III SA/Gd 61/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Mierzejewski po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. H. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w G. z dnia 28 października 2019 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. E. H. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w G. z dnia 28 października 2019 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Celno – Skarbowego w G. z dnia 23 maja 2019 r. nr [...] wydaną w przedmiocie wymierzenia skarżącemu kary pieniężnej w wysokości 12.000 zł z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry. W skardze, która została sporządzona i podpisana przez działającego w imieniu skarżącego pełnomocnika z wyboru, zawarty został wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając złożony wniosek pełnomocnik skarżącego wskazał, że wykonanie decyzji może spowodować znaczną szkodę finansową oraz trudne do odwrócenia skutki. Jednocześnie pełnomocnik podkreślił, że zaskarżona decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa, co samo w sobie uzasadnia wstrzymanie jej wykonania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W świetle art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej w skrócie jako "p.p.s.a.") po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W świetle powyżej wskazanej regulacji wystąpienie przesłanek, które uzasadniają udzielenie przez sąd administracyjny tzw. ochrony tymczasowej winno być wykazane przez wnioskodawcę Skoro postępowanie w tym zakresie toczy się na wniosek strony skarżącej, to na tej stronie spoczywa obowiązek w pełni należytego uzasadnienia wniosku, tak aby przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo twierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych, sprecyzowanych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest zasadne. Ponadto, do wniosku powinny zostać dołączone dokumenty popierające twierdzenie o spełnieniu przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej (zob. szerzej w tej materii: I. Makaruk, Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zagadnienia wybrane, Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego, nr 3/2016, s. 81 i n.). Zweryfikowanie przez Sąd, czy wykonanie zaskarżonej decyzji odbędzie się z uszczerbkiem dla majątku strony skarżącej, prowadząc do powstania znacznej szkody, bądź powodując trudne do odwrócenia skutki, musi się zatem odbywać z uwzględnieniem szczegółowych informacji o sytuacji majątkowej wnioskodawcy, takich m.in. jak stan dochodów i wysokość środków pieniężnych zgromadzonych na rachunkach bankowych oraz informacji dotyczących rodzaju i charakteru majątku, podlegającego przyszłej egzekucji. Przenosząc powyższe zapatrywania w realia rozpatrywanej sprawy zauważyć należy, że skarżący nie wykazał zaistnienia jakichkolwiek okoliczności świadczących o możliwości wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając swój wniosek skarżący ograniczył się bowiem w istocie do przytoczenia treści art. 61 § 3 zdanie pierwsze p.p.s.a. Wskazał ponadto, że zaskarżona decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa, co samo w sobie uzasadnia wstrzymanie jej wykonania. Podkreślić należy, że do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie załączono jakichkolwiek dokumentów mogących uprawdopodobnić wystąpienie wskazanych przez skarżącego skutków wykonania decyzji, co pozwoliłoby Sądowi na dokonanie bieżącej oceny faktycznego wpływu jej wykonania na sytuację strony. Dysponowanie takimi danymi jest natomiast niezbędne, aby dokonać weryfikacji tego, czy wykonanie decyzji odbędzie się z uszczerbkiem dla majątku strony, prowadząc do powstania znacznej szkody bądź powodując trudne do odwrócenia skutki. Z uwagi na to, że skarżący do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie dołączył żadnych dowodów, które dokumentowałyby jak przedstawia się jego aktualna sytuacja majątkowa Sąd nie jest w stanie określić, czy ewentualna szkoda spowodowana wykonaniem decyzji, tylko z uwagi na wysokość nałożonej kary pieniężnej, byłaby znaczna oraz czy istnieje zagrożenie powstania trudnych do odwrócenia skutków. Brak wiedzy co do rzeczywistej sytuacji majątkowej i finansowej strony skarżącej sprawia zatem, że nie jest możliwa ocena, czy i w jaki sposób wykonanie zaskarżonej decyzji przed zakończeniem kontroli sądowej może wpłynąć na sytuację majątkową skarżącego. Należy mieć na uwadze, że ustawodawca w art. 61 § 3 p.p.s.a. posługuje się pojęciem "znacznej szkody", co oznacza, że dla wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu nie wystarcza samo jej wystąpienie, lecz jeszcze jej rozmiar dla zobowiązanego musi być co najmniej znaczny. Oznacza to, że sama wysokość określonej kary pieniężnej nie świadczy automatycznie o wystąpieniu przesłanek wstrzymania wykonania decyzji, określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Kwota ta musi być bowiem odniesiona do całokształtu aktualnej sytuacji majątkowej skarżącego (zob. w tej materii: postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 21 lutego 2017 r.; sygn. akt II GZ 106/17 oraz z dnia 24 stycznia 2017 r.; sygn. akt II GZ 1360/16 Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl). Na tle wcześniej poczynionych rozważań należy zatem przyjąć, że samo twierdzenie skarżącego, że wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować realne niebezpieczeństwo znacznej szkody finansowej oraz trudnych do odwrócenia skutków – bez możliwości jego weryfikacji na tle szczegółowych informacji o sytuacji majątkowej skarżącego nie uzasadnia w ocenie Sądu wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Należy mieć przy tym na uwadze, że każde rozstrzygnięcie administracyjne zobowiązujące do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego. Nie jest to jednak sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest tzw. ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, polegająca na wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu. Obowiązek uiszczenia należności pieniężnej tylko w niektórych przypadkach może bowiem wywoływać skutki w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków. Zapłata należności pieniężnej ma zaś charakter odwracalny, gdyż w przypadku uchylenia zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji uiszczona należność podlega zwrotowi. Z tej też przyczyny strona domagająca się wstrzymania wykonania decyzji, której konsekwencją jest obowiązek zapłaty należności pieniężnej obowiązana jest wykazać, że w sprawie występują szczególne okoliczności uzasadniające uwzględnienie jej wniosku (zob. w tej materii: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 września 2016 r., sygn. akt II GZ 841/16; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl). Sytuacja taka zaistnieć może na przykład w przypadku, gdy zobowiązany do zapłaty należności nie posiada jakichkolwiek dochodów bądź oszczędności umożliwiających zapłatę należności lub jej wyegzekwowanie ze środków pieniężnych, posiada natomiast ruchomości bądź nieruchomości, których zbycie w postępowaniu egzekucyjnym może spowodować utratę rzeczy niemożliwych do zastąpienia innymi lub znaczną utratę wartości rzeczy, z uwagi na tryb ich zbycia w postępowaniu egzekucyjnym. Odnosząc się z kolei do dalszej argumentacji zawartej w uzasadnieniu złożonego wniosku należy wskazać, że brak jest podstaw do oceny wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji pod kątem zasadności wniesionej skargi. Niezgodność danego aktu z prawem, która będzie przedmiotem oceny Sądu pierwszej instancji, i ochrona tymczasowa wynikająca z art. 61 § 3 p.p.s.a. to dwie różne kwestie. O ile bowiem pierwsza z nich (kontrola legalności aktu) jest celem postępowania sądowoadministracyjnego, to druga - jako poprzedzająca merytoryczne rozstrzygnięcie sądu - ma odmienną funkcję. Oparcie wniosku o ochronę tymczasową na niezgodności danego aktu z prawem, a zwłaszcza rozstrzygnięcie Sądu w tym zakresie, niweczyłoby kontrolę sądową legalności zaskarżonego aktu. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, o czym orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a.