III SA/Gd 213/25

WyrokWSA w Gdańsku2025-07-17

Skład orzekający: Jolanta Sudoł, Janina Guść, Alina Dominiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo odmówiły udostępnienia informacji publicznej przetworzonej, nie wzywając wnioskodawcy do wykazania szczególnej istotności tej informacji dla interesu publicznego?
Ratio decidendi
Organy administracji publicznej, odmawiając udostępnienia informacji publicznej przetworzonej z powodu niewykazania przez wnioskodawcę jej szczególnej istotności dla interesu publicznego, naruszyły przepisy postępowania, jeśli nie wezwały go uprzednio do wykazania tej przesłanki. Brak takiego wezwania, zarówno przez organ pierwszej instancji, jak i odwoławczy, stanowi istotne naruszenie prawa procesowego, które skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.
Stan faktyczny
K. O. zwrócił się do Prokuratury Rejonowej w Gdyni z wnioskiem o udzielenie informacji dotyczącej liczby zatwierdzonych przez prokuraturę postanowień o odmowie wszczęcia postępowania przygotowawczego przez Policję w sprawach dotyczących pobicia lub naruszenia czynności narządów ciała przez pracowników ochrony. Prokuratura Rejonowa odmówiła udostępnienia informacji, uznając ją za przetworzoną i niewykazującą szczególnej istotności dla interesu publicznego, bez wcześniejszego wezwania wnioskodawcy do wykazania tej przesłanki. Prokurator Okręgowy utrzymał tę decyzję w mocy. Wnioskodawca zaskarżył decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Prokuratora Okręgowego w Gdańsku oraz poprzedzającą ją decyzję Prokuratora Rejonowego w Gdyni i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Sudoł, Sędziowie: Sędzia WSA Janina Guść (spr.), Sędzia WSA Alina Dominiak, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 17 lipca 2025 r. sprawy ze skargi K. O. na decyzję Prokuratora Okręgowego w Gdańsku z dnia 11 kwietnia 2025 r. nr 3008-5.Ip.27.2025 w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prokuratora Rejonowego w Gdyni z dnia 13 marca 2025 r. wydaną w sprawie o sygn. akt [...], 2. zasądza od Prokuratora Okręgowego w Gdańsku na rzecz K. O. kwotę 200 (dwieście) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 14 listopada 2024 r., za pośrednictwem poczty elektronicznej i powołując się na przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j.: Dz. U. Z 2022 r., poz. 902) powoływanej dalej jako "u.d.i.p.", K. O. wystąpił do Prokuratury Rejonowej w Gdyni z wnioskiem o udzielenie odpowiedzi na następujące pytanie: "1. Czy w okresie od 31 lipca 2013 roku do 31 lipca 2023 roku Prokuratura Rejonowa w Gdyni zatwierdzała jakiekolwiek wydane przez Policję - Komisariat Policji [...] postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania przygotowawczego (dochodzenia), wydane na skutek złożonego na Policji zawiadomienia o możliwości popełnienia przez pracowników ochrony dworca [...] przestępstwa pobicia/naruszenia czynności narządów ciała na okres powyżej 7 dni/przekroczenia uprawnień z jednoczesnym wywołaniem uszczerbku na zdrowiu? Jeżeli tak, to ile było tych postanowień? Proszę również o podanie dokładnych dat". Zdaniem wnioskodawcy, procedura udostępnienia informacji publicznej, co do zasady, nie wymaga wykazywania interesu prawnego, czy też faktycznego. W dniu 17 listopada 2024 r., ponownie za pośrednictwem poczty elektronicznej, K. O. wystosował do Prokuratury Rejonowej w Gdyni podobnie brzmiące zapytanie o treści: "1. Czy w okresie od 31 lipca 2013 roku do 31 lipca 2023 roku Prokuratura Rejonowa w Gdyni zatwierdzała jakiekolwiek, wydawane przez Policję w KP [...], postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania przygotowawczego (dochodzenia) w sprawach z zawiadomień dotyczących pobicia lub naruszenia czynności narządów ciała przez pracowników ochrony fizycznej na dworcu [...]? Jeżeli tak, to ile było tych postanowień? Proszę również o podanie dokładnych dat". Pismem z dnia 19 listopada 2024 r., w odpowiedzi na ww. wnioski, Prokurator Rejonowy w Gdyni poinformował wnioskodawcę, że system informatyczny prokuratury: "PROK-SYS" nie generuje danych zawartych w treści pytania. K. O. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność Prokuratora Rejonowego w Gdyni. Wyrokiem z dnia 19 lutego 2025 r. sygn. akt III SAB/Gd 430/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym sprawy ze skargi K. O. na bezczynność Prokuratora Rejonowego w Gdyni w sprawie udostępnienia informacji publicznej – zobowiązał Prokuratora Rejonowego w Gdyni do rozpoznania wniosku skarżącego zawartego w pismach z 14 i 17 listopada 2024 r. w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt administracyjnych; stwierdził, że Prokurator Rejonowy w Gdyni dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa oraz zasądził od Prokuratora Rejonowego w Gdyni na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia 13 marca 2025 r. Prokurator Rejonowy w Gdyni odmówił udostępnienia informacji publicznej poprzez wskazanie czy i ile zatwierdzono w okresie od 31 lipca 2013 r. do 31 lipca 2023 r. przez Prokuraturę Rejonową w Gdyni postanowień Policji (Komisariatu Policji [...]) o odmowie wszczęcia postępowania przygotowawczego (dochodzenia), wydanych na skutek złożonego do Policji zawiadomienia o możliwości popełnienia przez pracowników ochrony dworca [...] przestępstwa pobicia i naruszenia czynności narządów ciała na okres powyżej 7 dni czy przekroczenia uprawnień z jednoczesnym wywołaniem uszczerbku na zdrowiu, ze wskazaniem dokładnych dat. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podkreślił, że pomimo, iż przedmiot żądania stanowi informację publiczną zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j.: Dz. U. z 2022 r. poz. 902), powoływanej dalej w skrócie jako "u.d.i.p.", to organ nie prowadzi odrębnych, szczegółowych rejestrów zawierających wskazane w żądaniu dane. Tym samym jako zobowiązany do udzielenia informacji uznał, iż wnioskowana informacja posiada charakter informacji publicznej przetworzonej, na którą składa się pewna suma tak zwanej informacji publicznej prostej, dostępnej bez wykazywania przesłanki interesu publicznego. Ze względu jednak na treść żądania, udostępnienie wnioskodawcy konkretnej informacji publicznej nawet o prostym charakterze wiązać się może z potrzebą przeprowadzenia odpowiednich analiz zestawień, wyciągów, usuwania danych chronionych prawem. Takie zabiegi czynią informacje proste, informacją przetworzoną, których udzielenie skolerowane jest z potrzebą wykazania przesłanki szczególnej istotności dla interesu publicznego. W ocenie Prokuratora, dokonując ponownej analizy wniosku organ miał obowiązek pozytywnego jego rozpatrzenia wyłącznie w sytuacji spełnienia przesłanki szczególnej istotności dla interesu publicznego. Takiego uzupełnienia wnioskujący nie dokonał, pomimo udzielonej mu w dniu 19 listopada 2024 r. odpowiedzi. Jednocześnie wskazano, że organ nie doszukał się ww. przesłanki w treści przedmiotowego wniosku. Od powyższej decyzji odwołanie wniósł skarżący, wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu odwołania skarżący wskazał, że szczególna istotność dla interesu publicznego przejawia się w tym, iż wnioskowane dane można wykorzystać w kontekście nadzorowanego przez Prokuraturę Rejonową w Gdyni policyjnego dochodzenia. Skarżący wyjaśnił, iż na przestrzeni wielu lat dochodziło na dworcu [...] do takich zdarzeń, że pracownicy ochrony (prywatnych firm ochroniarskich świadczących usługi ochrony osób i mienia na dworcach PKP) wyprowadzali ludzi w pomieszczenia bez kamer, korytarz za pocztą, i tam ich bili pięściami, co wypełnia znamiona przestępstwa. Zatem udostępnienie wnioskowanej informacji publicznej przetworzonej spowoduje lepsze wypełnienie ustawowych i ustrojowych funkcji Prokuratury oraz poprawi jej funkcjonowanie w kontekście wykonywanych zadań ścigania przestępstw oraz stania na straży praworządności. Oznacza to, że jest szczególnie ważna dla dużego kręgu odbiorców. Ponadto skarżący podkreślił, że organ I instancji w pierwszej kolejności powinien wezwać wnioskodawcę do wykazania szczególnej istotności informacji publicznej zanim odmówił stronie jej udostępnienia. W toku postępowania, w pismach z 19, 20 i 23 marca 2025 r. oraz 3 i 5 kwietnia 2025 r., kierowanych do organu odwoławczego skarżący powielał argumentację zawartą w odwołaniu. Ponadto wskazywał, że udostępnienie wnioskowanej informacji podniesie poziom bezpieczeństwa publicznego, gdyż zapobiegnie podobnym przestępczym zdarzeniom z udziałem pracowników ochrony w przyszłości. Po rozpoznaniu odwołania decyzją z 11 kwietnia 2025 r. sygn. akt 3008-5.Ip.27.2025 Prokurator Okręgowy w Gdańsku, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2024 r. poz. 572), powoływanej dalej jako "k.p.a.", utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania, wskazując, że podstawą jej wydania było uznanie, że żądana informacja jest informacją przetworzoną, a przesłanka w postaci szczególnej istotności dla interesu publicznego nie została wykazana. Prokurator Okręgowy w Gdańsku wskazał, że co prawda wnioskodawca nie został wezwany przez organ I instancji do wykazania istnienia szczególnej istotności dla interesu publicznego, to jednak lektura pism procesowych złożonych przez K. O. (w okresie od 19 marca do 7 kwietnia w/w złożył 10 pism) pozwala na stwierdzenie, że w/w nie wykazał istnienia przesłanki w postaci szczególnej istotności dla interesu publicznego. W szczególności nie wykazał, że udostępniona informacja przetworzona zostanie wykorzystana w celu ochrony interesu publicznego lub usprawnienia funkcjonowania Państwa. Ponadto organ odwoławczy zaznaczył, że uczynienie zadość żądaniu wnioskodawcy wiązałoby się ze znacznym nakładem pracy, zasadniczo dezorganizującym bieżącą pracę prokuratorów i pracowników sekretariatu. W przedmiotowej sprawie, organ I instancji nie dysponował odrębnym zbiorem spraw dotyczącym liczby postanowień o odmowie wszczęcia postępowania przygotowawczego (dochodzenia), wydanych na skutek złożonego do Policji zawiadomienia o możliwości popełnienia przez pracowników ochrony dworca [...] przestępstwa pobicia i naruszenia czynności narządów ciała na okres powyżej 7 dni czy przekroczenia uprawnień z jednoczesnym wywołaniem uszczerbku na zdrowiu, ze wskazaniem dokładnych dat. Koniecznym byłoby więc zapoznanie się z każdą ze spraw, która spełniałaby kryteria wskazane przez wnioskodawcę z okresu 10 lat. Przyjęcie stanowiska o uznaniu wnioskowanej informacji za informację przetworzoną skutkowało z kolei potrzebą ustalenia, czy żądana informacja niezbędna jest stronie w celu ochrony szczególnego interesu publicznego. Wnioskujący nie wskazał żadnych przesłanek pozwalających na przyjęcie istnienia szczególnego interesu publicznego obligującego zobowiązanego do podjęcia czynności zmierzających do przetworzenia informacji publicznej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku K. O. wniósł o jej uchylenie i zobowiązanie Prokuratury Okręgowej w Gdańsku do wydania nowej decyzji. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem artykułu 3 ust.1 pkt 1 u.d.i.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie. Następnie skarżący wskazał, że zarówno w odwołaniu od decyzji organu I instancji jak i następnych pismach procesowych wykazał przesłankę szczególnie istotnego interesu publicznego niezbędną dla udostępnienia informacji przetworzonej. Natomiast z lektury uzasadnienia zaskarżonej decyzji Prokuratora Okręgowego w Gdańsku wynika, że nie zauważa on realnego, bezpośredniego związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy udostępnieniem przez Prokuraturę Rejonową w Gdyni wnioskowanych informacji a szczególnie istotnym interesem publicznym wyrażającym się w poprawie funkcjonowania organów administracji publicznej (Prokuratury Rejonowej w Gdyni) i w lepszej ochronie interesu publicznego (szersza zbiorowość poszkodowana na przestrzeni lat na skutek pobić przez pracowników ochrony uzyska sprawiedliwość w swojej sprawie, co podniesie bezpieczeństwo publiczne na dworcu i będzie spełniało funkcje profilaktyczne, prewencyjne i ochronne). Uzyskanie nowych faktów i dowodów w sprawie umożliwi skarżącemu złożenia wniosku o podjęcie na nowo dochodzenia w sprawie o sygn. [...]. Dzięki temu Prokuratura Rejonowa w Gdyni będzie mogła lepiej wykonywać swoje zadania w zakresie ścigania przestępstw. Ponadto skarżący wyjaśnił, że w przedmiotowej sprawie organy obu instancji nadużyły konstrukcji "informacji publicznej przetworzonej", uniemożliwiając mu tym samym skuteczne i swobodne zrealizowanie prawa do uzyskania informacji publicznej, zagwarantowanego zarówno poprzez w/w ustawę, jak również Konstytucję Rzeczypospolitej Polskiej. Skarżący wskazał, że najpierw Prokuratura Rejonowa w Gdyni odmówiła mu udostępnienia informacji publicznej w oparciu o "brak szczególnie istotnego interesu publicznego"- bez uprzedniego wezwania do jego wykazania, następnie Prokuratura Okręgowa w Gdańsku podtrzymała decyzję organu I instancji, mimo licznych argumentów przedstawionych przez skarżącego w odwołaniu i w kolejnych pismach procesowych, wskazujących na istnienie przedmiotowej przesłanki. W ocenie skarżącego, Prokurator Okręgowy w Gdańsku działał w sprawie stronniczo i nieobiektywnie. Wbrew bowiem twierdzeniom zawartym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji – skarżący wskazał przesłanki pozwalające na przyjęcie istnienia szczególnie istotnego interesu publicznego obligującego podmiot zobowiązany do podjęcia czynności zmierzających do przetworzenia informacji publicznej. Pismami z dnia 16, 21 ,24, 26, 28 kwietnia oraz 7, 8, 11, 15, 16, 22 maja oraz 15, 23, 27, 29 czerwca oraz 2,13 i 16 lipca 2025 r. skarżący podtrzymał zarzuty i wnioski zawarte w skardze oraz wniósł o rozpatrzenie sprawy w trybie uproszczonym. W odpowiedzi na skargę Prokurator Okręgowy w Gdańsku wniósł o jej oddalenie, podtrzymując zarzuty zawarte w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo organ odwoławczy wyjaśnił, że pomimo, iż organ I instancji nie wezwał skarżącego do wykazania szczególnej istotności dla interesu publicznego, jednak sam zainteresowany w licznych pismach procesowych wskazał na czym, w jego ocenie, polega szczególnie istotny interes publiczny w uzyskaniu przez niego informacji publicznej przetworzonej. Dzięki temu stanowisko skarżącego w tym zakresie było znane Prokuratorowi Okręgowemu w Gdańsku co pozwoliło na merytoryczne rozpoznanie odwołania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl natomiast art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), powoływanej dalej w skrócie jako "p.p.s.a", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany granicami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie do treści art. 135 p.p.s.a., w ramach prowadzonej kontroli legalności decyzji sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Kontrolując w tak zakreślonej kognicji zaskarżoną w tej sprawie decyzję Prokuratora Okręgowego w Gdańsku z 11 kwietnia 2025 r. sygn. akt 3008-5.Ip.27.2025, utrzymującą w mocy decyzję Prokuratora Rejonowego w Gdyni z 13 marca 2025 r., którą odmówiono skarżącemu udostępnienia informacji publicznej, Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja, jak i utrzymana nią w mocy, wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 4 ust. 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej; 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych; 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa; 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego; 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. W świetle ww. przepisów nie budzi wątpliwości, że Prokurator Rejonowy w Gdyni jako organ władzy publicznej jest, zgodnie art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., podmiotem zobowiązanym w sprawach o udzielenie informacji publicznej do jej udostępnienia, a wnioskowana informacja wyczerpuje znamiona informacji publicznej. Wskazać należy, że zagwarantowane w art. 61 Konstytucji RP prawo do informacji obejmuje dostęp do uzyskania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Natomiast ograniczenie tego prawa może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w odrębnych ustawach przesłanki dotyczące ochrony wolności i praw innych osób oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (art. 61 ust. 3 Konstytucji RP). W myśl art. 61 ust. 4 Konstytucji RP, tryb udzielania informacji, o których mowa w tym artykule, określają ustawy. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. W przypadku, gdy podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej, powołuje się na to, że ma ona charakter przetworzony i okoliczność ta stanowi podstawę decyzji administracyjnej o odmowie jej udostępnienia, zobowiązany jest w uzasadnieniu tej decyzji podać fakty potwierdzające tę ocenę. Konieczne jest więc wykazanie, jakie konkretnie działania należy podjąć celem przetworzenia informacji, ilu pracowników i przez jaki czas będzie zaangażowanych w ten proces, czy żądane informacje składają się z informacji prostych, a jeżeli tak, to gdzie i w jakich kategoriach zbiorów się znajdują, w jakim zakresie i przez jaki okres praca organu będzie zakłócona, czy przetworzenie informacji będzie się wiązało z ponadstandardowymi nakładami finansowymi, etc. Chodzi zatem o podanie takiego zbioru informacji, które pozwolą na pozytywną weryfikację przyjętego w decyzji stanowiska, iż żądana informacja publiczna jest informacją przetworzoną (por. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 5 grudnia 2024 r. sygn. akt II SA/Go 552/24; wyrok WSA w Szczecinie z 16 października 2024 r. sygn. akt I SA/Sz 286/24). Zakres żądanych we wniosku o udostępnienie informacji publicznych danych (od 31 lipca 2013 r. do 31 lipca 2023 r.) mógł skutkować kwalifikacją informacji jako przetworzonej, jak bowiem wskazał organ I instancji, po wprowadzeniu kwalifikacji (art. 231 k.k.) i sposobu zakończenia postępowania, do sprawdzenia wytypowano ponad 200 spraw, przy czym dotyczyły one funkcjonariuszy SOK. Organ wskazał, że wnioskujący nie doprecyzował czy wniosek dotyczy tylko funkcjonariuszy SOK czy wszystkich pracowników ochrony, do których nie ma zastosowania art. 231 k.k. W tym zakresie organ, co do zasady, winien zwrócić się do skarżącego o wyjaśnienie zakresu wniosku. Niemniej już konieczność analizy 200 sztuk akt wymaga zaangażowania ponadstandardowych nakładów czasowych zatrudnionych pracowników i wskazuje na przetworzony charakter informacji. W rozpatrywanej sprawie zasadniczy spór dotyczył tego, czy organ miał podstawy do wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej z uwagi na fakt, że udostępnienie informacji nie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Stwierdzenie braku szczególnej istotności informacji dla interesu publicznego skutkuje bowiem wydaniem przez organ decyzji o odmowie udostępnienia informacji (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). Pojęcie "interesu publicznego" jest pojęciem niedookreślonym, nieposiadającym zwartej, zapisanej formuły na gruncie obowiązującego prawa. W piśmiennictwie i judykaturze podkreśla się, że interes publiczny jest kategorią normatywną o charakterze dynamicznym i elastycznym, zależną od kontekstu sprawy oraz okoliczności społecznych i prawnych. Obejmuje on potrzeby oraz wartości istotne z punktu widzenia ogółu obywateli, a nie indywidualne interesy jednostki, chyba że ich realizacja ma pośrednie znaczenie dla dobra wspólnego. W kontekście dostępu do informacji publicznej, interes publiczny urzeczywistnia się przede wszystkim poprzez realizację konstytucyjnej zasady jawności działania organów władzy publicznej i osób pełniących funkcje publiczne. Podkreślić należy, iż wnioskodawca występujący o udostępnienie informacji publicznej, na etapie składania wniosku nie musi wiedzieć, że żądana przez niego informacja ma charakter informacji publicznej przetworzonej, a zatem w momencie formułowania i kierowania wniosku nie musi wskazywać powodów, dla których spełnienie jego żądania będzie szczególnie istotne dla interesu publicznego. To podmioty zobowiązane do udostępnienia informacji publicznej muszą wykazać, że objęte wnioskiem żądanie dotyczy informacji publicznej o charakterze przetworzonym i mogą odmówić jej udostępnienia wtedy, gdy wnioskodawca nie wykaże istnienia interesu publicznego. Organ takiej sytuacji winien poinformować wnioskodawcę, że żądana informacja ma charakter przetworzony i wezwać go do wykazania szczególnej istotności udostepnienia informacji dla interesu publicznego. Stanowisko takie jest powszechnie przyjęte w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. m.in. wyrok NSA z 6 marca 2025 r. sygn. akt III OSK 3149/23). W niniejszej sprawie Prokurator Rejonowy w Gdyni jako przyczynę odmowy udostępnienia żądanej przez skarżącego informacji publicznej wskazał, że wnioskodawca nie wykazał, iż udostępnienie żądanej przez niego informacji publicznej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Prokurator Rejonowy w Gdyni nie poinformował skarżącego o tym, że informacja objęta jego wnioskiem z dnia 14 i 17 listopada 2024 r. ma charakter informacji publicznej przetworzonej i nie wezwał do wykazania w terminie 14 dni powodów, dla których spełnienie żądania byłoby szczególnie istotne dla interesu publicznego. Następnie działając jako organ I instancji, odmówił wnioskodawcy udostępnienia informacji publicznej przetworzonej z uwagi na niewykazanie interesu publicznego. Działanie to było niewłaściwe. Organ dokonując takiej oceny wniosku, winien poinformować o tym skarżącego i wezwać go do wykazania szczególnej istotności informacji dla interesu publicznego. Okoliczność ta była zasadniczą podstawą oddalenia wniosku, miała zatem istotne znaczenie dla treści wydanej decyzji. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Prokurator Okręgowy w Gdańsku wskazał, że co prawda wnioskodawca nie został wezwany przez organ I instancji do wykazania przesłanki szczególnej istotności udostępnienia informacji publicznej dla interesu publicznego, to jednak lektura jego pism procesowych pozwala na stwierdzenie, że jej nie wykazał. Zaznaczyć należy, że organ odwoławczy także nie wystosował do skarżącego wezwania do wykazania szczególnej istotności informacji dla interesu publicznego, dokonując oceny spełnienia tej przesłanki na podstawie złożonych przez skarżącego z własnej inicjatywy pism. Organ odwoławczy - Prokurator Okręgowy w Gdańsku, oceniając decyzję Prokuratora Rejonowego w Gdyni, winien uchylić decyzję do ponownego rozpoznania na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Organ I instancji, mimo istnienia takiego obowiązku, nie wystosował do wnioskodawcy wezwania do wykazania szczególnej istotności udostępnienia informacji dla interesu publicznego, bez którego to wezwania nie mógł dokonywać w decyzji oceny tej kwestii, mającej zasadniczy wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Organ odwoławczy utrzymując zaskarżoną decyzję w mocy naruszył przewidzianą w art. 15 k.p.a zasadę dwuinstancyjności postępowania oraz normy art. 138 § 1 pkt 1 i § 2 k.p.a. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z przytoczonych wyżej względów Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Wobec uwzględnienia skargi, o kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a. Wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z treści uzasadnienia niniejszego wyroku i sprowadzają się do uwzględnienia dokonanej przez Sąd wykładni przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło