I SA/Gl 228/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Przemysław Dumana (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 22 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. P. na pismo Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie kontroli skarbowej p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy. WSA/post.1 - sentencja postanowienia W skardze na pismo Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia "[...]", nr "[...]", skarżący T. P. zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. Wniosek ów nie został wyrażony w przewidzianej prawem formie. Odpowiadając na skargę, organ wniósł o odrzucenie skargi, gdyż została ona wniesiona na pismo wydane na podstawie działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego, a "zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych do skarg i wniosków uregulowanych w dziale VIII kpa nie ma zastosowania sądowa kontrola administracji publicznej". W dniu "[...]" (data nadania) skarżący, w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia "[...]", doręczone mu w dniu "[...]", złożył urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub doradcy podatkowego. Zarządzeniem z dnia "[...]" Przewodniczący Wydziału I zarządził pozostawić bez rozpoznania wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy z uwagi na złożenie formularza PPF po upływie terminu wskazanego w wezwaniu. Odpis powyższego zarządzenia został doręczony skarżącemu w dniu "[...]". W piśmie z dnia "[...]", nadanym w dniu "[...]", skarżący ponowił wniosek o przyznanie prawa pomocy. Powyższy wniosek został przekazany referendarzowi sądowemu, który uznając, że wniosek o przyznanie prawa pomocy spełnia wszystkie warunki formalne, na podstawie art. 258 § 2 pkt 4 w związku z art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), przekazał go do rozpoznania Sądowi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Intencją wnioskującego było w tej sprawie uzyskanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub doradcy podatkowego. W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, że ustawodawca uzależnił przyznanie prawa pomocy od spełnienia dwóch przesłanek. Pierwsza z nich określona jest w art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej ppsa), zgodnie z którym przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym – obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie np. adwokata (art. 245 § 2 ppsa) – uzależnione jest od wykazania przez nią, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Druga z przesłanek została natomiast określona w art. 247 ppsa, w myśl którego prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Przesłanka ta ma charakter negatywny. Oznacza to, że jej wystąpienie wyłącza możliwość przyznania prawa pomocy, choćby spełniona została przesłanka przyznania prawa pomocy przewidziana w art. 246 § 1 ppsa (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 marca 2006 r., sygn. akt II OZ 201/06, publ. ONSAiWSA z 2006 r., nr 4, poz. 102). W literaturze i orzecznictwie przyjmuje się, że skarga jest oczywiście bezzasadna, jeżeli bez potrzeby głębszej analizy prawnej, nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. Chodzi więc o sytuację, w której obowiązujące prawo jasno i jednoznacznie wyklucza możliwość uwzględnienia skargi (zob. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2006, s. 508, postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 8 października 1984 r., sygn. akt II CZ 112/84, LEX nr 8631; z dnia 18 stycznia 1966 r. sygn. akt I CZ 124/65, LEX nr 5925; z dnia 1 stycznia 1971 r. sygn. akt I CZ 7/71, LEX nr 6849). Zastosowanie zatem art. 247 ppsa jest dopuszczalne jedynie wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości co do braku szans na uwzględnienie skargi. W przeciwnym razie mogłoby dojść do naruszenia konstytucyjnego prawa strony do sądu. Potrzeba zastosowania art. 247 ppsa będzie zachodziła przede wszystkim w sytuacjach, gdy skarga kwalifikuje się do odrzucenia (art. 58 § 1 ppsa) (M. Niezgódka-Medek [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 596). W omawianej sprawie skarga została wniesiona na pismo Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia "[...]", nr "[...]", stanowiące odpowiedź na zarzuty i wnioski podnoszone przez T. P. w jego pismach z dnia "[...]","[...]", "[...]". oraz pisma uzupełniającego z dnia "[...]". Pisma te były rozpatrywane i załatwiane na podstawie działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego. Należy w tym miejscu podkreślić, na co słusznie zwrócił uwagę Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w odpowiedzi na skargę, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych do skarg i wniosków uregulowanych w dziale VIII Kodeksu postępowania administracyjnego nie ma zastosowania sądowa kontrola administracji publicznej (zob. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 września 2004 r., sygn. akt OSK 642/04, LEX nr 160611, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 sierpnia 2005 r., sygn. akt I SA/Wa 1271/04, LEX 191974 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 września 2005 r., sygn. akt IV SAB/Wa 80/05, LEX 205439). W świetle powyższych uwag nie ulega więc wątpliwości, że przesłanka określona w art. 247 ppsa została spełniona. Skoro zaś tak, to Sąd jest zwolniony z obowiązku badania stanu majątkowego wnioskodawcy. Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 247 ppsa orzekł jak w sentencji postanowienia.