III SAB/Gd 38/20

WyrokWSA w Gdańsku2020-10-08

Skład orzekający: Sędzia WSA Jolanta Sudoł, Sędzia NSA Jacek Hyla, Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Komendant Miejski Policji pozostaje w bezczynności w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o wypłatę ekwiwalentu za niewykorzystany urlop, mimo braku przepisów wykonawczych do ustawy o Policji po wyroku Trybunału Konstytucyjnego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Komendant Miejski Policji pozostaje w bezczynności, ponieważ nie wydał decyzji administracyjnej odmawiającej wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop, mimo że powinien był to zrobić, nawet w sytuacji braku przepisów wykonawczych. Odmowa powinna nastąpić w formie decyzji, aby umożliwić skarżącemu kontrolę sądową. Bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa z uwagi na długi okres oczekiwania i świadomość organu co do orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego.
Stan faktyczny
R. J. złożył wniosek o wyrównanie ekwiwalentu za niewykorzystane urlopy wypoczynkowe po zwolnieniu ze służby w Policji, wskazując na niezgodność dotychczasowego sposobu obliczania z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego. Komendant Miejski Policji poinformował o braku możliwości rozpatrzenia wniosku z powodu luki prawnej. Po ponagleniu, Komendant Wojewódzki Policji uznał, że organ pierwszej instancji nie dopuścił się bezczynności. R. J. wniósł skargę na bezczynność, domagając się zobowiązania organu do wypłaty należności, przyznania sumy pieniężnej oraz stwierdzenia rażącego naruszenia prawa.
Rozstrzygnięcie
1. zobowiązał Komendanta Miejskiego Policji do rozpatrzenia wniosku skarżącego R. J. w terminie 30 dni od dnia otrzymania przez organ odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami; 2. stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddalił skargę w pozostałym zakresie (w tym wniosek o przyznanie sumy pieniężnej).

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Sudoł (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Jacek Hyla Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 8 października 2020 r. sprawy ze skargi R. J. na bezczynność Komendanta Miejskiego Policji w przedmiocie rozpatrzenia wniosku dotyczącego wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop 1. zobowiązuje Komendanta Miejskiego Policji do rozpatrzenia wniosku skarżącego R. J. w terminie 30 dni od dnia otrzymania przez organ odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami; 2. stwierdza, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie. Pismem z dnia 15 maja 2020 r. R. J. (dalej jako - "strona") wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na bezczynność Komendanta Miejskiego Policji w sprawie rozpoznania jego wniosku o wyrównanie ekwiwalentu za niewykorzystane urlopy wypoczynkowe i dodatkowe w związku ze zwolnieniem ze służby w Policji. Strona domagała się: 1) zobowiązania organu do dokonania czynności wypłaty wskazanych należności w określonym terminie wraz z ustawowymi odsetkami; 2) przyznania od organu na jego rzecz sumy pieniężnej, o której mowa w art. 154 § 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. 2019 r., poz. 2325 ze. zm., dalej w skrócie - "p.p.s.a."), 3) stwierdzenia, że do bezczynności doszło z rażącym naruszeniem prawa. Strona zarzuciła organowi "granie na zwłokę", co uniemożliwiło jej realizację gwarantowanego w art. 66 ust. 2 Konstytucji RP prawa funkcjonariusza Policji do urlopu wypoczynkowego w formie ekwiwalentu z tytułu jego niewykorzystania, pod pozorem konieczności oczekiwania na ustanowienie przez ustawodawcę przepisu, w którym wskaże jak należy obliczać wysokość ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop. Dalej, strona zarzuciła organowi naruszenie art. 190 ust. 4 Konstytucji RP w związku z art. 115a ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r., poz. 360 ze zm.) poprzez uchylanie się od rozstrzygnięcia sprawy. W uzasadnieniu skargi strona wskazała, że w wyroku z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt. K 7/15 Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 115a ustawy o Policji w zakresie w jakim ustala wysokość ekwiwalentu pieniężnego za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego w wymiarze 1/30 miesięcznego uposażenia, jest niezgodny z art. 66 ust. 2 w z związku z art. 31 ust. 3 zdanie drugie Konstytucji. Odchodząc na policyjną emeryturę dnia 15 lutego 2006 r. strona miała niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy za rok 2006 w wymiarze odpowiednio 26 dni oraz 13 dni, co daje łącznie 39 dni niewykorzystanego urlopu, za który wypłacono mu ekwiwalent w wysokości 1/30 miesięcznego uposażenia za każdy dzień, to jest w wymiarze niezgodnym z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego. Wobec powyższego, w dniu 22 listopada 2018 r. strona wystąpiła do Komendanta Miejskiego Policji z wnioskiem o wypłatę wyrównania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop. W odpowiedzi z dnia 14 grudnia 2018 r. poinformowano stronę, że aktualnie brak jest możliwości pozytywnego rozpatrzenia zgłoszonego żądania oraz, że niezwłocznie po wejściu w życie regulacji określających sposób ustalania wysokości omawianego ekwiwalentu zostaną podjęte niezbędne działania zmierzające do załatwienia sprawy. Powstała luka prawna spowodowana wymienionym wyżej wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego, która uniemożliwia naliczenie ekwiwalentu. W piśmie nie podano chociażby przybliżonego terminu załatwienia sprawy. W dniu 5 marca 2020 r., a więc po kolejnych 15 miesiącach od złożenia wniosku o wypłatę wyrównania ekwiwalentu, strona wystąpiła do Komendanta Wojewódzkiego Policji z ponagleniem o niezwłoczną realizację uprawnień i o rozstrzygnięcie wniosku zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. Postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2020 r. Komendant Wojewódzki Policji orzekł, że organ pierwszej instancji nie dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jego zdaniem, aktualne pozostają wyjaśnienia przekazane stronie pismem z dnia 14 grudnia 2018 r. Do dnia złożenia skargi na bezczynność, organ nie wydał decyzji i nie podjął żadnych czynności w kierunku zaspokojenia roszczeń strony. Kwestionując argumentację organu, co do konieczności oczekiwania na uchwalenie nowych przepisów skarżący podkreślił, że Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15 wskazał, że "ekwiwalent pieniężny przyznawany jest w sytuacji zwolnienia funkcjonariusza ze służby, zaś celem tej regulacji, w kwestionowanym zakresie, jest zrekompensowanie funkcjonariuszowi faktycznej niemożności wykorzystania przysługującego mu urlopu, co stanowi urzeczywistnienie konstytucyjnie zagwarantowanych corocznych płatnych urlopów". Trybunał Konstytucyjnej wskazał dalej, że ekwiwalent za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy jest "zastępczą formą" wykorzystania urlopu w sytuacji zwolnienia ze służby, która powoduje prawną i faktyczną niemożliwość realizacji tych świadczeń w naturze. Innymi słowy, po ustaniu stosunku służby, prawo do urlopu przekształca się w świadczenie pieniężne, będące, jak sama nazwa wskazuje, jego ekwiwalentem. Obowiązek wypłaty obciąża Policję (pracodawcę), ponieważ w czasie służby w tej formacji funkcjonariusz nabył powyższe uprawnienia, których z powodu wykonywania obowiązków służbowych nie mógł zrealizować w naturze (...). Świadczeniem ekwiwalentnym za przepracowany dzień urlopu jest wynagrodzenie za jeden dzień roboczy. Taki sposób obliczania wartości jednego dnia urlopu wynika z faktu, że urlop wypoczynkowy liczony jest wyłącznie w dniach roboczych. Interpretację taką wspiera także treść art. 121 ust. 1 ustawy o Policji, który ustala wysokość uposażenia przysługującego policjantowi w razie wykorzystania urlopu. Ekwiwalent będący substytutem urlopu powinien więc odpowiadać wartości tego świadczenia w naturze. Zdaniem Trybunału przyjęcie w art. 115a ustawy o Policji wskaźnika 1/30 części miesięcznego uposażenia policjanta oznacza, że wypłacanej policjantowi należności za jeden dzień niewykorzystanego urlopu nie można nazwać rekompensatą ekwiwalentną, co prowadzi do naruszenia "istoty" corocznego płatnego urlopu chronionego przez art. 66 ust. 2 Konstytucji, zgodnie z którym to przepisem pracownik ma prawo do określonych w ustawie dni wolnych od pracy i corocznych płatnych urlopów, zaś maksymalne normy czasu pracy określa ustawa. Skoro czynność przyznania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop kończyła sprawę administracyjną w oparciu o przepis art. 115a ustawy o Policji, który został uznany za niekonstytucyjny w zakresie dotyczącym wysokości tego świadczenia, to należy stwierdzić, że czynność ta stanowi "inne rozstrzygnięcie", o którym mowa w art. 190 ust. 4 Konstytucji. Co równie istotne, Trybunał nie stwierdził niekonstytucyjności całego przepisu art. 115a ustawy o Policji, a jedynie jego części określającej sposób obliczania ekwiwalentu. Zatem pozostała w systemie prawnym obowiązująca regulacja ustanawiająca uprawnienie policjanta do ekwiwalentu za niewykorzystany urlop w przypadku jego zwolnienia ze służby. Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku wyinterpretował z przepisów art. 66 ust. 2 Konstytucji oraz art. 115a ustawy o Policji normę prawną, zgodnie z którą świadczeniem ekwiwalentnym za przepracowany dzień urlopu jest wynagrodzenie funkcjonariusza za jeden dzień roboczy. Wynika z tego, że świadczeniem ekwiwalentnym za przepracowany dzień urlopu funkcjonariusza jest wynagrodzenie za jeden dzień roboczy. Nie ma przy tym żadnych przesłanek, by ewentualnie ograniczyć uprawnienie strony do uzyskania pełnego, odpowiadającego wymogom konstytucyjnym ekwiwalentu za niewykorzystany urlop w zależności od kryterium daty zwolnienia ze służby, o ile zwolnienie to nastąpiło po wejściu w życie zakwestionowanego przez Trybunał Konstytucyjny art. 115a ustawy o Policji, czyli po dniu 19 października 2001 r. W odpowiedzi na skargę Komendant Miejski Policji wniósł o oddalenie skargi. Ponadto, organ wniósł o rozpatrzenie sprawy w trybie uproszczonym. W ocenie organu, stwierdzenie bezczynności może nastąpić w przypadku nie podejmowania przez organ żadnych czynności w sprawie złożonego wniosku strony w prawnie określonym terminie. Taka sytuacja nie miała miejsca w niniejszej sprawie, albowiem organ udzielił odpowiedzi na wniosek strony, dopełniając tym samym obowiązku wynikającego z k.p.a. W związku z powyższym zlekceważył strony i nie dopuścił się bezczynności. Istotą rażącego naruszenia prawa jest pozbawiona jakichkolwiek wątpliwości, oczywistość stwierdzonego naruszenia. Ocena ta powinna być dokonywana z uwzględnieniem wszelkich okoliczności konkretnej sprawy, w tym czasu bezczynności, jak i jej powodów. Nie jest wystarczające samo przekroczenie ustawowych terminów, ale musi być ono znaczne, bądź też przejawiać się w całkowitym braku reakcji na wniosek. W sprawie nie doszło również do przewlekłości postępowania. Organ powtórzył również, że aktualnie brak jest obowiązującej normy z ustawy o Policji regulującej kwestię sposobu obliczania wysokości ekwiwalentu pieniężnego za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego. Uprzednio obowiązujący art. 115a tej ustawy utracił moc z dniem z dniem 6 listopada 2018 r. na skutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego, a nowe przepisy w tej materii nie zostały wydane. Dlatego tego też organ nie miał podstaw prawnych do dokonania czynności ponownego przeliczenia tego świadczenia, według innego mnożnika. W świetle zasady legalizmu, organ nie może podejmować czynności wyłącznie w oparciu o wykładnię orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga zasługiwała na uwzględnienie. W świetle art. 3 § 1 i art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. skarga do sądu administracyjnego przysługuje więc w sprawach, w których wydawane są decyzje administracyjne albo postanowienia (art. 3 § 2 pkt 1- 3 p.p.s.a.) oraz w tych sprawach, w których mogą być wydawane akty lub podejmowane czynności dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.). Stosownie do treści przepisu art. 119 pkt 4 i art. 120 p.p.s.a. wniesiona skarga została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie R. J. (dalej zwany - "skarżącym") uczynił bezczynność Komendanta Miejskiego Policji. Przepis art. 52 § 1 p.p.s.a. stanowi, że skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. W przypadku skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, wniesienie skargi należy poprzedzić ponagleniem do organu wyższego stopnia (o którym mowa w art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego; tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.; dalej w skrócie jako "k.p.a."). Dopiero po wyczerpaniu tego trybu można wnieść skargę do sądu administracyjnego, zaś skarga jest dopuszczalna niezależnie od tego, czy stanowisko organu wyższego stopnia było pozytywne, czy negatywne, a nawet - czy zostało ono wyrażone. Odnosząc powyższe do okoliczności niniejszej sprawy stwierdzić należy, że skarżący przed złożeniem skargi do Sądu spełnił wymóg formalny albowiem złożył ponaglenie do Komendanta Wojewódzkiego Policji. Przechodząc do merytorycznej oceny wniesionej przez skarżącego skargi na bezczynność organu stwierdzić należy, że przepisy p.p.s.a. nie definiują pojęcia "bezczynności". W art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. ustawodawca wskazał z kolei, że o stanie bezczynności można mówić, gdy nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. Powyższe pozwala przyjąć, że sądowa ocena stanu bezczynności ogranicza się do ustalenia, że sprawy nie załatwiono w terminie ustawowym albo wyznaczonym przez organ zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. Innymi słowy, przedmiotem skargi na bezczynność jest wyłącznie ocena zachowania organu w postępowaniu administracyjnym przez pryzmat terminowości, a wniesienie skargi ukierunkowane jest na wymuszeniu na organie podjęcia wymaganej prawem czynności lub aktu. Bez znaczenia jest natomiast przyczyna niezałatwienia sprawy, w tym twierdzenia organu o usprawiedliwionej czy też nieusprawiedliwionej bierności. Generalnie z bezczynnością mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął postępowania w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Uwzględniając taką skargę Sąd zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa lub stwierdzenia, że organ dopuścił się bezczynności w prowadzonym postępowaniu (art. 149 § 1 p.p.s.a.). Instytucja skargi na bezczynność ma więc na celu doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Sąd oceniając czy organ pozostaje w bezczynności bierze pod uwagę sytuację istniejącą w dacie orzekania. Wydanie przez organ decyzji lub innego aktu wyłącza możliwość uwzględnienia skargi na bezczynność w zakresie zobowiązania organu do wydania decyzji lub aktu. Jedocześnie organ przestaje pozostawać w bezczynności. Sytuacja taka nie ma jednak miejsca w przedmiotowej sprawie, ponieważ jak wynika z akt sprawy przedstawionych Sądowi wniosek skarżącego w dalszym ciągu pozostaje nierozpoznany. Podnieść należy, że w niniejszej sprawie organ, po otrzymaniu w dniu 26 listopada 2018 r. wniosku skarżącego z dnia 22 listopada 2018 r., odpowiedział pismem z dnia 14 grudnia 2018 r. wyjaśniając m.in., że w obecnym stanie prawnym brak jest podstaw do przeliczenia ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy. Organ dodał, że ww. wyrok Trybunału Konstytucyjnego pozostawił ustawodawcy możliwość nowelizacji przepisu w tym zakresie. Ważne jest również, że w udzielonej odpowiedzi organ podkreślił, że "powyższe nie jest równoznaczne z odmową prawa do jego wyrównania w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego" (nie budzi więc wątpliwości, że pismem tym nie doszło do merytorycznego rozpoznania wniosku skarżącego). Następnie w związku ze ponagleniem skarżącego Komendant Wojewódzki Policji postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2020 r. uznał, że Komendant Miejski Policji nie dopuścił się bezczynności ani przewlekłego prowadzenia postępowania. Mając powyższe na uwadze, czynności organów skierowanych do skarżącego, w żaden sposób nie można uznać za decyzję administracyjną odmownie załatwiającą jego wniosek. W pierwszym wskazano, że organ nie może wydać rozstrzygnięcia, czego nie można utożsamiać z odmową uwzględnienia wniosku. W swej istocie pismo powyższe miało charakter jedynie informacyjny. Jest także oczywiście, za rozstrzygnięcie sprawy nie można również uznać wyżej wymienionego postanowienia organu II instancji z dnia 23 kwietnia 2020 r. Co ważne, pozytywne rozstrzygnięcie sprawy dotyczącej ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy oraz dodatkowy w związku ze zwolnieniem ze służby w Policji następuje w formie czynności materialno-technicznej, a odmowa wypłaty takiego ekwiwalentu winna być dokonana w formie decyzji. Zgodnie z prezentowanym w orzecznictwie sądów administracyjnych poglądem, odmowa dokonania czynności materialno-technicznej winna być dokonana w drodze decyzji, albowiem jest to negatywne rozstrzygnięcie w sprawie administracyjnej, o której załatwienie zwróciła się strona, mająca w tym interes prawny. Taka forma załatwienia sprawy, umożliwiająca instancyjną i pozainstancyjną kontrolę zgodności rozstrzygnięcia z prawem, w najlepszy sposób chroni zarówno interes społeczny, jak i interes indywidualny strony (zob. m.in.: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 lutego 1983 r., sygn. akt II SA 2083/82; publ. ONSA z 1983 r., nr 1, poz. 14; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 22 września 2016 r.; sygn. akt II SAB/Sz 87/16). Również Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15 wskazał, że prawo do ekwiwalentu wynika z ustawy o Policji i jego realizacja następuje w drodze czynności materialno- technicznej, to jest poprzez wypłatę ekwiwalentu, natomiast odmowa jego wypłacenia - w drodze decyzji administracyjnej. Tymczasem Komendant Miejski Policji ani nie dokonał jego wypłaty, ani też nie odmówił wypłaty poprzez wydanie stosownej decyzji administracyjnej. Postępowanie organu spowodowało, że organ ani nie zadośćuczynił żądaniu skarżącego, ani też nie pozwolił mu na zakwestionowanie negatywnego stanowiska w przedmiocie wypłaty ekwiwalentu. Zauważyć należy, że zgodnie z art. 35 § 3 k.p.a. załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. Organ zatem nie załatwił sprawy ani w terminie miesiąca, ani w żadnym innym terminie. Należy zauważyć, że w świetle aktualnego orzecznictwa sądów administracyjnych rozpoznanie przez organy Policji wniosków o przeliczenie ekwiwalentu, które zostały złożone w związku z wydanym przez Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15 dla podjęcia merytorycznego rozstrzygnięcia nie wymaga oczekiwania na działania legislacyjne w zakresie dotyczącym ustawy o Policji. Pogląd ten, zdaniem Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, należy podzielić także w przypadku wniosku o wypłatę ekwiwalentu za niewykorzystany urlop. Skoro organ prezentował w tej kwestii pogląd przeciwny, winien był wydać decyzję odmawiającą uwzględnienia wniosku, gwarantując w ten sposób skarżącemu rzeczywistą możliwość zakwestionowania tego stanowiska w drodze odwołania od decyzji. Reasumując powyższe rozważania, Sąd uznał, że organ pozostaje w bezczynności w załatwieniu wniosku skarżącego. W tej sytuacji Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uwzględnił wniesioną skargę na bezczynność organu, orzekając jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. Uwzględniając skargę na bezczynność sąd administracyjny zobowiązany jest również stwierdzić, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Każda bezczynność jest naruszeniem prawa, jednak nie w przypadku każdej bezczynności mamy do czynienia z rażącym naruszeniem prawa. Ocena charakteru naruszenia prawa powinna być dokonywana zawsze w powiązaniu z okolicznościami danej sprawy, rozpatrywanej indywidualnie. W realiach niniejszej sprawy uznać należało, że bezczynność organu miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (punkt drugi sentencji wyroku). Przemawia za tym okres przez jaki organ pozostawał w bezczynności, to jest od dnia 26 listopada 2018 r. (data wpływu wniosku) do chwili wydania niniejszego wyroku w dniu 8 października 2020 r. - przez okres prawie dwóch lat. Ponadto, co ważne organy Policji miały wiedzę na temat przedmiotowego wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r., a zwłaszcza na temat orzecznictwa sądów administracyjnych, które ukształtowało się na jego tle (np. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 16 stycznia 2020 r., sygn. akt III SAB/Gd 83/19). Sąd uznał za niezasadny wniosek o przyznanie skarżącemu sumy pieniężnej. Przyznanie sumy pieniężnej pełni wobec strony postępowania funkcję kompensacyjną, ma na celu wyrównanie uszczerbku (krzywdy, straty) jakich doznał skarżący na skutek bezczynności organu administracji, które to okoliczności powinny zostać wyraźnie wskazane i uzasadnione przez skarżącego w treści wnoszonej skargi (vide: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 grudnia 2017 r., sygn. akt I OSK 1685/17 oraz z dnia 3 lipca 2018 r., sygn. akt II OSK 2954/17). Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 29 kwietnia 2020 r. sygn. akt I OSK 3094/19 "wniosek o przyznanie sumy pieniężnej winien zawierać uzasadnienie, w którym strona skarżąca, domagająca się przyznania sumy pieniężnej powinna wskazać na zakres uszczerbku, straty lub krzywdy wywołanej bezczynnością. Aktywność sądu jest w takim przypadku uwarunkowana przede wszystkim wskazaną przez skarżącego argumentacją". Skarżący nie podał żadnych konkretnych okoliczności wskazujących na fakt poniesienia przez niego szkody, która wymagałaby zrekompensowania, nie wykazał żadnych konkretnych i wymiernych strat, które są wynikiem bezczynności organu. W końcu z treści art. 154 § 7 p.p.s.a. wynika, że Sąd może przyznać od organu sumę pieniężną, ale nie jest do tego zobligowany w każdej sytuacji, gdy strona wykaże doznanie uszczerbku, straty lub krzywdy. Sąd ma tutaj swobodę oraz możliwość miarkowania przyznania sumy pieniężnej. Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd w zakresie żądania przyznania sumy pieniężnej oddalił skargę w tym zakresie na podstawie art. 151 p.p.s.a. (punkt trzeci sentencji wyroku). Rozpatrując ponownie sprawę organ orzekający będzie miał na uwadze, że na podstawie art. 1 pkt 16 ustawy z dnia z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r., poz. 1610), dokonano zmiany treści art. 115a ustawy o Policji. Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w Internetowej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl)

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło