I SA/Gl 207/17

PostanowienieWSA w Gliwicach2017-03-13

Skład orzekający: Bożena Pindel

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej, oparty na twierdzeniach o rażącym naruszeniu prawa i trudnościach finansowych, może zostać uwzględniony bez przedstawienia przez skarżącego dokumentów potwierdzających jego sytuację majątkową i wysokość zobowiązania w stosunku do tego majątku?
Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ skarżący nie wykazał, że jej wykonanie spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Brak było dokumentacji potwierdzającej sytuację finansową spółki, która pozwoliłaby ocenić wpływ wykonania decyzji na jej majątek. Sąd podkreślił, że samo zobowiązanie pieniężne nie jest wystarczającą przesłanką do wstrzymania wykonania, a jego wykonanie jest odwracalne poprzez zwrot nadpłaconych kwot w przypadku uwzględnienia skargi.
Stan faktyczny
Skarżący M. S. i J. S. zaskarżyli decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., która utrzymała w mocy decyzję organu I instancji określającą wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2013 r. Skarżący wnieśli o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, argumentując, że została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa, a jej wykonanie spowoduje znaczące problemy finansowe spółki, która jest mikroprzedsiębiorstwem. Organ odwoławczy odmówił wstrzymania wykonania decyzji.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Pindel (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. S. i J. S. – wspólników A s.c. w C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2013 r. postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Decyzją oznaczoną w sentencji niniejszego postanowienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji określającą M. S. i J. S. – wspólnikom A s.c. w C. wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2013 r. w kwocie [...] zł, w miejsce wskazanej przez stronę w deklaracji na podatek od nieruchomości kwoty [...] zł. W piśmie z dnia 10 stycznia 2017 r. skierowanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wniosek ten skierowała na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi do organu. W przypadku zaś jego nieuwzględnienia przez organ, powołała się również na art. 61 § 3 wspomnianej ustawy. W uzasadnieniu wniosku strona podniosła, że zaskarżona decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa, a zapłata podatku wynikającego z tej decyzji spowoduje znaczące zwiększenie już istniejących problemów finansowych Spółki. Wskazała, że jest mikroprzedsiębiorstwem, zmuszonym do konkurowania z wysoko zautomatyzowanymi filiami zagranicznych koncernów i od wielu lat prowadzi zdecydowanie nierówną walkę, ciesząc się uznaniem najbardziej wymagających klientów. Odbywa się to jednak kosztem minimalnych zysków, skutkujących poważnymi ograniczeniami np. w zakupie urządzeń, a także w życiu prywatnym - długoletni brak urlopu i przemieszczanie się kilkunastoletnimi samochodami z najniższej półki cenowej. Dodała, że od dwóch lat inwestuje w opracowanie innowacyjnych produktów rynkowych, co powoduje dodatkowe pogorszenie jej sytuacji finansowej. Podniosła, że do realizacji założonych celów musi jak najszybciej pozyskać odpowiednie środki finansowe, za które zbuduje dobrze funkcjonujący zespół i zakupi stosowne urządzenia. Zdecydowanie jednak nie powinna tracić ograniczonych środków, pochodzących z debetu bankowego, gdyż ich utrata spowoduje w najlepszym razie przyhamowanie rozwoju Spółki. Postanowieniem z dnia [...] organ odwoławczy odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej "ppsa"), w razie wniesienia skargi organ, który wydał zaskarżoną decyzję lub postanowienie, może z urzędu lub na wniosek skarżącego wstrzymać ich wykonanie w całości lub w części. Stosownie jednak do art. 61 § 3 ppsa odmowa wstrzymania wykonania aktu przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu, który po przekazaniu doń skargi może wydać postanowienie uwzględniające taki wniosek. Należy w tym miejscu zwrócić uwagę, że w myśl art. 61 § 1 ppsa wniesienie skargi do sądu co do zasady nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Tym samym postanowienie o wstrzymaniu wykonania przełamuje tę zasadę i może być wydane jedynie w okolicznościach faktycznych o charakterze wyjątkowym, które w świetle treści przywołanego już art. 61 § 3 ppsa, polegają na niebezpieczeństwie wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wskazać zatem przyjdzie, że w art. 61 § 3 ppsa przewidziano stosunkowo restrykcyjne przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nadając tej instytucji charakter wyjątkowy i uzależniając jej zastosowanie od wystąpienia okoliczności nadzwyczajnych. Zauważyć nadto należy, że przytoczona wyżej regulacja niewątpliwie nakłada określone obowiązki nie tylko na Sąd, ale i na wnioskodawcę. Postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji prowadzi do wyłomu od zasady jej wykonalności, wobec czego wnioskodawca jest zobowiązany "do rzeczowego uzasadnienia swego wniosku poprzez poparcie go twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami na okoliczność spełnienia tych ustawowych przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej" (zob. postanowienie NSA z dnia 24 czerwca 2008 r., sygn. akt I FSK 983/08, orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl.). Konieczna jest spójna argumentacja, poparta faktami i dowodami. W interesie strony leży takie sformułowanie wniosku, by powołane w nim okoliczności wskazywały na zajście w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 ppsa. Nie jest wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występowały w sprawie - Sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę (por. postanowienie NSA z dnia 26 sierpnia 2014 r., sygn. akt II FSK 298/14, LEX nr 1500173). Ponadto zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowoadministracyjnym dla uwzględnienia wniosku nie są wystarczające przekonania strony, iż wykonanie aktu wywoła szczególnie niekorzystne dla niej konsekwencje oraz uzasadniający to przekonanie wywód. Dokonując oceny wniosku o wstrzymanie Sąd musi oprzeć się na materiale dowodowym, pozwalającym zająć stanowisko. W przypadku, gdy zaskarżony akt nakłada na skarżącą zobowiązanie pieniężne nie wystarczy jedynie wykazać, że na skutek wykonania decyzji dojdzie do zachwiania jej funkcjonowania. Skoro skarżąca dąży do wykazania, że w jej przypadku dojdzie do wyrządzenia szkody majątkowej, to dla oceny, czy w stanie faktycznym sprawy rzeczywiście może dojść do takiej szkody i że szkoda ta będzie znaczna, konieczne jest odniesienie kwoty zobowiązania do stanu majątkowego wnioskodawcy (por. postanowienie NSA z dnia 26 września 2013 r., sygn. akt II FZ 718/13). Uzasadnienie wniosku winno zatem odnosić do konkretnych okoliczności związanych z wykonaniem zaskarżonego aktu mogącymi wywołać znaczną szkodę majątkową, a zawarte w uzasadnieniu twierdzenia powinny znajdować odzwierciedlenie w odpowiednich dokumentach źródłowych. Przenosząc powyższe uwagi na grunt omawianej sprawy należy stwierdzić, że Spółka nie wykazała, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała na minimalne zyski i problemy finansowe Spółki, nie przedstawiła jednakże jakiejkolwiek dokumentacji, która obrazowałaby jej aktualną sytuację finansową. W orzecznictwie jednolity jest pogląd, że dla wykazania spełnienia przesłanek z art. 61 § 3 ppsa nie jest wystarczającym sam wywód strony, dotyczący okoliczności uzasadniających wstrzymanie, gdyż uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności, a twierdzenia wnioskodawcy powinny zostać poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi sytuacji finansowej oraz majątkowej strony (zob. postanowienie NSA z dnia 17 września 2014 r., sygn. akt II GSK 2045/14). Tymczasem skarżąca nie przedłożyła dokumentacji, która pozwoliłaby ocenić jej sytuację majątkową co z kolei powoduje, że Sąd nie może ocenić wpływu jaki na tę sytuację wywrze wykonanie zaskarżonej decyzji. Podkreślić przy tym należy, że w przypadku braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też na skutek niedołączenia ich do wniosku, sąd administracyjny nie jest władny, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności, aby wzywać stronę do ich przedłożenia (por. postanowienie NSA z dnia 4 listopada 2013 r., sygn. akt I FZ 404/13). Nie sposób więc ocenić słuszności twierdzeń strony skarżącej w tym zakresie. Nie jest bowiem możliwe ustalenie, czy powołane we wniosku okoliczności stanowią realne zagrożenie, a jeśli tak, to czy ich wystąpienie może prowadzić do wyrządzenia znacznej szkody lub spowodować trudne do odwrócenia skutki. Warto zarazem zwrócić uwagę, że właśnie wspomniany mankament wniosku wytknął już stronie skarżącej organ odwoławczy w postanowieniu z dnia [...]. Mogła mieć zatem świadomość, iż jej wniosek może nie odnieść zamierzonego skutku, a mimo to nie uzupełniła go, nie przedkładając też niezbędnych dowodów. Sąd, analizując akta sprawy, również nie dostrzegł nadzwyczajnych okoliczności, które zgodnie z art. 61 § 3 ppsa pozwalałyby na wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Brak jest zatem dowodów, by przypuszczać, że wykonanie decyzji będzie się wiązać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, jak wymaga tego art. 61 § 3 ppsa. Należy w tym miejscu podkreślić, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdyż w razie uwzględnienia przez sąd skargi i uchylenia decyzji skarżąca może otrzymać zwrot uiszczonej kwoty (zob. postanowienie NSA z dnia 13 listopada 2013 r., sygn. akt II GZ 640/13). Wykonanie zaskarżonej decyzji – związane bezpośrednio ze świadczeniem pieniężnym – ze swej natury ma charakter odwracalny. W sytuacji bowiem ewentualnego wzruszenia przez sąd decyzji administracyjnej istnieje oczywista możliwość zwrotu nadpłaconych kwot. Na marginesie zważyć należy, iż dla oceny zasadności wniosku bez znaczenia pozostawał wysuwany przez skarżącą argument wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa. Przyjdzie bowiem zauważyć, że kwestia ta będzie badana przez Sąd dopiero przy rozpoznawaniu skargi co do meritum, czego wyrazem będzie orzeczenie kończące postępowanie. Dlatego też powoływanie się na tą okoliczność na etapie postępowania wpadkowego, jakim jest rozpoznawanie wniosku o wstrzymanie wykonania, nie może być brane pod uwagę. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 61 § 3 ppsa orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło