II SA/Gd 70/09

WyrokWSA w Gdańsku2009-05-14

Skład orzekający: Mariola Jaroszewska, Wanda Antończyk, Katarzyna Krzysztofowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o umorzeniu postępowania odwoławczego, wydane po wejściu w życie ustawy z dnia 3 października 2008 r., ale dotyczące zażalenia wniesionego przed tą datą, jest zgodne z prawem, jeśli nowa ustawa wyłączyła możliwość wnoszenia zażaleń od postanowień organów współdziałających?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że postanowienie o umorzeniu postępowania odwoławczego było zgodne z prawem. Zgodnie z art. 153 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r., od postanowień organów inspekcji sanitarnej w sprawach, o których mowa w ust. 1, nie przysługuje zażalenie. Ta regulacja ma zastosowanie również do zażaleń wniesionych przed dniem wejścia w życie ustawy, jeśli nie zostały one rozpoznane do tego dnia, co czyni postępowanie odwoławcze bezprzedmiotowym i uzasadnia jego umorzenie.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła postanowienia Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego o umorzeniu postępowania odwoławczego w sprawie uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia polegającego na przebudowie stacji paliw. Organ odwoławczy umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 3 października 2008 r., która wyłączyła możliwość wnoszenia zażaleń od postanowień organów inspekcji sanitarnej. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie zasady lex retro non agit oraz art. 32 ust. 1 Konstytucji RP.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędziowie: Sędzia WSA Wanda Antończyk Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz (spr.) Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Dobroń po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2009 r. na rozprawie sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K. na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 4 grudnia 2008 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie uzgodnienia przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia oddala skargę. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny - postanowieniem z dnia 16 maja 2008 roku, nr [...], wydanym na podstawie art. 57 ust. 1 i art. 48 ust. 2 pkt 1a ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku - Prawo ochrony środowiska (tekst jednolity: Dz. U. z 2008 r., nr 25, poz. 150) oraz § 3 ust. 1 pkt 35 i 37 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 roku w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. nr 257, poz. 2573 ze zm.), a także art. 106 § 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 roku, nr 98, poz. 1071 ze zm. - dalej jako k.p.a.), uzgodnił bez uwag, przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, warunki realizacji przedsięwzięcia polegającego na przebudowie istniejącej stacji paliw płynnych B S. A. Nr [...], zlokalizowanej na terenie działki nr [...] przy ul. Z. [...] w K. W zażaleniu na powyższe postanowienie, złożonym w dniu 26 maja 2008 roku, A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w K. (dalej jako – A Spółka z o.o.) wniosło o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, zarzucając organowi I instancji niedołożenie należytej staranności w celu dokładnego wyjaśnienia sprawy oraz ograniczenie się wyłącznie do oceny przedstawionych mu dokumentów. Postanowieniem z dnia 4 grudnia 2008 roku, nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 144 k.p.a. oraz art. 153 ustawy z dnia 3 października 2008 roku o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. nr 199, poz. 1227 – dalej jako "ustawa z dnia 3 października 2008 roku"), Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny umorzył postępowanie odwoławcze. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ odwoławczy stwierdził, iż przedmiotowa inwestycja należy do katalogu przedsięwzięć wymienionych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 roku w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko i - zgodnie ze stanem prawnym obowiązującym w dniu wydania zaskarżonego postanowienia przez organ I instancji, wymagała przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko planowanych przedsięwzięć opisanego w rozdziale 2 działu VI tytułu I ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku - Prawo ochrony środowiska Organ odwoławczy wskazał także, iż w dniu 15 listopada 2008 roku weszła w życie ustawa z dnia 3 października 2008 roku, która w zasadniczy sposób zmieniła zasady przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko planowanych przedsięwzięć, w tym w art. 144 pkt 9 uchyliła m. in. przywołany wyżej dział VI ustawy - Prawo ochrony środowiska. Zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 3 października 2008 roku, do spraw wszczętych na podstawie przepisów ustawy - Prawo ochrony środowiska przed dniem 15 listopada 2008 roku, a nie zakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy dotychczasowe, z tym że na postanowienia wydane przez organy inspekcji sanitarnej nie przysługuje zażalenie. Organ odwoławczy stwierdził również, że postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedmiotowego przedsięwzięcia nie zostało jeszcze zakończone decyzją ostateczną. W związku z tym przywołany przepis art. 153 ustawy z dnia 3 października 2008 roku znajduje zastosowanie w niniejszej sprawie. Co za tym idzie, dalsze prowadzenie przez organ II instancji postępowania odwoławczego, wszczętego zażaleniem, które wpłynęło do organu w dniu 26 maja 2008 roku, jest bezprzedmiotowe. W skardze na powyższe postanowienie A Spółka z o. o. wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu I instancji. Zaskarżonemu postanowieniu organu odwoławczego zarzuciła naruszenie art. 153 ustawy z dnia 3 października 2008 roku, art. 2 i art. 32 ust. 1 Konstytucji RP, art. 106 § 5 k.p.a. w zw. z art. 46a i art. 48 ustawy - Prawo ochrony środowiska oraz art. 8 k.p.a. W uzasadnieniu skargi skarżąca spółka stwierdziła, że stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu rażąco narusza zasadę lex retro non agit, a tym samym art. 2 Konstytucji RP, z którego to przepisu wyprowadza się powyższą zasadę. W ocenie strony skarżącej, art. 153 ustawy z dnia 3 października 2008 roku, który wszedł w życie w dniu 15 listopada 2008 roku, dotyczy jedynie postanowień wydanych od tej chwili tj. od dnia 15 listopada 2008 roku, a nie dotyczy postanowień wydanych przed tą datą, od których zażalenia nie zostały jeszcze rozpoznane. Przepis ten nie zawiera bowiem żadnego zapisu, który pozwalałby przyjąć, że jego ust. 2 ma zastosowanie również do tych postanowień, które wydane zostały przed dniem wejścia w życie ustawy. Organ odwoławczy błędnie zatem do postanowienia wydanego w dniu 16 maja 2008 roku zastosował przepis, który wszedł w życie 15 listopada 2008 roku. Skarżąca podkreśliła przy tym, iż w dniu wydania postanowienia organu I instancji jego zaskarżenie było możliwe na podstawie art. 106 § 5 k.p.a. w zw. z art. 46a i art. 48 ustawy - Prawo ochrony środowiska. W ocenie strony skarżącej, zaskarżone postanowienia narusza także zasadę równego traktowania wobec prawa wyrażoną w art. 32 ust. 1 Konstytucji RP, ponieważ wskutek bezczynności organu odwoławczego strona skarżąca została postawiona w sytuacji gorszej niż podmioty składające w tym samym czasie zażalenia na podobne postanowienia, które zostały rozstrzygnięte. Celowe wstrzymywanie się z rozpoznaniem zażalenia przez organ odwoławczy naruszało nadto zasadę wyrażoną w art. 8 k.p.a. W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.). Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Art. 135 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi zaś, iż sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Zdaniem Sądu przepis ten nie znajduje jedna zastosowania w niniejszej sprawie, ponieważ aktem zaskarżonym do sądu administracyjnego jest postanowienie o umorzeniu postępowania odwoławczego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 27 października 2004 r., sygn. akt II SA/Ka 2352/02 wraz z glosą aprobującą Z. Kmieciaka, OSP z 2007 r., nr 3, poz. 25). Orzeczenie tego typu nie rozstrzyga o prawidłowości postanowienia objętego zażaleniem, zamykając drogę do merytorycznego rozpatrzenia zażalenia. Ocena prawidłowości zaskarżonego postanowienia ogranicza się zatem wyłącznie do badania poprawności zastosowania przepisów dotyczących podstaw umorzenia postępowania odwoławczego. Jeżeli rozstrzygnięcie jest zgodne z prawem, sąd oddala skargę. Jeżeli natomiast umorzenie postępowania narusza prawo, sąd uchyla postanowienie, a następnie organ odwoławczy rozpatruje sprawę merytorycznie poprzez wydanie postanowienia, od którego stronom przysługuje skarga do sądu. Przedmiotem kontroli Sądu było zatem jedynie zaskarżone przez A Spółka z o. o. postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 4 grudnia 2008 roku, nr [...], wydane na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 144 k.p.a. oraz art. 153 ustawy z dnia 3 października 2008 roku, którym organ umorzył postępowanie odwoławcze uznając, iż stało się bezprzedmiotowe. Rozpoznając skargę na powyższe postanowienie Sąd - mając na uwadze treść cyt. powyżej art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - mógł zbadać tylko prawne przesłanki jego wydania. Wbrew oczekiwaniom skarżącej, nie był natomiast uprawniony do przeprowadzenia kontroli postanowienia Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia 16 maja 2008 roku, nr [...]. Wydając zaskarżone postanowienie organ odwoławczy uznał, że postępowanie mające na celu rozpoznanie zażalenia skarżącej spółki stało się bezprzedmiotowe, ponieważ w toku postępowania odwoławczego, tj. dnia 15 listopada 2008 roku, weszła w życie ustawa z dnia 3 października 2008 roku. Organ odwoławczy powołał się przy tym na art. 153 tej ustawy, który brzmi następująco: "Art. 153. 1. Do spraw wszczętych, na podstawie przepisów ustawy zmienianej w art. 144 (tj. ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska - przyp. Sądu), przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną stosuje się, z zastrzeżeniem art. 154 ust. 1, przepisy dotychczasowe, z tym że dotychczasowe kompetencje: 1) ministra właściwego do spraw środowiska przejmuje Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska; 2) wojewodów, marszałków województw i dyrektorów urzędów morskich przejmują regionalni dyrektorzy ochrony środowiska. 2. Na postanowienia w sprawach, o których mowa w ust. 1, wydane przez: 1) ministra właściwego do spraw środowiska - nie przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy; 2) wojewodów, marszałków województw, organy inspekcji sanitarnej, dyrektorów urzędów morskich oraz starostów - nie przysługuje zażalenie. 3. Odwołania od decyzji wydanych przez wojewodów w sprawach, w których kompetencje zostały przekazane na mocy niniejszej ustawy regionalnym dyrektorom ochrony środowiska, rozpatruje Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska." W niniejszej sprawie spór dotyczył wykładni, a w konsekwencji możliwości zastosowania przepisu art. 153 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 3 października 2008 roku do postanowienia wydanego i zaskarżonego przed dniem wejścia w życie przedmiotowej ustawy. Bezsporne przy tym pozostawało, iż co do zasady regulacje zawarte w art. 153 ustawy z dnia 3 października 2008 roku znajdują zastosowanie w niniejszej sprawie, ponieważ przedmiotowa sprawa została wszczęta i nie zakończona decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie ww. ustawy. Regulacja zawarta w przepisie art. 153 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 3 października 2008 roku dotyczy postępowań prowadzonych przez organy współdziałające w wydaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Postępowania te, tak jak w niniejszej sprawie, do czasu wejścia w życie ww. ustawy, prowadzone były na podstawie art. 106 k.p.a., który w § 5. stanowi, iż zajęcie stanowiska przez organ współdziałający następuje w drodze postanowienia, na które stronie służy zażalenie. Art. 153 ust. 2 cyt. ustawy w przypadku tych postępowań wprowadził zatem zmianę polegającą na wyłączeniu stosowania § 5. art. 106 k.p.a., stanowiąc, iż na postanowienia organów współdziałających, w tym organów inspekcji sanitarnej, zażalenie nie przysługuje. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznający niniejszą sprawę podziela stanowisko organu odwoławczego, zgodnie z którym przepis art. 153 ustawy z dnia 3 października 2008 roku, a w szczególności zapis zawarty w punkcie drugim ustępu drugiego tego artykułu, dotyczy także postanowień wydanych przed dniem wejścia w życie cytowanej ustawy, co do których wniesiono zażalenia, nie rozpoznane do dnia wejścia ustawy przez organy odwoławcze. Zdaniem Sądu taka interpretacja ww. przepisu wynika z jego logicznej wykładni. Przepis ustępu pierwszego art. 153 stanowi bowiem, że do spraw wszczętych na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska, przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 3 października 2008 roku, a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się co do zasady przepisy dotychczasowe, z tym że dotychczasowe kompetencje określonych organów przejmują inne wymienione w przepisie organy administracyjne. W szczególności - od dnia wejścia w życie cytowanej ustawy, kompetencje wojewodów, marszałków województw i dyrektorów urzędów morskich przejmują regionalni dyrektorzy ochrony środowiska. Z punktu drugiego ustępu drugiego art. 153 wynika natomiast, iż na postanowienia w sprawach, o których mowa w ustępie pierwszym, czyli nadal toczących się na podstawie dotychczasowych przepisów, wydane przez wojewodów, marszałków województw, organy inspekcji sanitarnej, dyrektorów urzędów morskich oraz starostów - nie przysługuje zażalenie. Jak wynika z zestawienia tych dwóch przepisów - w wypadku postanowień wydawanych przez wojewodów, marszałków województw i dyrektorów urzędów morskich, regulacja zawarta w art. 153 ust. 2 pkt 2 cyt. ustawy może dotyczyć wyłącznie postanowień wydanych przed dniem wejścia w życie ustawy. Po tym dniu kompetencje tych organów przejęli bowiem regionalni dyrektorzy ochrony środowiska, zamykając tym samym drogę do wydania jakiegokolwiek orzeczenia przez dotąd właściwe organy. W przypadku organów inspekcji sanitarnej nie nastąpiła wprawdzie zmiana kompetencji uregulowana w ustępie pierwszym cyt. artykułu, lecz nie można przyjąć, iż przepis art. 153 ust. 2 pkt 2 cyt. ustawy będzie interpretowany w dwojaki sposób, odmiennie w przypadku postanowień wydawanych przez wojewodów, marszałków województw i dyrektorów urzędów morskich, a odmiennie w przypadku postanowień wydawanych przez organy inspekcji sanitarnej i starostów, zatem także w przypadku postanowień tych organów art. 153 ust. 2 pkt 2 cyt. ustawy znajdzie zastosowanie do orzeczeń wydanych przez dniem wejścia w życie cyt. ustawy. Oczywiście, ponieważ organy te nadal są właściwe w sprawie, również w przypadku postanowień wydanych po tej dacie, aktualna będzie regulacja z art. 153 ust. 2 pkt 2 cyt. ustawy, zgodnie z którą postanowienia przez nie wydawane są niezaskarżalne. Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie zarówno w orzecznictwie sądowym jak i poglądach doktryny. Przykładowo - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim - w wyroku z dnia 18 marca 2009 r. (sygn. akt II SA/Go 10/09, Baza Orzeczeń LEX nr 487498) oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 24 kwietnia 2009 roku (sygn. akt IV SA/Wa 175/09 - wyrok opublikowany w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia .nsa.gov.pl), dokonały takiej samej wykładni art. 153 ustawy z dnia 3 października 2008 roku, jak przedstawiona powyżej, i tym samym uznały za właściwe zastosowanie tego przepisu do postanowień wydanych przed dniem wejścia w życie ww. ustawy. Również Krzysztof Gruszecki w komentarzu do art. 153 ustawy z dnia 3 października 2008 r. (komentarz zawarty w: K. Gruszecki "Komentarz do ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko", Baza Orzeczeń LEX) stwierdził, iż: "W przypadku reguł przejściowych wprowadzonych w art. 153 ust. 1 ustawy istotne jest zwrócenie uwagi na to, że mają one charakter mieszany, gdyż ustawodawca w przepisie tym przewidział, iż w przypadkach wymagających współdziałania pomiędzy organami administracji, w toku postępowania zmienia się właściwość rzeczowa organów współdziałających. Oznacza to, że jeżeli np. postanowienia organów uzgadniających zostały wydane jeszcze przed zmianą przepisów, to oczywiście zachowują one swoją moc w obrocie prawnym i nie ma potrzeby powtarzania tej czynności procesowej. Jeżeli jednak w toku prowadzonego postępowania organy współdziałające jeszcze się nie wypowiedziały (...), to poczynając od dnia wejścia w życie ustawy powinny już to uczynić organy wskazane w art. 153 ust. 1 ustawy. W praktyce zatem, w sytuacji gdy organ właściwy do wydania decyzji w sprawie (np. określenia uwarunkowań środowiskowych) zwrócił się na podstawie poprzednio obowiązujących przepisów o wypowiedzenie stanowiska w sprawie, a organ współdziałający w trybie art. 106 k.p.a. w procesie wydawania decyzji nie zdążył zająć stanowiska w sprawie przed zmianą przepisów, to zgodnie z art. 65 § 1 k.p.a. jako niewłaściwy powinien w formie postanowienia przekazać prośbę do organu, który stał się właściwy do tego po zmianie przepisów. (...) Ze współdziałaniem organów administracji w trybie art. 106 k.p.a. w sposób nierozerwalny wiąże się wynikająca z § 5 tego przepisu możliwość wniesienia zażalenia od postanowienia kończącego ten etap postępowania. Zgodnie z postanowieniami art. 153 ust. 2 ustawy taka możliwość została wyłączona w stosunku do postanowień wydanych przez organy wskazane w tym przepisie, w odniesieniu do postanowień wydanych w okresie przejściowym. Jeżeli zatem organy współdziałające na podstawie art. 106 k.p.a. nie wypowiedziały się jeszcze w sprawie, to sytuacja jest prosta, gdyż od wydanego przez nie postanowienia, w myśl art. 153 ust. 2 ustawy nie przysługuje możliwość wniesienia zażalenia. Trudności natomiast pojawiają się, wówczas gdy organ pod rządami starych przepisów wydał postanowienie i zgodnie z obowiązującymi wówczas regułami pouczył strony o możliwości wniesienia zażalenia. W dacie wydawania takiego orzeczenia poinformowanie o możliwości wniesienia środka zaskarżenia było ze wszech miar uzasadnione. Z przepisów prawa nie wynika jednak bezpośrednio, jaki skutek prawny wywiera zmiana obowiązujących reguł na zażalenia, które zostały wniesione pod rządami uchylonych przepisów, ale są jeszcze nierozpoznane przez organ odwoławczy. Jak wynika z postanowień art. 153 ust. 1 i 2 ustawy, w odniesieniu do tego etapu postępowania ustawodawca wyłączył obowiązywanie reguły, że do spraw wszczętych, a nie zakończonych stosujemy przepisy dotychczasowe. W związku z tym powinien on być przeprowadzony zgodnie z aktualnymi regułami. Dlatego też biorąc pod uwagę fakt, że w obecnym stanie prawnym możliwość wnoszenia zażaleń od omawianego rodzaju postanowień została wyłączona, należy przyjąć, że nie ma również podstaw do merytorycznego rozpoznawania zażaleń wniesionych w okresie wcześniejszym. Ustawodawca w sposób wyraźny wyłączył je bowiem w art. 153 ust. 2 ustawy spod kontroli instancyjnej (bez określenia granic czasowych ich wydania, w związku z czym reguła określona w tym przepisie znajduje zastosowanie do postanowień wydanych przez organy wymienione w tym przepisie zarówno na gruncie już uchylonych, jak i obecnych rozwiązań prawnych). Dlatego też w stosunku do zażaleń wniesionych przed dniem zmiany przepisów organy wyższej instancji utraciły możliwość ich merytorycznego rozpoznawania i w związku z tym prowadzone przez nie postępowanie stało się bezprzedmiotowe i jako takie powinno podlegać na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. umorzeniu." Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela stanowisko przedstawione przez cytowanego komentatora. W szczególności Sąd również uważa, iż wprawdzie z art. 106 § 5 k.p.a. wynika, że zajęcie stanowiska przez organ współdziałający następuje w drodze postanowienia, na które służy stronie zażalenie, to w świetle postanowień art. 153 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. taka możliwość została wyłączona w stosunku do wszystkich postanowień wydanych przez organy wskazane w tym przepisie, w tym organy inspekcji sanitarnej. Analiza treści art. 153 ust. 1 i 2 cyt. ustawy prowadzi bowiem do wniosku, że w odniesieniu do postępowania prowadzonego przez organ uzgadniający ustawodawca wyłączył obowiązywanie zasady, że do spraw wszczętych, a nie zakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 3 października 2008 r., zastosowanie znajdują przepisy dotychczasowe. W związku z tym postępowanie to winno być przeprowadzone zgodnie z aktualnie obowiązującymi regułami. W konsekwencji, ponieważ w aktualnie obowiązującym stanie prawnym możliwość wnoszenia zażaleń od omawianego rodzaju postanowień została wyłączona, należy przyjąć, że nie ma również podstaw do merytorycznego rozpoznawania zażaleń wniesionych przed wejściem w życie ustawy z dnia 3 października 2008 r. Powołany przepis w jednoznaczny sposób wyłącza bowiem postanowienia uzgadniające spod kontroli instancyjnej, nie określając przy tym granic czasowych ich wydania. W takiej sytuacji, reguła określona w tym przepisie znajduje zastosowanie do postanowień wydanych przez organy wymienione w tym przepisie zarówno na gruncie już uchylonych, jak i obecnych rozwiązań prawnych. W związku z powyższym należy przyjąć, podobnie jak uczynili to - cytowany komentator oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 24 kwietnia 2009 roku (sygn. akt IV SA/Wa 175/09), że w stosunku do zażaleń wniesionych przed dniem zmiany przepisów niedopuszczalne jest ich merytoryczne rozpoznanie przez organy wyższego stopnia, które zobowiązane są do stosowania przepisów obowiązujących w dacie orzekania. W konsekwencji prowadzone przez nie postępowania winny zostać umorzone jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 153 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. Należy w tym miejscu podkreślić także, iż organ odwoławczy, wydając zaskarżone postanowienie, wbrew twierdzeniom zawartym w skardze, nie naruszył zasady lex retro non agit. Organ odwoławczy przy rozstrzyganiu sprawy obowiązany był bowiem uwzględnić stan faktyczny i prawny istniejący w chwili wydawania zaskarżonego postanowienia. Zasada legalizmu (wyrażona w art. 6 k.p.a.) wymaga bowiem, aby organ administracji orzekający w sprawie stosował prawo w brzmieniu obowiązującym na dzień orzekania, o ile z przepisów szczególnych nie wynika zasada odwoływania się do regulacji wcześniejszych (tak taż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 2 sierpnia 2007 roku, sygn. IV SA/Wa 843/07, Baza Orzeczeń LEX nr 364657). Wskazywana przez skarżącą spółkę bezczynność organu nie uzasadniała przy tym przyjęcia za podstawę rozstrzygnięcia stanu faktycznego lub prawnego sprawy z innej daty (np. daty, w której powinno być - zgodnie z przepisem art. 35 k.p.a., wydane orzeczenie), niż data wydania postanowienia. Oznacza to, że organ II instancji - rozstrzygając sprawę w dniu 4 grudnia 2008 roku, obowiązany był uwzględnić fakt, iż w dniu 15 listopada 2008 roku weszła w życie ustawa z dnia 3 października 2008 roku i zastosować wprowadzone tą ustawą regulacje prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył nadto, iż przyjęta przez organ odwoławczy i zaakceptowana przez Sąd orzekający w niniejszej sprawie, wykładnia art. 153 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. nie pozbawia skarżącej spółki możliwości zakwestionowania postanowienia wydanego przez organ I instancji. Argumentacja skarżącej dotycząca uzgodnienia dokonanego przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego, może być bowiem podnoszona przez nią w toku postępowania głównego, prowadzonego na zasadach obowiązujących przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 3 października 2008 r. W szczególności, zgodnie z art. 142 k.p.a., postanowienie organu uzgadniającego może zostać zaskarżone w odwołaniu od decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 stycznia 2002 roku, sygn. akt I SA 1968/01, Baza Orzeczeń LEX nr 81921, w którym Naczelny Sąd Administracyjny wskazał na możliwość kwestionowania w odwołaniu od decyzji wydanej w postępowaniu głównym niezaskarżalnej odrębnym środkiem odwoławczym opinii organu współdziałającego). Z tych też względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za niezasadną, ponieważ zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa materialnego ani też przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ją oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło