III SA/Gd 290/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Adam Osik po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia 15 maja 2024 r., nr SKO.474.19.2024 w przedmiocie skierowania na badania lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami postanawia: odmówić skarżącemu przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 3 października 2024 r., sygn. akt III SA/Gd 290/24. Wnioskiem z dnia 14 stycznia 2025 r. pełnomocnik z urzędu skarżącego G. D. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia opisanego wyżej wyroku. Podał, że od dnia ustanowienia pełnomocnictwa nie miał kontaktu ze skarżącym, jak i możliwości uzyskania jego stanowiska. Pełnomocnik wskazał, że w dniu 7 stycznia 2025 r., poprzez doręczenie mu postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 30 grudnia 2024 r. o odmowie uwzględniania wniosku skarżącego o sporządzenie uzasadnienia, dowiedział się o złożonym osobiście przez skarżącego wniosku o doręczenia mu uzasadnienia wyroku z dnia 3 października 2023 r. Według deklaracji skarżącego kierowana do niego korespondencja pełnomocnika nie została mu doręczona. Wobec powyższego skarżący nie miał wiedzy o prawomocnym zakończeniu postępowania w sprawie o sygn. akt III SA/Gd 290/24. Biorąc pod uwagę brak kontaktu ze skarżącym, pełnomocnik dopiero w dniu 7 stycznia 2025 r. dowiedział się o woli skarżącego co do doręczenia mu uzasadnienia wyroku. Skarżący działał bez porozumieniu z pełnomocnikiem i złożył wniosek o doręczenie mu uzasadnienia wyroku po terminie, jednocześnie nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku. Skarżący nie zgadza się z oceną prawną pełnomocnika i sądu w niniejszej sprawie, co nie powinno pozbawiać skarżącego prawa do poznania motywów działania sądu i ewentualnego zaskarżenia wyroku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Jak stanowi art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) - dalej jako: "p.p.s.a.", jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Zgodnie z art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Z powyższego wynika, że przywrócenie terminu może nastąpić, gdy wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, wnioskodawca uprawdopodobnił, że uchybił terminowi bez swojej winy oraz gdy dopełniona została czynność, dla której określony był termin. Brak jednej z tych przesłanek uniemożliwia przywrócenie terminu. Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy jego uchybienie nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Jeżeli strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa nie jest możliwe przywrócenie terminu. Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienia NSA: z 15 lipca 2014 r., II FZ 832/14; z 9 września 2014 r., I GZ 499/14 oraz z 2 października 2014 r., II OZ 1011/14 – Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie skarżący był reprezentowany przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu, który został wyznaczony przez ORA w Gdańsku w dniu 5 sierpnia 2024 r. Nadto postanowienie z dnia 10 lipca 2024 r. o przyznaniu skarżącemu prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata zostało skarżącemu doręczone w dniu 15 lipca 2024 r. (k. 12 załącznika do akt III SPP/Gd 58/24). Pełnomocnik substytucyjny pełnomocnika skarżącego brał udział w rozprawie w dniu 3 października 2024 r., na której zapadł, oddalający wniesioną w niniejszej sprawie skargę, wyrok. Pełnomocnik skarżącego nie złożył wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, zaś własny wniosek skarżącego z dnia 13 grudnia 2024 r. został złożony z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 141 § 2 p.p.s.a. Wobec powyższych okoliczności należy wyjaśnić, że pojęcie winy strony w uchybieniu terminu w postępowaniu sądowym obejmuje także swym zakresem winę osób trzecich, które działają w imieniu strony, czyli również winę pełnomocnika. Zgodnie z art. 244 § 2 p.p.s.a. ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego w ramach prawa pomocy jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa. W sprawach, w których stronę reprezentuje profesjonalny pełnomocnik, kryterium braku winy w uchybieniu terminu należy zatem oceniać z uwzględnieniem miernika staranności wymaganego przy dokonywaniu czynności procesowej przez tego pełnomocnika. Osoby te zobowiązane są do zachowania podwyższonej staranności, jakiej można wymagać od profesjonalnych uczestników obrotu prawnego. Z powyższych względów Sąd uznał, że podnoszona w uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu okoliczność brak kontaktu pełnomocnika ze skarżącym nie stanowiła przeszkody dla złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku i tym samym nie mogła uzasadniać przywrócenia terminu. Jeżeli pełnomocnik, jak wskazuje, do dnia 7 stycznia 2025 r. nie posiadał wiedzy o woli skarżącego co do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku (który jest czynnością niezbędną do zaskarżenia wyroku oddalającego skargę), to w ocenie Sądu taki wniosek mógł pełnomocnik złożyć z ostrożności procesowej w celu zachowania prawa do zaskarżenia niekorzystnego dla skarżącego wyroku. Zaniedbanie pełnomocnika traktowane jest tak samo jak gdyby dopuściła się go sama strona postępowania, która w takiej sytuacji nie może zasadnie oczekiwać, że brak staranności i nadzoru nad własnymi sprawami będzie sanowany przez Sąd, poprzez przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W tym stanie rzeczy, w ocenie Sądu, wniosek o przywrócenie terminu nie zawierał wskazania żadnych obiektywnych okoliczności, które wystąpiłyby w okresie biegu terminu do dokonania czynności procesowej i które Sąd mógłby rozważyć oraz ewentualnie potraktować jako przeszkody uniemożliwiające skarżącemu zachowanie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.