III SA/Gd 448/16

WyrokWSA w Gdańsku2016-09-22

Skład orzekający: Bartłomiej Adamczak, Felicja Kajut, Jolanta Sudoł

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania zasiłku celowego na zakup żywności jest zasadna, gdy rodzina wnioskodawczyni, mimo spełnienia kryterium dochodowego, dysponuje znacznymi zasobami pieniężnymi poza bieżącym dochodem?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że odmowa przyznania zasiłku celowego na zakup żywności jest zasadna, nawet jeśli rodzina spełnia kryterium dochodowe, gdy dysponuje ona znacznymi zasobami pieniężnymi poza bieżącym dochodem. Organy pomocy społecznej mają ograniczone środki finansowe i muszą je rozdzielać sprawiedliwie, uwzględniając nie tylko dochód, ale także posiadane zasoby, aby zapewnić pomoc osobom w najtrudniejszej sytuacji.
Stan faktyczny
Skarżąca M. T. wniosła o przyznanie zasiłku celowego na zakup żywności. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania świadczenia, uznając, że rodzina skarżącej dysponuje znacznymi zasobami pieniężnymi. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i orzekło o odmowie przyznania zasiłku, wskazując na wysokie zasoby pieniężne rodziny. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Felicja Kajut, Sędzia WSA Jolanta Sudoł, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Hanna Tarnawska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 września 2016 r. sprawy ze skargi M. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 25 stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę. W dniu 26 czerwca 2015 r. M. T. wystąpiła do Dzielnicowego Ośrodka Pomocy Społecznej Nr [...] w G. o przyznanie świadczenia pieniężnego na zakup żywności. Decyzją z dnia 24 lipca 2015 r. (nr [...]) Prezydent Miasta odmówił przyznania stronie pomocy finansowej w postaci zasiłku celowego i specjalnego zasiłku celowego z przeznaczeniem na żywność. W podstawie prawnej decyzji powołano art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.) – dalej zwanej: "k.p.a.", art. 3 ust. 4, art. 8 ust. 1 pkt 3, ust. 2-4, art. 9, art. 17 ust. 1 pkt 5, art. 18 ust. 1 pkt 6, art. 102 ust. 1, art. 106 ust. 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j.: Dz. U. z 2015 r., poz. 163 ze zm.), § 1 pkt 1 ppkt b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 lipca 2015 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. 2015 , poz. 1058) oraz uchwałę nr XXXIX/813/14 Rady Miasta G. z dnia 3 lutego 2014 r. w sprawie podwyższenia kryterium dochodowego uprawniającego do przyznania nieodpłatnie pomocy w zakresie dożywiania w formie świadczenia pieniężnego na zakup posiłku lub żywności dla osób objętych wieloletnim programem wspierania finansowego gmin w zakresie dożywania "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" na lata 2014 – 2020 (Dz. Urz. Woj. Pom. z 2014 r., poz. 681). W uzasadnieniu decyzji wskazano, że organ po wnikliwym przeanalizowaniu sytuacji życiowej i bytowej strony nie dał wiary oświadczeniu strony o prowadzeniu odrębnego, jednoosobowego gospodarstwa domowego, przyjmując, że M. T. jest osobą pozostającą w rodzinie składającej się z czterech osób. Miesięczny dochód rodziny T. wyliczono w wysokości 2.552,20 zł. Składają się na nań: renta socjalna na A. T. w kwocie 643,02 zł, dwa zasiłki pielęgnacyjne na rzecz A. i I. T. po 153 zł, świadczenie pielęgnacyjne otrzymywane przez K. T. w kwocie 1.200 zł miesięcznie, dodatek mieszkaniowy w kwocie 387,78 zł oraz dodatek energetyczny w kwocie 15,40 zł. Poza tym rodzina jest w posiadaniu kwoty ponad 32.487 zł wypłaconej (w grudniu 2014 r.) tytułem zaległego i bieżącego świadczenia pielęgnacyjnego przyznanego K. T., a także wypłaconego zaległego dodatku z pomocy rządowej w kwocie 600 zł, natomiast w marcu 2015 r. rodzina otrzymała kwotę 2400 zł tytułem zaległych świadczeń z pomocy rządowej dla osób pobierających świadczenie pielęgnacyjne, a w kwietniu 2015 r. także 800 zł z tego tytułu. Zatem posiadane przez rodzinę środki pozwalają na pokrycie wydatków bieżących oraz na kilka kolejnych miesięcy. Organ uznał, że okoliczności sprawy nie wskazują także na szczególnie uzasadniony przypadek przyznania świadczenia, o jakim mowa w art. 41 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej. M. T. wniosła odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji podnosząc, że prowadzi oddzielne gospodarstwo domowe. Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 25 stycznia 2016 r. (nr [...]) - działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 8 ust. 1 pkt 2, art. 39 ust. 1-2 i art. 106 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej - uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i orzekło o odmowie przyznania zasiłku celowego na zakup żywności w ramach programu rządowego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" w latach 2014-2020. Zdaniem organu odwoławczego rodzina ma możliwość zaspokojenia podstawowych potrzeb bytowych przy wydatnym wsparciu budżetu domowego ze środków wypłaconych w ciągu niespełna czterech miesięcy w łącznej kwocie ponad 35.000 zł. Organ stwierdził, że pomimo spełnienia przesłanki przyznania pomocy w formie kryterium dochodowego podwyższonego do 150% na potrzeby pomocy udzielanej w ramach programu rządowego na dożywianie uzasadniona jest odmowa udzielenia pomocy osobie w rodzinie, która dysponuje wysokimi zasobami pieniężnymi poza bieżącym dochodem. Na możliwość taką wskazuje również art. 12 ustawy. Rodzina posiada możliwość zaspokojenia posiłków i żywności we własnym zakresie, natomiast możliwości finansowe Ośrodka, który zobowiązany jest do niesienia pomocy w tej samej formie innym osobom i rodzinom, nie dysponującym zasobami pieniężnymi poza niskim dochodem bieżącym, są ograniczone. W ciągu pierwszych czterech miesięcy 2015 r. ośrodek udzielił pomocy 103 rodzinom na ten cel w ramach programu rządowego, a kwota miesięcznego wsparcia wynosiła ok. 140 zł miesięcznie na rodzinę. Niezasadne byłoby udzielanie pomocy rodzinie mającej obok dochodów bieżących znaczne zasoby pieniężne, w sytuacji Ośrodek udziela jednocześnie pomocy dużej ilości rodzin znajdujących się w gorszej sytuacji. Pomniejszałoby to pulę środków pomocy rządowej, z której w pierwszym rzędzie powinny skorzystać rodziny o jak najniższych dochodach, bez oszczędności i możliwości wsparcia budżetu domowego w inny sposób, niż poprzez świadczenia z pomocy społecznej. Bez wątpienia organ pierwszej instancji prawidłowo ocenił, że strona nie prowadzi odrębnego, jednoosobowego gospodarstwa domowego. M. T. nie ma własnego dochodu, mieszka z rodzicami i siostrą w trzypokojowym mieszkaniu stanowiącym własność rodziców. Nie ma swojego pokoju, ani żadnych własnych sprzętów gospodarstwa domowego. Rodzina utrzymuje się z szeregu świadczeń socjalnych. Otrzymuje też dodatek mieszkaniowy przyznany na podstawie stosunku wydatków mieszkaniowych i dochodów czteroosobowego gospodarstwa domowego. Wydatki mieszkaniowe są zatem opłacane z dodatku mieszkaniowego i dochodów innych członków rodziny. Strona sprawuje opiekę nad matką. Zakres tej opieki oraz zakres obowiązków domowych organ pierwszej instancji ustalił m.in. w sprawie toczącej się przed Kolegium pod sygn. akt [...] i [...] (sprawy zasiłku okresowego na wniosek małżonków K. i I. T.). Z oceny sytuacji rodziny wynika, że oprócz czynności związanych z pielęgnacją matki strona gotuje obiady, przygotowuje inne posiłki, sprząta mieszkanie, robi pranie - wspólnie dla całej rodziny, a nie tylko dla siebie. Rodzina wspólnie korzysta ze wszystkich pomieszczeń i sprzętów gospodarstwa domowego, wspólnie robi zakupy. W toku przeprowadzonego wywiadu środowiskowego nie ustalono, aby ta sytuacja uległa jakimkolwiek zmianom, zatem M. T. czynnie prowadzi wspólne gospodarstwo domowe całej rodziny. Wprawdzie rodzice strony oświadczyli, że nie będą finansować składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne, jednak fakt ten nie przesądza o samodzielnym utrzymaniu członka rodziny czy wspólnym prowadzeniu gospodarstwa domowego. W ocenie organu strona działa za namową ojca, który próbuje uzyskać w ten sposób dostęp do świadczeń z pomocy społecznej, ponieważ sam po otrzymaniu stałego świadczenia pielęgnacyjnego oraz zaległych świadczeń w wysokiej kwocie nie może uzyskać kolejnych świadczeń z pomocy społecznej w związku z przekroczeniem kryterium dochodowego. Organ odwoławczy wskazał na orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, w których uznano, że M. T. jest osobą pozostającą w rodzinie w rozumieniu art. 6 pkt 14 ustawy o pomocy społecznej (sygn. akt III SA/Gd 821/15, sygn. akt III SA/Gd 824/15). Na końcu Kolegium stwierdziło, że decyzja organu pierwszej instancji wydana została z naruszeniem art. 41 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej. Przepis ten nie mógł znaleźć zastosowania, ponieważ dochód rodziny nie przekracza podwyższonego kryterium dochodowego na cele udzielania pomocy na dożywianie z programu rządowego. Z uwagi na to naruszenie prawa oraz błędne sformułowanie rozstrzygnięcia – wobec braku podstaw prawnych do zastosowania art. 41 ww. ustawy - należało uchylić decyzję organu pierwszej instancji i orzec reformatoryjnie co do istotny jedynie w przedmiocie zasiłku celowego na zakup żywności w ramach programu rządowego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" w latach 2014-2020. M. T. zaskarżyła wyżej opisaną decyzję organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, domagając się jej uchylenia. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów postępowania: art. 7 w zw. z art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego, w szczególności przez zanegowanie wiarygodności wyjaśnień skarżącej oraz oświadczeń K. T. i A. T. – dotyczących prowadzenia samodzielnego gospodarstwa domowego; oraz art. 15 k.p.a. poprzez wydanie decyzji reformatoryjnej oraz naruszenie prawa skarżącej do dwuinstancyjnego rozpoznania sprawy. Ponadto zarzuciła naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 39 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej poprzez odmowę przyznania wnioskowanego świadczenia, gdy zostały spełnione przesłanki do jego przyznania. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że stanowisko organów jest błędne. Skarżąca jest osobą prowadzącą samodzielnie gospodarstwo, stąd organy niezasadnie przyjęły, że gospodaruje ona w ramach rodziny, a nawet przy takim założeniu – czemu stanowczo zaprzecza - dochód w przeliczeniu na osobę nie przekracza wysokości 150% kryterium dochodowego, a więc organ błędnie w tej sytuacji ustalił, że choć skarżąca spełnia wymogi kryterium dochodowego, to jej rodzina dysponuje wysokimi zasobami pieniężnymi poza bieżącym dochodem. Organ błędnie pominął, że skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo, gdyż w jej ocenie istotą wspólnego gospodarowania jest również pozostawanie na utrzymaniu innej osoby. Organ natomiast nieprawidłowo ustalił, że skarżąca jest na utrzymaniu pozostałych członków rodziny. Organ pominął przy tym treść wyjaśnień skarżącej, K. T. i A. T. Podała również, że ostatnio uległa wypadkowi, a jej dochód wynosi zero. Okoliczności te przemawiają za przyznaniem świadczenia. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko oraz dodając, że Wojewódzki Sad Administracyjny w Gdańsku rozpoznając wniosek M. T. o udzielenie pomocy prawnej, na podstawie złożonego przez wnioskodawczynię pod rygorem odpowiedzialności karnej z art. 233 § 1 w zw. z § 6 k.k. oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz na podstawie złożonego dokumentu źródłowego ustalił, że wnioskodawczyni prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z rodzicami i siostrą (postanowienie z dnia 2 marca 2016 r., sygn. akt III SO/Gd 11/16). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 1647) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j.: Dz. U. z 2015 r., poz. 163 ze zm.), zwanej dalej "ustawą". Na wstępie podnieść trzeba, iż stosownie do art. 2 ust. 1 i art. 3 ustawy, pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Zadaniem pomocy społecznej jest zapobieganie sytuacjom, o których mowa w art. 2 ust. 1 ustawy przez podejmowanie działań zmierzających do życiowego usamodzielniania osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem. Potrzeby zaś osób i rodzin korzystających z pomocy winny zostać uwzględnione, o ile odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. Stosownie natomiast do treści art. 39 ust. 1 i 2 ustawy, w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Zasiłek ten może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności. Należy w pełni podzielić pogląd wyrażony w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia z dnia 19 czerwca 2007 r. (sygn. akt I OSK 1464/06, publ: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl), iż z przepisów regulujących tryb przyznania zasiłku celowego wynika, że udzielając świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, organ kieruje się ogólną zasadą dostosowywania rodzaju, formy i rozmiaru świadczeń do okoliczności konkretnej sprawy, jak również uwzględnienia potrzeb osób korzystających z pomocy, jeżeli potrzeby te odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej. Uznanie administracyjne obejmuje również prawo organu do oceny hierarchii zgłaszanych potrzeb, które należy ustalać w kontekście ogólnej liczby osób ubiegających się o pomoc oraz zgłoszonych przez nich żądań, a także wysokości środków finansowych przeznaczonych na świadczenia z zakresu pomocy społecznej. Ponadto, organy odpowiedzialne za udzielenie pomocy społecznej w Polsce dysponują ograniczonymi środkami finansowymi, a posiadane fundusze muszą rozdzielać pomiędzy stale rosnącą liczbą osób wymagających wsparcia. Bezsprzecznym bowiem jest, że przyznana konkretna pomoc musi mieć pokrycie w środkach finansowych, gdyż w przeciwnym wypadku nie mogłaby zostać faktycznie zrealizowana. Nie ulega ponadto wątpliwości, iż organ pomocy społecznej nie jest w stanie zabezpieczyć wszystkich potrzeb osób ubiegających się o pomoc, jak również każdorazowo udzielać świadczeń jedynie w wysokości oczekiwanej przez te osoby. Jak wynika ze zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego, skarżąca nie prowadzi odrębnego, jednoosobowego gospodarstwa domowego. Z przepisu art. 6 pkt 14 ustawy o pomocy społecznej wynika bowiem, że osoby spokrewnione ze sobą w myśl przepisów Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego stanowią "rodzinę" w rozumieniu ustawy, o ile wspólnie zamieszkują i gospodarują, a także pozostają w związku faktycznym. W ocenie Sądu taka sytuacja występuje w rozpoznawanej sprawie. Skarżąca mieszka z rodzicami i siostrą w trzypokojowym mieszkaniu stanowiącym własność rodziców. Nie ma swojego pokoju, nie ma własnego łóżka ani żadnych innych sprzętów gospodarstwa domowego. Skarżąca korzysta ze sprzętu gospodarstwa domowego, jaki znajduje się w mieszkaniu. Nie ma własnego dochodu. Cała rodzina utrzymuje się z szeregu świadczeń socjalnych. Wydatki mieszkaniowe są opłacane z dodatku mieszkaniowego i dochodów innych członków rodziny. Skarżąca sprawuje opiekę nad matką, gotuje obiady, przygotowuje inne posiłki, sprząta mieszkanie, robi pranie wspólnie dla całej rodziny, a nie tylko dla siebie. Rodzina wspólnie korzysta ze wszystkich pomieszczeń i sprzętów gospodarstwa domowego, posiadanych środków pieniężnych oraz ściśle współpracuje w załatwianiu spraw życia codziennego. W tym miejscu – odnosząc się do zarzutu odmowy przez organy wiarygodności twierdzeniom skarżącej i pozostałych członków rodziny (ojca – K. T. i siostry – A. T.) dotyczących samodzielnego prowadzenia gospodarstwa domowego przez skarżącą – Sąd pragnie wskazać, że w myśl art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.), dalej zwanej "k.p.a.", organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona, natomiast – zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. ab initio - uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. W ocenie Sądu organy w niniejszej sprawie sprostały powyższym wymogom. Zasadna była – w ocenie Sądu – odmowa wiarygodności wyjaśnieniom składanym przez samą skarżącą, gdyż – jak podkreślił organ odwoławczy - wyjaśnienia strony bezpośrednio zainteresowanej wynikiem sprawy mają nikłą wartość dowodową, a ponadto pozostawały one w sprzeczności całokształtem materiału dowodowego, w szczególności z ustaleniami dokonanymi w trakcie przeprowadzonego przez pracownika DOPS nr [...] w G. wywiadu środowiskowego, jak również z wiedzą organów nt. rodziny, posiadaną niejako "z urzędu", ponieważ rodzina T. jest objęta systematyczną pomocą i opieką społeczną od 2011 r. Z tego powodu nie sposób uznać za wiarygodne twierdzeń skarżącej wskazujących na pozbawienie jej z dnia na dzień przez K. i A. T. jakichkolwiek środków utrzymania, a tym samym przyjąć za wiarygodny fakt rozpoczęcia przez nią samodzielnego prowadzenia gospodarstwa domowego. Abstrahując od tego, że aspekt "samodzielnego utrzymywania się" (dysponowania środkami finansowymi i ponoszenia wydatków na gospodarstwo domowe) stanowi wyłącznie jeden z elementów "wspólnego zamieszkiwania i gospodarowania", o którym mowa w art. 6 pkt 14 ustawy (czyli wspólnego mieszkania i korzystania z lokalu, z jego mediów, codziennego przyczyniania się do funkcjonowania danej wspólnoty/rodziny, tj. wzajemnej troski i opieki domowników, wykonywania prac związanych z prowadzeniem "domu" – prania, sprzątania, przygotowywania posiłków), to zgodzić należy się ze stanowiskiem organów, iż taka nagła zmiana w sytuacji skarżącej, polegająca na rzekomym prowadzeniu przez nią odrębnego gospodarstwa domowego, wynika nie z rzeczywistego stanu rzeczy, lecz najprawdopodobniej z działań ojca wnioskodawczyni próbującego uzyskać w ten sposób – na skutek uzyskania po kilkuletnim postępowaniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego i otrzymania w tej sytuacji zaległych świadczeń w wysokiej kwocie – dostępu do kolejnych świadczeń z pomocy społecznej, których w obecnej sytuacji z uwagi na przekroczenie kryterium dochodowego, rodzina nie może uzyskać. Całokształt materiału dowodowego wskazuje, że ojciec ma ogromny wpływ na skarżącą, co z jednej strony obrazuje treść wywiadu środowiskowego przeprowadzanego ze skarżącą, w którym K. T. uczestniczył, kontrolował jego przebieg i nie pozwalał na swobodne wypowiedzi córki, a z drugiej wskazują działania ośrodka polegające na wszczęciu procedury "Niebieska Karta" związanej z podejrzeniem przemocy psychicznej wobec pełnoletniej córki (skarżącej). Z tego też powodu należało przyjąć za w pełni uzasadnione pozostaje stanowisko organów o odmowie wiarygodności "zaprzestania" utrzymywania skarżącej przez jej siostrę – A. T., która jest osobą chorą (schizofrenia) i niepełnosprawną psychicznie w stopniu znacznym, tym samym należy przyjąć -pozostającą pod całkowitym wpływem ojca. Niezależnie od powyższego należy stwierdzić, że skarżąca – na co słusznie zwrócił uwagę organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę – składając do tut. Sądu wniosek o udzielenie pomocy prawnej, w jego treści - pod rygorem odpowiedzialności karnej z art. 233 § 1 w zw. z § 6 k.k. – oświadczyła, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z rodzicami i siostrą. Mając zatem powyższe na uwadze w ocenie Sądu w niniejszej sprawie organy w sposób prawidłowy ustaliły stan faktyczny związany z okolicznościami wspólnego zamieszkiwania i gospodarowania skarżącej, i w konsekwencji zasadnie uznały, że skarżąca prowadzi gospodarstwo domowe wespół z pozostałymi członkami rodziny T. W sprawie ustalono, że wysokość dochodu na osobę w rodzinie wyniosła w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku 638,05 zł. Kwota ta nie przekracza 150 % kryterium dochodowego ustalonego w art. 8 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej w wysokości 456 zł na osobę w rodzinie (wysokość obowiązująca na dzień złożenia wniosku). Spełnienie kryterium dochodowego w przypadku świadczeń przyznawanych w oparciu o art. 39 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej nie obliguje jednak organu do wydania pozytywnej dla wnioskodawcy decyzji. Badając zgodność z prawem tego rodzaju decyzji, a więc decyzji opartych na uznaniu administracyjnym, Sąd bada prawidłowość przeprowadzonego przez organ postępowania wyjaśniającego. W sprawie szczegółowo ustalono sytuację wnioskodawczyni i jej rodziny, a odmowa przyznania świadczenia została obszernie uzasadniona. Organ wskazał, że rodzina ma możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb bytowych przy stosunkowo dużym wsparciu budżetu domowego ze środków wypłaconych z tytułu zaległych świadczeń (w okresie od grudnia 2014 r. do kwietnia 2015 r.) w łącznej kwocie ponad 35.000 zł. Z uwagi na ograniczone możliwości finansowe ośrodka oraz konieczność rozdzielenia rozważnie i sprawiedliwie środków przeznaczonych na zasiłki celowe pomiędzy wszystkich potrzebujących, nie można zanegować stanowiska organów, że nie było możliwe udzielenie skarżącej wnioskowanej pomocy. Ośrodek udziela jednocześnie pomocy dużej ilości rodzin znajdujących się w gorszej sytuacji niż rodzina wnioskodawczyni. W związku z powyższym uznać należy, że odmowa przyznania w niniejszej sprawie wnioskowanej przez skarżącą pomocy została należycie umotywowana a organy nie naruszyły granic uznania administracyjnego, odmawiając przyznania zasiłku celowego na dożywianie. Organ administracji publicznej orzekający w tym przedmiocie nie ma bowiem obowiązku przyznania świadczenia w każdym przypadku. Uznanie administracyjne obejmuje w swym zakresie ocenę warunków uzasadniających przyznanie pomocy, jak również decyzję co do jej wysokości. Nie ulega ponadto wątpliwości, iż rolą pomocy społecznej jest leżące w zakresie jej możliwości finansowych zaspokajanie potrzeb prowadzących do przezwyciężenia trudnej sytuacji życiowej określonych osób bądź rodzin. W związku z tym Sąd przyjmuje za zasadną argumentację organów, że korzystanie ze świadczeń z pomocy społecznej nie może stanowić źródła jej stałego utrzymania, Jeżeli zaś organ pomocy społecznej ocenił z jednej strony sytuację materialną oraz potrzeby strony, a z drugiej własne możliwości finansowe i uznał, że nie istnieje możliwość przyznania stronie zasiłku celowego w żądanej wysokości, to decyzji takiej nie można zarzucić naruszenia prawa (por.: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 lutego 2006 r., sygn. akt I SA/Wa 1825/05, LEX nr 194040 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 listopada 2008 r., sygn. akt VIII SA/Wa 387/08; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl). Finalnie należy wskazać, że Kolegium zasadnie uznało, że zakwestionowana decyzja organu pierwszej instancji została wydana z naruszeniem art. 41 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej poprzez niewłaściwe zastosowanie. Skoro bowiem dochód rodziny nie przekraczał kryterium dochodowego podwyższonego do kwoty 150% kwoty kryterium ustawowego na cele udzielenia pomocy na dożywianie z programu rządowego, to wskazany w podstawie prawnej decyzji Prezydenta Miasta z dnia 24 lipca 2015 r. (nr [...]) przepis art. 41 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, nie mógł mieć w tej sprawie zastosowania. Przepis ten reguluje bowiem udzielanie pomocy finansowej osobom i rodzinom o dochodach przekraczających kryterium dochodowe. Z uwagi na wskazane naruszenie oraz sformułowanie w decyzji organu I instancji rozstrzygnięcia w przedmiocie "specjalnego zasiłku celowego z przeznaczonym na żywność" organ odwoławczy zasadnie uchylił decyzję organu pierwszej instancji w całości i orzekł co do istoty sprawy na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego, jedynie w przedmiocie zasiłku celowego na zakup żywności w ramach programu rządowego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" w latach 2014-2020. Mając na uwadze powyższe wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło