III SAB/Gd 385/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Sudoł Sędziowie: Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.) Asesor WSA Maja Pietrasik po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 11 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi O. T. na bezczynność Wojewody Pomorskiego w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy 1. zobowiązuje Wojewodę Pomorskiego do rozpoznania wniosku skarżącego O. T. o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy w terminie 14 dni od daty otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, 2. stwierdza, że Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności z rażącym naruszeniem prawa, 3. zasądza od Wojewody Pomorskiego na rzecz skarżącego O. T. kwotę 100 ( sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. O. T. (dalej: "skarżący"), obywatel Ukrainy, wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na bezczynność Wojewody Pomorskiego w postępowaniu dotyczącym udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy. Skarżący wskazał, że wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy złożył w dniu 7 czerwca 2024 r. W dniu 5 grudnia 2024 r. złożył odciski linii papilarnych oraz dostarczył wszystkie wymagane dokumenty. Po tym terminie nie był wzywany do usunięcia braków formalnych wniosku ani informowany o przedłużeniu terminu do jego rozpatrzenia. Od złożenia wniosku upłynęło 14 miesięcy, a od uzupełnienia jego braków 8 miesięcy. Dnia 24 czerwca 2025 r. skarżący wniósł ponaglenie do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców. Skarżący podniósł, że nie ma statusu uchodźcy (UKR), nie korzystał i nie korzysta z ochrony czasowej na podstawie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym. Zaznaczył, że ma świadomość, że do organu wpłynęła i wpływa znaczna ilość wniosków, co ma związek z sytuacją na Ukrainie, jednak taka sytuacja nie powinna prowadzić do bezterminowego przedłużania postępowania. Podkreślił, że zgodnie z art. 12 i 35 k.p.a. organy są zobowiązane do prowadzenia postępowania sprawnie i bez zbędnej zwłoki. Skarżący wniósł o zobowiązanie organu do niezwłocznego załatwienia sprawy oraz zasądzenie od organu kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie jako niezasadnej z uwagi na treść art. 100c ust. 1 pkt 1 ppkt a, ust. 3 i 4 oraz art. 100d ust. 1 pkt 1 ppkt a, ust. 3 i 4 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa. Organ powołał się m.in. na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 lutego 2024 r. w sprawie II OSK 2362/23, w którym wyrażono pogląd, że przepisy art. 100c i art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa stanowią rozwiązania generalne dotyczące wszystkich cudzoziemców, niezależnie od ich narodowości, a okres zawieszenia i nierozpoczęcia w ogóle biegu terminu do załatwienia sprawy powinien być jednakowo uwzględniany przy ustalaniu okresu bezczynności, jak i przy ocenie stanu przewlekłości. Takie stanowisko prezentowane jest także w piśmiennictwie. Organ przedstawił czynności, jakie zostały podjęte w sprawie od momentu złożenia wniosku przez skarżącego. Wskazał, że w dniu 22 stycznia 2025 r. skarżący przedłożył nowe dokumenty w postaci aneksu nr 2 do umowy zlecenia i załącznik nr 1; w dniu 18 sierpnia 2025 r. organ wezwał skarżącego do przedłożenia dokumentów potwierdzających jego legalny pobyt na terytorium RP w dniu złożenia wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle zaś art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, m.in. w sprawach podlegających rozstrzygnięciu w drodze decyzji administracyjnej. Zgodnie z art. 119 pkt 4 p.p.s.a. sprawy ze skarg w przedmiocie bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania mogą być rozpoznawane przez sąd administracyjny w trybie uproszczonym, co miało miejsce w niniejszej sprawie. W myśl art. 149 § 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Zgodnie z art. 53 § 2b p.p.s.a. szczególnym wymogiem dla skutecznego wniesienia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenia postępowania jest poprzedzenie skargi ponagleniem skierowanym do właściwego organu. Skarżący ponaglenie takie wniósł w dniu 24 czerwca 2025 r. Mając na uwadze prezentowane przez organ stanowisko, na wstępie należy rozważyć kwestię zastosowania w stosunku do skarżącego przepisów art. 100c i 100d ustawy z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 337., dalej: "ustawa o pomocy" lub "specustawa ukraińska"). Ustawa ta w art. 1 szczegółowo definiuje przedmiot regulacji w następujący sposób: 1. Ustawa określa szczególne zasady zalegalizowania pobytu obywateli Ukrainy, którzy przybyli na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z terytorium Ukrainy w związku z działaniami wojennymi prowadzonymi na terytorium tego państwa, oraz obywateli Ukrainy posiadających Kartę Polaka, którzy wraz z najbliższą rodziną z powodu tych działań wojennych przybyli na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. 2. Ilekroć w ustawie jest mowa o obywatelu Ukrainy, rozumie się przez to także nieposiadającego obywatelstwa ukraińskiego małżonka obywatela Ukrainy, o ile przybył on na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z terytorium Ukrainy w związku z działaniami wojennymi prowadzonymi na terytorium tego państwa i nie jest obywatelem polskim ani obywatelem innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej. 3. Ustawa określa również: 1) szczególne zasady powierzenia pracy obywatelom Ukrainy, przebywającym legalnie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej; 2) pomoc zapewnianą przez wojewodów, jednostki samorządu terytorialnego oraz inne podmioty obywatelom Ukrainy; 3) utworzenie Funduszu Pomocy w celu finansowania lub dofinansowania realizacji zadań na rzecz pomocy obywatelom Ukrainy; 4) niektóre uprawnienia obywateli Ukrainy, których pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest uznawany za legalny; 5) szczególne zasady przedłużania okresów legalnego pobytu obywateli Ukrainy oraz wydanych im przez organy polskie dokumentów dotyczących uprawnień w zakresie wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej; 6) niektóre uprawnienia obywateli polskich i obywateli Ukrainy będących studentami, nauczycielami akademickimi lub pracownikami naukowymi wjeżdżającymi z terytorium Ukrainy; 7) szczególne regulacje dotyczące kształcenia, wychowania i opieki dzieci i uczniów będących obywatelami Ukrainy, w tym wsparcia jednostek samorządu terytorialnego w realizacji dodatkowych zadań oświatowych w tym zakresie; 8) szczególne zasady organizacji i funkcjonowania uczelni w związku z zapewnianiem miejsc na studiach dla obywateli Ukrainy, o których mowa w ust. 1; 9) szczególne zasady podejmowania i wykonywania działalności gospodarczej przez obywateli Ukrainy, przebywających legalnie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej; 10) szczególne zasady prowadzenia dystrybucji produktów leczniczych i wyrobów medycznych przeznaczonych na pomoc humanitarną na terytorium Ukrainy przez Rządową Agencję Rezerw Strategicznych z dnia 12 marca 2022 r. Ustawa o pomocy weszła w życie w zasadniczej części w dniu 12 marca 2022 r. z mocą obowiązującą od dnia 24 lutego 2022 r. (art. 116 ustawy). Następnie na mocy art. 1 pkt 44 ustawy z dnia 8 kwietnia 2022 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2022 r., poz. 830, dalej: "ustawa zmieniająca"), wprowadzono do ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy art. 100c, który stanowi, że: 1. W okresie do dnia 31 grudnia 2022 r. bieg terminów na załatwienie spraw dotyczących: 1) udzielenia cudzoziemcowi: a) zezwolenia na pobyt czasowy, b) zezwolenia na pobyt stały, c) zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej, 2) zmiany: a) zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, b) zezwolenia na pobyt czasowy w celu wykonywania pracy w zawodzie wymagającym wysokich kwalifikacji, 3) cofnięcia cudzoziemcowi: a) zezwolenia na pobyt czasowy, b) zezwolenia na pobyt stały, c) zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej – w postępowaniach prowadzonych przez wojewodę nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. 2. Czynności dokonane w okresie, o którym mowa w ust. 1, w postępowaniach w sprawach, o których mowa w ust. 1, są skuteczne. 3. W okresie, o którym mowa w ust. 1: 1) przepisów o bezczynności organu oraz o obowiązku organu prowadzącego postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, do powiadamiania strony lub uczestnika postępowania o niezałatwieniu sprawy w terminie nie stosuje się; 2) organowi prowadzącemu postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, nie wymierza się grzywny ani nie zasądza się od niego sum pieniężnych na rzecz skarżących za niewydanie rozstrzygnięć w terminach określonych przepisami prawa. 4. Zaprzestanie czynności przez organ prowadzący postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, lub ich dokonywanie z opóźnieniem, w okresie, o którym mowa w ust. 1, nie może być podstawą wywodzenia środków prawnych dotyczących bezczynności, przewlekłości lub naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki. Analogiczne rozwiązanie na dalszy okres do dnia 24 sierpnia 2023 r. przewiduje norma art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, wprowadzona ustawą z dnia 13 stycznia 2023 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2023 r. poz. 185), a konkretnie przez art. 1 pkt 32 tej ustawy, który wszedł w życie z mocą wsteczną z dniem 1 stycznia 2023 r. Na dzień wydania wyroku art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy określał wyżej wskazany okres na okres "do dnia 4 marca 2026 r." (art. 10 pkt 1 ustawy z dnia 12 września 2025 r. o zmianie niektórych ustaw w celu weryfikacji prawa do świadczeń na rzecz rodziny dla cudzoziemców oraz o warunkach pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa, Dz.U. z 2025 r., poz.1301, zmieniającej nin. ustawę o pomocy z dniem 30 września 2025 r. ). Należy w tym miejscu wskazać, że Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku znane jest stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaprezentowane między innymi w wyroku z dnia 13 lutego 2024 r. sygn. akt II OSK 2362/23, na który powołał się organ w odpowiedzi na skargę. Należy jednak zauważyć , że w późniejszym wyroku - z dnia 19 maja 2025 r. w sprawie II OSK 2926/24 - Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę na epizodyczny (czasowy) charakter regulacji art. 100c i art. 100d ustawy o pomocy, których wprowadzenie do ustawy spowodowane było kryzysem migracyjnym, związanym z rozpoczęciem przez Rosję działań zbrojnych na terytorium Ukrainy, a zatem sytuacją nadzwyczajną. NSA stwierdził, że ponad dwuletni okres – od 15 kwietnia 2022 r. do 30 czerwca 2024 r. – należało uznać za wystarczający do zapewnienia przez państwo (administrację rządową) rozwiązań pozwalających na terminową obsługę wniosków pobytowych. W powołanym wyroku NSA przyjął, że dopiero po czwartym przedłużeniu obowiązywania art. 100d ustawy o pomocy, tj. po dniu 30 czerwca 2024 r., zachodzi sprzeczność tej regulacji z konstytucyjną zasadą prawa do sądu, w związku z czym nie powinna być ona stosowana. Stanowisko to zostało podzielone w kolejnych wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego , np. z dnia 28 sierpnia 2025 r., sygn. akt II OSK 3109/24, z dnia 5 sierpnia 2025 r., sygn. akt II OSK 2743/24, z dnia 3 lipca 2025 r., sygn. akt II OSK 2695/24, z dnia 12 czerwca 2025 r., sygn. akt II OSK 2942/24 i jest ono już utrwalone w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. W uzasadnieniu wyroku z dnia 16 października 2025 r. sygn. akt II OSK 49/25 NSA wskazał "...w orzecznictwie uznano, że przedłużenie obowiązywania art. 100d u.o.p. na okres po 30 czerwca 2024 r., nie miało już uzasadnienia w konstytucyjnej, traktatowej oraz konwencyjnej przesłance konieczności ograniczenia prawa do sądu w sprawie bezczynności lub przewlekłości postępowania (zob. np. wyroki NSA z 19 maja 2025 r., sygn. akt II OSK 2921/24, z 3 lipca 2025 r. sygn. akt II OSK 3117/24, z 5 sierpnia 2025 r. sygn. akt II OSK 3111/24, z 5 sierpnia 2025 r. sygn. akt II OSK 2743, z 25 sierpnia 2025 r. sygn. akt II OSK 3109/24). Innymi słowy, przedłużenie na mocy art. 1 pkt 3 ustawy z 15 maja 2024 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2024 r. poz. 854) nastąpiło z oczywistym naruszeniem zasady proporcjonalności, a tym samym z oczywistym naruszeniem m.in. art. 45 ust. 1 w zw. art. 31 ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 47 w zw. z art. 52 ust. 1 KPP. Tym samym, oceny bezczynności albo przewlekłości w sprawach, o których mowa w art. 100d ust. 1 u.o.p., należy dokonywać z uwzględnieniem zdarzeń zaistniałych od 1 lipca 2024 r." Regulacje zawarte w art. 100c i art. 100d specustawy ukraińskiej budzą także wątpliwości co do ich zgodności z prawem unijnym (dyrektywami Parlamentu Europejskiego i Rady) mającymi na celu zapobieganie opieszałości administracji publicznej w sprawach cudzoziemców, Kartą Praw Podstawowych Unii Europejskiej (Dz.U.UE.C. z 2007 r. Nr 303, s. 1 i nast., ze zm.) oraz Europejską Konwencją o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, sporządzoną w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. (Dz. U. z 1993 r. Nr 61 poz. 284 ze zm.), które dostrzegł Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach i postanowieniem z dnia 2 kwietnia 2025 r. sygn. akt II SAB/Gl 19/25 skierował do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej pytanie prejudycjalne dotyczące wykładni przepisów prawa unijnego. Sąd ten wniósł o stwierdzenie, że: 1. Długotrwałe i kilkukrotnie wydłużane przez prawodawcę krajowego wyłączenie z przyczyn organizacyjnych lub ekonomicznych prawa cudzoziemców – obywateli państw trzecich do złożenia skutecznego środka przeciwdziałania opieszałości organów administracji publicznej (ponaglenia, skargi na bezczynność lub przewlekłość) sprzeciwia się traktatowym zasadom państwa prawnego i poszanowania praw człowieka (art. 2 i 6 ust. 3 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (wersja skonsolidowana Dz. U. C 202 z 7 czerwca 2016 r., s. 47 i nast. – dalej: TFUE), proporcjonalności (art. 52 ust. 1 w zw. z art. 51 ust. 1 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej; Dz. U. UE. C. z 2007 r. Nr 303, s. 1 i nast., z późn. zm. – dalej: KPP) w zw. z art. 6 ust. 1 TUE), pierwszeństwa prawa unijnego i jego efektywności (art. 4 ust. 3 TUE) oraz "prawa do dobrej administracji" (traktowanego jako zasada Unii Europejskiej, wyrażonego w art. 41 ust. 1-4 KPP w zw. z art. 51 ust. 1 KPP w zw. z art. 6 ust. 1 TUE oraz w orzecznictwie TSUE); 2. Długotrwałe i kilkukrotnie przedłużane wyłączenie w prawie krajowym możliwości złożenia przez cudzoziemców – obywateli państw trzecich skutecznego środka prawnego przeciwdziałającego opieszałości organów publicznych oraz wykluczenie możliwości zasądzenia przez krajowy sąd administracyjny adekwatnej sumy pieniężnej, stanowiącej zadośćuczynienie za naruszenie prawa do działania przez organy bez zbędnej zwłoki i wykluczenie możliwości nakazania wydania aktu administracyjnego w wyznaczonym przez sąd terminie, należy interpretować jako: a) niespełniające wymogów interesu ogólnego oraz nadmiernie ograniczające sferę praw podstawowych Unii Europejskiej (art. 2 TUE; art. 6 ust. 1 i 3 TUE w zw. z art. 52 ust. 1 – 3 KPP); b) dyskryminujące cudzoziemców – obywateli państw trzecich (art. 2 TUE, art. 10 i 18 TFUE, art. 20 oraz 21 ust. 1 i 2 KPP); c) uchybiające zasadzie sprawiedliwości (art. 2 TUE) oraz d) utrudniające realny, skuteczny dostęp do wymiaru sprawiedliwości (art. 2 TUE, art. 67 ust. 4 TFUE, art. 47 w zw. z art. 51 ust. 1 KPP). Kolejne przedłużenie obowiązywania art. 100d ustawy o pomocy, tj. do dnia 4 marca 2026 r. na podstawie art. 10 pkt 1 ustawy z dnia 12 września 2025 r. , należy także ocenić jako sprzeczne z konstytucyjną zasadą prawa do sądu, w związku z czym nie powinno ono być stosowane. Skoro zatem przepisy ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach ( "u.o.c." ) powinny być stosowane przynajmniej od dnia 1 lipca 2024 r. z uwagi na to, że art. 100d ustawy o pomocy - jako sprzeczny z konstytucyjną zasadą prawa do sądu nie powinien być stosowany - to w rozpoznawanej sprawie sposób działania organu ( lub jego brak ) od tej daty podlega ocenie. Pojęcie "bezczynności" należy rozumieć jako niewydanie w terminie decyzji lub postanowienia (względnie aktu lub czynności wskazanych w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.). Chodzi o przekroczenie terminu określonego na podstawie art. 35 k.p.a. lub wynikającego z przepisów szczególnych (do których odsyła art. 35 § 4 k.p.a.), względnie terminu przedłużonego zgodnie z art. 36 k.p.a. Pojęcie "bezczynności" w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 i 9 oraz art. 149 p.p.s.a. sprowadza się do badania kwestii ewentualnego naruszenia terminowości działania organów administracyjnych – niezałatwienia sprawy w terminie. Potwierdza to definicja legalna bezczynności wprowadzona do ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego z dniem 1 czerwca 2017 r., zgodnie z którą stan ten zachodzi, jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a.). W realiach rozpoznawanej sprawy Sąd uznał, że Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności w postępowaniu zainicjowanym wnioskiem skarżącego. Naruszenie to miało przy tym charakter rażący w rozumieniu art. 149 § 1a p.p.s.a. Organ zobowiązany jest do przestrzegania zasad ogólnych postępowania administracyjnego, w tym zasady szybkości postępowania, nakazującej organowi wnikliwe i szybkie działanie w sprawie przy wykorzystaniu możliwie najprostszych środków prowadzących do jej załatwienia (art. 12 § 1 k.p.a.). Realizacji tej zasady służy m.in. przepis art. 35 § 1 k.p.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 k.p.a.). Zgodnie z art. 36 k.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu. Terminy te jednak mogą być modyfikowane przez przepisy szczególne (art. 35 § 4 k.p.a.). Ustawa o cudzoziemcach zawiera przepisy określające czas, w jakim postępowanie w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy powinno się zakończyć. Przepisy regulujące tę materię stanowią lex specialis w stosunku do ogólnych uregulowań k.p.a. Stosownie do art. 112a ust. 1 u.o.c. decyzję w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy wydaje się w terminie 60 dni. Termin ten biegnie od dnia, w którym nastąpiło ostatnie z następujących zdarzeń: 1) cudzoziemiec złożył wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy osobiście lub nastąpiło jego osobiste stawiennictwo w urzędzie wojewódzkim po złożeniu tego wniosku, chyba że wobec cudzoziemca nie stosuje się wymogu osobistego stawiennictwa, lub 2) cudzoziemiec złożył wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, który nie zawiera braków formalnych lub zostały one uzupełnione, lub 3) cudzoziemiec przedłożył dokumenty, o których mowa w art. 106 ust. 2 pkt 2, lub wyznaczony przez wojewodę termin, o którym mowa w art. 106 ust. 2a, upłynął bezskutecznie (ust. 2). Skarżący złożył wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy w dniu 7 czerwca 2024 r., natomiast w dniu 5 grudnia 2024 r. dopełnił obowiązku osobistego złożenia wniosku, wynikającego z art. 105 ust.1 u.o.c. W dniu 5 grudnia 2025 r. pracownik organu wypełnił formularz , z którego wynika, że wniosek skarżącego nie zawiera braków formalnych ( k. 54 akt administracyjnych). W dniu 17 stycznia 2025 r., jak wynika z k.55 akt administracyjnych i treści odpowiedzi na skargę, organ zwrócił się do właściwych organów w trybie art. 109 ust.1 u.o.c. o przekazanie informacji, czy wjazd skarżącego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i jego pobyt na tym terytorium mogą stanowić zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa lub ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. W dniu 18 sierpnia 2025 r. organ, wskazując na art. 106 ust.2 pkt 2 u.o.c. , wystosował do skarżącego prośbę o przedłożenie dokumentów potwierdzających jego legalny pobyt na terytorium RP - w terminie 14 dni od dnia doręczenia pisma. Przepis art. 106 ust.2 pkt 2 u.o.c. stanowi, że składając wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, cudzoziemiec przedstawia ważny dokument podróży i dołącza do wniosku dokumenty niezbędne do potwierdzenia danych zawartych we wniosku i okoliczności uzasadniających ubieganie się o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy. Z art. 106 ust.2 pkt 2a o.u.c. wynika, że jeżeli do wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy nie zostały dołączone dokumenty, o których mowa w ust. 2, wojewoda wzywa cudzoziemca do ich przedłożenia w terminie nie krótszym niż 14 dni. Określając termin, wojewoda ocenia czas niezbędny do uzyskania przez cudzoziemca określonego dokumentu. Mając na uwadze treść art. 112a ust. 2 pkt 3 u.o.c. , termin 60 dni na wydanie decyzji powinien biec od przedłożenia przez skarżącego żądanych dokumentów lub bezskutecznego upływu wyznaczonego terminu. Jednak organ do dnia wydania wyroku nie przedstawił Sądowi żadnego dokumentu, z którego wynikałoby , że załatwił wniosek skarżącego. Powyższe okoliczności świadczą o bezczynności organu w rozpoznaniu wniosku skarżącego i to o bezczynności o rażącym charakterze. Organ administracji nie może wykorzystywać ustanowionych przepisów prawa w taki sposób, by termin do rozpatrzenia wniosku strony rozpoczynał bieg wówczas, gdy jest to dogodne dla organu. Należy zauważyć, że zgodnie z art. 106 ust. 2b u.o.c. wezwanie, o którym mowa w ust. 2a, może nastąpić jednocześnie z wezwaniem do osobistego stawiennictwa na podstawie art. 105 ust. 2, wezwaniem do złożenia odcisków linii papilarnych lub wezwaniem do uzupełnienia braków formalnych wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy na podstawie art. 64 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Z art. 106 ust.2b u.o.c. wynika, że ustawodawca ma na uwadze takie działanie organu, które doprowadzi do szybkiego rozpatrzenia wniosku strony. Tymczasem w niniejszej sprawie organ wystosował do skarżącego wezwanie w trybie art. 106 ust.2 pkt 2a o.u.c. po okresie przekraczającym rok od złożenia wniosku i osiem miesięcy po osobistym złożeniu wniosku przez skarżącego. Choć od wystosowania wezwania do skarżącego przez organ do dnia wyrokowania minęły prawie cztery miesiące, organ nie przedstawił Sądowi decyzji, wydanej w sprawie skarżącego. Sąd miał na uwadze , że rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, niemożliwe do zaakceptowania w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy. Kwalifikacja naruszenia jako rażącego musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. W realiach rozpoznawanej sprawy taka sytuacja miała miejsce. Mając zatem powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zobowiązał organ do rozpoznania wniosku skarżącego w terminie 14 dni od daty otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy ( punkt 1. sentencji wyroku). Ponadto Sąd, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności z rażącym naruszeniem prawa (punkt 2. sentencji wyroku). O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a. (punkt 3. sentencji wyroku). Na zasądzoną od organu na rzecz skarżącego kwotę składa się wpis sądowy od skargi w wysokości 100 zł. Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w Internetowej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl).