalej drogi z uwagi na konieczność utrzymania odpowiedniej odległości od zbiornika na nieczystości, znajdującego się w północno-wschodnim narożniku działki. Skarżący wskazali, że na działce nr [...] i [...] prowadzą działalność rolniczą (sadowniczą). Wszystkie obiekty znajdujące się na nieruchomości służą skarżącym wyłącznie do prowadzenia działalności rolniczej. Skarżący argumentowali, że ustawodawca w żadnym z obowiązujących aktów prawnych nie wskazał minimalnej powierzchni nieruchomości, na której można prowadzić gospodarkę rolną czy też minimalnego zakresu prowadzonych prac rolnych, które można uznać za prowadzenie gospodarki rolnej. Skoro zaś działki o nr [...] i [...] zostały zakwalifikowane jako grunty rolne, to niewątpliwie oznacza to, że skarżący posiadają gospodarstwo rolne. Skarżący od początku dążą do zwiększenia liczby krzewów, jednakże z uwagi na brak wystarczająco wydajnej pompy do nawadniania plantacji w chwili obecnej nie mają możliwości posadzenia i uprawy więcej niż 21 krzewów. Jedyne zasilanie w chwili obecnej skarżący posiadają z paneli fotowoltaicznych, które posiadają ograniczoną moc. Dla zasilenia pompy operator energetyczny E. wydał w dniu 13 marca 2023 r. warunki przyłączenia do sieci energetycznej oraz zawarta została umowa na wykonanie przyłącza, jednakże z uwagi na sprzeciw Wójta Gminy Krokowa na wykorzystanie drogi gminnej w celu budowy przyłącza powyższe nie zostało jeszcze wykonane i toczy się odrębne postępowanie administracyjne w tym zakresie. Ponadto skarżący wskazują, że posiadają także stronę internetową, na której oferują sprzedaż przetworów wytwarzanych z zebranych owoców ([...]). Trudno więc uznać, że nieruchomość, a tym bardziej obiekty znajdujące się na niej wykorzystywane są w celach rekreacji indywidualnej. Nadto w ocenie strony skarżącej znajdujących się na działce obiektów nie sposób uznać za budynki, gdyż niemożliwe jest uznanie, że luźno ułożone bloczki pod danym obiektem spełniają funkcję fundamentu czy też stanowią o trwałym związaniu z gruntem. Strona skarżąca podkreśliła, że organ nieprawidłowo zakwalifikował obiekty znajdujące się na nieruchomości jako budynki - w dniu wszczęcia postępowania administracyjnego obiekty te ani nie miały fundamentów, ani także nie były trwale związane z gruntem. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Na wstępie należy zaznaczyć, że niniejsza sprawa została z urzędu rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143) - dalej: p.p.s.a., gdyż przedmiotem skargi jest postanowienie, na które służy zażalenie. Przedmiotem oceny Sądu jest postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z 16 lipca 2025 r. uchylające postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie Puckim z 4 lipca 2023 r (pkt 1), wstrzymujące roboty budowlane przy budowie budynku o wymiarach 11,0 m x 3,69 m wraz z zadaszonym tarasem o wymiarach 4,60 m x 2,80 m, z dachem dwuspadowym i zainstalowanymi na dachu panelami fotowoltaicznymi, posadowionego na luźno ułożonych bloczkach betonowych (bez zaprawy klejowej), pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej, zlokalizowanego na działce nr [...], w obrębie ewidencyjnym K. (pkt 2) oraz informujące o możliwości złożenia wniosku o legalizację tego obiektu budowlanego w terminie 30 dni od dnia wydania niniejszego postanowienia ostatecznego, czyli od dnia 16 lipca 2025 r., oraz o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji o legalizacji ww. obiektu budowlanego - budowli, oraz o zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej w oparciu o art. 49d ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego (pkt 3). Materialnoprawną podstawą wydanych w sprawie postanowień są przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t. j. Dz.U. z 2024 r., poz. 572, dalej także jako P.b.), w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 471), obowiązującą od 19 września 2020 r., gdyż postępowanie administracyjne zostało wszczęte po tym dniu. Wprowadzone powyższą nowelizacją zmiany w przepisach dotyczących legalizacji samowoli budowlanych stworzyły jednolity, spójny system postępowań legalizacyjnych opierający się o wspólną procedurę (zob. uzasadnienie do projektu ustawy z dnia 13 lutego 2020 r., druk sejmowy nr 121, Sejm IX kadencji). Umożliwia on usunięcie skutków samowolnych działań inwestycyjnych oraz przywrócenie stanu zgodności z wymogami Prawa budowlanego. Na skutek wprowadzonych zmian postępowanie w sprawie samowoli budowlanej rozpoczyna się od wydania postanowienia o wstrzymaniu budowy w przypadku obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego: 1) bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo 2) bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia (art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego). W takim postanowieniu organ informuje o możliwości złożenia wniosku o legalizację obiektu budowlanego lub jego części oraz o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji o legalizacji obiektu budowlanego lub jego części oraz o zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej (ust. 3). Co istotne, postanowienie o wstrzymaniu budowy wydaje się również w przypadku zakończenia budowy (ust. 5). Następnie inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego może w ciągu 30 dni od otrzymania postanowienia złożyć wniosek o legalizację (art. 48a ust. 1). Jeżeli wniosek ten nie zostanie złożony, wówczas organ nadzoru budowlanego wydaje nakaz rozbiórki (art. 49e pkt 1). Taki sam skutek ma wycofanie wniosku, co może nastąpić praktycznie na całym etapie procedury legalizacyjnej (art. 49e pkt 2 w zw. z art. 48a ust. 2). Jeżeli jednak inwestor (właściciel lub zarządca) złoży wniosek o legalizację, organ nadzoru budowlanego w ramach prowadzonego postępowania wdraża procedurę legalizacyjną. Regulacja skutków samowoli budowlanych jest konsekwencją obowiązującej w Prawie budowlanym generalnej zasady, wyrażonej w art. 28, przewidującej, że roboty budowlane można rozpocząć po uzyskaniu pozwolenia na budowę, z wyjątkami przewidzianymi w art. 29-31. Mając to na uwadze stwierdzić trzeba, że warunkiem zainicjowania postępowania legalizacyjnego jest stan faktyczny konkretnej sprawy, z którego wynika, że inwestor pomimo obowiązku - nie dokonał zgłoszenia bądź nie uzyskał pozwolenia na budowę obiektu, dopuszczając się tym samym samowoli budowlanej. W tej sytuacji najistotniejszą kwestią jest kwalifikacja prawnobudowlana samowolnej zabudowy i ocena jej z punktu widzenia wymogów Prawa budowlanego. W orzecznictwie sądów administracyjnych jednolicie wskazuje się, że naruszenia Prawa budowlanego powinny być oceniane według przepisów obowiązujących w dacie popełnienia samowoli, natomiast zastosowanie przepisów dotyczących usuwania skutków samowoli uzależnione jest od okoliczności konkretnej sprawy, z zachowaniem zasady, że organy wydają decyzje według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie rozstrzygania sprawy. Istotne jest bowiem rozróżnienie samego zdarzenia prawnego, jakim jest samowola budowlana, od jej likwidacji (zob. uchwała NSA z 16 grudnia 2013 r. sygn. akt II OPS 2/13, ONSAiWSA 2014/6/89, wyrok NSA z 2 grudnia 2010 r. sygn. akt II OSK 1974/10, wszystkie przywołane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia dostępne są na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl). Powyższe oznacza, że ustalenia czy dane roboty budowlane podlegały reglamentacji Prawa budowlanego, w tym w szczególności czy na ich wykonanie konieczne było uzyskanie pozwolenia na budowę, dokonanie zgłoszenia, czy też można ich było dokonać bez jakichkolwiek formalności, należy dokonywać na podstawie przepisów obowiązujących w okresie wybudowania danego obiektu. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem opisanego wyżej postępowania organy uczyniły obiekt budowlany znajdujący się na działce nr [..] w K., opisany jako budynek o wymiarach 11,0 m x 3,69 m wraz z zadaszonym tarasem o wymiarach 4,60 m x 2,80 m, z dachem dwuspadowym i zainstalowanymi na dachu panelami fotowoltaicznymi, posadowiony na luźno ułożonych bloczkach betonowych. Zdaniem WINB posadowiony przez poprzedniego właściciela na tej działce w okresie od 12 stycznia 2021 r. do 30 listopada 2022 r. obiekt budowlany jest budynkiem w rozumieniu art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego, którego posadowienie wymagało w chwili budowy pozwolenia na budowę, natomiast w dniu wydania zaskarżonego postanowienia - wymaga skutecznego zgłoszenia właściwemu organowi zamiaru jego realizacji. Powyższe stanowisko Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę uznaje za prawidłowe. Zgodnie z art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego, przez budynek należy rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Z definicji legalnej pojęcia budynku wynika, że zasadniczymi jego determinantami są: ściany, dach i fundamenty, których istnienie w efekcie prowadzi do trwałego związania z gruntem obiektu. Związanie z gruntem jest więc konsekwencją zastosowania fundamentów, nie zaś cechą samą w sobie. Oczywiste jest, że najbardziej powszechnym sposobem trwałego związania obiektu budowlanego z gruntem jest zagłębienie go w ziemi właśnie poprzez wykonanie fundamentów. Jednakże nie można wykluczyć pełnienia funkcji fundamentu przez inny sposób związania niż zagłębienie w ziemi. A zatem musi istnieć taka konstrukcja, która będzie spełniać rolę fundamentu i dopiero jej obecność pozwala na osiągnięcie trwałości związania z gruntem, a co za tym idzie pozwala na kwalifikację zabudowy jako budynku - przy spełnieniu pozostałych ustawowych wymogów (por. wyrok NSA z 3 kwietnia 2025 r. sygn. II OSK 2120/22, orzeczenia.nsa.gov.pl). W orzecznictwie utrwalone jest stanowisko, zgodnie z którym cecha "trwałego związania z gruntem" sprowadza się do posadowienia obiektu na tyle trwale, by zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym mogącym go zniszczyć lub spowodować przesunięcie czy przemieszczenie w inne miejsce. O tym, czy obiekt budowlany jest trwale związany z gruntem nie przesądza sposób, w jaki posadowiono go w gruncie, czy na gruncie, jak również technika, w jakiej tego dokonano. O trwałym bądź nietrwałym związaniu obiektu budowlanego z gruntem nie decyduje też technologia wykonania fundamentu oraz możliwości techniczne przeniesienia tego obiektu w inne miejsce. Podstawowe znaczenie ma natomiast ustalenie czy posadowienie jest na tyle trwałe, że opiera się czynnikom mogącym zniszczyć ustawioną na nim konstrukcję i zapewnia bezpieczeństwo. Istnienie fundamentów nie jest aktualnie jedynym wyznacznikiem kwalifikacji prawnej budynku jako trwale związanego z gruntem, ponieważ dostępne są środki techniczne, które pozwalają na zastosowanie innych rozwiązań technicznych pozwalających na trwałe związanie obiektu budowlanego z gruntem (por. wyrok NSA z 20 marca 2025 r. sygn. II OSK 770/22 i przytoczone tam orzecznictwo, orzeczenia.nsa.gov.pl). Co więcej, fundament nie musi być zrealizowany pod całą powierzchnią obiektu, któremu ma służyć oraz może być posadowiony płytko w ziemi lub wręcz w ogóle nie być zagłębiony (por. wyroki NSA: z 16 października 2024 r. sygn. II OSK 2859/21 oraz z 10 kwietnia 2019 r. sygn. II OSK 1327/17, orzeczenia.nsa.gov.pl). Skład orzekający podziela stanowisko organów obu instancji, które zakwalifikowały sporny obiekt jako budynek, bowiem w ocenie Sądu spełnia on ustawową definicję takiego rodzaju obiektu. Niespornie posiada on bowiem ściany (z drzwiami i oknem) oraz dach (z instalacją fotowoltaiczną). Posiada także instalację wodociągową i kanalizacyjną. Posadowiony został na bloczkach betonowych ustawionych na płycie chodnikowej zagłębionej gruncie rodzimym, pełniących funkcję fundamentów punktowych. Sąd w składzie orzekającym podziela stanowisko wyrażone przez NSA w wyroku z 18 grudnia 2024 r., II OSK 876/22, w którym wskazano, że przepisy Prawa budowlanego nie zawierają bezpośrednio definicji fundamentów, tym niemniej uwzględniają ich różne postaci i znaczenie, jakie mają w procesie budowlanym, czyniąc fundamenty elementem regulacji dotyczących sposobu projektowania robót budowlanych, jak i zasad ich wykonywania. W nawiązaniu do art. 3 pkt 2 i 3 Prawa budowlanego, do fundamentu jako podstawy budynku lub budowli odwołują się m.in. przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2019 r. poz. 1065) w kontekście wymagań ochrony przeciwpożarowej (§ 210), przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 19 listopada 2001 r. w sprawie rodzajów obiektów budowlanych, przy których realizacji jest wymagane ustanowienie inspektora nadzoru inwestorskiego (Dz. U. z 2001 r. Nr 138, poz. 1554) przyjmujące, że potrzeba wykonania fundamentów innych niż proste ławy i stopy fundamentowe posadowione bezpośrednio na stabilnym gruncie nośnym wymaga ustanowienia inspektora nadzoru inwestorskiego (§ 3 pkt 1), przepisy rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie ustalania geotechnicznych warunków posadawiania obiektów budowlanych (Dz. U. z 2012 r. poz. 463) wskazujące, że fundamenty mogą podlegać wzmacnianiu, odkrywkom, jak też określające ich rodzaje - bezpośrednie/głębokie (§ 2, § 4 ust. 3 pkt 2 i § 6 ust. 7 pkt 3), czy też przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie (Dz. U. z 2014 r. poz. 81), określające wymagania odnoszące się do nich - fundamenty budowli rolniczych i urządzeń budowlanych z nimi związanych powinny być zabezpieczone przed negatywnymi skutkami oddziaływania wód gruntowych, skutkami przemarzania podłoża gruntowego, jeżeli podłoże stanowią grunty wysadzinowe, uszkodzeniami umożliwiającymi przeniknięcie do gruntu szkodliwych substancji znajdujących się w budowli (§ 15 ust. 2). Powyższe znaczenie prawne przypisywane fundamentom przez prawodawcę jako "podstawie" budynku lub budowli odpowiada definicji tego pojęcia ustalonej w ogólnym języku polskim, (...), uznającej fundament za "dolną część budowli lub podstawę konstrukcji osadzoną w gruncie, wykonaną z cegły kamienia, betonu itp." (por. Wielki słownik języka polskiego PWN, Tom 1, red. S. Dubisz, Warszawa 2023, s. 1001). Pozostaje ono także spójne, jak należy uznać, ze znaczeniem tego terminu przyjmowanym w specjalistycznym języku polskim. W piśmiennictwie z zakresu budownictwa dotyczącego fundamentowania, fundament jest określany jako "najniższa część budowli, bezpośrednio stykająca się z podłożem i przenosząca nań w sposób bezpieczny ciężar własny budowli i wszelkie jej obciążenia. W sposób bezpieczny, to znaczy taki, aby podłoże pod ciężarem budowli nie wykazało większych odkształceń, które mogłyby spowodować nadmierne lub nierównomierne osiadanie budowli" (Z. Grabowski, S. Pisarczyk, M. Obrycki, Fundamentowanie, Warszawa 1997, s. 13). Fundament jako "element konstrukcyjny położony najniżej w obiekcie budowlanym, przenoszący oddziaływanie z jego konstrukcji nośnej na podłoże gruntowe", jak się przyjmuje, wchodzi w zakres określenia sposobu jego "posadowienia", determinującego trwałe związanie go z gruntem, które decyduje o wzajemnym oddziaływaniu konstrukcji obiektu i podłoża gruntowego. Oddziaływania z konstrukcji nośnej, jak się wskazuje, przekazywane są przez fundamenty na podłoże gruntowe, a odkształcenia podłoża powstające pod wpływem przekazywanych oddziaływań wywołują odkształcenia i przemieszczenia konstrukcji nośnej, powodujące z kolei zmianę występujących w niej wielkości statycznych (por. A. Kuchler, Fundamenty i posadowienia budynków [w:] Budownictwo ogólne. Tom 3. Elementy budynków podstawy projektowania, red. L. Lichołaj, Warszawa 2008, s. 429 i n.). Fundamenty mogą być klasyfikowane według różnych kryteriów, przy czym za zasadnicze czynniki decydujące o wyborze fundamentów i sposobie posadowienia obiektu budowlanego uznaje się warunki geotechniczne, właściwości obiektu budowlanego oraz warunki techniczno-ekonomiczne. Większość budowli posadawia się na fundamentach bezpośrednich, a więc takich, które przekazują obciążenie z budowli na podłoże gruntowe (warstwy nośne) znajdujące się bezpośrednio pod podstawą fundamentu, przy czym podparcie mogą zapewniać fundamenty ciągłe albo punktowe. Prezentowane rozważania, oparte o aktualne orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz poglądy doktryny, prowadzą do wniosku, że posadowienie obiektu budowlanego na bloczkach betonowych, które zastosowali skarżący przy ustawieniu obiektu na gruncie, jest traktowane jako posadowienie obiektu na fundamentach punktowych, co uzasadnia, by powyższe działanie skarżących kwalifikować jako wykonanie budynku w rozumieniu art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego (por. wyrok NSA z 16 października 2024 r., sygn. II OSK 2859/21). W świetle powyższych argumentów stwierdzić należy, że WINB prawidłowo wskazał, że w dacie budowy posadowienie spornego budynku wymagało pozwolenia na budowę, na dzień wydania skarżonej decyzji - posadowienie spornego budynku wymagało natomiast zgłoszenia. Zgodnie bowiem z art. 29 ust. 1 pkt 16 Prawa budowlanego, w brzmieniu obowiązującym w dacie budowy (Dz. U. z 2021 r. poz. 2351), nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, natomiast wymaga zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, budowa: wolno stojących parterowych budynków rekreacji indywidualnej rozumianych jako budynki przeznaczone do okresowego wypoczynku, o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy czym liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać jednego na każde 500 m2 powierzchni działki. Sporny budynek z tarasem przekracza 35 m2, zatem w dacie budowy wymagał on pozwolenia na budowę, o którym mowa w art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego. Natomiast, według stanu prawnego w dniu wydania skarżonego postanowienia WINB, art. 29 ust. 1 pkt 16 Prawa budowlanego (Dz. U. z 2025 r., poz. 418) stanowił, że nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, natomiast wymaga zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, budowa: wolno stojących parterowych budynków rekreacji indywidualnej rozumianych jako budynki przeznaczone do okresowego wypoczynku, o powierzchni zabudowy: a) do 35 m2, b) powyżej 35 m2, ale nie więcej niż 70 m2, przy rozpiętości elementów konstrukcyjnych do 6 m i wysięgu wsporników do 2 m - przy czym liczba tych budynków na działce nie może być większa niż jeden na każde 500 m2 powierzchni działki. Skarżący nie dokonali jednak wymaganego zgłoszenia, ani też nie posiadali pozwolenia na budowę, co uzasadniało wdrożenie procedury legalizacyjnej, o której mowa w art. 48 Prawa budowlanego. WINB po rozpatrzeniu zażalenia od postanowienia PINB nie podzielił stanowiska PINB, że sporny obiekt stanowi obiekt budowlany, a prawidłowo ustalając, że jest to budynek, uchylił zaskarżone postanowienie i rozstrzygając co do istoty - wstrzymał roboty budowlane związane z jego budową. Jednocześnie organ poinformował o możliwości złożenia wniosku o legalizację obiektu budowlanego (art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego). Odnośnie natomiast do stanowiska strony skarżącej o rolniczym charakterze tego obiektu, przesądzającym o zastosowaniu wobec niego kwalifikacji wynikającej z art. 29 ust. 2 pkt 33 Prawa budowlanego i wyjęcia go spod reżimu reglamentacji, wskazać należy, że jest ono błędne. Faktycznie, reglamentacji w postaci wymogu uzyskania zgody budowlanej nie wymagają, m.in. obiekty wskazane w art. 29 ust. 2 P.b. - w pkt 33), tj. jednokondygnacyjne budynki gospodarcze i wiaty o prostej konstrukcji, związane z produkcją rolną, o powierzchni zabudowy do 150 m2, przy rozpiętości konstrukcji nie większej niż 6 m i wysokości nie większej niż 7 m, których obszar oddziaływania mieści się w całości na działce lub działkach, na których zostały zaprojektowane. Jak jednak słusznie zauważył WINB, ww. przepis został dodany w art. 2 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 9 maja 2023 r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy - Prawo budowlane oraz ustawy o transporcie kolejowym (Dz.U. z 2023 r., poz. 967) i wszedł w życie 3 czerwca 2023 r. Powyższy przepis zatem nie obowiązywał w dacie budowy analizowanego budynku. Jak bowiem ustaliły organy, sporny obiekt powstał w okresie od 12 stycznia 2021 r. do 30 listopada 2022 r. Brak jest zatem podstaw do uznania, że nie wymagał on wówczas decyzji o pozwoleniu na budowę. Ustawa z 9 maja 2023 r. nie określała bowiem żadnych przepisów przejściowych umożliwiających jej zastosowanie do stanów faktycznych powstałych przed jej wprowadzeniem. Nie sposób przy tym podzielić stanowiska skarżących, że sporny budynek powstał już po zmianie przepisów, gdyż znajdował się on na działce podczas oględzin przeprowadzonych w dniu 1 lutego 2023 r., co potwierdza protokół z przeprowadzonych wówczas czynności. Powołany przez skarżących przepis art. 29 ust. 2 pkt 33 Prawa budowlanego dotyczy zarazem budynków gospodarczych i wiat związanych z produkcją rolną. Takiego charakteru nie pełni budynek, będący przedmiotem postępowania, który pełni funkcję rekreacyjną, co jednoznacznie potwierdzają zdjęcia wykonane podczas oględzin 27 maja 2025 r. Nie ma więc podstaw prawnych, by kwalifikować go jako budynek gospodarczy związany z produkcją rolną. Wreszcie, skarżący pomijają fakt, że obowiązujący dla terenu ww. działek plan miejscowy – uchwała Rady Gminy Krokowa nr XLVII/478/2022 z 31 marca 2022 r., oznaczonego symbolem 1.25.R, przeznacza je jako tereny rolnicze, wprowadzając jednocześnie zakaz jakiejkolwiek zabudowy, w tym o charakterze tymczasowym. Niezależnie zatem od tego, kiedy sporny budynek powstał i jaki ma on charakter i przeznaczenie (nawet rolnicze – jak twierdzą skarżący) – jako sprzeczny z przepisami z zakresu planowania przestrzennego, nie mógł on zostać zgodnie z prawem zrealizowany, również przy zastosowaniu art. 29 ust. 2 pkt 33 P.b. Konkludując, zdaniem Sądu w składzie orzekającym, nic nie wskazuje, w szczególności dokumentacja zdjęciowa, na związanie analizowanego obiektu z produkcją rolną, poza twierdzeniem strony skarżącej, że takiemu celowi budynek służy. Przy ocenie gospodarczego charakteru obiektu trzeba mieć na uwadze, że zgodnie z § 3 pkt 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1225) przez budynek gospodarczy należy rozumieć budynek przeznaczony do niezawodowego wykonywania prac warsztatowych oraz do przechowywania materiałów, narzędzi, sprzętu i płodów rolnych służących mieszkańcom budynku mieszkalnego, budynku zamieszkania zbiorowego, budynku rekreacji indywidualnej, a także ich otoczenia, a w zabudowie zagrodowej przeznaczony również do przechowywania środków produkcji rolnej i sprzętu oraz płodów rolnych. Budynek gospodarczy pełni więc rolę służebną wobec innej zabudowy na danej nieruchomości, a tej, poza obiektem pełniącym funkcję rekreacji indywidualnej, brak na nieruchomości skarżących. Bez znaczenia jest stwierdzone w wyniku oględzin 21 sztuk krzewów owocowych (13 krzewów borówki amerykańskiej, 5 krzewów porzeczki czarnej i 3 krzewy agrestu), a także deklarowana przez stronę skarżącą produkcja przetworów z pozyskanych z tych krzewów owoców, czy też konfekcjonowanie owoców świeżych. Bez wpływu na powyższe pozostaje także wpis skarżącego do ewidencji producentów rolnych przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Pucku. Podkreślenia przy tym wymaga, że wbrew twierdzeniom skarżącego, przedłożona decyzja z 8 lutego 2023 r. o wpisie do ww. ewidencji nie stanowi potwierdzenia prowadzenia produkcji rolnej na działkach nr [...] i [...]. Z oczywistych względów nie stanowi takiego potwierdzenia także załączone do akt świadectwo ukończenia studiów podyplomowych z zakresie rolnictwa, potwierdzające ukończenie ww. studiów, nie dokumentujące jednak prowadzenia działalności rolniczej na działkach nr [...] i [...]. O prowadzeniu produkcji rolnej nie przesądza także zakwalifikowanie działek ewidencyjnych jako grunty rolne, tj. ŁV - łąki trwałe klasy piątej, w ewidencji gruntów i budynków, o której mowa w art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t. j. Dz.U. z 2024 r., poz.1151). W przekonaniu Sądu, twierdzenia strony skarżącej co do wykorzystania ww. obiektu o funkcji rekreacji indywidualnej do prowadzenia produkcji rolnej są gołosłowne i nie wytrzymują konfrontacji ze zgromadzonym materiałem dowodowym. W tym też zakresie zarzuty skargi (naruszenie art. 7, art. 7a i art. 77 k.p.a.) okazały się finalnie bezpodstawne. Bez wpływu na rozstrzygnięcie pozostaje także zarzut skarżących, że organ I instancji przeprowadził w dniu 1 lutego 2023 r. oględziny bez umożliwienia skarżącym udziału w oględzinach, mimo wniosku skarżących o zmianę terminu oględzin, a także zarzut, że fotografie załączone do protokołu z 1 lutego 2023 r. zostały wykonane ze znacznej odległości a zatem organ nie ustalił w sposób prawidłowy stanu faktycznego. W dniu 27 maja 2025 r. przeprowadzono bowiem w obecności skarżących ponowne oględziny. Skarżący otrzymali przy tym w dniu 27 maja 2025 r. kopię protokołu z tych oględzin. Nadto pismem z 9 czerwca 2025 r. w nawiązaniu do oględzin z 27 maja 2025 r. skarżący złożył wyjaśnienia, przedkładając także fotografie nasadzeń. Tym samym Sąd nie stwierdził w powyższym zakresie naruszenia przepisów postępowania w tym art. 79 k.p.a., które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu nie jest zasadny także zarzut przeprowadzenia drugich oględzin po 2 latach od pierwszych oględzin. Podkreślenia przy tym wymaga, że zgodnie z [wynikającą z art. 15 k.p.a.] zasadą dwuinstancyjności, skutecznie wniesiony środek odwoławczy gwarantuje stronie rozpoznanie sprawy załatwionej przez organ pierwszej instancji po raz drugi przez właściwy organ wyższego stopnia i uzyskanie rozstrzygnięcia tego organu. Istotą dwuinstancyjności postępowania jest bowiem dwukrotne merytoryczne rozstrzygnięcie tej samej sprawy. Organ odwoławczy ponownie rozpatruje i rozstrzyga sprawę administracyjną, niezależnie od podniesionych w odwołaniu zarzutów. Zasada dwuinstancyjności jest zrealizowana, gdy rozstrzygnięcia obu organów zostały poprzedzone przeprowadzeniem przez nie postępowania umożliwiającego osiągnięcie celów, dla których postępowanie to jest prowadzone, czyli postępowania merytorycznego w zakresie ustalenia stanu faktycznego, zebrania i oceny dowodów, przeanalizowania wszystkich argumentów i żądań strony oraz rozważań prawnych stosownych dla rozstrzygnięcia, a wszystko to powinno znaleźć dodatkowo odzwierciedlenie w uzasadnieniu aktu stosowania prawa (por. wyrok NSA z 24 czerwca 2025 r., sygn. III OSK 1145/22). Dwukrotne rozpoznanie oznacza obowiązek przeprowadzenia dwukrotnie postępowania wyjaśniającego. Konsekwentnie do tego ukształtowane jest postępowanie odwoławcze, którego przedmiotem nie jest weryfikacja decyzji (postanowienia), a ponowne rozpoznanie sprawy administracyjnej (za: wyrok NSA z 18 grudnia 2025 r. III FSK 742/25, LEX nr 4015011). W ocenie Sądu WINB prawidłowo przeprowadził postępowanie wyjaśniające w sprawie. Sąd nie stwierdził przy tym naruszenia w sprawie jakichkolwiek przepisów postępowania, a w szczególności wskazanych w skardze, w stopniu, który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło