III SA/Gd 667/12
WyrokWSA w Gdańsku2012-10-30
Skład orzekający: Jacek Hyla, Alina Dominiak, Jolanta Sudoł
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy stwierdzająca wygaśnięcie mandatu radnego z powodu naruszenia zakazu łączenia mandatu z prowadzeniem działalności gospodarczej z wykorzystaniem mienia komunalnego, podjęta po wejściu w życie Kodeksu wyborczego, powinna być oparta na przepisach Ordynacji wyborczej obowiązującej przed jego wejściem w życie, czy na przepisach Kodeksu wyborczego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że do kadencji organów jednostek samorządu terytorialnego rozpoczętych przed dniem wejścia w życie Kodeksu wyborczego mają zastosowanie przepisy dotychczasowe, czyli Ordynacja wyborcza. W związku z tym, uchwała rady gminy stwierdzająca wygaśnięcie mandatu radnego z powodu naruszenia zakazu łączenia mandatu z prowadzeniem działalności gospodarczej z wykorzystaniem mienia komunalnego, podjęta na podstawie przepisów Ordynacji wyborczej, jest zgodna z prawem. Sąd podzielił stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, że przepisy Kodeksu wyborczego nie mają zastosowania do trwającej kadencji.Stan faktyczny
Rada Gminy uchwałą stwierdziła wygaśnięcie mandatu radnego S. K. z powodu naruszenia zakazu łączenia mandatu radnego z prowadzeniem działalności gospodarczej z wykorzystaniem mienia komunalnego gminy. Radny S. K. zawarł umowy dzierżawy działek rolnych stanowiących własność gminy. Skarżący podniósł zarzut naruszenia prawa przez zastosowanie przepisów Ordynacji wyborczej zamiast Kodeksu wyborczego oraz przekroczenie terminu do stwierdzenia wygaśnięcia mandatu.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Hyla Sędziowie: Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.) Sędzia WSA Jolanta Sudoł Protokolant Starszy sekretarz sądowy Anna Zegan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 października 2012 r. sprawy ze skargi S. K. na uchwałę Rady z dnia 30 sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnego oddala skargę.
Rada Gminy uchwałą Nr [...] z dnia 30 sierpnia 2012 r. na podstawie art. 190 ust. 1 pkt 2a, ust. 2 oraz ust. 4 ustawy z dnia 16 lipca 1998r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw (t.j. Dz. U. z 2003r. Nr 159, poz. 1547 ze zm.) oraz art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym ( t.j. Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) w zw. z art. 16 ust. 3 ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. Przepisy wprowadzające ustawę – Kodeks wyborczy (Dz. U. Nr 21, poz. 113 ze zm.), stwierdziła wygaśnięcie mandatu radnego S. K. wskutek naruszenia ustawowego zakazu łączenia mandatu radnego z prowadzeniem działalności gospodarczej z wykorzystaniem mienia komunalnego gminy.
W uzasadnieniu uchwały stwierdzono, że radny S. K. podpisując w dniu 5 lipca 2012 r. umowy dzierżawy działek rolnych stanowiących łąki nadwiślańskie w miejscowości D. i M., należących do mienia komunalnego Gminy, naruszył przepis art. 24f ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Artykuł ten wyklucza całkowicie możliwość prowadzenia przez radnego działalności gospodarczej na własny rachunek lub wspólnie z innymi osobami z wykorzystaniem mienia komunalnego gminy, w której uzyskał on mandat.
S. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na powyższą uchwałę wnosząc o stwierdzenie jej nieważności, względnie stwierdzenie, że została ona wydana z naruszeniem prawa.
Wskazał na brak podstaw prawnych dla zastosowania dotychczasowych przepisów, o których mowa w art. 16 ust. 3 ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. – Przepisy wprowadzające ustawę Kodeks wyborczy, tj. przepisu art. 190 ust. 1 pkt 2a, ust. 2 i ust. 4 ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, powiatów i sejmików województw, zamiast przepisów ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy. Przepisy tej ostatniej ustawy (art. 383 § 1 pkt 5 i § 2 ) stanowią, że w przypadku naruszenia ustawowego zakazu łączenia mandatu radnego z prowadzeniem działalności gospodarczej z wykorzystaniem mienia komunalnego gminy ( o czym mowa w art. 24f ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym) Rada stwierdza wygaśnięcie mandatu w terminie miesiąca od dnia wystąpienia przyczyny wygaśnięcia mandatu. Organ bez podstawy prawnej zastosował przepisy dotychczasowe – art.190 ust. 2 ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw, które zezwalały na podjęcie takiej uchwały w ciągu trzech miesięcy. Uchwałę wydano z rażącym naruszeniem prawa z uwagi na przekroczenie ustawowego terminu do stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego w przypadku zachodzenia przesłanki, o jakiej mowa w art. 383§1 pkt 5 ustawy Kodeks wyborczy. Termin ten należało liczyć od dnia przeprowadzenia ustnego przetargu na dzierżawę nieruchomości lub najpóźniej od dnia zawarcia umów dzierżawy. Od tego momentu doszłoby do naruszenia zakazu, o którym mowa w art. 24f ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Skarżący stwierdził także, że podważa zasadność samego zarzutu, jakby dopuścił się naruszenia przedmiotowego ustawowego zakazu.
W piśmie z dnia 17 września 2012 r. skarżący wskazał, że istota sporu sprowadza się do przesądzenia, przepisy którego aktu prawnego powinny znaleźć w sprawie zastosowanie. Przywołał wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 lipca 2011 r. (K 9/2011), którym Trybunał uznał za niezgodny z Konstytucją art. 16 ust. 1 i ust. 2 przepisów wprowadzających Kodeks wyborczy. W ocenie skarżącego skutkiem takiego rozstrzygnięcia od dnia 1 sierpnia 2011 r. utraciła moc obowiązującą ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw i akt ten nie mógł stanowić podstawy do stwierdzenia wygaśnięcia jego mandatu. Podniósł ponadto, że organ nie dopełnił obowiązku polegającego na doręczeniu mu pisemnego pouczenia o terminie i sposobie zaskarżenia spornej uchwały.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Postępowanie przed sądami administracyjnymi prowadzone jest na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz. U. z 2012r., poz. 270). W myśl art. 134 § 1 tej ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Zaskarżona uchwała Rady Gminy jest aktem organu jednostki samorządu terytorialnego, nie będącym aktem prawa miejscowego, podjętym w sprawie z zakresu administracji publicznej, o jakim mowa w art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a.
Zarówno art. 191 ust.1 ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw ( tj. Dz. U. z 2003 r. , nr 159, poz.1547 ze zm.), zwanej dalej "Ordynacją wyborczą" , jak i art. 384 § 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy( Dz. U. Nr 21, poz.112), zwanej dalej "Kodeksem wyborczym" stanowią, że od uchwały rady o wygaśnięciu mandatu radnego z powodu naruszenia ustawowego zakazu łączenia mandatu radnego z wykonywaniem określonych w odrębnych przepisach funkcji lub działalności zainteresowanemu służy skarga do sądu administracyjnego w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia uchwały. Także oba te artykuły przewidują, że sąd administracyjny rozpatruje skargę w terminie 14 dni od dnia jej wniesienia oraz że skargę kasacyjną wnosi się w terminie 14 dni.
Takie unormowanie wyklucza, w ocenie Sądu, poprzedzenie skargi wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa, o jakim mowa w art. 52 § 4 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że w przypadku innych aktów, jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi i nie stanowi inaczej, należy również przed wniesieniem skargi do sądu wezwać na piśmie właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa. Termin, o którym mowa w § 3, nie ma zastosowania- czyli nie stosuje się zasady, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa wnosi się w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności.
Wskazać należy, że zwrot "termin, o którym mowa w § 3, nie ma zastosowania", użyty w omawianym art. 52 § 4 p.p.s.a. rozumie się w ten sposób, że wniesienie wezwania do usunięcia naruszenia prawa w stosunku do innych aktów, niż wymienione w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a p.p.s.a., nie jest ograniczone terminem. Co więcej- art. 52 § 4 p.p.s.a. powiązany jest z art. 53 § 2 p.p.s.a., który stanowi, że w przypadku, o jakim mowa w art. 54 § 4 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa , a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie- w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wezwania do usunięcie naruszenia.
Tak więc termin do wniesienia skargi został powiązany z faktem dokonania wezwania i jest on obliczany w związku z tym wezwaniem. Takiego powiązania nie ma w art. 191 ust.1 Ordynacji wyborczej i w art. 384 § 1 Kodeksu wyborczego - skargę na uchwałę o wygaśnięciu mandatu radnego wnosi się do sądu w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia tej uchwały.
Skoro te ostatnie przepisy łączą termin do wniesienia skargi z doręczeniem skargi, nie zaś z datą wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa lub odpowiedzią na takie wezwanie uznać należy, że wyłączają one konieczność dokonania wezwania do usunięcia naruszenia prawa.
Z powyższego wynika, że uregulowania art. 191 ust.1 Ordynacji wyborczej i art. 384 § 1 Kodeksu wyborczego są uregulowaniami odrębnymi, mającymi na celu przyśpieszenie i uproszczenie procedury wnoszenia skargi do sądu , która to skarga nie musi być poprzedzona wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa.
Przechodząc do merytorycznej oceny zasadności wniesionej skargi należy stwierdzić, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.
Niesporne w niniejszej sprawie było, że skarżący został wybrany na radnego Gminy w wyborach samorządowych , które odbyły się w 2010 r. Skarżący jest rolnikiem, będącym właścicielem gruntów rolnych. W dniu 5 lipca 2012 r. skarżący zawarł z Gminą umowy dzierżawy działek rolnych, stanowiących własność gminy.
Problemem, który należało rozstrzygnąć było to, jakie przepisy miały zastosowanie do wygaśnięcia mandatu skarżącego. Czy - jak to przyjęła Rada Gminy - przepisy Ordynacji wyborczej, czy- jak twierdził skarżący – przepisy Kodeksu wyborczego.
Wybory, w których wybrano skarżącego na radnego odbyły się na podstawie przepisów Ordynacji wyborczej .W dniu 5 stycznia 2011 r. uchwalony został Kodeks wyborczy oraz ustawa – Przepisy wprowadzające ustawę – Kodeks wyborczy (Dz. U. Nr 21, poz. 113 ze zm.), zwana dalej "ustawą wprowadzającą". W myśl art. 1 ustawy wprowadzającej Kodeks wyborczy wszedł w życie z dniem 1 sierpnia 2011 r. Z datą tą traci moc Ordynacja wyborcza ( art. 10 pkt 2 ustawy wprowadzającej).
Przepisem art. 16 ust. 1 ustawy wprowadzającej ustalono, że Kodeks wyborczy stosuje się do wyborów zarządzonych po dniu wejścia ustawy w życie oraz kadencji rozpoczętych po przeprowadzeniu tych wyborów, a w ust. 2 postanowiono, że do wyborów zarządzonych przed dniem wejścia w życie Kodeksu wyborczego stosuje się przepisy dotychczasowe. Przepisy te dotyczyły wyborów samorządowych, wyborów do Sejmu, Senatu, Parlamentu Europejskiego , na Prezydenta RP. Kolejne ust. 3 i 4 art. 16 odnoszą się jedynie do organów samorządu terytorialnego. Ust. 3 stanowi, że do nowych, przedterminowych i uzupełniających wyborów organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego przeprowadzanych w trakcie kadencji, w czasie której Kodeks wyborczy wszedł w życie, stosuje się przepisy dotychczasowe, czyli przepisy Ordynacji wyborczej. Ust. 4 wprowadza zasadę stosowania przepisów ustawy o bezpośrednim wyborze wójta (burmistrza, prezydenta miasta) do przedterminowych wyborów przeprowadzanych w trakcie kadencji, w czasie której Kodeks wyborczy wszedł w życie.
Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 20 lipca 2011 r., sygn. akt K 9/11 orzekł, że art. 16 ust. 1 i 2 w związku z art. 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Kodeks wyborczy, przez to, że uzależnia reżim prawny wyborów od terminu ich zarządzenia, jest niezgodny z art. 2 Konstytucji.
W tej sytuacji istotne jest, jakie skutki wywołuje powyższy wyrok Trybunału Konstytucyjnego w odniesieniu do kadencji organów jednostek samorządu terytorialnego rozpoczętych po wyborach samorządowych przeprowadzonych w 2010 r. na podstawie Ordynacji wyborczej.
W ocenie Sądu w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę do rozpoczętych kadencji organów jednostek samorządu terytorialnego mają nadal zastosowanie przepisy dotychczasowe, tj. Ordynacja wyborcza, czyli że do wygaśnięcia mandatu i stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego stosuje się odpowiednie przepisy tej ustawy.
Sąd orzekający w całości podziela argumentację zaprezentowaną w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 2012 r. , sygn. akt II OSK 1304/12 ( publ. LEX nr 1216332), w którym NSA stwierdził, odnosząc się do tego właśnie problemu, że do kadencji pochodzących z wyborów organów samorządu terytorialnego, rozpoczętej przed dniem wejścia w życie Kodeksu wyborczego, mają zastosowanie przepisy Ordynacji wyborczej, obowiązującej w dniu ich przeprowadzania, za czym przemawia "zastosowanie wykładni systemowej i celowościowej, prokonstytucyjnej". Sąd ten argumentował także, że przywołany wyrok Trybunału Konstytucyjnego ( w zakresie dotyczącym art. 16 ust. 1 i 2 ustawy – Przepisy wprowadzające Kodeks wyborczy), został sformułowany w sposób odnoszący się do wyborów parlamentarnych , które mają być zarządzone, nie zaś do już przeprowadzonych. NSA wskazał, że "wyrok Trybunału i jego uzasadnienie nie odnosi się do wyborów przeprowadzonych przed uchwaleniem Kodeksu wyborczego i kadencji rozpoczętych przed wejściem w życie Kodeksu wyborczego, a w szczególności w ogóle nie odnosi się do wyborów samorządowych przeprowadzonych w 2010 r. i kadencji rozpoczętych po tych wyborach". NSA wskazał też, że z art. 16 ust. 3 i 4 przepisów wprowadzających wynika, że "do nowych, przedterminowych i uzupełniających wyborów organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego przeprowadzanych w trakcie kadencji, w czasie której Kodeks wyborczy wszedł w życie, stosuje się przepisy dotychczasowe, jak również do przedterminowych wyborów wójta (burmistrza, prezydenta miasta) przeprowadzanych w trakcie kadencji, w czasie której Kodeks wyborczy wszedł w życie, stosuje się przepisy dotychczasowe. Przepisy dotychczasowe, o których mowa w art. 16 ust. 3 i 4, to Ordynacja wyborcza do rad gmin (...) oraz ustawa o bezpośrednim wyborze wójta (...). Stosowanie przepisów dotychczasowych do wyborów obejmuje całość spraw związanych z tymi wyborami, a więc obejmuje także te przepisy, które określają warunki przeprowadzania takich wyborów, w tym przepisy, których zastosowanie powoduje skutek w postaci przeprowadzenia wyborów. Nie jest możliwy do zaakceptowania taki pogląd, że to czy wybory mogą być przeprowadzone reguluje Kodeks wyborczy, natomiast samo przeprowadzenie wyborów reguluje Ordynacja wyborcza do rad gmin (...) i ustawa o bezpośrednim wyborze wójta (...)".
NSA wskazał także, że kandydaci na radnych "muszą wcześniej wiedzieć na jakich zasadach będą wykonywać mandat i kiedy oraz w jakim trybie mogą go utracić", a wyborcy "mają prawo wiedzieć, w jakich sytuacjach wybrany przez nich radny lub wójt może utracić mandat a tym samym dojdzie do zniwelowania ich woli wyrażonej w akcie wyborczym".
NSA stwierdził, że ustawą z 31 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy – Kodeks wyborczy oraz niektórych innych ustaw ( Dz. U. 2011 , nr 217, poz. 1281) "wprowadzono zmiany do ustaw samorządowych, nadając nowe brzmienie art. 98a ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, art. 85a ust. 1 ustawy o samorządzie powiatowym i art. 86a ust. 1 ustawy o samorządzie województwa. Przepisy te dotyczą wydawania przez wojewodę zarządzeń zastępczych, w sytuacji gdy właściwy organ samorządu terytorialnego nie podejmie uchwały stwierdzającej wygaśnięcie mandatu z przyczyn określonych w Kodeksie wyborczym. Stosownie do art. 5 ustawy z dnia 31 sierpnia 2011 r., zmienione przepisy ustaw samorządowych mają zastosowanie do kadencji organów jednostek samorządu terytorialnego, następujących po kadencji, w trakcie której ustawa ta weszła w życie. Przepis ten wyraźnie wskazuje, że do trwającej od 2010 r. kadencji organów jednostek samorządu terytorialnego nie mają zastosowania przepisy Kodeksu wyborczego. Skoro zaś przepisy Kodeksu wyborczego nie mają zastosowania do trwającej kadencji, to nie było potrzeby obejmowania przepisem przejściowym tej ustawy (art. 5), także art. 1 ustawy z dnia 31 sierpnia 2011 r., który zmienia przepisy Kodeksu wyborczego. Zmienione ustawą z dnia 31 sierpnia 2011 r. przepisy Kodeksu wyborczego mogą mieć zastosowanie do następnych wyborów samorządowych i kadencji po tych wyborach".
NSA uznał, że stanowisko odmienne od zaprezentowanego w wyroku naruszałoby także wartości konstytucyjne, bowiem akceptowałoby zmianę reguł określających sprawowanie mandatu w trakcie kadencji, jak też akceptowałoby nierówne traktowanie osób, które uzyskały mandat w wyborach samorządowych w 2010 r. (do 31 lipca 2011 r. utrata mandatu według przepisów dotychczasowych, a od 1 sierpnia 2011 r. według przepisów Kodeksu wyborczego). Sytuacja prawna radnych na kadencję rozpoczętą w 2010 r. byłaby zróżnicowana w zależności od tego kiedy zaszłaby przesłanka wygaśnięcia mandatu.
Sąd orzekający w niniejszej sprawie w całości podziela powyższe stanowisko.
W tej sytuacji, w ocenie Sądu, zaskarżona uchwała została podjęta w oparciu o przepisy właściwego aktu prawnego, czyli Ordynacji wyborczej.
Z art. 190 ust. 2 w zw. z art. 190 ust. 1 pkt 2a Ordynacji wyborczej wynika, że wygaśnięcie mandatu radnego w przypadku naruszenia ustawowego zakazu łączenia mandatu radnego z wykonywaniem określonych w odrębnych przepisach funkcji lub działalności stwierdza rada w drodze uchwały, najpóźniej w 3 miesiące od wystąpienia przyczyny wygaśnięcia mandatu.
Takim odrębnym przepisem jest art. 24f ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym ( j.t. Dz. U. z 2001 r., nr 142, poz.1591 ze zm.), który stanowi, że radni nie mogą prowadzić działalności gospodarczej na własny rachunek lub wspólnie z innymi osobami z wykorzystaniem mienia komunalnego gminy, w której radny uzyskał mandat, a także zarządzać taką działalnością lub być przedstawicielem czy pełnomocnikiem w prowadzeniu takiej działalności.
Jak już wyżej wspomniano skarżący, będący rolnikiem, zawarł w dniu 5 lipca 2012 r. z Gminą , której jest radnym, umowy dzierżawy działek rolnych, stanowiących własność gminy. Powierzchnia łączna tych działek to około 183 ha , a roczny dzierżawny czynsz- ok. 250 000 zł .
Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale podjętej w składzie siedmiu sędziów z dnia 2 kwietnia 2007 r. sygn. akt II OPS 1/07 ( publ. ONSAiWSA 2007, nr 3, poz.62 ) uznał, że prowadzenie gospodarstwa rolnego przez radnego z wykorzystaniem wydzierżawionych od gminy gruntów rolnych, będących mieniem gminy, w której radny uzyskał mandat, jest prowadzeniem działalności gospodarczej, o której mowa w art. 24f ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.).
W przypadku skarżącego mamy do czynienia z taką właśnie sytuacją.
Wobec powyższego stanowisko organu wyrażone w zaskarżonej uchwale jest zgodne z prawem - skarżący wbrew dyspozycji art. 24f ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym prowadzi działalność gospodarczą z wykorzystaniem mienia komunalnego gminy, w której uzyskał mandat, co pociąga za sobą skutek w postaci wygaśnięcia mandatu radnego zgodnie z art. 190 ust. 1 pkt 2a Ordynacji wyborczej.
Początek prowadzenia przez skarżącego działalności gospodarczej z wykorzystaniem mienia komunalnego gminy to dzień zawarcia przez niego z Gminą umów dzierżawy , tj. 5 lipca 2012 r. Od tego dnia należy liczyć termin trzymiesięczny na podjęcie uchwały o stwierdzeniu wygaśnięcia mandatu przez radę gminy. Skoro, zgodnie z art. 190 ust. 2 Ordynacji wyborczej wygaśnięcie mandatu radnego w przedmiotowym przypadku rada stwierdza najpóźniej w 3 miesiące od wystąpienia przyczyny wygaśnięcia mandatu, a podjęcie zaskarżonej uchwały nastąpiło w dniu 30 sierpnia 2012 r. , to termin ten został zachowany. Na marginesie można dodać, że byłoby tak również wówczas, gdyby za przyczynę wygaśnięcia mandatu uznać sporządzenie protokołu z ustnego przetargu nieograniczonego na dzierżawę nieruchomości, który odbył się w dniu 11 czerwca 2012 r.
Skarżący w skardze podtrzymał stanowisko zawarte w piśmie z dnia 29 sierpnia 2012 r. skierowanym do organu ( k.31). W piśmie tym oraz na rozprawie (załącznik do protokołu), powołując się na stanowisko zaprezentowane w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 8 czerwca 2006 r., sygn. akt III SA/Lu 140/06, twierdził, że jego sytuacja nie wyczerpuje znamion art. 24 f ustawy o samorządzie gminnym, bowiem zgodnie z ustawą z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej rolnik uprawiający ziemię nie jest przedsiębiorcą i nie prowadzi działalności gospodarczej. Wskazywał również, że zmiana stanowiska w takich sprawach przez sądy jest od niego niezależna, a odmienność zapatrywań sądów na daną kwestię nie powinna uzasadniać ponoszenia przez obywatela ujemnych konsekwencji z tym związanych.
Odnosząc się do tych zarzutów stwierdzić trzeba, że właśnie na tle przywoływanej przez skarżącego sprawy zaistniało zagadnienie prawne, którym zajął się Naczelny Sąd Administracyjny w przywołanej wyżej uchwale z dnia 2 kwietnia 2007 r. Stanowisko zajęte przez NSA w uchwale znalazło z kolei odzwierciedlenie w wyroku NSA z dnia 29 sierpnia 2007 r. sygn. akt II OSK 1618/06, którym NSA uchylił przywoływany przez skarżącego wyrok WSA w Lublinie . Oba wyroki – tak wyrok WSA w Lublinie z zaznaczeniem, że jest to wyrok nieprawomocny, jak i wyrok NSA z dnia 29 sierpnia 2007 r. sygn. akt II OSK 1618/06 dostępne są za pośrednictwem Internetu w Centralnej Bazie Sądów Administracyjnych. Należy też zwrócić uwagę na fakt, że uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego, prezentująca stanowisko odmienne od stanowiska skarżącego została podjęta pięć lat przed zawarciem przez skarżącego przedmiotowych umów.
Mając na uwadze powyższe Sąd, uznając skargę za bezzasadną, oddalił ją na mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło